concept besluitenlijst Themabijeenkomst Raad Integriteit 02-12-2025

Conceptversie d.d. 02-12-2025

BESLUITENLIJST THEMABIJEENKOMST RAAD Integriteit 2 december 2025 Aanwezig zijn: De voorzitter De leden De commissieleden De genodigden Ambtelijke ondersteuning Griffier Afwezig (m.k.)

A.A.H.C.M. van Extel-van Katwijk J.J.M. van Deursen, H.M. ter Voert, J.P.J. van Lierop, P.M. Verbakel, R.T.M. van Dijk, M. van Oosterhout-van der Zand, M.J.M. van den Eijnden, M.J.M. van de Ven-Meulendijks, I.M.J. van Oosterhout-Swinkels M.K. van Helmond, M.G.J. Douven, J.A.B. van den Bosch, B.A.P.A.J. Lingg en C.F.M. Verberne loco-gemeentesecretaris M.J.C. Feijen-Lamberts C.P. Boot M.B.W. van Erp-Sonnemans P.P.M. Bakens, F.A.A.M. van de Kerkhof, L.P.H.M. Vossen, R. Wever, A.L.M. van Teeffelen, S.R. Niessen, F. van der Velden, A.M. Paula, J.M. Jacobs, J.J.M. van den Bosch, D.W.J.H. Grein, G. Meijer, wethouders J.P.E. Bankers, J.P. Spoor, L.J.M. van de Moosdijk en gemeentesecretaris M. Derks

Er zijn geen geluidsopnamen van deze bijeenkomst. Onderwerp Opening door burgemeester

Besluit De voorzitter heet de aanwezigen welkom in de raadszaal bij de jaarlijkse themabijeenkomst in december over Integriteit. Zij geeft aan dat aandacht voor dit thema en de vraag ‘Hoe beïnvloedt dit ons werk als raadslid’ belangrijk is, ook voor de nieuwe raadsperiode. In het bijzonder heet zij de heer Verberne welkom, zijn toelating als burgercommissielid namens Algemeen Belang staat op de agenda van de raadsvergadering van 9 december.

Inleiding Training Politiek-bestuurlijke integriteit

De heer Peter Schokker, integriteitsonderzoeker bij Bureau Integriteit, verzorgt de training Politiek-bestuurlijke integriteit met behulp van een presentatie*. De training richt zich op bewustwording en gezamenlijk begrip van regels, mores en het voorkomen van (onbedoelde) schendingen. Aan de orde komt o.a. - college- en raadsleden zijn publieke figuren - 3 zorgen (Ien Dales, minister BZK 1992): - het niet zo nauw nemen met democratische spelregels (lekken van informatie)

Onderwerp

Besluit - gevaar van oneigenlijke beïnvloeding van politieke besluitvorming (ondermijning) - de geruchtenstroom en de reactie daarop (collectieve verantwoordelijkheid) Cijfers: - top 3 politieke integriteitsindex 2024: 1. Misdragingen in de privésfeer, 2. Omgangsvormen, 3. Misbruik en manipulatie informatie - wat gebeurt het vaakst in gemeenten? Belangenverstrengeling (35%)

Verdieping aan de hand van aansprekende casuïstiek, stellingen en voorbeelden.

De complexiteit van de kaders bij integriteit komt aan de orde: - heb je minder rechten omdat je raadslid bent? - onpartijdigheid? - melden van nevenfuncties (college vooraf) - kenbaar maken waarom je niet meedoet aan besluitvorming - verschillen tussen raadslid (volksvertegenwoordiger) en wethouder (bestuurder) - in college: in kader van transparantie en zelfbescherming opnemen in notulen, er ontstaan sneller problemen bij het beeld dat achter gesloten deuren iets wordt bekokstoofd - de “kramp” van schijn van belangenverstrengeling - sinds 2013 is juridisch duidelijk dat stemmen moet kunnen; wat wenselijk is, is afhankelijk van de (persoonlijke) situatie; - maak een gezonde afweging en neem zelf verantwoordelijkheid; dit vraagt ook iets van de rest van de raad; - een persoonlijk belang is anders bij het zelf indienen van een zienswijze: dan heb je als raadslid niet meer de handen vrij, je gaat staan voor je eigen belang, dan mag je niet stemmen; - rolzuiver is als je de mogelijkheden gebruikt die je hebt omdat je raadslid bent, stel dan bijv. bij informatiebijeenkomsten voor inwoners geen vragen; - ben je bewust van het risico, je bent altijd raadslid: weet waar je als raadslid nog aan bod komt, wat past bij de rol die je vervult, welke mogelijkheden heb je als raadslid, welke mogelijkheden als inwoner? “Ongelukken” gebeuren met artikel 15 en 28 Gemeentewet., bv.

- Je mag als raadslid niet als gemachtigde of adviseur optreden in geschillen met de gemeente; - Stemmen over een voorstel waarbij je betrokken bent: er mag juridisch een hoop maar publiekelijk lig je op de weegschaal.

Onderwerp Verkenning van de vraag wie welke verantwoordelijkheid heeft bij het ontstaan van twijfels en vermoedens.

Besluit Sinds 2016 is de burgemeester wettelijk bevorderaar van de bestuurlijke integriteit. Maar wie handhaaft? Een sterke overtuiging over integriteit is: de raad is het hoogste orgaan, met een eigen verantwoordelijkheid. Voorbeelden ruwere omgangsvormen, schorsen van een raadslid bij een verboden handeling, pachten van grond etc. Bij twijfel, vraag om advies! Als er situaties zijn, is er dan volwassenheid van de gemeenteraad, hoe hiermee om te gaan?

Aanbevelingen en suggesties over de wijze waarop kan worden omgegaan met twijfels aan de eigen handelwijze, of die van de ander.

Sluiting

- Tip: weet wie je in huis haalt: Stel de juiste vragen aan kandidaten, welke motivatie hebben zij, welke belangen, welke verbintenissen zijn er; - Zorg voor alertheid, voor bewustzijn; - Integriteit gaat nogal ergens over! - niet gewenst is een politiek klimaat waarin over en weer verwijten worden gemaakt of elkaar de maat wordt genomen; - Regels geven maar beperkt houvast en ‘het juiste doen’ laat zich soms moeilijk in concrete regels vangen; - Beeldvorming speelt een rol: politici leven in een glazen huis. Er wordt kritisch meegekeken. Verwachtingen over ‘wat hoort’ lopen uiteen; - Pas op voor verkramping: ‘integritisme’; - Beschouw integriteit als een collectief belang en een collectieve verantwoordelijkheid; - Maak twijfels en vermoedens op de correcte wijze bespreekbaar (en treed samen op tegen onterechte verdachtmakingen); - voorkom dat iemand in diskrediet wordt gebracht, een beschadiging raakt ook het collectief van de raad en de gemeente. In een korte afsluiting onderschrijft de voorzitter het belang van het bewustzijn over wat dit thema met iemand kan doen, en het belang van de collectieve verantwoordelijkheid. Onder dankzegging voor ieders bijdrage, actieve deelname en betrokkenheid sluit zij de bijeenkomst.

Aanvang 20:00 uur, einde 22:05 uur. Griffier

mr. M.B.W. van Erp-Sonnemans *de presentatie is beschikbaar in het raadsinformatiesysteem