CDA en Leefbaar Assen - Verslag Inloopavond Kloosterveen
Tekst van het document
CDA Assen & Leefbaar Assen
Kloosterveen aan het woord Verslag inloopavond Kloosterveen
Inhoud Voorwoord ................................................................................... 3 1. Doel & aanleiding .................................................................. 4 2. Opzet van de avond .............................................................. 5 3. Wat bewoners aangaven ...................................................... 6 3.1 Jeugd en overlast ................................................................ 6 3.2 Handhaving en politie ....................................................... 7 3.3 Veiligheid in de openbare ruimte .................................... 7 3.4 Leefbaarheid en woonklimaat ......................................... 8 3.5 Communicatie en terugkoppeling................................... 9 3.6 Voorzieningen, jongerenwerk en preventie .................. 9 4. Conclusie ................................................................................. 11 5. Hoe wij de informatie verwerken ....................................... 12 6. Tot slot .................................................................................... 13
2
Voorwoord De afgelopen maanden ben ik regelmatig in mijn wijk Kloosterveen en de Kloosterveste geweest om met bewoners, ondernemers, professionals en andere betrokkenen te spreken over wat er in de wijk speelt. In die gesprekken kwamen steeds dezelfde signalen terug: zorgen over leefbaarheid, veiligheid, jongeren en het ontbreken van duidelijke terugkoppeling wanneer inwoners of ondernemers meldingen doen. Deze ervaringen sluiten aan bij bredere gesprekken die wij (CDA) eerder in Assen voerde over jongeren, mentale gezondheid en de samenwerking tussen partners in de gemeente. Deze terugkerende signalen maakten voor ons duidelijk dat dit thema niet iets is wat je met één gesprek of één melding oplost. Het vroeg om bredere aandacht, politieke inzet en een gezamenlijke aanpak. Vanuit die urgentie zijn wij ons als fractie met dit onderwerp bezig gaan houden en werd de behoefte steeds groter om bewoners zelf een directe stem te geven in dit proces. Het is belangrijk om te benoemen dat Leefbaar Assen dit thema al eerder heeft geagendeerd en dat wij later ook gezamenlijk rondom dit onderwerp zijn opgetrokken. Naar aanleiding van die gezamenlijke aandacht heeft Leefbaar Assen destijds aanvullende schriftelijke vragen gesteld.
Daarmee verdient Leefbaar Assen erkenning voor hun inzet op dit dossier, zowel in de eerdere fase als in onze gezamenlijke aandacht voor de problemen die hier spelen. Ook vanuit het CDA hebben wij eerder een stap willen zetten. Wij hebben een conceptmotie opgesteld om de signalen uit Kloosterveen en de Kloosterveste opnieuw stevig op de agenda te plaatsen. Bij een inventarisatie onder andere politieke partijen bleek op dat moment onvoldoende steun om die motie daadwerkelijk in te dienen. Dat neemt niet weg dat de zorgen van bewoners en ondernemers reëel zijn en dat er behoefte was aan een moment om die zorgen direct op te halen. De combinatie van gesprekken in de wijk, signalen uit de Kloosterveste, ingezonden brieven van bewoners en de eerdere inzet van zowel Leefbaar Assen als het CDA maakte duidelijk dat het tijd was voor een laagdrempelige bijeenkomst waarin inwoners rechtstreeks hun ervaringen konden delen. In dat kader is er een inloopavond georganiseerd, met als doel om te luisteren, te verzamelen en een eerlijk beeld te vormen van wat er nu speelt in Kloosterveen. Dit verslag geeft een weergave van deze avond en van de thema’s die de bewoners en bezoekers van Kloosterveen belangrijk vinden.
Laurens Reichenbach CDA Assen
3
1. Doel & aanleiding De inloopavond van 3 december is georganiseerd naar aanleiding van verschillende signalen die de afgelopen periode vanuit Kloosterveen en de Kloosterveste zijn ontvangen. Bewoners en ondernemers ervaren al langere tijd zorgen rondom leefbaarheid, veiligheid en het functioneren van meldingen en terugkoppeling door verschillende instanties en de gemeente. Deze signalen werden bevestigd in gesprekken in de wijk en in eerder contact met scholen, wijkprofessionals en ondernemers. Daarom is gekozen voor een bijeenkomst waarin bewoners in alle openheid hun ervaringen konden delen. De inloopavond had één hoofddoel: het ophalen van ervaringen en signalen van bewoners en ondernemers om een volledig, actueel en feitelijk beeld te krijgen van wat er in Kloosterveen speelt. Deze avond: • gaven we bewoners de ruimte om in alle openheid te vertellen wat zij ervaren; • maakten we signalen concreet: waar speelt het, wanneer, en wat is het effect? • zochten we naar patronen en samenhang; • verzamelden we informatie die later zorgvuldig kan worden uitgewerkt. De bijeenkomst stond volledig in het teken van luisteren, begrijpen en zorgvuldig vastleggen.
4
2. Opzet van de avond De bijeenkomst trok ongeveer 80 bezoekers en was ingericht met thematafels rond: • Leefbaarheid • Veiligheid • Overige onderwerpen Bezoekers konden daarnaast een contactformulier invullen met aandachtspunten. De werkwijze was: • vragen stellen • luisteren • situaties concreet maken • signalen zorgvuldig noteren
5
3. Wat bewoners aangaven 3.1 Jeugd en overlast Bewoners schetsten een beeld van structurele, aanhoudende overlast door groepen jongeren. Volgens hen gaat het niet om incidenteel samenscholen, maar om een patroon dat zich al jaren ontwikkelt en steeds vaker voorkomt. De groepen zijn divers samengesteld: oudere tieners, maar ook kinderen van 10 tot 12 jaar die zich bij hen aansluiten. Ze dragen vaak donkere of verhullende kleding, waardoor bewoners zich minder veilig voelen wanneer zij hen onverwachts tegenkomen. De jongeren verzamelen zich veelal rond herkenbare plekken: de grote parkeergarage, de doorgang naar de kleine parkeergarage, de Kloosterveste, het plein bij de Parel en de Kloostertuin. Daar ontstaat regelmatig geluidsoverlast door geschreeuw, harde muziek of het rondscheuren op scooters, fatbikes en elektrische fietsen. Bewoners ervaren dit als gevaarlijk en intimiderend. Meerdere bewoners vertelden dat deze groepen jongeren, maar ook andere groepen, racen in de parkeergarage. Het geluid galmt door de garage en door de woningen erboven. Vuurwerk is een terugkerend probleem: niet alleen rond de jaarwisseling, maar bijna wekelijks, vaak op zaterdagavond rond 23.00 uur.
“Het lijkt soms alsof er een bom afgaat in de parkeergarage.” Naast geluid en gevaarlijk rijgedrag werd ook veel vernieling genoemd: liften (in het bijzonder bij de Etos) worden besmeurd of kapotgemaakt, roltrappen regelmatig buiten werking gesteld, lampen en bewegingssensoren stukgeslagen en ventilatieroosters ontzet. Bewoners vertelden dat prullenbakken op straat worden leeggegooid of kapotgemaakt en dat afvalzakken worden opengescheurd. Ook komt intimidatie voor: spugen tegen ramen, besmeuren van gevels, urineren tegen woningen, schreeuwend optrekken wanneer bewoners langslopen. In enkele gevallen werd melding gedaan van werpen met eieren en stenen, het bekrassen van auto’s of ramen én van ernstige vernielingen aan auto’s. In enkele gevallen ging het om moedwillig schoppen tegen voertuigen, met aanzienlijke schade tot gevolg, oplopend tot enkele duizenden euro’s. Ondernemers die ook in de avonduren geopend zijn, geven aan te maken te hebben met intimidatie bij het afsluiten van hun zaak. Een ondernemer vertelde dat zij haar medewerkers nooit alleen naar hun auto of fiets laat lopen, maar werkt met een buddysysteem. Rond de jaarwisseling is de overlast het hevigst. Een aantal bewoners vertelde dat zij uit voorzorg elders overnachten, omdat de situatie thuis te onrustig voelt.
Ook gaven enkele bewoners aan dat zij gedurende het jaar soms in een hotel verblijven om de voortdurende overlast te ontlopen.
6
Dealgedrag werd op meerdere plekken genoemd, vooral op het plein bij de Kloosterveste en in de parkeergarages. Bewoners koppelen dit vaak aan de momenten waarop veel vuurwerk wordt afgestoken.
“We weten allemaal dat vuurwerk vaak betekent dat er gedeald wordt.”
3.2 Handhaving en politie Een van de meest gedeelde zorgen was het gevoel dat handhaving en politie onvoldoende zichtbaar en onvoldoende effectief zijn. Bewoners vertelden dat zij jarenlang melding hebben gemaakt van overlast, maar dat zij weinig verschil merken in opvolging.
“We melden al vijf jaar, maar er lijkt niks te veranderen.” Volgens verschillende aanwezigen zijn er te weinig BOA’s beschikbaar voor een wijk van deze omvang. BOA’s zouden daarnaast aangeven dat hun bevoegdheden beperkt zijn, omdat zij alleen bij heterdaad mogen optreden. Daardoor sluiten situaties waarbij jongeren snel wegrennen of zich verplaatsen niet goed aan op wat handhaving op dit moment kan doen. De zichtbaarheid van de wijkagent wordt ook gemist. Bewoners weten niet goed wanneer en hoe zij deze kunnen bereiken.
“Ze lachen de politie uit zodra die weg zijn en beginnen daarna gewoon opnieuw.” Het landelijke nummer “Geen spoed, wel politie” werd vaak genoemd als frustratiepunt, vanwege wachttijden tot wel twintig minuten. Meerdere bewoners vertelden dat zij gesprekken hebben gevoerd met handhaving, politie en Vaart Welzijn, maar zonder dat zij een terugkoppeling kregen. De wanhoop was bij sommige bewoners zo hoog dat een aantal bereid is om beveiliging voor de Veste in te huren als er niets verandert.
3.3 Veiligheid in de openbare ruimte De openbare ruimte rondom de Kloosterveste wordt door veel bewoners als onveilig ervaren. De grote parkeergarage vormt hierin een centraal punt. Jongeren gebruiken de ruimte om te racen, te hangen, te blowen en vuurwerk af te steken. De akoestiek versterkt dit, wat zorgt voor harde knallen, galm en het gevoel dat de situatie uit de hand kan lopen. Bewoners wezen er daarnaast op dat er recent brand is gesticht in de parkeergarage, wat heeft geleid tot extra spanning in de buurt. Dit incident bevestigde volgens meerdere bewoners hun zorgen dat de combinatie van overlast, vernielingen en 7
ontoereikende handhaving kan leiden tot situaties waarin de veiligheid daadwerkelijk in het geding komt. De doorgang tussen de grote en kleinere parkeergarage wordt gebruikt als schuilplek waar groepen zich ophouden. Het stopbord bij de ondergrondse garage wordt volgens meerdere bewoners door veel automobilisten genegeerd. Bewoners gaven aan dat zowel bezoekers als bewoners van de Veste te hard rijden of onvoldoende opletten bij het in- en uitrijden van de garage. Naast de parkeergarage werden meerdere verkeerssituaties als onveilig omschreven. De kruising Boomgaard – Aletta Jacobsweg werd genoemd als een punt waar regelmatig ‘’bijna ongevallen’’ plaatsvinden. De combinatie van meerdere kruispunten dicht op elkaar, hard rijdend autoverkeer en veel schoolgaande kinderen zorgt volgens bewoners voor een gevaarlijke situatie. Bij basisschool De Parel is een complexe verkeerssituatie ontstaan door de combinatie van zebrapaden, bochten en afslaand verkeer, terwijl dagelijks honderden kinderen hier oversteken. Ook de oversteek bij de speelplek werd genoemd als risicovol.
“Ik laat mijn kinderen hier niet zelfstandig fietsen.” Bewoners gaven verder aan dat de scheiding tussen rijbaan, fietspad en trottoir niet altijd duidelijk is, wat vooral rond drukke tijden tot gevaarlijke situaties leidt. Er werd gesproken over de behoefte aan drempels, betere markering en duidelijke zones voor fietsers en voetgangers.
3.4 Leefbaarheid en woonklimaat De leefbaarheid in de directe omgeving rond de Kloosterveste staat volgens bewoners onder druk. Bewoners die boven de winkels wonen, vertelden dat zij regelmatig gespannen thuiszitten vanwege geluid, nachtelijke onrust of confrontaties aan de deur. Sommigen slapen slecht door lawaai uit de parkeergarage, het vesteplein of door vuurwerk. Afval rondom de noordelijke ingang werd veel genoemd. Vooral de bult ‘’plastic afvalzakken’’ worden niet tijdig opgehaald, waardoor troep zich ophoopt en een onaantrekkelijke situatie ontstaat. Dit werkt volgens bewoners als een soort signaal dat de omgeving “minder in de gaten wordt gehouden”, wat vervolgens nieuw ongewenst gedrag uitlokt. Ondernemers gaven aan dat zij de wijk graag aantrekkelijk willen houden en bereid zijn mee te denken, maar dat het gebrek aan consistente handhaving demotiverend werkt. Pakketbezorgers zouden in hoog tempo door de Veste rijden, terwijl ondernemers regelmatig boetes krijgen tijdens het laden en lossen, soms juist op de momenten dat zij al last hebben van overlast én weinig zichtbare handhaving ervaren.
“De enige keer dat we ze (BOA’s) zien, is wanneer wij als ondernemers een bekeuring krijgen.” 8
Sommige bewoners uitten zorgen over de toekomst van het winkelgebied, omdat zij vrezen dat onveiligheid en vernieling de aantrekkelijkheid en diversiteit van de winkels onder druk zetten. Tijdens de inloopavond kwam niet alleen overlast of veiligheid ter sprake; ook eenzaamheid onder ouderen werd een belangrijk thema. Een aantal bewoners gaven zelf aan dat zij zich eenzaam voelen. Meerdere inwoners gaven aan dat zij zich steeds minder op hun gemak voelen in de wijk, vooral in de avonduren, en daardoor minder vaak naar buiten gaan. Ook geven bewoners aan dat er minder sociale activiteiten in de wijk worden georganiseerd. Andere aanwezigen herkenden dit beeld. Zij vertelden dat ouderen in hun omgeving vaker binnenblijven, soms omdat zij bang zijn om nog naar buiten te gaan, soms omdat zij zich simpelweg minder verbonden voelen met hun omgeving. Het ontbreken van structurele aanwezigheid van buurtwerk of welzijnsorganisaties draagt volgens hen bij aan isolatie.
“Veel ouderen zitten binnen. Ze komen niet meer naar buiten. Ik zelf ook niet meer.” Bewoners benadrukten dat deze vorm van eenzaamheid zwaarder wordt door de ervaren overlast, en dat de combinatie van veiligheid én sociale verbondenheid een belangrijk aandachtspunt moet zijn voor de toekomst van de wijk.
3.5 Communicatie en terugkoppeling Het meest herhaalde punt gedurende de avond was het gevoel dat signalen niet landen. Bewoners doen hun best om problemen te melden: via de politie, bij de gemeente, richting handhaving of via Vaart Welzijn. Maar zij horen vaak niets terug.
“Een antwoord is al meer dan we nu krijgen.” Veel mensen weten niet welke instantie waarvoor verantwoordelijk is. Wanneer zij proberen te bellen, ervaren zij wachttijden of worden zij doorverwezen. Daardoor ontstaat het gevoel dat meldingen “in een systeem verdwijnen”. Ook jongerenwerkers en welzijnsorganisaties worden weinig zichtbaar gevonden. Bewoners verwachten vaker een gezicht in de wijk dat aanspreekbaar is, maar ervaren dat dit nu ontbreekt.
3.6 Voorzieningen, jongerenwerk en preventie Een terugkerend thema was het gebrek aan voorzieningen voor jongeren. Veel bewoners zijn ervan overtuigd dat jongeren onvoldoende alternatieven hebben en daardoor vaker rondhangen in de openbare ruimte. Volgens hen zou een duidelijke ontmoetingsplek,
9
een buurthuisfunctie, sportvoorziening, muziekruimte of jongerensoos, een belangrijk verschil kunnen maken. Bewoners missen bovendien zichtbare jongerenwerkers in de wijk, vooral in de avonduren. De vraag kwam op tafel hoe het kan dat er volgens eerdere toezeggingen jongerenwerkers zouden zijn, maar zij nauwelijks worden gezien. Preventie werd eveneens als belangrijk genoemd: voorlichting op scholen, ouderbetrokkenheid en vroeg ingrijpen bij gedragsproblemen.
“Waar zijn de ouders? Wie spreekt deze kinderen aan?” Ook werd de wens uitgesproken om het bondgenootprogramma, waarin ondernemers, gemeente en handhaving gezamenlijk optrokken, nieuw leven in te blazen. Verschillende ondernemers zeiden hierover dat zij zich destijds meer gehoord en betrokken voelden.
10
4. Conclusie De inloopavond liet een helder en indringend beeld zien van wat er in Kloosterveen speelt. Hoewel bewoners uiteenlopende voorbeelden en situaties noemden, was er één duidelijke rode draad: Bewoners en ondernemers voelen zich onvoldoende gehoord en onvoldoende geholpen. Het gaat niet alleen om overlast door jongeren, al is dat zichtbaar en ingrijpend, maar om een breder gevoel van afgenomen leefbaarheid en veiligheid. De samenhang tussen jeugdoverlast, verkeersrisico’s, rommel in de openbare ruimte, gebrek aan terugkoppeling vanuit de gemeente en beperkte zichtbaarheid van handhaving maakt dat bewoners het idee hebben dat problemen zich opstapelen zonder dat er effectief wordt opgetreden. Veel bewoners ervaren dat zij al jarenlang melden, maar weinig terug horen. Dat zorgt voor frustratie, maar ook voor vermoeidheid en soms zelfs moedeloosheid. Tegelijkertijd werd tijdens de avond ook duidelijk dat bewoners enorm betrokken zijn bij hun wijk. Zij denken mee, komen met voorstellen, signaleren patronen en spreken de wens uit om samen op te trekken als de situatie verbetert. De noodzaak voor een structurele aanpak, goede samenwerking tussen partners en duidelijke communicatie is daarmee nadrukkelijk zichtbaar geworden. Uit deze gesprekken blijkt dat er geen sprake is van één eenvoudige oplossing, maar van samenhangende opgaven.
Bewoners gaven aan dat zij enerzijds behoefte hebben aan zichtbaar en consequent optreden in situaties waarin grenzen worden overschreden. Anderzijds vroegen bewoners zich af wat jongeren ertoe brengt om dit gedrag te vertonen en wezen op het ontbreken van zinvolle dagbesteding, begeleiding en nabijheid van buurt- en jongerenwerk. De incidentele aanwezigheid of beperkte inzet is onvoldoende. Een duurzame aanpak vraag om structurele aanwezigheid en samenwerking. Maar bovenal is het van belang dat inwoners actief worden betrokken bij het vervolg van dit proces. Bewoners vragen om een open dialoog en constructieve samenwerking met de gemeente, waarbij het gesprek wordt voortgezet en gezamenlijk wordt gezocht naar verbeteringen. Daarbij gaven zij aan bereid te zijn zelf bij te dragen aan mogelijke oplossingen. Ter illustratie werd gewezen op het winkelcentrum in de wijk Marsdijk, waar na 17.00 uur particuliere beveiliging aanwezig is.
11
5. Hoe wij de informatie verwerken De opgehaalde signalen vormen een rijke, maar ook complexe verzameling informatie. Om deze zorgvuldig en verantwoord te kunnen gebruiken, hanteren wij de volgende aanpak: 1. Thematische ordening en analyse Alle signalen worden ondergebracht in een aantal hoofdthema’s, waaronder leefbaarheid, veiligheid, communicatie, jeugd en handhaving. Binnen elk thema bekijken we patronen, herhaling, ernst en urgentie. 2. Inventarisatie van onze rol als fractie en raad Op basis van deze inzichten bepalen wij welke instrumenten wij als fracties kunnen inzetten om de problemen te agenderen. Deze werkwijze zorgt ervoor dat de input van bewoners niet alleen wordt gehoord, maar ook een waardige plek krijgt in het vervolgtraject.
12
6. Tot slot De inloopavond heeft veel indruk gemaakt, zowel door de omvang van de zorgen als door de openheid en betrokkenheid van de bewoners die aanwezig waren. Voor veel mensen was het de eerste keer in lange tijd dat zij hun verhaal in alle rust konden doen en zich gehoord voelden. Wij van Leefbaar Assen en CDA Assen willen alle inwoners en ondernemers die hun ervaringen deelden hartelijk bedanken. Het is niet vanzelfsprekend om je zorgen te delen, zeker niet wanneer de ervaring bestaat dat meldingen weinig opleveren. De openheid van bewoners maakt het mogelijk om een completer en eerlijker beeld te krijgen van wat er echt speelt in Kloosterveen. De input van deze avond vormt een waardevolle basis voor het vervolg. Wij nemen de signalen serieus en nemen de tijd om deze zorgvuldig uit te werken. De vervolgstappen koppelen wij op een later moment terug. Samen zetten wij ons in voor een leefbare, veilige en toekomstbestendige wijk.
Tel: 06-34895741 r.witteman@assen.nl cda-assen.nl
Tel: 06-28803024 info@leefbaar-assen.nl leefbaar-assen.nl
13