Raadsvoorstel Ontwerpbegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 ODZOB

RAADSVOORSTEL ZAAKNUMMER: 07432024151758 Onderwerp: Ontwerpbegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 ODZOB

Bijlage(n): 6

Vergadering van:

p.h.:

3 juni 2025

JB

de raad van de gemeente Asten Samenvatting Op 14 maart 2025 heeft het dagelijks bestuur van de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) u de ontwerpbegroting 2026 met meerjarenraming 2027-2029 toegestuurd. Uw gemeenteraad wordt in de gelegenheid gesteld om voor 8 juni 2024 een zienswijze uit te brengen op deze ontwerpbegroting. Voorgesteld wordt om een zienswijze in te dienen. Beslispunten De raad besluit: 1. Onderstaande zienswijze op de ontwerpbegroting 2026 in te dienen en deze aan het Dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) toe te zenden. Zoals wij u ook in onze reactie op uw kadernota 2026 hebben meegedeeld laat de begroting 2026 van de Gemeente Asten grote tekorten zien vanaf 2026. Naar aanleiding hiervan hebben we bij de Begroting 2025 van de GR-en hierover al een zienswijze ingediend. De bezuinigingen van het Rijk kan de gemeente niet alleen opvangen. In de eerdere zienswijzen (begroting 2025 en kadernota 2026) werd al gemeld dat alle verbonden partijen zullen moeten meedelen in deze bezuinigingen van het Rijk. Het tekort van de Gemeente Asten is in 2026 € 2,9 miljoen. Om op termijn weer een sluitende begroting te kunnen presenteren zijn we gestart met het project ‘Asten in Balans’ met als doelstelling de lasten en baten weer structureel met elkaar in evenwicht te brengen en een sluitende begroting aan te bieden.

Alles ligt daarbij op tafel, ook onze bijdragen aan de gemeenschappelijke regelingen. Eventuele taakstellende bezuinigingen richting onze GR-en zijn hierbij niet uit te sluiten. In onze zienswijze op uw Kadernota 2026 hebben wij u gevraagd om: • bij het opstellen van de begroting 2026 met het bovenstaande scenario rekening te houden. • om specifieke en goed onderbouwde keuzemogelijkheden in beeld te brengen. Uitgangspunt daarbij is dat de deelnemersbijdragen in de begroting 2026 en 2027 niet stijgen.

Wij roepen alle verbonden partijen op om geen indexering toe te passen voor in ieder geval 2026 en 2027. Zoals eerder verwoord staan gemeenten voor een grote financiële uitdaging. Gevolg hiervan zijn de begrenzingen van de financiële middelen van de gemeenten. Onze gemeente moet moeilijke keuzes maken en prioriteiten stellen. Het kan niet anders dan dat de gemeenschappelijke regelingen hier ook in bijdragen en hun verantwoordelijkheid nemen. We begrijpen de uitdagingen waar de Omgevingsdienst Zuidoost Brabant voor staat en dat het zeer lastig is om te besparen. Desondanks doen wij deze oproep. Mede gezien de oproep van de VNG en het principe van trap op trap af, waarbij de gemeenten niet alleen de zware bezuinigingen kunnen dragen. Hierdoor moet er ook gekeken worden naar het verlengd lokaal bestuur en moeten bezuinigingen ook plaats vinden bij verbonden partijen. Wij hebben geconstateerd dat u met onze eerdere zienswijze rekening heeft gehouden. In de memo ‘verkenning besparingen ODZOB’ kunnen wij lezen welke besparingsmogelijkheden u heeft verkend, welke draaiknoppen er volgens u zijn en heeft u een handelingsperspectief geschetst. Wij constateren dat de deelnemersbijdrage voor 2026 wel is gestegen. Wij verzoeken u de memo ‘verkenning besparingen ODZOB’ te verwerken in de begroting 2026 en zo onderdeel te laten te zijn van totale P&C cyclus.

Wij staan positief tegenover uw voorstel om bij het vaststellen van de jaarstukken 2024 het algemeen bestuur voor te stellen om de Algemene reserves verder aan te vullen om het weerstandsvermogen te versterken. Het eerste beeld van de voorlopig jaarcijfers 2024 laat zien dat hiervoor ruimte is. Ondanks dat wij het belangrijk vinden dat de ODZOB robuust wordt (en blijft) willen wij u vragen om kritisch te blijven afwegen naar wat minimaal moet en wat wenselijk is. Aanleiding Het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst ZuidoostBrabant (ODZOB) heeft op in zijn vergadering van 13 maart 2025 de ontwerpbegroting 2026 vastgesteld en op 14 maart 2025 aan de gemeente Asten toegezonden. Het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling geeft de gemeenteraad de mogelijkheid om voor 8 juni 2025 een zienswijze in te dienen. Doelstelling Door de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen kunnen we sturen op de GR-partij. Na verwerking van alle ingekomen zienswijzen wordt deze ter besluitvorming voorgelegd aan het AB van de GR ODZOB. Argumenten 1.1 Uw gemeenteraad wordt voorgesteld een zienswijze in te dienen in verband met het ravijnjaar en het project Asten in Balans.

Voorgesteld wordt om de volgende algemene (financiële) zienswijze in te dienen: Zoals wij u ook in onze reactie op uw kadernota 2026 hebben meegedeeld laat de begroting 2026 van de Gemeente Asten grote tekorten zien vanaf 2026. Naar aanleiding hiervan hebben we bij de Begroting 2025 van de GR-en hierover al een zienswijze ingediend. De bezuinigingen van het Rijk kan de gemeente niet alleen

opvangen. In de eerdere zienswijzen (begroting 2025 en kadernota 2026) werd al gemeld dat alle verbonden partijen zullen moeten meedelen in deze bezuinigingen van het Rijk. Het tekort van de Gemeente Asten is in 2026 € 2,9 miljoen. Om op termijn weer een sluitende begroting te kunnen presenteren zijn we gestart met het project ‘Asten in Balans’ met als doelstelling de lasten en baten weer structureel met elkaar in evenwicht te brengen en een sluitende begroting aan te bieden. Alles ligt daarbij op tafel, ook onze bijdragen aan de gemeenschappelijke regelingen. Eventuele taakstellende bezuinigingen richting onze GR-en zijn hierbij niet uit te sluiten. In onze zienswijze op uw Kadernota 2026 hebben wij u gevraagd om: • bij het opstellen van de begroting 2026 met het bovenstaande scenario rekening te houden. • om specifieke en goed onderbouwde keuzemogelijkheden in beeld te brengen. Uitgangspunt daarbij is dat de deelnemersbijdragen in de begroting 2026 en 2027 niet stijgen. Wij roepen alle verbonden partijen op om geen indexering toe te passen voor in ieder geval 2026 en 2027. Zoals eerder verwoord staan gemeenten voor een grote financiële uitdaging. Gevolg hiervan zijn de begrenzingen van de financiële middelen van de gemeenten. Onze gemeente moet moeilijke keuzes maken en prioriteiten stellen.

Het kan niet anders dan dat de gemeenschappelijke regelingen hier ook in bijdragen en hun verantwoordelijkheid nemen. We begrijpen de uitdagingen waar de Omgevingsdienst Zuidoost Brabant voor staat en dat het zeer lastig is om te besparen. Desondanks doen wij deze oproep. Mede gezien de oproep van de VNG en het principe van trap op trap af, waarbij de gemeenten niet alleen de zware bezuinigingen kunnen dragen. Hierdoor moet er ook gekeken worden naar het verlengd lokaal bestuur en moeten bezuinigingen ook plaats vinden bij verbonden partijen. Wij hebben geconstateerd dat u met onze eerdere zienswijze rekening heeft gehouden. In de memo ‘verkenning besparingen ODZOB’ kunnen wij lezen welke besparingsmogelijkheden u heeft verkend, welke draaiknoppen er volgens u zijn en heeft u een handelingsperspectief geschetst. Wij constateren dat de deelnemersbijdrage voor 2026 wel is gestegen. 1.2 Uw gemeenteraad wordt voorgesteld een inhoudelijke zienswijze in te dienen Er ligt een sobere begroting voor die in lijn ligt met de begroting 2025 en de kadernota 2026. Er zitten geen verrassingen in of belangrijke extra uitgaven. Er liggen geen scenario’s voor om te bezuinigen. De focus ligt op een solide begroting en het robuust maken van de ODZOB.

De ontwerpbegroting ODZOB 2026 gaat uit van de volgende belangrijkste uitgangspunten en ontwikkelingen: - Gemiddeld uurtarief van € 128,42 (+ 4% t.o.v. begroting 2025). - Gemiddelde declarabiliteit 1.299 uren per persoon (gelijk aan begroting 2025). - Normerende ziekteverzuimpercentage is 6% (gelijk aan begroting 2025). - Omvang werkpakket 246.000 uren (gelijk aan begroting 2025). - Aandeel inhuur is gemaximaliseerd op 18% (fte).

3/8

-

Er is meerjarig € 800.000,-- (2025 t/m 2027) opgenomen voor een verbeteraanpak (robuustheid). Dit loopt af naar € 350.000,-- structureel vanaf 2028. Het weerstandsvermogen zit onder de streefwaarde zoals opgenomen in de door het algemeen bestuur vastgestelde financiële verordening. De ODZOB stelt voor om bij het vaststellen van de jaarstukken 2024, bij een voordelig saldo, met een voorstel te komen om de Algemene reserve hiervoor aan te vullen.

Gezien bovenstaande uitgangspunten en ontwikkelingen wordt voorgesteld de volgende zienswijze in te dienen: Wij verzoeken u de memo ‘verkenning besparingen ODZOB’ te verwerken in de begroting 2026 en zo onderdeel te laten te zijn van totale P&C cyclus. Wij staan positief tegenover uw voorstel om bij het vaststellen van de jaarstukken 2024 het algemeen bestuur voor te stellen om de Algemene reserves verder aan te vullen om het weerstandsvermogen te versterken. Het eerste beeld van de voorlopig jaarcijfers 2024 laat zien dat hiervoor ruimte is. Ondanks dat wij het belangrijk vinden dat de ODZOB robuust wordt (en blijft) willen wij u vragen om kritisch te blijven afwegen naar wat minimaal moet en wat wenselijk is. Risico’s 1.1 Het niet toepassen van indexering wijkt af van de afspraken die in de Beleidsnotitie Kaders P&C documenten voor 4 GR-en (MRE, ODZOB, VRBZO, GGD) zijn gemaakt. Volgens afspraak wordt een jaarlijkse indexering toegepast. Voor de indexering wordt de Macro Economisch Verkenning van het Centraal Plan Bureau van september gehanteerd. Door nu geen indexering te vragen wordt afgeweken van deze beleidsnotitie. 1.2 Invloed gemeenteraad De ontwerpbegroting wordt voorgelegd aan alle gemeenteraden van de deelnemers van de betreffende gemeenschappelijke regeling. Per Gemeenschappelijke regeling is geregeld hoe de stemverhoudingen zijn t.a.v. de begroting.

Voor de vaststelling van de begroting is minimaal een meerderheid van stemmen nodig in het Algemeen Bestuur. Dit betekent dat de gemeente Asten uiteindelijk maar een beperkte invloed heeft op de uiteindelijke stemming. Als de zienswijze van de gemeente Asten niet wordt verwerkt in de definitieve begroting van de GR dan bedragen de financiële gevolgen € 19.402,--. Alternatieven Niet van toepassing Planning en uitvoering Na behandeling in de gemeenteraad wordt het Dagelijks bestuur van de ODZOB middels bijgaande brief geïnformeerd. Toekomstagenda Asten 2030 / Vitale democratie Het doel van de ODZOB is samen zorgen voor een veilige, gezonde en duurzame fysieke leefomgeving. Hiermee levert de ODZOB een bijdrage aan de thema’s Transformatie buitengebied en Klimaatbestendig en energieneutraal Asten. Juridische context Alle gemeenschappelijke regelingen waarin de gemeente Asten deelneemt bieden rond maart een ontwerpbegroting voor het volgend jaar aan. De gemeenteraad krijgt dan de

mogelijkheid om hierover haar zienswijze naar voren te brengen (artikel 35 lid 3 Wet gemeenschappelijk regelingen). De regieambtenaren van de verschillende GR-en de GR-coördinator stemmen de voorstellen voor het college en de gemeenteraad onderling af om zo zoveel mogelijk uniformiteit te krijgen. Financiële toelichting De bijdrage van de gemeente Asten aan de ODZOB bestaat uit drie verschillende onderdelen, de wettelijke basistaken, de verzoektaken en de bijdrage aan het programma Regionale samenwerking. Zoals gebruikelijk is de ontwerpbegroting gebaseerd op de meest recente werkprogramma’s (2025). Op basis van de aangeboden ontwerpbegroting 2026 is in onderstaande tabel inzicht gegeven in de opbouw van het voor Asten opgenomen bedrag. Bijdrage aan ODZOB per onderdeel Programma Lokale dienstverlening Basistaken Verzoektaken

Ontwerpbegroting ODZOB 2026 876.303

Programma Regionale samenwerking (totaal) SSIB Omgevingsveiligheid Collectieve taken Totaal

60.983

696.946 179.357

12.621 4.226 44.137 937.286

Budgettair effect voor de gemeente Asten In de begroting Asten 2026 is een bedrag van € 917.884,-- geraamd. Gevolg is dat op basis van de ontwerpbegroting ODOZB 2026 de gemeentelijke kosten stijgen met structureel € 19.402,--. Deze stijging wordt veroorzaakt door de indexering van het uurtarief conform de vastgestelde uitgangspunten in de Kadernota ODZOB 2026. De budgettaire consequenties worden meegenomen in de begroting 2026. Meerjarenraming 2027 t/m 2029 Uit de in de ontwerpbegroting opgenomen meerjarenraming blijkt de volgende bijdrage van de gemeente Asten (exclusief evt. tariefsverhoging). Gemeente Asten bijdrage per jaar 2027 2028 2029

Meerjarenraming 2027-2029 937.286 926.469 926.469

Deze afname is een gevolg van de vastgestelde Meerjaren ontwikkelaanpak 2025-2027 (AB-besluit van 19 december 2024). Hiermee zijn middelen beschikbaar gesteld voor de structurele versterking van de bedrijfsvoeringen (€ 350.000,--) en de (meerjarig incidenteel 2025 – 2027) versnelling van de ontwikkeling van de informatiehuishouding, Regionaal Operationeel Kader (ROK) en extra versterking van projectmanagement. Communicatie Na besluitvorming in de gemeenteraad zal dit door het college aan het bestuur van de ODZOB worden meegedeeld.

5/8

Bijlage(n)/ter inzage Naam

Document nummer

1.

Raadsbesluit

2024152270

2.

Aanbiedingsbrief GR ODZOB

2024151763

3.

Ontwerpbegroting 2026 met meerjarenraming

2024151765

2027-2029 GR ODZOB 4.

Memo verkenning besparingen ODZOB

2024151764

5.

Brief zienswijze gemeente Asten

2024152271

6.

Totaaloverzicht financiële consequenties

2024159476

ontwerpbegrotingen GR-en 2026 (-2029)

RAADSBESLUIT Onderwerp:

Dagtekening:

Ontwerpbegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 ODZOB

3 juni 2025

De raad van de gemeente Asten; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 6 mei 2025. gehoord het advies van de commissie Ruimte van 20 mei 2025; besluit: 1. Onderstaande zienswijze op de ontwerpbegroting 2026 in te dienen en deze aan het Dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) toe te zenden. Zoals wij u ook in onze reactie op uw kadernota 2026 hebben meegedeeld laat de begroting 2026 van de Gemeente Asten grote tekorten zien vanaf 2026. Naar aanleiding hiervan hebben we bij de Begroting 2025 van de GR-en hierover al een zienswijze ingediend. De bezuinigingen van het Rijk kan de gemeente niet alleen opvangen. In de eerdere zienswijzen (begroting 2025 en kadernota 2026) werd al gemeld dat alle verbonden partijen zullen moeten meedelen in deze bezuinigingen van het Rijk. Het tekort van de Gemeente Asten is in 2026 € 2,9 miljoen. Om op termijn weer een sluitende begroting te kunnen presenteren zijn we gestart met het project ‘Asten in Balans’ met als doelstelling de lasten en baten weer structureel met elkaar in evenwicht te brengen en een sluitende begroting aan te bieden. Alles ligt daarbij op tafel, ook onze bijdragen aan de gemeenschappelijke regelingen. Eventuele taakstellende bezuinigingen richting onze GR-en zijn hierbij niet uit te sluiten.

In onze zienswijze op uw Kadernota 2026 hebben wij u gevraagd om: • bij het opstellen van de begroting 2026 met het bovenstaande scenario rekening te houden. • om specifieke en goed onderbouwde keuzemogelijkheden in beeld te brengen. Uitgangspunt daarbij is dat de deelnemersbijdragen in de begroting 2026 en 2027 niet stijgen. Wij roepen alle verbonden partijen op om geen indexering toe te passen voor in ieder geval 2026 en 2027. Zoals eerder verwoord staan gemeenten voor een grote financiële uitdaging. Gevolg hiervan zijn de begrenzingen van de financiële middelen van de gemeenten. Onze gemeente moet moeilijke keuzes maken en prioriteiten stellen.

7/8

Het kan niet anders dan dat de gemeenschappelijke regelingen hier ook in bijdragen en hun verantwoordelijkheid nemen. We begrijpen de uitdagingen waar de Omgevingsdienst Zuidoost Brabant voor staat en dat het zeer lastig is om te besparen. Desondanks doen wij deze oproep. Mede gezien de oproep van de VNG en het principe van trap op trap af, waarbij de gemeenten niet alleen de zware bezuinigingen kunnen dragen. Hierdoor moet er ook gekeken worden naar het verlengd lokaal bestuur en moeten bezuinigingen ook plaats vinden bij verbonden partijen. Wij hebben geconstateerd dat u met onze eerdere zienswijze rekening heeft gehouden. In de memo ‘verkenning besparingen ODZOB’ kunnen wij lezen welke besparingsmogelijkheden u heeft verkend, welke draaiknoppen er volgens u zijn en heeft u een handelingsperspectief geschetst. Wij constateren dat de deelnemersbijdrage voor 2026 wel is gestegen. Wij verzoeken u de memo ‘verkenning besparingen ODZOB’ te verwerken in de begroting 2026 en zo onderdeel te laten te zijn van totale P&C cyclus. Wij staan positief tegenover uw voorstel om bij het vaststellen van de jaarstukken 2024 het algemeen bestuur voor te stellen om de Algemene reserves verder aan te vullen om het weerstandsvermogen te versterken. Het eerste beeld van de voorlopig jaarcijfers 2024 laat zien dat hiervoor ruimte is.

Ondanks dat wij het belangrijk vinden dat de ODZOB robuust wordt (en blijft) willen wij u vragen om kritisch te blijven afwegen naar wat minimaal moet en wat wenselijk is. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Asten van 3 juni 2025. De raad voornoemd, griffier, mr. M.B.W. van Erp-Sonnemans

voorzitter, A.A.H.C.M. van Extel-van Katwijk