BUAZC23.01.05B Concept Uitvoeringsprogramma Sociaal Domein 2023.pdf

2023

uitvoeringsprogramma

Uitvoeringsprogramma Sociaal Domein 2023

Indeling in leeftijdsfasen

Inleiding Voor u ligt het uitvoeringsprogramma Sociaal Domein 2023 van de gemeente Asten. Dit is het 2e uitvoeringsprogramma dat hoort bij het beleidsplan Sociaal Domein Asten 2022-2027. Het uitvoeringsprogramma 2023 geeft op activiteitenniveau aan hoe we onze pijlers concreet gaan aanpakken. De resultaten van deze activiteiten dragen bij aan de 6 pijlers uit het beleidsplan, die samen onze visie op het sociaal domein vormen: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Kansen voor iedereen Sterke, sociale omgeving Gezondheid en vitaliteit Financieel gezond Samen met elkaar Ondersteuning & voorzieningen

De thema’s uit het uitvoeringsprogramma worden uitgevoerd naast de reguliere, doorlopende werkzaamheden. Dit bestaat onder andere uit wettelijke taken, bestaand beleid en uit gesprekken met onze samenwerkingspartners over gemaakte (subsidie)afspraken en monitoring hiervan. Het faciliteren van het Sociaal Netwerk Asten, de samenwerking met onze verbonden partijen zoals de GR Peelgemeenten, de GGD Zuid-OostBrabant en Senzer hoort ook tot de reguliere taken, net als de uitvoer van het lokaal Sportakkoord, het analyseren van het Sociaal Domein in Asten op basis van beschikbare data, enzovoort. Het jaar 2022 is een bewogen jaar, in dit uitvoeringsprogramma zijn dan ook de belangrijkste trends en ontwikkelingen van dit moment opgenomen. Deze trends en ontwikkelingen bepalen mede welke activiteiten we in 2023 op willen pakken.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

Een uitgangspunt is de realistische begroting van de gemeente Asten. Veel activiteiten kunnen binnen de bestaande budgetten uitgevoerd worden tenzij anders vermeld. 55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

1

Wensen en bedenkingen Als het uitvoeringsprogramma 2023 in de commissie Burgers voor wensen en bedenkingen behandeld wordt, is het mogelijk dat de commissie aangeeft dat er activiteiten die in rood weergegeven zijn meer prioriteit gegeven moeten worden. Deze kunnen dan in plaats van andere activiteiten opgenomen worden. Het college van B&W stelt uiteindelijk het uitvoeringsprogramma definitief vast waarbij de wensen en bedenkingen van de Commissie Burgers nadrukkelijk meegenomen worden. Eind 2024 vindt er een evaluatie van het beleidsplan plaats.

Wensen & bedenkingen

Het concept uitvoeringsprogramma 2023 wordt voor wensen en bedenkingen voorgelegd aan de Commissie Burgers van 12 januari 2023. In dit uitvoeringsprogramma is aangegeven wat uitgevoerd kan worden en wat nog niet. De activiteiten die in rood weergegeven zijn kunnen niet binnen de huidige capaciteit en/of met de huidige financiële middelen uitgevoerd worden. Deze activiteiten kunnen eventueel in een uitvoeringsprogramma voor een volgend jaar opgenomen worden.

2

Trends & ontwikkelingen

Opvangcrisis asielzoekers Landelijk is er door verschillende factoren in 2022 een tekort aan asielopvang plekken ontstaan. Hierdoor is er sprake van een humanitaire crisis. Eén van de oorzaken is dat er te veel statushouders (mensen die erkend vluchteling zijn en eigenlijk al in een gemeente gehuisvest hadden moeten worden) lange tijd in asielzoekerscentra blijven wonen. De gemeente Asten heeft aan de oplossing van dit probleem een bijdrage geleverd door in 2022 het aantal statushouders te huisvesten dat we moesten huisvesten op basis van ons inwoneraantal. Daarnaast hielden we ons aan de afspraak om daar bovenop alvast extra mensen te huisvesten om de asielzoekerscentra te ontlasten. Deze al gehuisveste personen zijn afgetrokken van onze taakstelling voor 2023. Ook in 2023 blijven we ons houden aan de landelijke afspraken over huisvesting van statushouders en doen we ons deel van wat nodig is om een einde te maken aan deze humanitaire crisis. Hierbij verkennen we ook of flexwoningen op korte termijn een bijdrage kunnen leveren aan de oplossing.

Energiecrisis & financiële gevolgen De energiecrisis en de hoge inflatie hebben invloed op de koopkracht van onze inwoners. Dit kan leiden tot financiële problemen en tot meer armoede. Ook onze partners zoals Stichting Leergeld, Stichting Voedselbank en Onis Welzijn (schuldhulpverlening) zien het aantal aanvragen toenemen. Personeelstekorten In diverse sectoren is een tekort aan personeel. Dat is merkbaar, ook in de uitvoering binnen het sociaal domein. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het leerlingenvervoer. Er is een tekort aan chauffeurs waardoor niet alle ritten voor alle leerlingen optimaal zijn. En in uitzonderlijke gevallen is er zelfs helemaal geen chauffeur beschikbaar en brengen ouders noodgedwongen hun kinderen zelf naar school. Ook in de zorg, waaronder bijvoorbeeld huishoudelijke ondersteuning, is er sprake van een tekort aan personeelsleden. Als we als gemeente hierin iets kunnen betekenen, bijvoorbeeld in communicatieve zin, dan faciliteren we hierin.

Trends & ontwikkelingen

Oekraïne Vanaf maart 2022 zijn er in Asten ontheemden uit Oekraïne opgevangen, zowel op gemeentelijke locaties als bij particulieren. Dit heeft inzet gevraagd van diverse collega’s, waaronder ook binnen het sociaal domein. Het uitkeren van leefgeld, ondersteuning vanuit Onis Welzijn, het naar school gaan van kinderen in zowel het primair als het voortgezet onderwijs en het vinden van werk zijn enkele voorbeelden van de taken die verricht zijn. Ook in 2023 wordt deze inzet nog verwacht.

3

Demografisch druk (Groene + grijze druk t.o.v. 20-64)

2021

2022

0

ASTEN

77,7 %

NEDERLAND

70,1 %

ASTEN

78,1 %

NEDERLAND

70,3 %

10

20

30

40

50

60

70

80

Veranderende samenleving Met de veranderingen in samenstelling van onze samenleving, ontstaan er ook verschillen in levensstijl en opvattingen, soms ook wel een generatiekloof genoemd. Eerder noemden we al individualisering van de samenleving als ontwikkeling. Samen met de vergrijzing is dit van invloed op het aantal vrijwilligers in onze gemeente. Een andere ontwikkeling is de ‘maakbare’ samenleving, we streven steeds meer naar een ideale samenleving waarin we steeds minder tegenslagen accepteren. Een ontwikkeling die hier tegenover staat is normaliseren. Verschillen mogen er zijn en niet alles is met ondersteuning en zorg tegen te gaan. Onze samenleving wordt steeds meer digitaal. Dat heeft voordelen maar voor sommigen in onze samenleving ook nadelen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan ouderen en onze inwoners met een lichte verstandelijke handicap. Hier moet oog voor zijn en blijven om een inclusievere samenleving te zijn. Dat geldt ook voor verschillen tussen bijvoorbeeld arm en rijk en in culturele achtergrond. COVID-19 COVID-19, oftewel corona, heeft in 2020, 2021 en ook nog in 2022 impact gehad op onze samenleving. We monitoren de ontwikkelingen, ook in 2023, omdat er mogelijk sprake is van een na-ijleffect. Dat kan een toename zijn van het aantal inwoners met een uitkering, maar zeker ook een toename van psychische klachten en een groter beroep hierdoor op ondersteuning.

Hier moet blijvend aandacht voor zijn.

Trends & ontwikkelingen

Demografische druk De samenstelling van onze samenleving verandert. In Asten blijft sprake van een fors hoge grijze druk (het aantal inwoners van 65 jaar en ouder afgezet tegen het aantal inwoners van 20 tot 65 jaar). We hebben te maken met een dubbele vergrijzing; het aantal ouderen groeit terwijl ook de gemiddelde leeftijd steeds hoger komt te liggen. Dit veroorzaakt een groter beroep op ondersteuning. De groene druk (het aantal inwoners van 0 tot 19 jaar afgezet tegen het aantal inwoners van 20 tot 65 jaar) is in Asten iets hoger dan het landelijk gemiddelde. De grijze en groene druk vormen samen de demografische druk. In 2022 is de demografische druk licht gestegen ten opzichte van 2021 zoals zichtbaar is in onderstaande afbeeldingen.

4

Financiën Het uitgangspunt binnen het sociaal domein is de realistische begroting van de gemeente Asten. Realistisch begroten doen we op basis van informatie die beschikbaar is uit het verleden op basis van data. Hierbij worden maatschappelijke ontwikkelingen in onze gemeente, in de regio en op landelijk niveau zoals beschreven in de vorige paragraaf, meegenomen. Het stijgen van lonen en prijzen is ook een ontwikkeling die van invloed is op de begrootte kosten. Dit alles leidt tot een prognose voor de uitgaven, zowel lokaal als regionaal. Zoals in dit uitvoeringsprogramma opgenomen is blijven we inzetten op het houden van grip en inzicht. Een sterke verbinding met het lokale, voorliggende veld is hierbij van groot belang. We streven naar kwalitatieve zorg en ondersteuning met daarbij zo laag mogelijke kosten.

Taalontwikkeling

Financieel gezond

Landelijk zijn er vanuit de Wet Educatie en Beroepsonderwijs

Onbekend is wat de ontwikkelingen zijn en wat eventuele Rijks-

middelen beschikbaar voor cursussen over laaggeletterdheid.

maatregelen in 2023 zullen zijn.

Communicatie en bewustwording over laaggeletterdheid mogen

Voor het begrotingsjaar 2023 is door de gemeenteraad van Asten

hier echter niet van betaald worden.

een bedrag van € 100.000,= beschikbaar gesteld om inwoners, instellingen en verenigingen te compenseren die zich door ver-

Mantelzorg

schillende maatschappelijke ontwikkelingen in zware tijden

Afhankelijk van de uitkomsten van het onderzoek naar de behoefte

bevinden. We bepalen of we als gemeente hier een compense-

aan ondersteuning en het verdere vervolg is mogelijk extra budget

rende rol in kunnen hebben.

nodig.

Financiën

Overzicht thema’s waarvoor geen financiële dekking is In dit uitvoeringsprogramma zijn activiteiten opgenomen die we voornamelijk binnen bestaande budgetten en binnen bestaande capaciteit uit kunnen voeren. Voor sommige activiteiten die we uit willen gaan voeren is nog niet bekend of en welke financiële middelen nodig zijn. Mocht dit niet binnen bestaande budgetten bekostigd kunnen worden, dan wordt dit voorgelegd ter besluitvorming. Een overzicht hiervan:

5

Activiteiten

2023 Taalontwikkeling

2.

Grip op het sociaal domein

3.

Levensgebeurtenissen

4.

Gezondheid en bewegen

5.

Jeugd en Onderwijs

6.

Mantelzorg

7.

Financieel gezond

8.

Meedoen

9.

Sociaal Domein en Veiligheid

Financieel gezond

Sterke, sociale omgeving

Samen met elkaar

Gezondheid & vitaliteit

Ondersteuning & voorzieningen

10. Normaliseren 11.

Nieuwe taken en veranderingen vanuit het Rijk

12. Communicatie 13. Samenwerking

Activiteiten 2023

1.

Kansen voor iedereen

6

1. Taalontwikkeling

Kansen voor iedereen

Jongeren:

Toelichting In Nederland hebben zo’n 1,8 miljoen mensen tussen de 16 en 65 jaar moeite met lezen,

•

Brainport Eindhoven geëvalueerd. Mogelijkheden voor structurele inbedding en financie-

schrijven en/of rekenen. Dat is ongeveer 1 op de 6 Nederlanders. In Asten gaat het om zo’n 2.000 mensen. Zij kunnen wel lezen en schrijven, maar behalen niet het gewenste niveau. Vaak hebben zij ook moeite met digitale vaardigheden.

ring worden onderzocht. •

loopt op laaggeletterdheid. Dit betreft vooral leerlingen uit het praktijkonderwijs (pro),

voorschoolse voorziening te verhogen. •

ontwikkeling voldoende gestimuleerd worden om te lezen. Zowel ouders, voorschoolse voorzieningen als scholen spelen hierin een belangrijke rol. Onvoldoende taal- en digitaal vaardig zijn heeft grote gevolgen. Zeker in een samenleving die

naar het Taalhuis. •

Verder uitvoering geven aan de ‘aanpak taalontwikkeling gemeente Asten: van voor-

•

Het versterken van de samenwerking tussen de beleidsvelden onderwijs, participatie, bij-

schoolse voorziening naar basisschool’. zondere bijstand, minimaregelingen & schulddienstverlening ten behoeve van het realise-

steeds ingewikkelder wordt. Onderzoeken tonen aan dat als mensen beschikken over basis-

ren van de doorgaande leerlijn.

vaardigheden, zij beter in staat zijn om actief mee te doen in de samenleving. Ze voelen zich gezonder en zijn ook beter in staat om regie te voeren over de eigen gezondheid. Ze vergroten hun kansen op de arbeidsmarkt, leven minder vaak in armoede en verkleinen het risico op problematische schulden.

De partners in de lokale coalitie kansrijke start Asten zijn in staat om laaggeletterdheid bij (aanstaande) ouders te signaleren, bespreekbaar te maken en ouders door te verwijzen

vmbo-basis en vmbo-kader en leerlingen van lageropgeleide ouders1. Belangrijk is daarom dat kinderen van jongs af aan taalprikkels krijgen aangeboden en dat zij tijdens hun verdere

Maatregelen formuleren samen met kinderopvangorganisaties, gastouders en jeugdgezondheidszorg om het bereik van het aantal kinderen in de leeftijd van 2 tot 4 jaar in een

Ook onder jongeren zien we een toename van het aantal leerlingen dat onvoldoende taalvaardig is. Uit internationaal vergelijkend onderzoek bleek dat 25 procent van de 15-jarigen risico

In 2023 wordt het project ‘Ouderaanbod gericht op thuisstimulering’ van het Partnerfonds

Volwassenen: •

Samen met de lokale partners laaggeletterdheid aanpakken op basis van een gezamenlijk jaarplan. We hebben veel aandacht voor de doelgroep mensen die Nederlands als eerste taal hebben (NT1), omdat deze groep vaak moeilijker te bereiken is.

Wat gaan we doen? We zetten samen met onze partners in op een doorgaande leerlijn qua taalvaardigheden en

•

nen lezen en schrijven voor jong en oud. Vooral het herkennen en doorverwijzen bij laag-

digitale geletterdheid. Deze doorgaande leerlijn doorkruist elke levensfase. Het aanleren van taalvaardigheden begint al vanaf de geboorte en vormt gedurende ons hele verdere leven een belangrijke randvoorwaarde om actief mee te doen in de samenleving. We richten ons hierbij dus op zowel volwassenen als ook op jongeren en kleine kinderen. Concreet leggen wij in 2023

Vergroten bewustwording onder professionals en inwoners over het belang van goed kungeletterdheid en begrijpelijke communicatie zijn hierbij belangrijk.

•

De onderlinge samenwerking tussen de lokale partners versterken. De gemeente Asten neemt hierbij, samen met gemeente Someren, de leiding.

de nadruk op de volgende activiteiten.

1 Deze zin komt uit het rapport ‘De staat van het onderwijs 2021’ van de Inspectie van het Onderwijs, pagina 19.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

7

Kansen voor iedereen

Resultaat

Kosten

Jongeren:

•

Ureninzet beleidsmedewerkers

•

•

Het ouderprogramma wordt bekostigd door het Partnerfonds Brainport Eindhoven en

Het project ‘Ouderaanbod gericht op thuisstimulering’ is geëvalueerd en op basis van de evaluatie zijn er afspraken gemaakt over structurele inbedding en financiering.

•

vanuit de ‘aanpak taalontwikkeling gemeente Asten: van voorschoolse voorziening naar

standenbeleid. •

Kosten t.b.v. de maatregelen verhogen bereik voorschoolse voorzieningen kunnen worden

basisschool’. De activiteiten zijn gericht op de subdoelen: kinderen in Asten groeien op in

bekostigd uit het budget Onderwijsachterstandenbeleid. Cursussen om laaggeletterdheid

een taalrijke omgeving, kinderen in Asten met een risico op een taalachterstand worden

onder volwassenen tegen te gaan worden bekostigd uit middelen vanuit de Wet Educatie

maximaal ondersteund vanaf de leeftijd van 2,5 jaar en kinderen in Asten krijgen activi-

en Beroepsonderwijs. Promotie van het cursusaanbod en communicatie om de bewust-

teiten aangeboden gericht op leesbevordering zodat hun taalvaardigheid en leesplezier

wording over laaggeletterdheid te vergroten kan hier niet uit worden bekostigd. Voor

toeneemt.

communicatiekosten wordt de interne order Basisvoorziening Asten-Someren gebruikt,

•

De deelnamegraad voorschoolse voorziening is toegenomen naar 90%.

•

Via de partners in de lokale coalitie kansrijke start Asten zijn (aanstaande) ouders in

voor zover dit toereikend is.

kwetsbare positie in beeld en doorverwezen naar het Taalhuis.

•

Opzetten en inrichten monitoringssysteem in het kader van aanpak laaggeletterdheid wordt bekostigd uit extra rijksbudget, toegekend aan centrumgemeente Helmond.

Volwassenen: •

indien aanvullende financiering nodig wordt dit bekostigd uit het budget Onderwijsachter-

Met de partners voor kinderopvang en de basisscholen zijn nieuwe activiteiten uitgezet

Versterkte samenwerking lokale partners door het organiseren van periodiek werkoverleg. Tussen deze partners wordt beter afgestemd activiteiten zodat er geen overlap ontstaat.

•

Hogere deelnamegraad informeel en formeel aanbod volwassenen met Nederlands als

•

Ingericht monitorsysteem deelname informeel en formeel (taal)aanbod volwassenen en

•

Gezamenlijke publiciteitscampagne en infobijeenkomsten met de partners voor professi-

•

Interne aandacht voor duidelijke communicatie richting inwoner.

Samenwerkingspartners Scholen, kinderdagverblijven, Zorgboog/GGD, Bibliotheek Helmond-Peel, Onis Welzijn, ROC ter AA, Stichting Lezen en Schrijven, lokale coalitie kansrijke start Asten

eerste taal op het gebied van taal en digitale vaardigheden. uitvoeren nul-meting. onals en inwoners.

Wanneer Hele jaar 2023

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

8

2. Grip op het sociaal domein

Ondersteuning & voorzieningen

Toelichting De afgelopen jaren is er steeds meer inzicht gekomen in de ontwikkelingen en daarbij behorende kosten binnen het sociale domein. We werken inmiddels structureel met data en blijven ons verder ontwikkelen in het gebruik daarvan. We zijn in staat om de kosten inzichtelijk te maken, in de wetenschap dat we hier niet altijd invloed op hebben. Op basis van cijfers en andere data maken we analyses en prognoses. Door het nauwgezet volgen van trends en ontwikkelingen in de maatschappij, het verloop van cliëntaantallen en bijbehorende indicaties en uitgaven, zijn wij in staat om reëel te begroten, bij te sturen, beleid op te stellen dat past bij de ontwikkelingen. Dit zorgt voor grip.

Uitvoering geven aan de Koersagenda GR Peelgemeenten 2021-2024. Deze is in 2021 vastgesteld en geeft richting aan 3 gezamenlijke opgaven. Dat zijn “normaliseren”, “bevlogen samenwerking rondom de inwoner” en “zakelijke samenwerking”. Programmateams voeren deze opgaven uit, in nauwe samenwerking met de GR Peelgemeenten en de regiogemeenten. Aansluiting bij het lokale veld staat nadrukkelijk centraal. Dwars door alle drie de opgaven heen is datagedreven werken als vierde opgave benoemd in de koersagenda. We trekken hier gezamenlijk met de GR Peelgemeenten en de regiogemeenten in op en leren hierbij van elkaar. De positionering van Senzer wordt verder uitgewerkt in 2023 door enkele werkgroepen samengesteld met medewerkers van zowel Senzer als lokale gemeenten. Eén van deze werkgroepen is gericht op “dienstverlening” en verdere verbetering hiervan.

Wat gaan we doen (activiteiten): •

Het verder implementeren van datagedreven werken. Dat doen we intern én in afstemming met de GR Peelgemeenten en Senzer. De verbinding tussen de diverse taakvelden binnen het sociaal domein, zoals bijvoorbeeld jeugd en onderwijs en participatie wordt

Resultaat •

Deze opgaven bevatten besparingsmaatregelen op diverse gebieden, deze moeten verder

gegevens en hier zijn ook de kwartaalrapportages van de GR Peelgemeenten op geba-

uitgewerkt worden binnen de opgaven. Hierbij is een Maatschappelijke Kosten Baten Ana-

seerd. Dit wordt nog steeds verder verfijnd. Ook Senzer stelt kwartaalrapportages op en

lyse (MKBA) uitgevoerd in 2021. Dat is de basis om resultaten ook daadwerkelijk te kun-

we ontvangen gegevens van onze samenwerkingspartners zoals Onis Welzijn, LEV en MEE. Onderwerpen die opgepakt kunnen worden zijn: Accountgesprekken met onze samenwerkingspartners waaraan we subsidie verlenen. Hierbij wordt nadrukkelijk ingegaan op gemaakte afspraken en het bereiken van resultaten; •

Uitgaven Wmo, Jeugd, Participatie, Bijzondere Bijstand, Minima en Schuldhulpverlening (BMS);

•

Top 10 duurste cliënten Wmo en Jeugdhulp;

•

Sturing op en inzicht in de kwaliteit van zorgaanbieders;

•

Sturing op doorlooptijden en werkvoorraden;

•

Informatie voor inkoop en contract- en leveranciersmanagement;

•

Verwijzers;

•

Verder ontwikkelen en registreren van ondersteuning in het voorliggend veld met onze

•

Verbinding met landelijk beschikbare gegevens;

•

Gegevensuitwisseling met het taakveld veiligheid.

Er wordt gewerkt aan de opgaven uit de Koersagenda waarbij de inhoudelijke samenwerking tussen de 5 Peelgemeenten en de GR centraal staat bij bovenlokale ontwikkelingen.

verder uitgewerkt. De BI-tool die hiervoor ontwikkeld is levert veel van de benodigde

•

Samen met elkaar

nen laten zien. •

Kwartaalrapportages van de GR Peelgemeenten worden compacter en geven op hoofdlij-

•

We sturen op de kosten maar tegelijkertijd bewaken we dat de kwaliteit van ondersteu-

nen inzicht in de ontwikkelingen. ning voldoet aan onze eisen. Datagedreven werken, oftewel informatiegedreven werken, is hierbij steeds meer ingebed in onze reguliere manier van werken. Dat stelt ons in staat om inzicht te houden en ons beleid op te stellen en aan te passen. Ook kunnen we hierdoor duidelijker communiceren met onder andere het college van B&W en de gemeenteraad. Dit is ook onderdeel van de accountgesprekken met onze subsidiepartners.

professionals en samenwerkingspartners;

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

9

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

Wanneer Hele jaar 2023

Kosten •

Ureninzet beleidsmedewerkers sociaal domein, teamleider, coördinator en financieel adviseur;

•

Deskundigheidsbevordering. Dit kan vooralsnog binnen het beschikbare budget voor

•

Indien er behoefte is aan uitgebreidere scholing of de inzet van externe deskundigheid

scholing. dan kan dat mogelijk niet binnen bestaande budgetten.

Samenwerkingspartners GR Peelgemeenten, Senzer, Onis Welzijn, LEVgroep, MEE

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

10

3. Levensgebeurtenissen

Kansen voor iedereen

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

Echtscheiding

Toelichting Grote veranderingen in levensfases worden ook wel life events genoemd. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de geboorte van een kind, een scheiding of het stoppen met werken. Elke verandering vraagt enige mate van aanpassing van mensen, omgaan met een ‘nieuwe’ situatie.

Als ouders uit elkaar gaan, betekent dat vaak schade voor kinderen. Dit willen we natuurlijk zoveel mogelijk voorkomen. De afgelopen jaren is er al veel aandacht besteed aan het onderwerp scheiden. Het blijft een belangrijk thema om aandacht aan te besteden. De uitkomsten van het programma scheiden zonder schade moeten ingebed gaan worden. Dit pakken we gezamenlijk met alle Peelgemeenten op vanuit de koersagenda (programma bevlogen samen-

Wat gaan we doen?

werking). De samenwerking met scholen wordt geïntensiveerd en er zal in 2023 een conferen-

Lokale coalitie Kansrijke start Ieder kind verdient de best mogelijke start van zijn of haar leven en een optimale kans op een goede toekomst. De eerste 1000 dagen van een kind zijn cruciaal voor een goede start. We willen zoveel mogelijk kinderen in Asten een kansrijke start geven. De samenwerking tussen de organisaties die een rol spelen bij de eerste 1000 dagen van een kind is van groot belang. Samen willen we werken aan de best mogelijke start voor elke zwangere, elk kind en elk gezin door het realiseren van een sluitende ketenaanpak rondom de eerste 1000 dagen van een kind: signaleren, verwijzen en begeleiden van (kwetsbare) gezinnen voor en tijdens de zwangerschap en na de geboorte, van preconceptie t/m 2 jaar.

tie rondom het thema scheiden georganiseerd worden voor professionals. Ouder worden Mensen in Nederland, en dus ook in Asten, worden steeds ouder. En het aantal ouderen neemt toe. Deze ontwikkeling brengt zowel kansen als knelpunten met zich mee. Ouderen krijgen een steeds belangrijkere plaats in de samenleving. Knelpunten hierin zijn o.a.: ongezondheid, kosten en lasten en de zorgen hierover voor de toekomst en vooral ook de toenemende zorgvraag. Daar staat tegenover dat veel ouderen echter gezond zijn en zichzelf redden. Ook brengen ouderen vaak waardevolle kennis en ervaring in en zetten ze zich in voor maatschappelijke doeleinden. Ruim een kwart van de ouderen verleent bijvoorbeeld informele hulp aan

Informatie voor jongeren die 18 jaar worden Jongeren die 18 jaar worden krijgen meer rechten zoals stemmen bij verkiezingen, orgaandonor worden en autorijden. Maar ze krijgen ook meer plichten en verantwoordelijkheden. Denk aan het afsluiten van een zorgverzekering en het regelen van toeslagen en bijvoorbeeld studiefinanciering. Vooral voor jongeren in een kwetsbare positie is het zaak om als gemeente toegankelijke informatie – en zo nodig hulp en ondersteuning – te bieden. Er komt informatie op de website van Sociaal Team Asten over wat je allemaal moet regelen als je 18 jaar wordt. Ook willen we de jongeren die 18 jaar worden hierover een brief sturen vanuit de gemeente Asten.

bekenden en een derde is actief in georganiseerd vrijwilligerswerk. Deze positieve tegenhanger van vergrijzing wordt ook wel ‘verzilvering’ genoemd. Naar aanleiding van beschikbare data wordt ook in 2023 bekeken welke nieuwe acties er voor Asten kunnen worden uitgezet om te anticiperen op de dubbele vergrijzing en grip te houden op de daarbij komende kosten. We blijven goed in overleg met o.a. de seniorenverenigingen om te weten wat er leeft bij deze groeiende doelgroep.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

11

Kansen voor iedereen

Langer thuis wonen We willen ouderen ondersteunen om zo lang mogelijk thuis te wonen, met een goede kwaliteit van leven. Wat gaan we hier in 2023 concreet voor doen: •

In lijn met het landelijke programma Wonen, Zorg, en Ondersteuning voor ouderen (WOZO) geven we, samen met team ruimte, uitvoering aan een woonzorgvisie. Deze is onderdeel van een bredere woonvisie. De aandachtspunten uit de in 2022 opgestelde notitie over langer thuis wonen in Asten worden meegenomen in de woonzorgvisie. We

seniorenverenigingen. •

•

In 2023 start de 2e fase van het project ‘Goed voor Elkaar’ om inwoners voor te bereiden

Samen met elkaar

Wanneer Heel 2023

Kosten •

Vanuit de regeling ‘Impuls Kansrijke Start’ is in 2023 een budget van € 4.400,= beschik-

•

De 2e fase van het project ‘Goed voor Elkaar’ is bekostigd binnen de reguliere budgetten.

baar voor de samenwerking Lokale Coalitie Kansrijke Start. Bij voortzetting van het project zullen aanvullende middelen nodig zijn, hier wordt een

leveren hier vanuit het Sociaal Domein een bijdrage aan. door het in beeld brengen van de huidige situatie in Asten en het betrekken van belanghebbenden zoals bijvoorbeeld

Ondersteuning & voorzieningen

voorstel voor gedaan. •

Uren inzet beleidsmedewerkers.

op het langer en veilig thuis wonen. Het bekende concept ‘voorzorgcirkels’ kent overlap

Samenwerkingspartners

met dit project. We volgen de ontwikkelingen en maken eventueel gebruik van externe

GR Peelgemeenten, Senzer, GGD, Kinderopvang, Bibliotheek, Sociaal Team Asten, LEVgroep,

expertise.

Onis Welzijn, GR Peelgemeenten

We maken afspraken met woningbouwcorporaties.

Resultaat •

Via de partners in de lokale coalitie kansrijke start Asten zijn (aanstaande) ouders in

•

Informatie over wat je allemaal moet regelen als je 18 jaar wordt staat op de website van

kwetsbare positie in beeld en doorverwezen naar de juiste hulpverlening. Sociaal Team Asten en jongeren die 18 jaar worden zijn hierover geïnformeerd. •

Er zal nog meer met scholen samengewerkt worden rondom het thema scheiden en er

•

We hebben in beeld welke acties er uitgezet kunnen worden om te anticiperen op de dub-

heeft een conferentie plaatsgevonden. bele vergrijzing en hoe we grip kunnen houden op de kosten. •

De aandachtspunten uit de notitie ‘langer thuis wonen’ zijn waar mogelijk opgenomen in

•

De 2e fase van het Project ‘Goed voor Elkaar’ is afgerond.

de woonzorgvisie.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

12

4. Gezondheid en bewegen

Gezondheid & vitaliteit

Wat gaan we doen?

Toelichting Een gezonde leefstijl, op de manier die bij de inwoner zelf past, blijft belangrijk. De omgeving

•

middelengebruik (deskundigheidsbevordering, bewustwording) en rookvrije omgeving.

en de inrichting van deze omgeving heeft hier invloed op. We stimuleren onze inwoners om

Op het gebied van rookvrije omgeving zetten we in 2023 in op speeltuinen en sportvereni-

hier zelf regie in te nemen. Meer bewegen, samen bewegen, ontmoeten en gezonde voeding. Als gemeente faciliteren we bovenstaande, onder andere met ons buurtsportcoach-programma Leef!, deelname aan Uniek Sporten de Peel, de uitvoering van het Lokaal Sportakkoord, het uitvoeringsplan alcoholpreventie en handhaving en het drugsprogramma in de regio Oost-Brabant. In de gemeente Asten is in 2021 een lokaal preventieakkoord gesloten. Het akkoord sluit aan bij eerder genoemde activiteiten en voorziet deze van aanvullende en nieuwe acties. Hierbij is een gezamenlijke ambitie uitgesproken om kinderen en jongeren in een alco-

Uitvoering geven aan de acties in het Lokaal Preventieakkoord op de thema’s alcohol en

gingen. •

We maken een plan van aanpak voor het gezond en actief leven akkoord (GALA)

•

We maken nieuwe afspraken met de huidige partners van Leef Asten! aan de hand van de

•

Aansluiten bij Jongeren op Gezond Gewicht (JOGG)

•

We evalueren of de huidige ureninzet Ggz in de wijk voldoet aan de vraag. De juiste inzet

nieuwe Brede Regeling Combinatiefuncties

van expertise is een belangrijk aandachtspunt bij de doorontwikkeling van het

hol-, rook- en middelenvrije omgeving te laten opgroeien.

Sociaal Team Asten.

Ook psychische gezondheid blijft in 2023 een belangrijk aandachtspunt. De gemeente Asten is aangesloten bij het programma Een tegen Eenzaamheid vanuit het ministerie van VWS. Daarnaast maakt een medewerker met Ggz expertise sinds enkele jaren deel uit van het Sociaal

•

oog zijn voor eenzaamheid ervaren tijdens de coronaperiode. •

Inwoners die te maken hebben met huiselijk geweld en/of kindermishandeling dienen zo goed en snel mogelijk ondersteund te worden ten behoeve van hun (psychische) gezondheid.

In 2023 starten we als gemeente een vooronderzoek om uiteindelijk een passende binnensportaccommodatie in Asten te realiseren die weer minimaal 40 jaar meegaat.

Team Asten. Dit draagt er aan bij dat kwetsbare inwoners de juiste ondersteuning kunnen krijgen.

Het programma ‘Een tegen Eenzaamheid’ gaat opnieuw aandacht krijgen. Hierbij moet

Resultaat •

De deskundigheid en bewustwording op de thema’s alcohol- en middelgebruik zijn toegenomen. De ambitie is dat kinderen en jongeren opgroeien in een alcohol-, rook- en middelenvrije omgeving.

•

Buurtsportcoaches zorgen via het buurtsportcoachprogramma Leef Asten! voldoende sport- bewegings- en cultuuraanbod voor alle Astenaren van jong tot oud. De nieuwe afspraken hierover zijn vastgelegd in overeenkomsten met de partners en een jaarlijks werkprogramma.

•

Meer aandacht voor cultuuraanbod en eventuele uitbreiding van het cultuuraanbod.

•

Samen met het onderwijs, de kinderopvang, de sportsector, welzijn en het bedrijfsleven werkt JOGG in gemeenten aan het gezonder maken van de fysieke en sociale omgeving.

•

We maken inzichtelijk welke ervaren eenzaamheid tijdens corona nu nog grote gevolgen heeft voor inwoners. Welke acties leveren quickwins op of vragen om een lange termijn aanpak.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

13

Gezondheid & vitaliteit

Wanneer •

Heel 2023

Kosten •

Ureninzet beleidsmedewerkers

•

Voor de uitvoering van het Lokaal preventieakkoord is in 2023 €10.000,- uitvoeringsbud-

•

JOGG: op dit moment geen structureel budget beschikbaar.

get beschikbaar.

Samenwerkingspartners Koninklijke Horeca Nederland afdeling Asten, GGD BZO, Novadic Kentron, Onis Welzijn (vrijwilligerscentrale en jongerenwerk), Leef! Asten, OBS De Horizon, Kindcentrum De Ontdekking, Jonosh (openbaar jongerencentrum), Ministerie van VWS

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

14

5. Jeugd en Onderwijs

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

arrangementen behalen niet altijd het beoogde doel, bijvoorbeeld omdat het huidige lan-

Toelichting

delijke regelgevend kader knelt. Daarom willen gemeenten, het samenwerkingsverband Helmond Peelland PO, onderwijs, zorgpartijen en het zorgkantoor de handen ineen slaan

Jongeren in Asten moeten veilig kunnen opgroeien en zich zo goed mogelijk kunnen ontwikke-

en gebruik maken van de landelijke experimenteer ruimte OZA van de Ministeries van

len. Dit is niet altijd vanzelfsprekend. Als er thuis iets aan de hand is of als een leerling niet lekker in zijn vel zit, is het belangrijk wanneer (signalen van) problemen vroegtijdig gezien worden. Voor een deel is dat de taak van de school, maar de expertise van een gezins- en jon-

OCW en SZW. •

ting voor de inwoner is het wenselijk om, indien mogelijk, voor een langere periode dan 1

gerencoach speelt hierbij ook een cruciale rol. Een gezins- en jongerencoach verbonden aan

schooljaar leerlingenvervoer toe te kennen. Hiervoor moeten de verordening leerlingen-

een school kan in een vroegtijdig stadium contact opnemen met thuis en kan zo stagnatie voorkomen en/of samen met de school zorgen voor goede begeleiding van de leerling én de thuissituatie. Verbinding tussen onderwijs, jeugdhulp en ouders is van wezenlijk belang zodat de

vervoer en/of de beleidsregels aangepast worden. •

ondersteuning voor de jongere opgestart. Voorkomen moet worden dat een jongere thuis

voor de gemeente Asten. •

Een belangrijke opgave voor het onderwijs is om jongeren op te leiden voor een passende plaats op de arbeidsmarkt. Om zo zelfstandig mogelijk te kunnen functioneren in de maatschappij. Jongeren moeten de vereiste kennis en vaardigheden leren en voorbereid worden op

van de intern begeleiders van de basisscholen. •

•

•

ode 2024-2027 opgesteld.

zijn niet meer actueel. •

ment voor de leerplichtambtenaar. Gekeken wordt of de huidige ambtsinstructie van de

We blijven aandacht houden voor de samenwerking tussen de gemeente en het voortge-

gemeente Asten moet worden aangepast aan de nieuwe ambtsinstructie van Ingrado. Dit

zet onderwijs in Deurne. Er gaan steeds meer jongeren vanuit Asten naar het voortgezet onderwijs in Deurne. •

Deelnemen aan de experimenteerregeling onderwijs-zorgarrangementen (OZA) met het Samenwerkingsverband Helmond – Peelland PO (primair onderwijs). De onderwijs-zorg-

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

De Ambtsinstructie voor Leerplicht en het Regionaal Meld- en Coördinatiepunt Voortijdig Schoolverlaten is in 2022 door Ingrado vernieuwd. De ambtsinstructie is een werkdocu-

gestart tussen passend onderwijs, jeugdhulp, GGD en ouders of verzorgers. •

De ‘Nadere regel subsidie NT2 onderwijs gemeente Asten’ voor leerlingen met Nederlands als 2e taal wordt herijkt. De huidige regel is van 2016 en de daarin opgenomen criteria

De gemeente gaat 2x per jaar samen met de samenwerkingsverbanden passend onderHierbij wordt de verbinding met jeugdhulp gelegd. Indien nodig wordt een casusoverleg

Samen met de schoolbesturen voor primair onderwijs, het voortgezet onderwijs en de organisaties voor kinderopvang wordt een nieuwe lokale educatieve agenda voor de peri-

•

wijs de vrijstellingen en het absoluut verzuim op basis van de Leerplichtwet monitoren.

Leren van en met elkaar. Er wordt gezamenlijk casuïstiek geëvalueerd op het snijvlak van jeugdhulp en onderwijs.

een steeds veranderende arbeidsmarkt. Na het diploma volgt een leven lang ontwikkelen. Wat gaan we doen?

We kijken hoe er nog meer verbinding tussen jeugdhulp en onderwijs bewerkstelligd kan worden. Een gezins- en jongerencoach sluit aan bij het breed overleg (Prodas en PlatOO)

komt te zitten of dat de problemen verergeren doordat er geen verbinding is tussen onderwijs en jeugdhulp.

In kaart brengen n of het werken met opstapplaatsen voor leerlingen die gebruik maken van het leerlingenvervoer zorgt voor een betere organisatie van het leerlingenvervoer

jongere (en ouders) zo adequaat en snel mogelijk de juiste ondersteuning krijgen die nodig is. De school en de gezins- en jongerencoach weten elkaar goed te vinden en zo wordt de juiste

In het kader van vermindering van de regeldruk en vanuit het oogpunt van lastenverlich-

wordt afgestemd binnen de regio. •

De effecten van de inzet van de ‘Regeling specifieke uitkering inhalen Covid-19 gerelateerde onderwijsvertragingen’, de zogenaamde NPO-middelen, worden in de Stuurgroep LEA gemonitord.

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

15

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

Resultaat •

Door de verbeterde samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp ontvangen jongeren/

•

De ‘Nadere regel subsidie NT2 onderwijs gemeente Asten’ is herijkt en opnieuw door het

ouders tijdig een passend aanbod. college van B&W vastgesteld. •

Er is een nieuwe ‘Lokale Educatieve Agenda gemeente Asten 2024-2027’ opgesteld.

•

De huidige ambtsinstructie is getoetst aan de nieuwe ambtsinstructie van de Ingrado en

•

De effecten van de inzet van de ‘Regeling specifieke uitkering inhalen Covid-19 gerela-

(indien nodig) geactualiseerd. teerde onderwijsvertragingen’ zijn in de Stuurgroep LEA gemonitord.

Wanneer Hele jaar 2023

Kosten Ureninzet beleidsmedewerkers. De ontvangen middelen voor het inhalen van onderwijsvertragingen Covid-19 worden ingezet.

Samenwerkingspartners Samenwerkingsverbanden passend onderwijs, scholen en Gezins- en Jongerencoaches

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

16

6. Mantelzorg

Sterke, sociale omgeving

Toelichting

Wanneer

Mantelzorg is alle hulp aan een hulpbehoevende door iemand uit zijn directe, sociale omge-

Heel 2023

Samen met elkaar

ving. Mantelzorg is hulp die verder gaat dan de zogenoemde gebruikelijke hulp. Als gemeente ondersteunen we mantelzorgers, bijvoorbeeld doordat mantelzorgers van een zorgvrager uit de gemeente Asten jaarlijks aanspraak kunnen maken op het mantelzorgcompliment. Ook subsidieert de gemeente Asten sinds 2018 logeerhuis Plezant, een respijtzorg initiatief. Met ingang van 2023 is dit een structurele subsidie. Mantelzorgers kunnen met hun vragen terecht bij het Sociaal Team Asten.

Kosten •

Voor het uitbreiden van de ondersteuning aan mantelzorgers zijn extra financiële midde-

•

Ureninzet beleidsmedewerker

len nodig. Dit is nu nog niet inzichtelijk.

Samenwerkingspartners

Wat gaan we doen? •

In aansluiting op het behoefteonderzoek in 2022 zetten we de huidige ondersteuning in

•

De gemeente Asten faciliteert het burgerinitiatief ‘Manteluitdagen’ bij het organiseren van

•

Passend bij de doorontwikkeling van het voorportaal voorzien we specifieke medewerkers

Sociaal Team Asten, Adviesraad Sociaal Domein Asten

2023 voort. Daarnaast wordt een voorstel gedaan voor uitbreiding van de ondersteuning. activiteiten voor mantelzorgers. van kennis en mogelijk expertise om ook mantelzorgers nog beter te kunnen ondersteunen. •

We zoeken uit of vanaf 2023 het mantelzorgcompliment uitgekeerd kan worden in de vorm van lokale cadeaubonnen met een waarde van maximaal € 100,- per jaar in plaats van in de vorm van een geldbedrag.

Resultaat •

De ondersteuning vanuit de gemeente sluit beter bij de behoefte die er is onder de Astense mantelzorgers.

•

Benodigde expertise voor de juiste ondersteuning van mantelzorgers is voldoende aan-

•

In 2023 waarderen we onze mantelzorgers met lokale cadeaubonnen t.w.v. maximaal

wezig bij het Sociaal Team Asten. € 100,- per jaar.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

17

7. Financieel gezond

Kansen voor iedereen

Toelichting We willen geldzorgen, armoede en schulden zoveel mogelijk voorkomen. Omdat dit een negatieve invloed heeft op de gezondheid, zowel fysiek als mentaal. Naast de invloed op de gezondheid is het een remmende factor om mee te kunnen doen in de samenleving en heeft het

•

De uitvoering van onze taak rondom vroegsignalering wordt geëvalueerd;

•

De samenwerking tussen Onis schuldhulpverlening en Sociaal Team Asten wordt geïnten-

•

We zetten specifiek in op het voorkomen van schulden bij jongeren, bijvoorbeeld in de

siveerd. vorm van een pilot of project.

gevolgen voor het welbevinden van onze inwoners. Dit thema is actueler dan ooit. Door de energiecrisis en de forse inflatie komen meer huishoudens in de financiële problemen. Samen met de omgeving signaleren we en maken we geldzaken en geldzorgen bespreekbaar, we zetten in op preventie. Zeker ook bij onze jonge inwoners waarbij de samenwerking met scholen, ouders en het Sociaal Team Asten essentieel is. Zij hebben een belangrijke sig-

Resultaat •

Geldzaken en geldzorgen worden in Asten meer bespreekbaar gemaakt en waar mogelijk

•

Aan mensen met financiële problemen wordt zo vroeg mogelijk passende hulpverlening

zo veel mogelijk voorkomen. aangeboden.

naalfunctie. Deze samenwerking gaan we verder versterken en geldt niet alleen voor de uitdaging ‘Financieel gezond’ maar ook voor ‘gezondheid en vitaliteit’ en ‘sterke sociale omgeving’. We leggen hierbij ook een duidelijke link met aanpak laaggeletterdheid.

Financieel gezond

Gezondheid & vitaliteit

Wanneer Heel 2023

Voordat mensen zich melden voor hulp bij schulden is er vaak al veel kostbare tijd voorbij gegaan. Vroegsignalering is een instrument dat kan helpen mensen eerder de benodigde hulp te bieden. Ook kan het zorgen voor een dalende inzet van bewindvoerders en de kosten die hiermee gepaard gaan. •

Kosten •

Uren beleidsmedewerker

Samenwerkingspartners

Wat gaan we doen? Eind 2022 is een maatwerkregeling ontwikkeld om inwoners tegemoet te komen die in

Onis Welzijn, GR Peelgemeenten, Sociaal Team Asten

de problemen komen door de energiecrisis. Deze regeling wordt in januari 2023 geïmplementeerd en geëvalueerd. •

We zetten in op harmonisering van de minimaregelingen en de inkomensgrens in Peel-

•

We nemen het onderwerp preventie geldzorgen op in het nieuw te ontwikkelen plan van

regio verband; aanpak ‘gezond en actief leven’; •

We gaan de communicatie richting de minimadoelgroep evalueren en waar nodig aanpassen;

•

We inventariseren op welke manieren ouderen ondersteund kunnen worden in het aanspraak maken op financiële regelingen.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

18

8. Meedoen

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Samen met elkaar

Wat gaan we doen?

Toelichting In een inclusieve samenleving kan iedereen meedoen en wordt niemand gediscrimineerd of

•

inwoners. De behoeftes van de inwoners bepalen onze prioriteiten. Aandachtspunten die

uitgesloten.

voortkomen uit de themabijeenkomst ‘Discriminatie en inclusie’ in september 2021 -

Samenvattend heeft veel van wat er binnen het Sociaal Domein gebeurt impliciet als doel ‘zo

geïnitieerd door de gemeenteraad - worden hierin zoveel mogelijk meegenomen. Eén

goed mogelijk mee kunnen doen’, met andere woorden: inclusie. Er is binnen de gemeente

thema dat in ieder geval opgepakt wordt is het inclusiever (en meteen rookvrij) maken

Asten dan ook al ontzettend veel aanbod om ervoor te zorgen dat iedere inwoner mee kan doen. Zo is er een zeer ruim aanbod aan verenigingen en vrijwilligersorganisaties. Maar denk hierbij ook aan het gehele voorliggende welzijnsaanbod, geïndiceerde voorzieningen zoals

Opstellen van een Lokale Inclusie Agenda in samenwerking met ervaringsdeskundige

van speeltuinen. •

Deelnemen aan het landelijke leernetwerk ‘Ervaringskennis en ervaringsdeskundigheid in beleid’ van onderzoeksinstituut Movisie. Dit zodat we lessen uit wetenschappelijk onder-

dagbesteding en maatwerkvoorzieningen, minimaregelingen etc. Daarnaast is er veel aan-

zoek en de praktijk van andere gemeenten kunnen gebruiken om onze eigen samenwer-

dacht voor vindbare, begrijpelijke en toegankelijke communicatie.

king met ervaringsdeskundige inwoners te versterken.

De gemeente Asten streeft ernaar zo inclusief mogelijk te zijn. We blijven dan ook kritisch op het maken van verbeterslagen.

•

Beleidsparticipatie van asielstatushouders en gezinsmigranten (mensen die voor de liefde in Nederland komen wonen) regionaal onderdeel maken van de vorming van inburgeringsbeleid.

•

Inventariseren of we anderstalige jongeren betere onderwijskansen kunnen bieden door de komst van een VOAT (Voortgezet Onderwijs Anderstaligen)-school in onze regio voor jongeren tussen de 18-23 jaar.

•

Een interne bijeenkomst organiseren om de bewustwording over inclusie binnen de organisatie te vergroten.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

19

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Samen met elkaar

Resultaat •

Er is beleid dat als doel heeft dat meer mensen mee kunnen doen in onze lokale samenleving. Dit beleid is opgesteld samen met de mensen om wie het gaat.

•

De Lokale Inclusie Agenda is vastgesteld.

•

Mensen die ervaring hebben met inburgeren denken mee over ons regionale inburgerings-

•

Een aantal speeltuinen is aangepast, waardoor ze inclusiever zijn voor kinderen en vol-

•

Het team sociaal domein heeft meer kennis en kunde op het gebied van het inzetten van

beleid. wassenen met een beperking. ervaringsdeskundigheid dankzij deelname aan een landelijk leernetwerk.

Wanneer Hele jaar 2023

Kosten •

Ureninzet beleidsmedewerker participatie, beleidsondersteuner en teamleider.

•

De kosten voor het opstellen van een Lokale Inclusie Agenda kunnen worden bekostigd uit reguliere budgetten. Voor de uitvoering van de Lokale Inclusie Agenda zijn mogelijk extra middelen nodig, maar deze uitvoering zal pas in 2024 starten.

•

Voor het inclusiever maken van speeltuinen wordt in 2023 gebruik gemaakt van bestaande budgetten.

•

Deelname aan het leernetwerk ‘Ervaringskennis en ervaringsdeskundigheid in beleid’ is

•

De kosten voor het organiseren van beleidsparticipatie met inburgeraars passen binnen

kosteloos. het reguliere budget voor inburgering. •

Een VOAT zou rechtstreeks gefinancierd worden met middelen vanuit de rijksoverheid.

Samenwerkingspartners Gemeenten uit de Regio, gehele organisatie van de gemeente Asten

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

20

9. Sociaal Domein en Veiligheid

Financieel gezond

Gezondheid & vitaliteit

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

Wat gaan we doen:

Toelichting Een stevige verbinding tussen het Sociaal Domein en het Veiligheidsdomein binnen een gemeente draagt bij aan een optimale balans tussen preventie, zorg en repressie. Door de decentralisaties heeft de gemeente de regie over zowel veiligheid als zorg. Veiligheid en zorg zijn nu dichter bij elkaar georganiseerd. Met het oog op goede ondersteuning en zorg én in het belang van veiligheid en leefbaarheid is

•

Er worden gesprekken gevoerd met het Varendonck College, gemeente Asten, gemeente

•

Er worden gesprekken gevoerd met de deelnemers van het JIB overleg over het JIB pro-

Someren en politie over het thema veiligheid. tocol en het JIB-overleg; •

aandachtspunten hierbij is een aandachtsfunctionaris voor zowel jeugd als volwassenen

het van belang dat zorg- en veiligheidspartners goed samenwerken. Binnen de gemeente

(Wmo) binnen het Sociaal Team Asten.

Asten is hier al langer aandacht voor in het belang van al onze inwoners. In 2023 zijn er twee specifieke activiteiten, gericht op jeugd en veiligheid, waar we ons extra op focussen: De samenwerking met het Varendonck College, gemeente Asten en Someren en de politie; Het JIB-overleg (Jeugd in Beeld). Binnen het JIB-overleg wordt middels een integrale aanpak (gemeente, Sociaal Team Asten,

Resultaat •

Er is structureel overleg tussen het Varendonck College, gemeente Asten, gemeente

•

Er is een nieuw JIB protocol opgesteld;

•

De ondersteuning van inwoners die te maken hebben met geweld en huiselijk geweld is

Someren en politie over het thema veiligheid.

verbeterd.

politie, Boa, jongerenwerk en leerplicht) gekeken naar overlast veroorzakende jongeren. Het beoogde maatschappelijke effect wat de partners hiermee willen bereiken is: ‘Het realiseren

Het regionale plan van aanpak ‘Geweld hoort nergens thuis’ wordt uitgevoerd. Een van de

van een prettige, leefbare en veilige woonbuurt, waar iedereen zich thuis voelt en een vol-

Kosten

waardige en geaccepteerde plaats heeft in de buurtgemeenschap.’

•

Naast bovenstaande activiteiten is huiselijk geweld en kindermishandeling een belangrijk the-

Samenwerkingspartners

ma op dit snijvlak. In het kader van ‘Geweld hoort nergens thuis’ is de afgelopen jaren zowel een regionaal als een lokaal plan van aanpak opgesteld om de ondersteuning aan de inwoners

Ureninzet medewerkers

Politie, Varendonck College Asten-Someren, gemeente Someren, Onis Welzijn, Veilig Thuis

die hiermee te maken hebben verder te verbeteren.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

21

10. Normaliseren

Financieel gezond

Gezondheid & vitaliteit

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

Toelichting

Resultaat

Normaliseren is een van de thema’s die gezamenlijk binnen de koersagenda van de GR Peel-

•

De lokale projectgroep normaliseren is opgericht.

gemeenten opgepakt wordt. Ook lokaal gaan we hier samen met onze partners mee aan de

•

Er is een start gemaakt om normaliseren te integreren in de werkwijze van het Sociaal

•

Er is een start gemaakt om normaliseren bespreekbaar te maken met onze lokale profes-

•

Onze inwoners hebben via verschillende communicatiekanalen een eerst kennismaking

slag. We voeren het gesprek over wat normaliseren is en hoe we onze inwoners hierbij kunnen betrekken.

Team Asten.

Normaliseren: wat is de norm? Acceptatie van eigen (on)mogelijkheden en realistische verwachtingen hebben. Inwoners doen zoveel mogelijk zelf, zonder hulp waar het kan, met hulp

sionele en vrijwilligersorganisaties en onze inwoners.

waar het nodig is.

gehad m.b.t. normaliseren.

Als inwoner van Asten mag je zijn zoals je bent. Je wordt geaccepteerd met al je mogelijkheden en beperkingen. Je bent in eerste instantie zelf verantwoordelijk om je vragen en behoeften op te lossen samen met je directe omgeving (vrienden, familie, buren). Daar waar een oplossing niet voorhanden is ondersteunen wij hierbij als gemeente. Deze oplossing is er altijd op gericht dat je zo snel mogelijk op eigen kracht weer verder kan en mee kan doen.

Hele jaar 2023

Kosten •

Wat gaan we doen? •

Wanneer

Er wordt in Asten een lokale projectgroep normaliseren opgericht. Deze projectgroep krijgt de opdracht om normaliseren lokaal uit te rollen bij professionele en vrijwilligersorganisaties en inwoners.

•

De lokale projectgroep brengt in beeld op welke belangrijke lokale samenwerkingspart-

•

Bij de verstrekking van subsidies aan en de kwartaalgesprekken met onze lokale samen-

Ureninzet beleidsmedewerkers sociaal domein, coördinator;

Samenwerkingspartners GR Peelgemeenten, Sociaal Team Asten, lokale vrijwilligersorganisaties (o.a. KBO), Onis Welzijn, LEVgroep, onderwijs, kinderopvang, jeugdgezondheidszorg en onze inwoners.

ners we ons willen gaan richten. werkingspartners wordt aandacht besteed aan het thema normaliseren. •

Het kernteam normaliseren van de 5 gemeenten en de GR Peelgemeenten ontwikkelt tools die lokaal ingezet kunnen gaan worden om normaliseren bekend te maken en hierover het gesprek te kunnen voeren. Denk hierbij aan krantenartikelen voor onze inwoners.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

22

11. Nieuwe taken en veranderingen vanuit het Rijk

Gezondheid & vitaliteit

Financieel gezond

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

Hervormingsagenda jeugd

Toelichting Landelijk zijn er aantal grote programma’s en veranderingen aangekondigd die leiden tot grote veranderingen in het hele sociaal domein.

De Hervormingsagenda jeugd moet een wezenlijke bijdrage leveren aan de vervolmaking van de transformatie die in 2015 is gestart met als doel betere en effectievere hulpverlening binnen een financieel beheersbaar stelsel. Het ministerie van VWS, zorgaanbieders, cliënten(vertegenwoordigers), professionals en de VNG stellen samen de Hervormingsagenda Jeugd 2022-

Het integraal zorgakkoord (IZA) Dit akkoord is gericht op het betaalbaar houden van de zorgsector. Zoals de naam al aangeeft moet er onder meer een betere verbinding worden gelegd tussen het sociaal domein en de medische domeinen. Daarnaast wordt er vanuit dit akkoord meer ingezet op preventie. In december 2022 volgt een addendum waarin specifieker benoemt wordt wat er van gemeenten verwacht wordt. Uitwerking hiervan vraagt capaciteit binnen het team sociaal domein. Gezond en actief Leefakkoord (GALA) Voor de lokale aanpak van preventie worden aparte afspraken gemaakt in het ‘gezond en actief leven akkoord’. Hiervoor gaan gemeenten structurele gelden ontvangen. In afstemming met samenwerkingspartners moeten in 2023 keuzes gemaakt worden op welke preventieve domeinen gemeenten aan de slag gaan. Gelden kunnen aangevraagd worden in een gebundelde specifieke uitkering (SPUK). De aanvraag en voorbereidingen op de uitvoering van dit akkoord vraagt capaciteit binnen het team sociaal domein.

2028 op. Deze bestaat uit de volgende acht actielijnen: 1.

De reikwijdte van de Jeugdwet wordt afgebakend, meer aandacht voor een domein-over-

2.

De gemeentelijke toegang met stevige lokale teams wordt versterkt;

3.

Verbeteren regionale samenwerking en landelijke contractering specialistische zorg;

4.

Kwaliteitsverbetering en versterking zicht op effectiviteit van zorg;

5.

Afbouw van de residentiele jeugdhulp: inzet op zo thuis mogelijk;

6.

Eenvoudiger uitvoering en inkoop, minder administratieve lasten en aanpak negatieve

stijgende aanpak;

effecten van marktwerking; 7.

Verbeteren van het inzicht in het jeugdstelsel met data en monitoring;

8.

Afspraken over financieel bestuurlijke verhoudingen en een meerjarig financieel kader.

Beschermd wonen

Specifieke uitkering informatiepunten digitale overheid Gemeenten zijn per 2023 verantwoordelijk voor de instandhouding (en het breder uitzetten) van de informatiepunten digitale overheid (IDO). Concreet betekent dit dat gemeenten de taak van de Koninklijke Bibliotheek overnemen als subsidieverstrekker van het IDO. De gemeenten

GR Peelgemeenten heeft een uitvoeringsagenda beschermd wonen 2023 opgesteld. Hierin is onder meer aandacht voor toegang tot beschermd wonen en de behoefte aan meer opvangplekken in de hele regio. De financiële decentralisatie treedt per 1 januari 2023 in werking.

krijgen hiervoor middelen toegekend in een specifieke uitkering. Een informatiepunt is een loket in een bibliotheek waar iedereen terecht kan met vragen over bijvoorbeeld belastingaangifte, DigiD of het aanvragen van een uitkering. Samen met de gemeenten Deurne, Helmond en Someren worden afspraken gemaakt met de Bibliotheek Helmond-Peel over de inzet van de middelen.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

23

Financieel gezond

Gezondheid & vitaliteit

Wetsvoorstel spreiding asielopvang De regeringspartijen zijn het begin november 2022 eens geworden over het Wetsvoorstel ‘Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen’. Deze wet moet ervoor zorgen dat de asielopvangplekken meer verspreid over het land komen en iedere gemeente een bijdrage levert op basis van inwoneraantal. Op het moment van schrijven van dit uitvoeringsprogramma lijkt het erop dat deze wet op 1 februari 2023 in zal gaan, als het wetsvoorstel aangenomen wordt. Op de ingangsdatum van de wet zal het kabinet bekendmaken hoeveel asielopvangplekken gemeenten moeten realiseren. Het zal mogelijk zijn om als gemeentes onderling afspraken te maken om de taken te verdelen. Zo kan een gemeente bijvoorbeeld meer plek bieden aan asielzoekers dan vereist, maar minder statushouders huisvesten.

Resultaat •

Kansen voor iedereen

Sterke, sociale omgeving

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

Wanneer Heel 2023

Kosten •

Uren beleidsmedewerker

•

Rijksmiddelen beschermd wonen worden volledig beschikbaar gesteld voor de regionale uitvoering

Samenwerkingspartners GR Peelgemeenten, zorgaanbieders, regiogemeentenCommunicatie (alle leeftijdsfasen, alle

Aangezien er nog veel onduidelijkheden zijn wat betreft de uitvoering van zowel IZA als

pijlers)

GALA is op het moment van opstellen van het uitvoeringsprogramma Sociaal Domein 2023 nog onduidelijk welke zaken vanuit de GR Peelgemeenten opgepakt kunnen gaan worden. •

Samen met de gemeenten Deurne, Helmond en Someren zijn afspraken gemaakt met de Bibliotheek Helmond-Peel over de inzet van de IDO middelen.

•

Samen met een 10 voor de Jeugd en de GR Peelgemeenten volgen we de ontwikkelingen rondom de hervormingsagenda Jeugd en inventariseren we waar dit gevolgen kan hebben voor onze dienstverlening.

•

De decentralisatie beschermd wonen wordt geïmplementeerd door de GR Peelgemeenten waarbij we als gemeente Asten ondersteunen door de lokale situatie in Asten inzichtelijk te maken.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

24

12. Communicatie

•

Toelichting samenwerkingspartners. We laten zien wat we doen, hoe we dit doen en welke resultaten we bereiken. Dat doen we in begrijpelijke taal en op verschillende manieren. Afgestemd op de

Ondersteuning & voorzieningen

Samen met elkaar

We gaan vaker bij inwoners toetsen of onze communicatie onze boodschap overbrengt.

Voor het opstellen van het uitvoeringsprogramma 2024 is het opnieuw inventariseren van wat belangrijk is wenselijk. De mate waarin dit kan is afhankelijk van de capaciteit en er wordt momenteel voorzien dat dit in zeer beperkt mate mogelijk zal zijn.

Wat gaan we doen: Bij alle acties uit het uitvoeringsprogramma overwegen we wat er gecommuniceerd wordt. Hierbij maken we een afweging ten aanzien van de beschikbare mediakanalen. Belangrijk hierbij is dat er zowel digitaal als op papier gecommuniceerd wordt. Daarbij is aandacht

Resultaat •

Er is meer in- en overzicht van wat er gebeurt binnen het sociale domein.

voor doelgroepen zoals o.a. laaggeletterden, anderstaligen en mensen met een beper-

Wanneer

king.

Hele jaar 2023

Het Sociaal Team Asten heeft een eigen website. In 2023 wordt een nieuwe website gelanceerd welke actuele informatie zal geven en een bijdrage zal leveren aan de laagdrempelige bereikbaarheid van het Sociaal Team Asten. Deze website zal voldoen aan de eisen voor digitale toegankelijkheid. Aansluitend op de communicatie op de website wordt op social media gewerkt aan de bekendheid van het Sociaal Team Asten. Dat doen we bijvoorbeeld door het plaatsen van berichten en filmpjes. Een stagiaire van afdeling communicatie ontwikkelt een communicatieplan voor de social media kanalen. We besteden hierbij aandacht aan de maatschappelijke veranderingen in onze maatschappij.

•

Sterke, sociale omgeving

laaggeletterden, anderstaligen en mensen met een beperking. •

doelgroep en de boodschap.

•

Kansen voor iedereen

Hierbij hebben we speciale aandacht voor de begrijpelijkheid van onze communicatie voor

Communiceren over wat we doen is van groot belang. Zowel met onze inwoners als met onze

•

Financieel gezond

Gezondheid & vitaliteit

Kosten •

Ureninzet beleidsmedewerkers sociaal domein, teamleider, coördinator;

•

Ureninzet team communicatie.

Samenwerkingspartners Siris, Peelbelang, Sociaal Team Asten, Stichting Lezen en Schrijven

Periodiek informeren we de gemeenteraad over de resultaten in het sociaal domein. Hierbij geven we weer wat de voortgang is van de acties benoemd in dit uitvoeringsprogramma maar ook over het zogenaamde reguliere werk. Naast de memo’s wordt de raad, indien nodig en gewenst, ook middels een presentatie geïnformeerd. Bijvoorbeeld ook door onze samenwerkingspartners. Er worden regionale raadsbijeenkomsten gepland waarvoor de gemeenteraadsleden uit Asten uitgenodigd worden, bijvoorbeeld georganiseerd door Senzer en de GR Peelgemeenten.

min 9 mnd - 4 jaar

4 - 18 jaar

18 - 27 jaar

27 - 55 jaar

55 - 70 jaar

70 jaar en ouder

25

13. Samenwerking

Samen met elkaar

hen betrekken bij het opstellen van beleid en ontwikkelingen wordt ook de komende jaren

Toelichting Om de pijlers die benoemd zijn in het Beleidsplan Sociaal Domein 2022-2027 te bereiken is samenwerking essentieel. Een deel van de taken binnen het sociaal domein zijn hiervoor uitbesteed aan gemeenschappelijke regelingen. Senzer is het werkbedrijf van de regio en voert de Participatiewet uit, de GR Peelgemeenten voert de Wmo, de Jeugdwet, Bijzondere Bijstand, Minimaregelingen en Schuldhulpverlening uit. De GR Peelgemeenten werkt hierbij samen met Senzer. In 2021 heeft Senzer een positioneringsnotitie geschreven waarin doorontwikkelingen benoemd zijn. De 5 Peelgemeenten en de GR hebben in 2021 een Koersagenda opgesteld. In deze Koersagenda zijn 3 gezamenlijke opgaven in het sociaal domein benoemd, die we gezamenlijk oppakken. De opgaven zijn ‘normaliseren’, ‘zakelijke samenwerking’ en ‘bevlogen samenwerking rondom de inwoner’. Deze opgaven worden opgavegericht uitgewerkt. De GR Peelgemeenten is een belangrijke partner op het gebied van datagedreven werken. De gege-