SB23.10.03B Mantelzorgbeleid 2023

Mantelzorgbeleid 2023

Titel:

Mantelzorgbeleid 2023

Versie:

Versie 4

Datum:

27 juli 2023

Auteur(s):

C. Haazen

Inhoudsopgave 1.

Aanleiding .................................................................................................................. 2

2.

Verkennend onderzoek ................................................................................................ 2

3.

Wat is mantelzorg ....................................................................................................... 2

4.

Visie .......................................................................................................................... 3

5.

Doelstelling ................................................................................................................ 3

6.

Uitgangspunten .......................................................................................................... 3

Uitgangspunt 1: Mantelzorgers zijn in beeld ......................................................................... 3 Uitgangspunt 2: Mantelzorg hoort erbij ............................................................................... 3 Uitgangspunt 3: Integrale aanpak....................................................................................... 3 Uitgangspunt 4: Zorgen delen ............................................................................................ 4 Uitgangspunt 5: Informatie is bereikbaar............................................................................. 4 7.

Gemeentelijke taak ..................................................................................................... 4

7.1 Uitvoering .................................................................................................................. 4

1. Aanleiding Mensen kunnen langer thuis blijven wonen met ondersteuning. Hiervoor is grote betrokkenheid van de samenleving nodig. Mantelzorg is alle hulp aan een hulpbehoevende door iemand uit de directe sociale omgeving. Wanneer mensen om hulp of ondersteuning vragen wordt eerst gekeken naar wat iemand nog zelf, met mantelzorg, kan en daarnaast of extra professionele ondersteuning nodig is. Vanwege vergrijzing, personeelstekorten in de zorg en andere maatschappelijke ontwikkelingen wordt professionele hulp steeds schaarser. Dit vergroot de druk op ondersteuning van en door mantelzorgers. Tot maart 2020 had Asten een actief steunpunt mantelzorg. Mantelzorgers konden hier terecht voor specifieke hulpvragen en ondersteuning. Een deel van de functies zoals advies, informatie en begeleiding die het voormalige mantelzorgsteunpunt uitvoerde zijn nu grotendeels ondergebracht bij het Sociaal Team Asten. Echter, signalen geven aan dat er meer nodig is om specifieke kennis en ondersteuning aan deze doelgroep te bieden. Met de toenemende druk, is het van belang dat ook zij hulp en ondersteuning ervaren, waardoor ze kunnen blijven doen wat nodig is voor een zorgvrager.

2. Verkennend onderzoek Om opnieuw passende ondersteuning in Asten te bieden is gekeken waar behoeften liggen bij zowel mantelzorgers, zorgvragers als professionals. In 2021 is een onderzoek gestart door Mantelzorg NL, op verzoek van gemeente Asten. Helaas was de respons te laag, waardoor de resultaten niet bruikbaar waren. Vervolgens is er in de zomer van 2022 een notitie geschreven. Vanuit gesprekken met o.a. het Sociaal Team Asten, casemanagers dementie, Onis en een ervaringsdeskundige zijn behoeften inzichtelijk gemaakt en aanbevelingen geschreven. Dit is input om te komen tot een nieuwe visie en beleid die moet leiden tot uitbreiding van mantelzorgondersteuning. Naast het kwalitatieve onderzoek is ook cijfermateriaal opgehaald bij de GGD. Elke vier jaar voert de GGD een gezondheidsmonitor uit. Dit is een grootschalig landelijk onderzoek naar de gezondheid, het welzijn en leefstijl van volwassen 18+. Eind 2020 is deze gezondheidsmonitor weer uitgevoerd. De resultaten rondom mantelzorg zijn

in bijgevoegde figuur inzichtelijk gemaakt. Bron: Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen

3. Wat is mantelzorg Mantelzorg is alle hulp aan een zorg- en of hulpvrager door iemand uit de directe sociale omgeving. Deze hulp is onbetaald en gaat verder dan de gebruikelijke zorg en ondersteuning die mag worden verwacht van partners, ouders, kinderen of andere huisgenoten. Mantelzorg is hulp die niet zomaar kan stoppen en soms gaat het om verpleegkundige handelingen.

Alle mensen krijgen vroeg of laat met mantelzorg te maken; je bent mantelzorger, je wordt mantelzorger of je hebt hulp van een mantelzorger nodig. Veel mantelzorgers vinden de hulp die ze verlenen vanzelfsprekend. Hierdoor noemen ze zich niet een mantelzorger, voelen zich minder aangesproken en missen daardoor ooit informatie.

4. Visie Mantelzorgers zijn in staat om te blijven doen wat nodig is voor zorgvragers, zonder overbelast te raken. Met de toenemende druk op deze informele zorgverleners, is het van belang dat laagdrempelige hulp en ondersteuning bereikbaar is in Asten.

5. Doelstelling Gemeente Asten streeft naar een toegankelijke en betaalbare toekomst van zorg en welzijn. Mantelzorgers zijn hierbij van cruciaal belang. Om overbelasting bij hen te voorkomen, realiseert gemeente Asten een passend en integraal ondersteuningsaanbod. Mantelzorg en professionele zorg vullen elkaar aan, ten gunste aan de zorg van de zorgvrager.

6. Uitgangspunten Uitgangspunt 1: Mantelzorgers zijn in beeld Een voorwaarde om mantelzorgers te kunnen ondersteunen, is dat zij in beeld zijn. Mantelzorgers melden zich niet gemakkelijk en vaak is de aandacht op de zorgvrager gericht. Het is daarom van belang dat zowel professionals als ook naasten oog hebben voor de mantelzorger. Als ze gezien worden, kunnen ze ook erkend en gesteund worden.

Uitgangspunt 2: Mantelzorg hoort erbij De vraag is niet meer óf je mantelzorger wordt, maar wanneer? Met het gegeven dat iedereen met mantelzorg te maken gaat krijgen, moet deze vorm van zorg meer aandacht en betekenis krijgen. Net als school en werk gaat ook mantelzorg een onderdeel uitmaken van het leven. Mensen hebben meer oog voor wat mantelzorgers doen en welke waarde dit heeft voor zorgvragers. Hierdoor komt er meer bewustzijn om mantelzorgers te ondersteunen. Mantelzorgers zelf zijn zich ervan bewust dat er grenzen kunnen zitten aan hun zorg en geven deze tijdig of worden hierin ondersteunt.

Uitgangspunt 3: Integrale aanpak Rondom een zorgvraag kunnen meerdere professionals werken. Het is belangrijk dat de mantelzorger(s) en professionals goed en fijn samenwerken. Mantelzorger worden, indien gewenst, actief betrokken bij de zorgvraag. Professionals zijn deels ook afhankelijk van de inzet van de mantelzorger. Zij waarderen deze inzet. Naast het zorgen voor de zorgvrager is het de taak van Sociaal Team Asten om mantelzorgers te ondersteunen. Dit kan vanuit een signaal van andere professionals, het netwerk van een mantelzorg of misschien wel de zorgvrager. Versnippering van de hulpvraag moet hiermee worden tegen gegaan.

Uitgangspunt 4: Zorgen delen Naast dat professionals goed samenwerken, wordt gestimuleerd dat mantelzorg breder gedeeld wordt. De mantelzorger moet ervaren dat het uitvoeren van deze taken prettiger kan zijn als het netwerk of vrijwilligers ook een bijdrage leveren in de zorg. Dit kunnen zowel emotionele als praktische ondersteuningsvragen zijn. Respijtzorg is hiervan een vorm.

Uitgangspunt 5: Informatie is bereikbaar Om mantelzorgers te kunnen ondersteunen is informatie voor hen makkelijk bereikbaar. Zowel online als offline (fysiek) ontvangen ze eenduidige informatie over beschikbare hulp en voorzieningen. Lokale organisaties weten waar hulp in Asten mogelijk is en hoe deze aangevraagd kan worden. Daarnaast moedigen we onszelf en samenwerkende organisaties aan om minimale informatie bij mantelzorgers uit te vragen, om voorzieningen of zorg toe te kennen aan hun zorgvrager.

7. Gemeentelijke taak Vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO) heeft de gemeente als taak om mantelzorgers te ondersteunen. Gemeente Asten gaat in basis invulling geven aan de volgende functies rondom mantelzorgondersteuning; •

Informatieverstrekking

•

Voorlichting en trainingsaanbod

•

Advisering en begeleiding

•

Respijtzorg

•

Mantelzorgwaardering

Deze basis is geen vaststaand geheel. Indien aanpassing nodig is, kan ingespeeld worden op actuele ontwikkelingen / veranderende behoeften.

7.1 Uitvoering Bovengenoemde functies krijgen uitvoering in nog op te stellen uitvoeringsplan. Functies waaraan al uitvoering wordt gegeven, worden hierin meegenomen indien dit vraagt om aanpassingen. In overleg met o.a. samenwerkingspartners in het (medisch) zorgdomein en leden van het Sociaal Team Asten wordt uitvoering aan dit plan gegeven, passend bij de vraag van Astense mantelzorgers. Indien nodig worden zowel professionals gefaciliteerd om de juiste, integrale, ondersteuning te bieden als dat er aandacht is voor faciliteiten voor mantelzorgers.