RU24.01.08B 01 Bijlage 2 - concept collegevoorstel - format Helmond
Tekst van het document
Gemeente Helmond
5
Collegevoorstel besluitvormend Commissie:
Portefeuillehouder Opdrachtgever Opsteller Datum
22 november 2023
Raad:
Concernplanning-nummer Zaaknummer
51623998
Onderwerp Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Reiniging Blink, 1e fase Voorstel De gemeenteraad in haar vergadering van XX voorstellen om: Inte stemmen met een wijziging van de huidige Gemeenschappelijke Regeling Reiniging Blink zoals
1.
voorgesteld met de ingangsdatum van 1 januari 2025. Inleiding Uw college is deelnemer aan de Gemeenschappelijke Regeling Reiniging Blink, hierna: ‘GR Blink’. Blink is een
openbaar lichaam, ingesteld op basis van de Wet gemeenschappelijke regelingen waaraan deelnemen de colleges van de
gemeenten Asten, Deurne, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Laarbeek, Nuenen c.s., Someren, Son en
Breugel en de private organisatie PreZero. Tot de taken van Blink behoren, naast de inzameling, sortering, vermarkting en (eind)verwerking van (grondstoffen
in) grof en fijn huishoudelijk afval, de gladheidsbestrijding en reiniging van de openbare ruimte. De beide laatst genoemde diensten zijn zogenaamde verzoektaken. Bij de oprichting van de GR Blink is door de deelnemende gemeenten en PreZero afgesproken, de samenwerking
driejaarlijks te laten evalueren. Het cyclische evaluatieonderzoek dient in ieder geval in te gaan op de prijskwaliteitsverhouding en het juridisch functioneren. Het evaluatieonderzoek is uitgevoerd door Berenschot. In het evaluatierapport van 20 juli 2021" heeft Berenschot geadviseerd over het uitvoeren van een onderzoek naar
de juridische basis vanuit aanbestedingsrechtelijk perspectief en het doorlopen van een strategisch traject.
In opdracht van het Algemeen Bestuur heeft advocatenkantoor AKD op 2 februari 2022? een rapport uitgebracht over de
rechtmatigheid en juridische houdbaarheid van de huidige structuur. Daarna is door het Algemeen Bestuur
vervolg gegeven aan het Berenschot advies om ook een strategisch traject te doorlopen. Hiervoor is BDO ingeschakeld. Het Algemeen bestuur heeft BDO gevraagd antwoord te geven op een drietal onderzoeksvragen. BDO is aan de slag gegaan waarbij ze haar antwoorden gebaseerd heeft op interviews, documentstudie en (juridisch) onderzoek. Uit
die exercitie zijn een aantal vereisten en randvoorwaarden naar voren gekomen die het kader bieden voor de
toekomstige situatie van Blink. Uit het onderzoek van BDO blijkt dat de gemeenten de samenwerking via een *
Onderzoeks- en evaluatierapport GRR Blink. Berenschot.
2
Notitie aanbestedingsrechtelijke toets construct GR Blink.
Gemeente Helmond
5
gemeenschappelijke regeling wensen voort te zetten, maar dat eisen omtrent de rechtmatigheid een verdere deelname van PreZero aan die gemeenschappelijke regeling uitsluiten.
De uitkomsten van het juridisch onderzoek zijn door BDO verwerkt in haar eindrapport. Gaandeweg het strategisch
traject werd allengs duidelijk dat de rechtmatigheid van de constructie vanuit aanbestedingsrechtelijk perspectief ter discussie zou komen te staan. Kort voor het opleveren van het eindrapport door BDO, gaf PreZero bij brief van 9
maart 2023 aan, de samenwerking in Blink verband te willen
beé&indigen.
Niet lang daarna zijn de onderhandelingen met PreZero gestart over de voorwaarden waaronder de samenwerking tussen de negen gemeenten enerzijds en PreZero anderzijds konden worden beé&indigd.
Die onderhandelingen zijn nog in gang. De besprekingen hebben geleid tot wederzijdse instemming op hoofdlijnen over de
continuering van GR Blink zonder PreZero. Het is aan het Algemeen Bestuur om akkoord te gaan met de
onderhandelingsresultaten. Ook heeft de private partij toegezegd geheel te willen meewerken aan een geleidelijke transitie van de dienstverlening van GR Blink zodat de continuiteit van de afvalinzameling niet in gevaar komt.
Bovendien is een aantal gezamenlijke uitgangspunten voor de ontvlechting tussen PreZero en GR Blink
geformuleerd om de verdere voortgang te waarborgen. Uitgangspunten 1.
We streven naar een nette afscheiding, met oog op ieders positie;
2.
We streven naar een continuiteit van dienstverlening van GR Blink;
3.
Het is niet mogelijk om de samenwerking onmiddellijk te staken, partijen voorzien een afbouw van
de samenwerking in 2024. Dat is afhankelijk van de snelheid waarmee de diverse onderdelen van de
bedrijfsvoering van GR Blink verzelfstandigd kunnen worden. We onderschrijven een finaal einde van de betrokkenheid van PreZero in GR Blink per 31 december
4,
2024; 5.
Er komt een gezamenlijk werkdocument waarin de werkstromen & tijdlijnen van de diverse
onderdelen wordt opgenomen.
Beoogd effect voor college Het uitvoeren van een publieke taak (afvalinzameling) op een rechtmatige wijze.
Argumenten 1.1 Gefaseerd voorstel voor wijziging van de gemeenschappelijke regeling is nodig vanuit
rechtmatigheidsperspectief. Omdat met PreZero goede afspraken zijn gemaakt over een ‘warme’ overdracht van de bedrijfsvoering, is het voorstel van het Algemeen Bestuur van Blink om via een wijzigingsprocedure, de GR Blink, op zo kort mogelijke
termijn in overeenstemming te brengen met rechtsmatigheidseisen zoals door BDO uiteengezet in haar rapport. Dat betekent het voortzetten van de GR Blink door alleen de negen gemeenten per 1 januari 2025. Parralel aan die
procedure zal door Blink een aanbestedingsprocedure in gang worden gezet.
De afvalinzameling komt met dit
gefaseerde voorstel niet in het gedrang. In een later stadium legt het Algemeen Bestuur een voorstel aan colleges en raden voor over een meer
beleidsmatige wijziging van de GR Blink. Die wijzigingen zijn gebaseerd op de overige uitkomsten van het
strategisch traject. Die gaan in op de toekomstige taakstelling en positionering van Blink. Een belangrijke uitkomst uit het onderzoek van BDO is dat gemeenten de samenwerking wensen voort te zetten en dat de huidige
Gemeente Helmond
5
rechtsvorm in stand kan blijven. In deze wijzigingen worden aanpassingen naar aanleiding van de wetswijziging van de Wet gemeenschappelijke regeling ook meegenomen. Uiteraard kan hier later over worden gediscussieerd aan de hand van zienswijzen door de raad. Op dit moment is die discussie nog niet aan de orde.
1.2 Wijzigingen GR Blink dragen hoofdzakelijk technisch karakter. Vanuit juridisch perspectief is bekeken of de GR Blink voorlopig kan worden voortgezet zonder deelname van de
private partij PreZero. Een grondige analyse van de GR Blink heeft aan het licht gebracht dat dat zonder meer kan. Het ‘uitschrijven’ van PreZero leidt niet tot wezenlijke veranderingen in de bedrijfsvoering of anderszins tot grote
structuurwijzigingen. Zo is PreZero niet langer de partij die een voordracht doet voor een directeur. Deze functie wordt in samenhang van de functie van secretaris (secretaris-directeur) direct benoemd door het Algemeen Bestuur. Dit is gebruikelijk in de governance van andere gemeenschappelijke regelingen. Een andere constructie, maar
niet zodanig dat hierdoor een compleet andere aansturing van de organisatie ontstaat. Het gaat dus om een
noodzakelijke en onvermijdelijke wijziging van de GR Blink zonder dat daaraan financiéle of kaderstellende implicaties verbonden zijn. Communicatie In samenspraak met het dagelijks bestuur van Blink zal worden bezien op de communicatie over de gewijzigde gemeenschappelijke regeling door alle deelnemende colleges.
Bijlagen 1. Eindrapportage BDO inzake Strategisch advies GR Blink; 2. ontwerp- wijziging gemeenschappelijke regeling Reiniging Blink; 3. aanbiedingsbrief aan colleges en raden;