Raadsvoorstel 2de begrotingswijziging 2025 & 1e begrotingswijziging 2026 GR Peelgemeenten

RAADSVOORSTEL

ZAAKNUMMER: 07432024210365 Onderwerp: 2de begrotingswijziging 2025 & 1e begrotingswijziging 2026 GR Peelgemeenten

Bijlage(n): 5

Vergadering van: p.h.: 9 december 2025

JS

de raad van de gemeente Asten Samenvatting Op 11 september heeft het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling GR Peelgemeenten ingestemd met de concept tweede begrotingswijziging 2025 en de concept eerste begrotingswijziging 2026 en aan de gemeente Asten toegezonden. Het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling geeft de gemeenteraad de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen. Voorgesteld wordt om een zienswijze in te dienen. Beslispunten De raad besluit: 1. Een zienswijze op de tweede begrotingswijziging 2025 en de eerste begrotingswijziging 2026 in te dienen en deze aan het Dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Peelgemeenten toe te zenden. Aanleiding Het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling GR Peelgemeenten heeft in zijn vergadering van 11 september ingestemd met de concept tweede begrotingswijziging 2025 en de concept eerste begrotingswijziging 2026 en aan de gemeente Asten toegezonden. Het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling geeft de gemeenteraad de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen. CAO afspraken Op 17 april 2025 is de Cao SGO 2025-2027 vastgesteld. De Cao SGO en de Cao Gemeenten kennen dezelfde arbeidsvoorwaarden om samenwerking en arbeidsmobiliteit binnen de sector gemeenten te ondersteunen. De nieuwe Cao loopt van 1 april 2025 tot en met 31 maart 2027.

In de begroting was rekening gehouden met een hogere loonontwikkeling, dan de loonontwikkeling die volgt uit de CAO, wat leidt tot een voordeel van financieel voordeel. Een 10 voor de jeugd In het bestuurlijk platform (BPF) van Een 10 voor de jeugd is besloten om de begroting 2025 bij te stellen. Aangezien in 2025 de bijdrage aan Een 10 voor de jeugd loopt via GR Peelgemeenten en onderdeel uitmaakt van de begroting van GR Peelgemeenten, dient de begroting van GR Peelgemeenten hierop eveneens aangepast te worden. Per 1 januari 2026 wordt de Jeugdregio Een 10 voor de Jeugd operationeel, waarbij de begroting wordt opgenomen in die van GR

1/7

Peelgemeenten. Per saldo stijgen de kosten. Hiertegenover daalt de bijdrage aan Bizob, doordat deze rechtstreeks door Jeugdregio Een 10 voor de jeugd wordt voldaan. In de begroting 2026 van de jeugdregio is de inhoudelijk onderbouwing opgenomen. GR Peelgemeenten voert de bedrijfsvoering voor de Jeugdregio uit op een budgetneutrale manier, wat de bedrijfsvoering versterkt, vooral op het gebied van privacy en informatiebeveiliging. Wettelijke eisen zoals de Wet open overheid, BIO en NIS2 verhogen de druk op de organisatie. Om hieraan te voldoen, wordt via de Lenige Organisatie beter grip gekregen op werk en personele capaciteit, verdeeld over drie programma’s: tevreden medewerker, tevreden inwoner en organisatie in control. Dit zorgt voor efficiëntie in de bedrijfsvoering, ondanks de groeiende uitdagingen. Inburgering Per medio 2024 is de wettelijke taak Inburgering in de Peel overgedragen van de gemeente Laarbeek aan de GR Peelgemeenten. Na de overgang is geconstateerd dat de capaciteit niet past bij de uitvoering van de taak, waarna een herstelplan is opgesteld, gericht op het herstellen van achterstallige taken, registratie, taakverdeling en bepalen van benodigde formatie die passend is voor het klantenbestand. De verhouding tussen de beschikbare formatie en de omvang van de caseload van trajectregisseurs is uit balans.

Daarnaast is de functie kwaliteit en procesondersteuner niet overgegaan naar de GR Peelgemeenten, terwijl deze rollen essentieel zijn voor een zorgvuldige uitvoering van de inburgeringstaak. Formatie kwaliteit en jeugd van incidenteel naar structureel In de begroting is incidentele formatie opgenomen, bestaande uit 1 fte formatie jeugd en 1 fte kwaliteit. Voorgesteld wordt om deze formatie structureel te verwerken. In 2023 is het initiatief kwaliteit dichtbij de gebieden gestart, waardoor alle inspanningen en activiteiten die voortkomen uit de koers en het (lokaal) beleid op een haalbare en realistische manier kunnen indalen in de lokale gebiedsteams. De medewerkers van kwaliteit dichtbij ondersteunen de gebiedsmanagers lokaal bij de doorontwikkeling van het gebiedsteam en zorgen regionaal voor de juiste samenhang. Begin 2025 is in afstemming met het Dagelijks Bestuur dit initiatief geëvalueerd. De evaluatie laat zien dat de ingezette beweging onomkeerbaar is. In navolging van kwaliteit dichtbij maakt Bedrijfsvoering en Advies ook op andere onderdelen de beweging naar voren door ons dichter bij de lokale gebieden te organiseren. Daarmee levert de GR Peelgemeenten een bijdrage aan het verbeteren van de kwaliteit van dienstverlening, administratieve lastenverlichting en het beheersbaar houden van (stijgende) zorgkosten.

In het kader van de toekomstbestendige en weerbare jeugdprofessionals is het van belang om de incidentele formatie jeugd om te zetten naar een structureel karakter. De komende jaren zal de focus liggen op het ontwikkelen van groepsgerichte interventies van enkelvoudige veelvoorkomende problematiek en het meer zelf hulpverlenen, zodat er een transitie plaatsvindt van individueel gespecialiseerd naar meer groepsgericht en lichtere vormen van hulpverlening. Dit vraagt tijd en ruimte voor de jeugdprofessionals om deze ontwikkeling van de grond te krijgen. Daarnaast is het noodzakelijk dat de GR Peelgemeenten als werkgever zorgdragen voor de jeugdprofessional zodat deze in de diverse rollen (intaker, hulpverlener, beschikker en regisseur) zich staande houdt en op zijn/haar ‘best’ kan zijn in de complexe context. Doelstelling Door de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen kunnen we sturen op de GR-partij. Na verwerking van alle ingekomen zienswijzen wordt deze ter besluitvorming voorgelegd aan het AB van

de GR Peelgemeenten. Argumenten 1.1. De gemeenteraad wordt voorgesteld om een zienswijze in te dienen in verband met de financiële situatie van de gemeente Asten. Voorgesteld wordt om de volgende zienswijze in te dienen: U heeft in de 2de begrotingswijziging 2025 en de 1e begrotingswijziging 2026 van de GR Peelgemeenten duidelijk aangegeven welke wijzigingen er zijn en hoe deze in de begroting zijn verwerkt. Waarvoor dank. Zoals eerder aangegeven in onze zienswijzen op de begroting 2025 en de kadernota 2026, kampt de Gemeente Asten vanaf 2026 met aanzienlijke tekorten. Een half jaar na onze eerdere zienswijze is de financiële situatie van de Gemeente Asten nog steeds zorgelijk. De rijksbezuinigingen kunnen niet door de gemeente alleen worden opgevangen; ook verbonden partijen zullen hierin moeten meedelen. Wij hebben u verzocht om bij het opstellen van de begroting 2026, en eventuele begrotingswijzingen, hier rekening te houden. Het herstelplan inburgering heeft aangetoond dat de incidentele middelen niet genoeg bleken om de uitvoering van deze wettelijke taak op orde te brengen. We onderschrijven de uitkomsten van het herstelplan en gaan ervan uit dat met de benodigde uitbreiding het hiermee op orde komt. Ook erkennen we de extra kosten die verbonden zijn aan de vorming van de gemeenschappelijke regeling 10 voor de jeugd.

Wij onderschrijven de onderbouwing en zien daarmee de kosten als noodzakelijk en verantwoordt in de realisatie van de GR 10 voor de jeugd per 1 januari 2026. Wij kunnen ons inhoudelijk vinden in de meerwaarde van de formatie kwaliteit dichtbij maar zien onvoldoende redenen om deze formatie voor nu structureel te maken. Het verbeteren van de kwaliteit van de dienstverlening, doorontwikkeling van het gebiedsteam, maar ook het beheersbaar houden van (stijgende) zorgkosten zijn van groot belang. Gezien de financiële situatie van de gemeente Asten zien wij er geen noodzaak in om nu af te wijken van het eerdere plan om dit incidenteel te financieren. 2.1. Financiële gevolgen begrotingswijzigingen De financiële consequenties worden verder toegelicht in de financiële paragraaf. Risico’s De beide begrotingswijzigingen worden voorgelegd aan alle gemeenteraden van de deelnemers van de betreffende gemeenschappelijke regeling. Per gemeenschappelijke regeling is geregeld hoe de stemverhoudingen zijn t.a.v. de begroting. Voor de vaststelling van de begroting is minimaal een meerderheid van stemmen nodig in het Algemeen Bestuur. Dit betekent dat de gemeente Asten uiteindelijk maar een beperkte invloed heeft op de uiteindelijke stemming. Alternatieven n.v.t. Planning en uitvoering De gemeenteraden zijn gevraagd om uiterlijk 20 november hun (concept) zienswijzen aan te leveren.

Echter bleek dit niet voor alle deelnemende gemeenten haalbaar. De concept zienswijzen zullen na

3/7

behandeling in het DB al worden gedeeld met de GR Peelgemeenten. Na behandeling in de gemeenteraad wordt het algemeen bestuur van de GR Peelgemeenten middels bijgaande brief officieel geïnformeerd over de zienswijze. Toekomstagenda Asten 2030 / Vitale democratie We gaan uit van opgaven gestuurd werken, waarbij de inhoud centraal staat en de structuur en vorm van samenwerking een afgeleide is. Hierbij sluiten we zo veel mogelijk aan bij bestaande samenwerkingen en gemeenschappelijke regelingen. We werken al naar gelang de opgave samen op het schaalniveau van de 21 gemeenten, de Peelgemeenten of kleinere schaal. De gemeentelijke taken op het gebied van het sociaal domein worden uitgevoerd door de GR Peelgemeenten. De regionale samenwerking sluit aan bij de lokale situatie, dit is onder andere verankerd in de Koersagenda. Hiermee sluit de samenwerking aan bij de toekomstagenda Asten 2030, vitale kernen. Juridische context Alle gemeenschappelijke regelingen waarin de gemeente Asten deelneemt bieden rond maart een ontwerpbegroting voor het volgend jaar aan. De gemeenteraad krijgt dan de mogelijkheid om hierover haar zienswijze naar voren te brengen (artikel 35 lid 3 Wet gemeenschappelijk regelingen). De regieambtenaren van de verschillende GR-en de GR-coördinator stemmen de voorstellen voor het college en de gemeenteraad onderling af om zo zoveel mogelijk uniformiteit te krijgen.

Financiële toelichting Er is vergelijking uitgevoerd van de uitvoeringskosten (incl. begrotingswijzigingen).

Begroting 2025 1e wijziging 2025 Begroting 2025 na 1e wijziging 2e wijziging 2025 Begroting 2025 na 2e wijziging Begroting 2026 1e wijziging 2026 Begroting 2026 na 1e wijziging Stijging (+) daling (-) t.o.v. 2025 initieel Stijging (+) daling (-) t.o.v. 2025 na 2e wijziging

Bijzondere Wmo Jeugd Bijstand Minima sdv shv Inburgering Totaal 933.630 1.254.648 117.568 52.456 94.422 67.528 2.520.252 2.596 2.685 106 283 19.657 25.327 936.226 1.257.333 117.568 52.562 94.705 0 87.185 2.545.579 -26.961 -33.072 -333 -888 27.326 -33.928 909.265 1.224.261 117.568 52.229 93.817 0 114.511 2.511.651 969.400 1.299.900 124.700 39.900 107.200 86.500 2.627.600 -21.924 5.018 -300 -800 33.464 15.458 947.476 1.304.918 124.700 39.600 106.400 0 119.964 2.643.058 1,20% 3,78% 6,07% 24,66% 12,35% 37,60% 3,83% 4,20% 6,59% 6,07% 24,18% 13,41% 4,76% 5,23%

Begroting 2025 De begroting 2025 tweede wijziging laat met name een daling zien ten opzichte van de begroting 2025 eerste wijziging. Enkel op inburgering is een stijging te zien. Kortom voor 2025 minder kosten voor gemeente Asten op totaal niveau ten opzichte van initieel begroot. Dit wordt veroorzaakt door het voordeel wat wordt veroorzaakt door de ontwikkeling CAO SGO. Begroting 2026 Ondanks dat de begroting 2025 tweede wijziging een daling laat zien, laat de eerste begrotingswijziging 2026 een stijging zien in de kosten op alle fronten (behalve minima) ten opzichte van zowel de initieel begroting 2025, de eerste wijziging en tweede wijziging 2025. De voorgestelde zienswijze met betrekking tot formatie van kwaliteit dichtbij incidenteel behouden heeft impact op de begroting 2026. Of het nu incidenteel of structureel wordt opgenomen in de

begroting 2026 zal dit hoe dan ook kostenverhogend zijn. Meerjarig is dit anders. Wanneer de formatie van kwaliteit dichtbij slechts incidenteel in 2026 wordt opgenomen vervalt dit in de jaren 2027 en verder. De regel "begroting 2026 na 1e wijziging” geeft de impact aan op onze begroting 2026 per onderdeel. Zijnde EUR 15.458 extra kosten in totaliteit. Totaal begroting 2026 was: EUR 2.627.600 Totaal begroting 2026 wordt: EUR 2.643.058 Er zal dus een begrotingswijziging (mogelijk via de voorjaars turap 2026) van totaal EUR 15.458. Communicatie Na besluitvorming in de gemeenteraad zal de zienswijze door het college aan het bestuur van de GR Peelgemeenten worden toegestuurd. Bijlage(n)/ter inzage

1. 2. 3. 4. 5.

Naam Raadsbesluit Aanbiedingsbrief begrotingswijzigingen Tweede wijziging op de begroting 2025 Eerste wijziging op de begroting 2026 Brief zienswijze Gemeente Asten

Document nummer 202411565 202410366 202410367 202410368 202410371

5/7

RAADSBESLUIT Dagtekening:

Onderwerp: 2de begrotingswijziging 2025 & 1e begrotingswijziging 2026 GR Peelgemeenten

9 december 2025

De raad van de gemeente Asten; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 4 november 2025. gehoord het advies van de commissie Samenleving en Bestuur van 27 november 2025; besluit: 1. Een zienswijze op de tweede begrotingswijziging 2025 en eerste begrotingswijziging 2026 in te dienen en deze aan het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Peelgemeenten toe te zenden. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Asten van 9 december 2025. De raad voornoemd, griffier, mr. M.B.W. van Erp-Sonnemans

voorzitter, A.A.H.C.M. van Extel-van Katwijk

7/7