Raadsvoorstel Incidentele bijstelling reeds verstrekte subsidie 't Kwartier

RAADSVOORSTEL ZAAKNUMMER: 07432024227234 Onderwerp: Incidentele bijstelling reeds verstrekte subsidie 't Kwartier

Bijlage(n): 3

Vergadering van: p.h.: 3 maart 2026

JS

de raad van de gemeente Asten

Samenvatting Het verhogen van de subsidie voor de periode van 1 april 2023 tot en met 31 december 2026 stelt Stichting Huis van Asten in staat om te voldoen aan de doelstelling van de subsidieverstrekking, namelijk het exploiteren van een gemeenschapshuis voor Asten en; • •

hiermee een bijdrage leveren aan een prettige en sociaal-culturele lokale leefomgeving voor jong en oud; verenigingen, instellingen en professionele partijen in staat stellen om activiteiten te ontplooien, elkaar te ontmoeten, elkaar te inspireren en samen te werken met behoud van een eigen identiteit.

De huidige subsidie is onvoldoende gebleken. De verwachtingen en gegevens zoals destijds bekend waren in het voortraject zijn niet realistisch gebleken. Dit wordt onder andere veroorzaakt door forse CAO-stijgingen, stijgingen van energieprijzen en mogelijkheden tot verhuur van ruimtes voor commercieel gebruik. Bij de realisatie en oplevering van het gemeenschapshuis is met het bestuur van Stichting Huis van Asten overeengekomen dat de aangeschafte inventaris voor de inrichting van 't Kwartier bekostigd wordt op basis van een leningovereenkomst met de gemeente Asten. Deze leningovereenkomst ligt nu voor ter besluitvorming. Beslispunten De raad besluit: 1. de exploitatiesubsidie aan Stichting Huis van Asten incidenteel met € 659.505,te verhogen voor de lopende subsidieperiode van 1 april 2023 t/m 31 december 2026; 2. goedkeuring te geven op basis van het Treasurystatuut aan het verstrekken van een lening aan Stichting Huis van Asten voor de aangeschafte inventaris ten behoeve van de inrichting van 't Kwartier; 3. de begroting conform advies te wijzigen.

1/9

Aanleiding Aan Stichting Huis van Asten is een meerjarige subsidie verstrekt om gemeenschapshuis 't Kwartier te exploiteren. Aan hen is een subsidie verstrekt voor de periode van 1 april 2023 tot en met 31 december 2026. In de subsidiebeschikking is aangegeven dat het een startende onderneming betreft en dat het subsidiebedrag gebaseerd is op gegevens en verwachtingen die destijds bekend waren. En dat als er structurele afwijkingen geconstateerd worden dit kan leiden tot een tussentijdse aanpassing van het subsidiebedrag. Dit is nu het geval. Bij de uiteindelijke vaststelling na afloop van het jaar 2026 wordt de totale balans opgemaakt en wordt beoordeeld of voldaan is aan de voorwaarden die aan de subsidieverstrekking verbonden zijn. Uit de evaluatie van 't Kwartier die in de commissie Samenleving en Bestuur van 27 november 2025 behandeld is, blijkt dat er structurele afwijkingen zijn en dat een tussentijdse aanpassing van het subsidiebedrag nodig is om aan de doelstelling verbonden aan de reeds verstrekte subsidie te kunnen voldoen. Bij de realisatie en oplevering van het gemeenschapshuis is met het bestuur van Stichting Huis van Asten overeengekomen dat de aangeschafte inventaris voor de inrichting van 't Kwartier bekostigd wordt op basis van een leningovereenkomst met de gemeente Asten. Deze leningovereenkomst ligt nu voor ter besluitvorming.

Doelstelling Het verhogen van de subsidie voor de periode van 1 april 2023 tot en met 31 december 2026 stelt Stichting Huis van Asten in staat om te voldoen aan de doelstelling van de subsidieverstrekking, namelijk het exploiteren van een gemeenschapshuis voor Asten en; • hiermee een bijdrage te leveren aan een prettige en sociaal-culturele lokale leefomgeving voor jong en oud; • verenigingen, instellingen en professionele partijen in staat stellen om activiteiten te ontplooien, elkaar te ontmoeten, elkaar te inspireren en samen te werken met behoud van een eigen identiteit. Het afsluiten van de leningovereenkomst heeft als doel om de gemaakte afspraken t.a.v. de aangeschafte inventaris in te regelen en als zodanig op te nemen in de financiële administratie van zowel de gemeente als Stichting Huis van Asten. Argumenten 1.1

Er zijn structurele afwijkingen geconstateerd ten opzichte van de destijds bekende gegevens en verwachtingen op basis waarvan in 2023 het subsidiebedrag verstrekt

is.

De subsidie die in 2023 verstrekt is, is gebaseerd op een exploitatieopzet die gedurende het project is opgesteld en deze dateert van 2019. De jaarlijkse exploitatiebijdrage op basis van deze opzet bedroeg in 2024 € 113.132,- terwijl de raad eerder een bandbreedte tot € 289.000,- vastgesteld heeft. Dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd. De structurele afwijkingen hebben met name betrekking op:

• • • •

1.2

een stijging van de CAO horecapersoneel van 30% tussen 2019 en 2025; forse stijging van de energiekosten in deze periode; nog geen uitsluitsel van de belastingdienst over BTW belast verhuren; minder huurinkomsten vanwege een andere verhouding tussen commerciële verhuur en maatschappelijke verhuur en doordat niet alle ruimtes op elk moment verhuurd worden. Uit de jaarrekeningen 2023 en 2024 en de gepresenteerde prognose voor 2025 blijkt dat er sprake is van een tekort.

Er is sprake van een meerjarige subsidie. De definitieve jaarrekeningen over 2023 en 2024 zijn ontvangen. Hieruit blijkt een negatief resultaat van in totaal € 696.137,(In 2023 € 233.707,- en in 2024 € 462.430,-) De prognose voor 2025 zoals gepresenteerd in de commissie Samenleving en Bestuur d.d. 27 november 2025 laat ook een tekort zien van € 424.000,-. De definitieve jaarcijfers worden in maart 2026 verwacht. De jaren 2023, 2024 en 2025 zijn niet meer te beïnvloeden. Het bestuur van 't Kwartier zet vol in op het verbeteren van de financiële resultaten waar deze te beïnvloeden zijn. Denk hierbij aan het anders inzetten van personeel, wijzigingen van de openingstijden, organiseren van activiteiten, aanbod van de horeca, actief sturen op energieverbruik, en het benaderen van mogelijk nieuwe huurders. Ook is er nog geen definitieve uitspraak van de belastingdienst met betrekking tot de BTWaftrek. Door nu de subsidie incidenteel op te hogen met het verschil tussen de daadwerkelijke verstrekte subsidie en de eerder door de raad vastgestelde jaarlijkse bandbreedte over de gehele periode wordt dit hersteld. Voor de periode van 1 april 2023 en 31 december 2026 is dit een bedrag van € 659.505,1.3

Met een incidentele verhoging van de subsidie à € 659.505,- wordt de liquiditeit van de Stichting verhoogd en kunnen de negatieve resultaten uit 2023 en 2024 nagenoeg opgevangen worden.

Door de negatieve resultaten heeft Stichting Huis van Asten een betalingsachterstand bij de gemeente Asten t.a.v. de huur voor het gebouw. Er is geen sprake van andere betalingsachterstanden. Begin 2025 wordt het resultaat van het boekjaar 2025 definitief en kan vooruit gekeken worden naar 2026. Er zijn zoals in de evaluatie in november 2025 aangegeven mogelijkheden die benut worden om de resultaten positief te beïnvloeden. De definitieve vaststelling van de meerjarige subsidie gebeurt na 31 december 2026. In de loop van 2026 wordt vooruit gekeken naar de subsidie voor 2027 en verder. Hiervoor moet door Stichting Huis van Asten een aanvraag ingediend worden voor 1 mei 2026. Naar alle waarschijnlijkheid is een structurele verhoging van de subsidie noodzakelijk.

3/9

2.1

Het afsluiten van de lening overeenkomst formaliseert de eerder gemaakte afspraken met de stichting.

Er is afgesproken om een lening overeenkomst af te sluiten met de stichting voor de inrichting van het gebouw. In het krediet voor de nieuwbouw is budget opgenomen voor de inrichting. Er is echter meer uitgegeven dan destijds begroot. Deze extra kosten worden door de stichting betaalt. Door het hele bedrag van de inrichting in de leningovereenkomst op te nemen daalt de huur en wordt dit via rente en afschijving aan de gemeente betaald. Per saldo is de bijdrage van de stichting in basis gelijk. Alleen de extra kosten voor de inrichting zorgen voor een hogere bijdrage. 2.2Het betreft een marktconforme lening en er is sprake van een publiek taak. Voor de investering is een rente van 0,8% vastgesteld. Dit is gebaseerd op de rente voor een 40 jaars lening bij de BNG op 1 oktober 2020. Een gemeenschapshuis en de inrichting hiervan kan uit hoofde van een publiek taak worden beschouwd omdat verenigingen gebruik kunnen maken van de faciliteiten. Alternatieven Er zijn verschillende alternatieven mogelijk om te komen tot een bedrag voor tussentijdse ophoging van de subsidie. Het voorliggend voorstel gaat uit van een bedrag ter hoogte van de vastgestelde tekorten over de jaren 2023 en 2024. Andere mogelijkheden zijn: 1.

Het verschil tussen de verstrekte subsidie en de bandbreedte voor allen 2023 en 2024 extra subsidiëren. Of voor de jaren 2023, 2024 en 2025.

2.

Voor de onvoorziene omstandigheden een bedrag voor 2023/2024 of voor 2023/ 2024/2025 berekenen. Voor energie is ongeveer € 70.000,- per jaar extra nodig voor personeelskosten € 193.000,- per jaar. 1+2.

Een combinatie van bedragen onder alternatief 1 en 2 is ook mogelijk.

3.

Het incidenteel ophogen van de subsidie voor een bedrag ter hoogte van de tekorten over de jaren 2023 en 2024 à € 696.138,-

Het incidenteel ophogen van de subsidie voor een bedrag ter hoogte van de tekorten over de jaren 2023 en 2024 en het geprognotiseerde tekort van 2025 1.120.138,-

en

4.

5. Een ander alternatief is om pas bij de vaststelling van de subsidie na afloop van de subsidie bij te stellen.

à€

2026

Samenvattend financieel overzicht alternatieven

Risico’s Het incidenteel ophogen van de subsidie is geen structurele oplossing. In de aanloop naar de nieuwe subsidieperiode wordt gekeken naar een structurele oplossing. De verwachting is dat ondanks de maatregelen die het bestuur treft er nog sprake zal zijn van een exploitatietekort. Met dit voorstel zijn de tekorten voor 2023 en 2024 gedekt. Op basis van de prognose 2025 en het structurele karakter van de onvoorziene omstandigheden zal bij de afrekening van de meerjarige subsidie nog een aanvullende incidentele subsidie nodig zijn. Planning en uitvoering Na positieve besluitvorming in de gemeenteraad wordt het bedrag uitgekeerd aan Stichting Huis van Asten. Zij zullen hiermee hun betalingsachterstanden bij de gemeente Asten t.a.v. de huur inlopen. De leningovereenkomst wordt na positieve besluitvorming in de gemeenteraad afgesloten en verwerkt in de financiële administratie van zowel de gemeente als Stichting Huis van Asten. Toekomstagenda Asten 2030 / Vitale democratie De doelstelling van de exploitatie van 't Kwartier sluit aan bij het programma Vitale kernen. Juridische context De leningovereenkomst is voorgelegd aan JZ voor advies en op basis hiervan aangepast. De belangrijkste aandachtspunten zijn dat het een overeenkomst is die eerder (niet-formeel) is afgesloten en nu formeel wordt vastgelegd. Er zou daardoor bijv.

discussie kunnen ontstaan over de vraag of het een marktconforme lening is. Verder is er ook geen garantie op basis waarvan we kunnen garanderen dat de uitgeleende gelden verhaald kunnen worden. De gemeente Asten heeft het gebouw namelijk zelf in eigendom. In de overeenkomst staat nu wel opgenomen dat er verrekening met de subsidie plaatsvindt, als de Stichting Huis van Asten de afspraken uit de geldleningsovereenkomst niet nakomt. Juridisch is dit echter niet afdwingbaar omdat het niet mogelijk is om een subsidie te verrekenen (op grond van artikel 4:93 Awb). De burgemeester is bevoegd de overeenkomst te ondertekenen.

5/9

Financiële toelichting Voorgesteld wordt om deze incidentele ophoging van de subsidie te dekken uit de Algemene Reserve. Het saldo van de Algemene Reserve is ruim € 14 miljoen. Na onttrekking van dit bedrag is de ratio weerstandsvermogen nog uitstekend. Voorgesteld wordt om de begroting conform advies te wijzigen. Voor de definitieve vaststelling van de meerjarige subsidie wordt een apart raadsvoorstel inclusief dekkingsvoorstel gemaakt. De structurele oplossing voor 2027 en verder t.a.v. de hoogte van de subsidie wordt meegenomen in de Kadernota 2027. Treasurystatuut 2025 In het treasurystatuut zijn kaders opgesteld in relatie tot het beheer van de gemeentelijke middelen. Belangrijke uitgangspunten in relatie tot het aangaan van leningen zijn: Uit artikel 3: uitgangspunten risicobeheer • •

De lening moet voldoen aan de regels in de Wet Fido en de Wet Hof; De leningen uit hoofde van de publieke taak mogen alleen worden verstrekt aan derde partijen na advies van de (Concern)controller;

Uit artikel 7: Algemene uitgangspunten verstrekken leningen en garanties: Leningen en garanties mogen worden verstrekt indien: • • • • •

het doel binnen het gemeentelijk beleid past en vooraf advies is ingewonnen over de financiële positie en kredietwaardigheid van de betreffende partij; de gemeenteraad goedkeuring heeft gegeven en er geen eigen waarborgfonds bestaat voor de betreffende categorie; rekening houdende dat een garantie de voorkeur geniet boven een lening; Zekerheden of garanties worden geëist bij leningen uit hoofde van de publieke taak; en Valutarisico's worden uitgesloten door leningen alleen in euro’s te verstrekken of te garanderen.

Wanneer gekeken wordt naar het treasurystatuut met name artikel 3 dient er sprake te zijn van een publieke taak. Een gemeenschapshuis en de inrichting hiervan kan uit hoofde van een publiek taak worden beschouwd omdat verenigingen gebruik kunnen maken van de faciliteiten. Verder is het van belang dat in de overeenkomst potentiële risico’s zoveel mogelijk worden beperkt. Het risico is beperkt omdat de gemeente de vordering kan verrekenen met de exploitatiesubsidie. Communicatie Na positieve besluitvorming in de raad wordt Stichting Huis van Asten geïnformeerd over de bijstelling van de subsidie, zij ontvangen een toekenningsbeschikking. Ook zal de leningovereenkomst ondertekend worden.

Bijlage(n)/ter inzage

1. 2. 3.

Naam Raadsbesluit Overeenkomst van geldlening Aflossingsschema

Document nummer 2024228643 2024244156 2024241448

7/9

RAADSBESLUIT Onderwerp:

Dagtekening:

Incidentele bijstelling reeds verstrekte subsidie 't Kwartier

3 maart 2026

De raad van de gemeente Asten;

gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 27 januari 2026. gehoord het advies van de commissie Samenleving en Bestuur van 12 februari 2026;

besluit: 1. de exploitatiesubsidie aan Stichting Huis van Asten incidenteel met € € 659.505,te verhogen voor de lopende subsidieperiode van 1 april 2023 t/m 31 december 2026; 2. goedkeuring te geven op basis van het Treasurystatuut aan het verstrekken van een lening aan Stichting Huis van Asten voor de aangeschafte inventaris ten behoeve van de inrichting van 't Kwartier; 3. de begroting conform advies te wijzigen.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Asten van 3 maart 2026.

De raad voornoemd, griffier, mr. M.B.W. van Erp-Sonnemans

voorzitter, A.A.H.C.M. van Extel-van Katwijk

9/9