BU22.01.04C Onderzoek effect Jeugd - deel 2.pdf

Effectonderzoek Jeugd Deel 2 - Vermeden maatschappelijke kosten

22 september 2021

Marc Vos - Bas van den Biggelaar

Vraagstelling “Hoe kunnen we de inzet van Gezins- en Jongerencoaches kwantitatief onderbouwen en waar is ruimte om meer of minder zelf te doen voor Jeugd?” 1. Wat zijn de effecten van je werk voor jongeren en hun familie? 2. Wat zijn de belangrijkste resultaatgebieden? 3. Hoe maak je keuzes voor inzet van de juiste zorg of begeleiding? 4. Wat zijn de besparingen op vermeden 1e lijns ondersteuning en gespecialiseerde zorg? 5. Hoe ga je om met doorverwijzingen naar het voorliggend veld of zorgpartners? 6. Wat wordt er vastgelegd?

2

Aanpak • Interviews • Huidige werkwijze en effect • Hoe maak je keuzes? • Eigen inzet en vermeden zorg • Samenwerking • Model • Vaststellen model • Caseberekening op vermeden kosten • Rapportage • Uitkomsten berekening • Samenvatting en aanbevelingen • Quick wins • Inzicht bespreken

3

Samenvatting De activiteiten van het team Jeugd van het Sociaal Team Asten zijn primair gericht op het bieden van adequate ondersteuning aan kinderen, jongeren en ouders met een hulpvraag. Dit kan zijn door eigen inzet middels een aantal gesprekken, of hulp bij de doorverwijzing naar geïndiceerde zorg, of naar voorliggende activiteiten zoals jongerenwerk, maatjes of een vereniging. Dit onderzoek richt zich op de vermeden maatschappelijke kosten door inzet van (gesubsidieerde) voorliggende activiteiten, eigen inzet door de GJC’s al dan niet gecombineerd met geïndiceerde zorg en afschaling bij verlenging van zorg. Jaarlijks vermeden kosten Uit dit onderzoek blijkt dat met de inzet van de Gezins- en Jongerencoaches in Asten jaarlijks naar verwachting minstens 447.569 euro wordt bespaard op zorgkosten. Deze kosten zouden anders voor rekening komen van het Jeugdbudget Sociaal Domein van Gemeente Asten. Ruim 12% van de gevonden besparingen geldt voor meerdere jaren. We gaan daarom bij de hiervoor berekende totale besparing uit van 2 jaar herhalingseffect. Dat betekent dat deze bestaat uit het Huidig jaar (eenmalig deel + jaarlijks herhalend deel) + Jaarlijks herhalend_1 + Jaarlijks herhalend_2. De kosten van eigen inzet van Gezins- en Jongerencoaches in dit onderzoek bedragen 295.035 euro in 2021. De geschatte besparing op zorgkosten van 447.569 euro is zodoende 152% t.o.v.

deze kosten. Interventies met effect We zien dat met name eigen inzet rondom hulpvragen voor gedrag, opvoeding en psychische klachten een directe invloed hebben op bereikte besparingen op casusniveau. De effecten hebben vooral hun uitwerking op het mentaal welbevinden van de jongeren. Daarnaast zien we verbeteringen op de ervaren kwaliteit van leven, dagelijks functioneren, of meedoen op school. Potentieel Er is potentieel voor nog meer te vermijden kosten. Dat kan zijn in de vorm van meer activiteiten op het gebied van voorlichting en preventie, zoals over opvoeding en over de gevolgen van echtscheidingen. Registratie De werkelijke besparingen op casusniveau zouden zichtbaar kunnen worden gemaakt door ook de vermeden 2e lijns voorzieningen - door eigen inzet, of voorliggende voorzieningen - te gaan registreren in ZorgNed. Hierover is nog geen besluit genomen.

4

1. Vermeden zorgkosten

Dit onderzoek betreft de inzet van Gezins- en Jongerencoaches middels eigen inzet of inzet van voorliggende voorzieningen. De onderzochte activiteiten betreffen een gedeelte van het bredere dienstenpakket dat Peelgemeenten verzorgt voor Sociaal Team Asten. De resultaten uit dit onderzoek hebben daarom betrekking op alleen de hierboven genoemde diensten.

5

Sturen op zorg Sociaal Team Asten is actief met 7 Gezins- en Jongerencoaches (GJC) (4,7 FTE) om hulpvragen van kinderen, jongeren en ouders op te pakken. Hulpvraag beoordelen Tijdens het intakegesprek wordt de hulpvraag verhelderd en de aanpak en mogelijke oplossingen besproken. De GJC bepaalt met de jongere en/of ouders - en indien nodig in overleg met een gedragswetenschapper welke route wordt bewandeld: • Een activiteit zoals jongerenwerk, vereniging, of een maatje • Coaching door een Gezins- en Jongeren Coach • Inzet van geïndiceerde zorg Tijdig schakelen Vanuit de verantwoordelijkheid om de juiste hulp mogelijk te maken, en ook risico’s tijdig te signaleren en te vermijden, is deze afweging niet altijd eenvoudig. Ook kunnen tijdens het verloop van de zorginzet nieuwe situaties en inzichten ontstaan. Door tijdig signalen op te pikken, kan een situatie minder uit de hand lopen, de veiligheid worden bewaakt, of kan (dure) zorg worden voorkomen, of uitgesteld.

Caseberekening In totaal hebben de GJC’s 221 jongeren in portefeuille per juni 2021. Deze jongeren worden begeleid door de GJC zelf, of samen met andere zorgverleners of doorverwezen na een intake. Sommige cliënten hebben langdurig een of meer voorzieningen nodig met geïndiceerde zorg. Anderen juist een eenmalig advies of beperkte inzet. In dit onderzoek is gevraagd aan de Gezins- en Jongerencoaches om een steekproef van cases van het afgelopen jaar te beschrijven waarin hun eigen inzet waarschijnlijk heeft geleid tot minder inzet van 1e of 2e lijns voorzieningen, of waar andere maatschappelijke kosten zijn voorkomen. Het kan gaan om eenmalige besparingen, of besparingen die jaarlijks terugkomen. Dit noemen we “sturen op zorg”. Vervolgens is hen gevraagd om aan te geven om hoeveel van deze cases het in totaal per jaar gaat. We noemen dat de multiplier. Via extrapolatie met de multiplier berekenen we de totale geschatte vermeden kosten. Beschreven cases naar thema

Benadering volgens gewogen methodiek: een realistische schatting

Aantal casussen

Per case is aangegeven wat de kans is dat binnen een half jaar 1e of 2e lijns voorzieningen ingezet zouden worden (A)

Hulpvraag

• •

•

•

Steekproef

Per Jaar

Psychische klachten

11

27

En wat de bijdrage van de medewerker zelf was op het resultaat (B)

Opvoeding

15

20

Wat de voorzieningen en inzet zouden kosten op basis van de Maatschappelijke Prijslijst (C)

Gedrag

7

13

Relatie

3

5

Berekening: Gewogen Minimale Besparing = A x B x C

Leefstijl/gezondheid

1

1

37

66

Totaal

6

Van cases naar totale besparing Vermeden maatschappelijke kosten - Eenmalig en Jaarlijks Eenmalig of jaarlijks? Onderdeel Gedrag

Besparing 37 voorbeeld cases

Eenmalig

Jaarlijks

144.621

3.727

148.348

21.000

21.000

11.127

80.674

Leefstijl / gezondheid

Multiplier volgens werker

Totaal

Opvoeding

69.547

Psychische klachten

50.741

Relatie

6.168

2.941

9.109

Totaal

271.077

38.795

309.872

50.741

Maximum besparing 66 cases Eenmalig 164.056

per case aangegeven en geëxtrapoleerd

Besparing 37 voorbeeld cases

82.270

Jaarlijks

Totaal

11.181

175.237

21.000

21.000

11.127

93.397 95.520

95.520 7.883

5.882

13.765

349.729

49.190

398.919

Maximum besparing

Gedrag Leefstijl / gezondheid Opvoeding Psychische klachten Relatie 0

36.000

72.000

108.000

144.000

180.000

Vermeden zorgkosten We zien dat veel hulpvragen betrekking hebben op psychische klachten, of opvoeding. Daarnaast ook op gedrag, of relatie tussen de ouders. De kosten en mogelijkheden van zorginzet daarvoor verschillen. Vooral bij leefstijl / gezondheid worden zorgkosten voor meerdere jaren voorkomen. Eigen inzet Qua totale besparing zien we bij gedrag de grootste bijdrage door eigen inzet zoals met de Triple-P methodiek. Daarna gevolgd doordat de GJC bij psychische klachten, of opvoedingsvragen zelf gesprekken voert met de jongere, ouders of de school.

Bron: case berekening door Gezins- en Jongeren coaches Beoordeeld door G2C en team coördinator

7

Vermeden zorgkosten Effectberekening - totaal jaarlijks rendement (euro)-1

De inzet van de Gezins- en Jongerencoach bespaart zorgkosten

Correctie factor

Periode 2 jaren daarna

Met steekproef van de jaarlijkse hulpvragen zijn 37 cases geselecteerd en beschreven door de GJC’s. Deze steekproef leverde ruim 309 k euro aan bespaarde zorgkosten op.

Vermeden kosten

Eerste jaar

Eenmalig bespaard

349.729

314.756

De medewerkers hebben tevens een inschatting gemaakt van het totaal aantal soortgelijke cases per jaar. Als we dat extrapoleren dan komen we op een geschatte besparing van 399 k euro per jaar, waarvan 12% jaarlijks terugkomt. Jaarlijks herhalend wil zeggen dat voor dergelijke casus nog eens 2 jaarlijkse vervolgbeschikkingen voor geïndiceerde zorg zijn vermeden.

Jaarlijks herhalend

49.190

44.271

Totaal effect per jaar

447.569

Nemen we veiligheidshalve 90% daarvan, dan is de reële besparing 359 k euro. Tel hierbij op de herhaalde besparing (12%, en dat gedurende 2 jaar = 88 k euro) dan is dit in totaal 447 k euro aan bespaarde zorgkosten

Kosten inzet door Gezins & Jongerencoaches

295.035

De kosten van eigen inzet door Gezins- & Jongerencoaches bedragen 295 k euro in 2020. De geschatte besparing op zorgkosten is daardoor 152% t.o.v. de kosten voor deze inzet. _________________________ Afgezien van de hier berekende besparing, is vanzelfsprekend het effect op het welbevinden van de jongeren en ouders door inzet van de Gezins- en Jongerencoaches het belangrijkste doel. Tijdig, snel en effectief geholpen worden bij een hulpvraag, liefst in de eigen omgeving daar gaat het om.

90%

Jaar +1 besparing

49.190

44.271

Jaar +2 besparing

49.190

44.271

Rendement

152%

Toelichting Besparing: Op elke case zijn dempingsfactoren toegepast om de kans dat geïndiceerde zorg zou worden gevraagd èn om het effect van de eigen inzet of voorliggende voorziening in aanmerking te nemen. Het bespaarde bedrag per case is gebaseerd op de vermeden zorgkosten conform de geldende tarievenlijst zoals bepaald door de Gezins- en Jongeren coach en gevalideerd met team-coördinator. We nemen tot slot 90% van het totaalbedrag om effecten van extrapolatie en herhaling te dempen (conservatieve schatting) Kosten: inzet eigen inzet door GJC’s is ingeschat op 65% van het budget dat bestaat uit: • 4,7 fte Gezins- en Jongerencoaches De overige 35% van het budget is geacht te zijn besteed aan afhandeling van hulpvragen waarvoor een voorziening in de 2e-lijns zorg is gekozen en toegekend en geen eigen inzet is gedaan.

8

Besparing naar inzet Hoe worden de kosten vermeden? De 2e-lijns inzet wordt in het merendeel van de cases vermeden door eigen inzet door de Gezins- en Jongerencoach. Dit is zowel qua aantal (58%) als bespaard bedrag (56%). Gecombineerde inzet met 2e lijns hulp betreft 27% van het aantal cases en 31% van de besparing. Medio 2020 is de toewijzing van hulpvragen centraal opgezet in Sociaal Team Asten. Daardoor wordt de keuze tussen inzet van een GJC, Jongerenwerker, of Maatschappelijk werker vooraf gemaakt, in plaats van na de volledige intake.

Gecombineerde inzet (eigen + voorliggend) 3% Voorliggend Veld 8%

Afschaling 5%

Gecombineerde inzet (2e lijn + eigen of voorliggend) 27%

Afhandeling cases totaal 66 per jaar

Eigen begeleiding 58%

Bij de inzet van het voorliggend veld worden verschillende werksoorten ingezet. Afhankelijk van de hulpvraag is dit via welzijnswerk of vrijwilligers zoals Maatjes of Match-mentor. Vaak gaat het om een passend alternatief voor bijvoorbeeld begeleiding via de 2e lijns aanbieders. Bij afschaling betreft het indicaties die zijn stopgezet door de GJC en waar geïndiceerde zorg niet meer benodigd is. Daarnaast is jaarlijks sprake van afgeronde hulptrajecten waarvoor eenmalige indicatie is afgegeven.

Vermeden kosten

Eigen inzet

€ 172.666

Gecombineerde inzet (2e lijn plus eigen inzet of voorliggend)

€ 96.862

Voorliggend Veld

€ 26.811

Gecombineerde inzet (eigen inzet plus voorliggend)

€ 9.995 € 3.538

Afschaling 0

30.000

60.000

90.000

120.000

150.000

180.000

Bron: case berekening door Gezins- en Jongeren coaches Beoordeeld door G2C en team coördinator

9

Verdeling naar effect Meedoen 18%

Besparing naar gezondheidseffect Vermeden kosten

Kwaliteit van leven 18%

Totaal 66 cases per jaar

Mentaal welbevinden 45%

Verbetering van

Eenmalig

Jaarlijks

Kwaliteit van leven

188.256

€ 5.882

Mentaal welbevinden

80.897

€ 32.181

Dagelijks functioneren

46.165

€ 6.615

Meedoen

34.411

€ 4.512

349.729

49.190

Totaal

Dagelijks functioneren 18%

Wat wordt het meest versterkt? Kijken we naar het aantal cases dan zien we vooral het mentaal welbevinden het vaakst versterkt worden. Dit betreft met name de hulpvragen rondom opvoeden of psychische klachten. De besparing is het grootst bij de complexere of gezinsvraagstukken. Het resultaat is daar veelal dat de kwaliteit van leven wordt versterkt.

Bron: case berekening door Gezins- en Jongeren coaches Beoordeeld door G2C en team coördinator

10

Verdeling naar kostenhouder Totale jaarlijkse besparing per kostenhouder Kostenhouder

Eenmalig

Jaarlijks

Gemeente Jeugd

€ 222.629

€ 24.810

Gemeente Jeugd en Ziektekostenverzekering

€ 107.010

Gemeente Jeugd en Volwassenen

€ 20.090

Gemeente Volwassenen Totaal

€ 349.729

Gemeente Volwassenen € 9.126

Berekende minimale besparing € 267.353

60%

€ 96.309

22%

€ 21.000

€ 74.781

17%

€ 3.380

€ 9.126

2%

€ 49.190

€ 447.569

100%

Berekende minimale is besparing huidig jaar @90% plus herhaalde besparing in de twee komende jaren

Gemeente Jeugd en Volwassenen € 74.781

Besparing per jaar per kostenhouder Gemeente Jeugd en Ziektekostenverzekering € 96.309

Gemeente Jeugd € 267.353

79% bespaarde kosten ten laste van gemeente Als we kijken naar de partij die voor de maatschappelijke kosten zou zijn aangesproken (kostenhouder), dan zien we dat het merendeel (79%) geheel voor rekening van de gemeente zou komen, waarvan 60% rondom Jeugd, en 17% in combinatie met Volwassenen. De overige 22% zijn uitgaven per casus zowel voor de Jeugdwet als voor de Ziektekostenverzekering. We zijn hierbij uitgegaan van de eerdergenoemde 37 cases, welke inzet daarbij is voorkomen naar kostenhouder, en hebben deze kosten vermenigvuldigd met de eerder genoemde multiplier per type case.

Bron: case berekening door medewerkers Beoordeeld door G2C en team coördinator

11

Inzicht in de cases Besparing 37 cases naar onderdeel en kans op 1e/2e lijns inzet

We hebben gevraagd om per case aan te geven wat de kans is op de inzet van 1e/2e lijn voorzieningen binnen 6 maanden. Zo kunnen we inzichtelijk maken of het ging om preventie, of interventie waarbij een oplossing geboden werd.

Berekende minimale besparing Onderdeel

Kans op 1e/2e lijns inzet Misschien

Waarschijnlijk

Gedrag Leefstijl / gezondheid

Hulpvraag Het merendeel van de besparingen is te vinden in de categorie waarbij de kans op 1e/2e lijns inzet Waarschijnlijk of Zeker is. Veelal is er bij deze cases al sprake van een concrete hulpvraag en behoefte aan een oplossing. Ook kan er sprake zijn van behoefte aan advies of beoordeling. Dan geeft de GJC na observatie en gesprekken met het kind aan of er aanvullende expertise nodig is. Effect van eigen rol In hoeverre de besparing volledig naar de eigen inzet kan worden toegerekend verschilt per case. Daar waar er met partners wordt samengewerkt zoals Jongerenwerk of Jeugdzorg is het eigen effect deels meegewogen (Waarschijnlijk). Dit geldt ook voor situaties waar het resultaat van eigen inzet op termijn zichtbaar is. Daar waar de GJC grotendeels zelf de coaching of regierol heeft en het effect duidelijk is, is dit volledig toegerekend (Zeker).

Opvoeding

Totaal

€ 148.348

148.348 21.000

€ 21.000 € 1.823

Psychische klachten Relatie Totaal

Zeker

1.823

€ 20.368

€ 58.483

80.674

€ 20.862

€ 29.879

50.741

1.715

7.394

9.109

63.945

244.104

309.872

Besparing 37 cases naar onderdeel en bijdrage medewerker (euro) Berekende minimale besparing Onderdeel

Bijdrage medewerker Misschien

Gedrag

Waarschijnlijk

Zeker

Totaal

€ 17.949

€ 130.399

148.348

€ 21.000

21.000

Leefstijl / gezondheid Opvoeding

€ 1.823

€ 59.974

€ 18.876

80.673

Psychische klachten

€ 3.770

€ 3.477

€ 43.494

50.741

6.168

2.941

9.109

87.568

216.710

309.871

Relatie Totaal

5.593

Bron: case berekening door Gezins- en Jongerencoaches Beoordeeld door Good2Consult en team coördinator * Noot: de hier genoemde bedragen betreft de steekproef van 37 cases. Geëxtrapoleerd naar totaal aantal cases per type per jaar zal deze verdeling afwijken op totaal niveau

12

Preventie versus interventie Zetten we de kans op 1e/2e lijn inzet voor deze cases af tegen de eigen bijdrage door de Gezins- & Jongerencoach dan zien we het volgende beeld:

Minimale besparing - naar kans inzet en bijdrage medewerker Kans op 1e/2e lijns inzet

Misschien Misschien

Zeker (70%) De combinatie Zeker/Zeker (53%) is goed voor meer dan de helft van de besparing. Dat wil zeggen dat hier de persoonlijke inzet van de GJC of gecombineerde inzet de kosten zeker heeft voorkomen. Waarschijnlijk (28%) We zien dat de combinatie Waarschijnlijk/Zeker 25% van het bespaarde bedrag betreft. Dit zijn met name vragen rondom opvoeding of psychische klachten waar door eigen inzet van de GJC externe begeleiding of diagnostiek niet nodig was. Misschien (2%) Dit heeft vooral betrekking op complexere situaties waar buiten de inzet van de GJC veel hulp benodigd is of te verwachten is.

Bijdrage medewerker Waarschijnlijk

Zeker

1.823

Waarschijnlijk

Totaal 1.823

11.177

52.768

63.945

Zeker

3.770

76.391

163.943

244.104

Totaal

5.593

87.568

216.711

309.872

procentuele verdeling Kans op 1e/2e lijns inzet

Bijdrage medewerker Misschien

Waarschijnlijk

Zeker

Totaal

Misschien

1%

0%

0%

1%

Waarschijnlijk

0%

4%

17%

21%

Zeker

1%

25%

53%

79%

Totaal

2%

28%

70%

100%

Bron: case berekening door Gezins- en Jongerencoaches Beoordeeld door Good2Consult en team coördinator - concentraties in blauw aangegeven * Noot: de hier genoemde bedragen betreft de steekproef van 37 cases. Geëxtrapoleerd naar totaal aantal cases per type per jaar zal deze verdeling afwijken op totaal niveau

13

2. Voorbeelden

Voorbeelden Psychische klachten Aanleiding/Oplossing Op advies van school jongen aangemeld omdat er zorgen waren over welbevinden en aansluiting in de klas. Ouders maakten zich zorgen. Door observaties en gesprekken zorgen kunnen wegnemen. Bespaarde kosten A: Hoe groot is de kans dat de client binnen 6 maanden gebruik zou moeten maken van (meer) 1e/2e lijns voorzieningen? Zeker (100%) B: Heeft jouw inzet of de voorliggende voorziening die kosten voorkomen? Zeker (100%) C: Voorkomen van kosten: Speltherapie en diagnostiek (6.000 euro) Gewogen minimale besparing: A x B x C = 6.000 (eenmalig) Positieve Gezondheid: Mentaal welbevinden is het meest versterkt

Opvoeding Aanleiding/Oplossing Vader en moeder wilden niet met elkaar door en konden onvoldoende voor het kind zorgen. Er was dreiging van een uithuisplaatsing. Door dagbehandeling GGZ, veiligheidsplan en betrekken netwerk, dit kunnen voorkomen. Bespaarde kosten A: Hoe groot is de kans dat de client binnen 6 maanden gebruik zou moeten maken van (meer) 1e/2e lijns voorzieningen? Waarschijnlijk (70%) B: Heeft jouw inzet of de voorliggende voorziening die kosten voorkomen? Waarschijnlijk (70%) C: Voorkomen van kosten: Uithuisplaatsing (40.000 euro) Gewogen minimale besparing: A x B x C = 19.600 (jaarlijks) Positieve Gezondheid: Dagelijks functioneren is het meest versterkt

15

Voorbeelden Gedrag Aanleiding/Oplossing Dreigende uithuiszetting ivm financiën gezin en geluidsoverlast door ruzie. Door inzet voorliggend oudersupport, eigen inzet en Triple-P probleem verholpen Bespaarde kosten A: Hoe groot is de kans dat de client binnen 6 maanden gebruik zou moeten maken van (meer) 1e/2e lijns voorzieningen? Zeker (100%) B: Heeft jouw inzet of de voorliggende voorziening die kosten voorkomen? Zeker (100%) C: Voorkomen van kosten: Uithuisplaatsing woningbouw, begeleiding en maatschappelijk werk (16.320 euro) Gewogen minimale besparing: A x B x C = 16.320 (eenmalig) Positieve Gezondheid: Kwaliteit van Leven is het meest versterkt

Psychische klachten Aanleiding/Oplossing Een complexe gezinssituatie (multi-problem), waar vader en moeder eigen hulpvragen hebben. Door individuele coaching van vader en moeder probleem opgelost. Bespaarde kosten A: Hoe groot is de kans dat de client binnen 6 maanden gebruik zou moeten maken van (meer) 1e/2e lijns voorzieningen? Zeker (100%) B: Heeft jouw inzet of de voorliggende voorziening die kosten voorkomen? Misschien (35%) C: Voorkomen van kosten: Maatschappelijk werk, individuele begeleiding (10.770 euro) Gewogen minimale besparing: A x B x C = 3.770 (eenmalig) Positieve Gezondheid: Kwaliteit van Leven is het meest versterkt

16

3. Werkwijze caseberekening

Wat hebben we gedaan? •

•

Cases benoemen •

Selecteer 10 cases waar jij iets hebt betekend afgelopen 12 maanden

•

Geef aan hoeveel meer van deze cases je op jaarbasis hebt

Excel invullen •

•

• •

Korte omschrijving case •

Kans dat deze persoon binnen 6 maanden gebruik maakt van 2e lijns hulp

•

Heeft jou inzet of een voorliggende voorziening die kosten voorkomen?

Welke kosten zijn hiermee voorkomen of tijdelijk uitgesteld? •

Totaalbedrag invullen

•

Maatschappelijke prijslijst gebruiken

•

Toelichting op berekening geven

Wat is het effect op welbevinden? (Positieve Gezondheid)

Cases inleveren bij je teamcoördinator •

Wij kijken ze na, als we vragen hebben koppelen we dat terug

•

Wij totaliseren en analyseren de cases en maken de rapportage