CConstaterende datAssen
Koppel je AI →
Document · PDF

3. Ontwerpbegroting 2027 OD Drenthe

Raadsvergadering 18 juni 2026, gemeente AssenBij agendapunt: ODD - Jaarstukken 2025 en ontwerpbegroting 2027 (45365-2026)17.499 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Ontwerp Begroting 2027 Maart 2026 Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 2 Colofon Wij zijn Omgevingsdienst Drenthe. We hebben de milieukennis en -kunde, zijn betrouwbaar, innovatief en toekomstgericht. Samen met onze partners dragen we proactief en resultaatgericht bij aan een belangrijke taak: een schoon en veilig Drenthe. Nu én voor de volgende generaties. Uitgave maart 2026 Omgevingsdienst Drenthe Postbus 1017 9400 BA Assen phone 0800-9102 laptop www.oddrenthe.nl envelope Regiegroep@oddrenthe.nl Fotografie credits; Duker, Adobe Stock, Wiers, Skitterphoto, Robin O, Gorlov, Putra 45

Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 3 Voor u ligt de Ontwerpbegroting Omgevingsdienst Drenthe 2027. Met deze Begroting presenteren we de financiële basis die benodigd is voor een goede uitvoering van uw milieu VTH- en bodemtaken. Dat is een gemeenschappelijke uitdaging waarbij bundeling van middelen het meeste milieurendement creëert. In de Ontwerpbegroting 2027 zijn de tweede Begrotingswijziging 2026 en de indexeringsafspraken als uitgangspunten opgenomen.

In verband met kortingen op het Gemeentefonds (het zogenaamde 'ravijnjaar') zijn, zoals aangekondigd, alleen de indexeringsafspraken meegenomen en een reservering voor de aanbesteding van het zaaksysteem. De implementatie van de nieuwe Uitvoerings- & Handhavingsstrategie en de mede daarop gebaseerde herijking van kengetallen is niet in de Ontwerpbegroting 2027 verwerkt. We zien verder dat de uitvoering onder grote druk staat door de gehanteerde 0-lijn. Doordat de vraag groter is dan de capaciteit, zien we de doorlooptijden en de werkvoorraden oplopen. Dit is vervelend voor bedrijven in Drenthe die hierdoor namelijk langer moeten wachten op een vergunning. Daarom starten we in 2026 met het wegwerken van deze opgelopen werkvoorraden, dit loopt door in 2027. Deze inzet vraagt incidenteel om extra middelen. Gedurende deze periode brengen we ook de benodigde structurele inzet in beeld, zodat de dienstverlening aansluit bij uw toegenomen vraag. De afgelopen jaren stonden in het teken van verschillende onderzoeken, programma’s en benchmarks. Vooral het Interbestuurlijk Programma “Versterking VTH-stelsel” en de landelijke visitatieronde zijn van belang. De uitkomsten voor Omgevingsdienst Drenthe zijn overwegend positief. We voldoen per 2026 aan de landelijke robuustheidscriteria. Enkele verbeterpunten vragen de komende jaren doorontwikkeling.

Medio 2026 verhuist Omgevingsdienst Drenthe naar een eigen pand aan de Industrieweg 10-16 te Assen. Zelfstandige huisvesting met innovatief ingerichte werk-, overleg- en concentratieplekken borgt een toekomstbestendige uitvoering van uw milieu VTH- en bodemtaken. Wij zijn Omgevingsdienst Drenthe, dé milieupartner voor alle Drentse gemeentes en de provincie. We werken met daadkracht en trots aan specialistische thema’s zoals afval, bodem, geluid, licht, lucht, omgevingsveiligheid en duurzaamheid. Onze inzet op data gestuurd werken met goed gekwalificeerde medewerkers levert een maximaal rendement op. We beschermen de leefomgeving waar dat het meest nodig is. Samen met onze partners bouwen we zo aan een schoon en veilig Drenthe, voor nú en de volgende generaties. Managementsamenvatting Robert Meijer Voorzitter Dagelijks Bestuur Omgevingsdienst Drenthe Marjan Heidekamp Secretaris Dagelijks Bestuur Omgevingsdienst Drenthe

Inhoudsopgave 1 | Begroting 2027 | 1 | Begroting 2027 in één oogopslag 2 | De bestuurlijke behandeling 3 | Actuele ontwikkelingen | in één oogopslag 3.1Ontwikkelingen 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen 3.3 | Financiële ontwikkelingen 4 | De programma's 4.1 | Overzicht baten en lasten 4.2 | Programma milieu 4.3Leges | Totale baten | Totale lasten 4.4Overhead 4.5Treasury | Bedragen x €1000 | Bedragen x €1000 4.6Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen | Personeel Primair Proces 5.2 | Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen | Personeel overhead 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing | Deelnemersbijdrage | Reis- opleidings en algemene personeelskosten 5.4 | Paragraaf financiering 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering | SPUK baten | Bedrijfsvoeringskosten 5.6 | Personele ontwikkelingen 6 | Financiële Begroting | Legesopbrengsten | Projectkosten SPUK 6.1 | Opzet Begroting 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten | Financiële baten | Doorbetaalde leges en lasten 6.3Exploitatiebegroting | Overige baten | Financiële lasten 6.4 | Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming | Incidentele lasten Bijlage A | Indexering 31.679 | Onvoorzien | 31.824 Bijlage B | Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) v 4 Inhoudsopgave 1 | Begroting 2027 | In onderstaande samenvatting wordt een overzicht in één

oogopslag | 2025 | 2026 | 2027 gegeven van de financiën over 2027. Ter vergelijking zijn | REALISATIE | BEGROTING NA 2E | ONTWERP- 2 | De bestuurlijke behandeling | BEDRAGEN X € 1000 | CONCEPT | WIJZIGING | BEGROTING ook de cijfers uit de concept Jaarrekening 2025 en de 2e 3 | Actuele ontwikkelingen | Begrotingswijziging 2026 weergegeven. | Deelnemersbijdragen | 26.987 | 29.723 | 30.833 3.1Ontwikkelingen | Projectbaten | 200 | 73 | 0 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen 3.3 | Financiële ontwikkelingen | De meerjarige exploitatiebegroting is opgenomen in | SPUK baten | 260 | 260 | 260 4 | De programma's | paragraaf 6.2. Een berekening van de deelnemersbijdragen is | Legesopbrengsten | 111 | 200 | 200 4.1 | Overzicht baten en lasten | Financiële baten | 176 | 87 | 87 4.2 | Programma milieu | weergegeven in Bijlage B. 4.3Leges | Overige baten | 274 | 285 | 299 4.4Overhead | Totale baten | 28.007 | 30.628 | 31.679 4.5Treasury 4.6Onvoorzien | Personeel primair proces | 15.467 | 17.605 | 18.342 5 Paragrafen | Personeel overhead | 5.214 | 6.102 | 6.259 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen | Frictiekosten, looncompensatie enz.

| 86 | -8 | -8 5.2 | Paragraaf onderhoud | Reis- opleidings- en algemene personeels- | 1.278 | 1.773 | 1.760 kapitaalgoederen | kosten 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing | Bedrijfsvoeringskosten | 3.756 | 4.282 | 4.343 5.4 | Paragraaf financiering | Projectkosten | 200 | 73 | -17 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 | Personele ontwikkelingen | Projectkosten SPUK | 260 | 260 | 260 6 | Financiële Begroting | Doorbetaalde leges | 19 | 140 | 140 6.1 | Opzet Begroting | Financiële lasten | 28 | 296 | 523 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten en lasten | Incidentele lasten | 199 | 536 | 96 6.3Exploitatiebegroting | Onvoorzien | 0 | 125 | 125 6.4 | Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming | Totale lasten | 26.508 | 31.184 | 31.824 Bijlage A | Indexering | Resultaat voor reserves | 1.499 | -556 | -145 Bijlage B | Deelnemersbijdrage | Toevoeging voor reserves | 278 | 150 | 150 Meerjarenbegroting | Onttrekking vanuit reserves | 78 | 706 | 295 Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma | Resultaat na mutatie reserves | 1.300 | 0 | -0 deelnemers (uren) Tabel 1. Begroting 2027 OD Drenthe 5 Inhoudsopgave 1 | Begroting 2027 | 2 | De bestuurlijke behandeling in één oogopslag 2 | De bestuurlijke behandeling 3 | Actuele ontwikkelingen | In onderstaand overzicht staat de afgesproken planning van de planning & control cyclus 2026.

3.1Ontwikkelingen | Onderdeel van deze cyclus is ook de bestuurlijke behandeling van de ontwerpbegroting. 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen 3.3 | Financiële ontwikkelingen 4 | De programma's 4.1 | Overzicht baten en lasten 4.2 | Programma milieu 4.3Leges 4.4Overhead 4.5Treasury 4.6Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 | Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 | Paragraaf financiering 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering | P&C 2026 5.6 | Personele ontwikkelingen 6 | Financiële Begroting 6.1 | Opzet Begroting 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten en lasten | 14 december 6.3Exploitatiebegroting | 9 april | 7 september | • Informatiebrief 2028 6.4 | Uiteenzetting van de financiële | 9 februari | • Jaarstukken 2025 | 2 juli | • Begroting 2027 | • Najaarsbrief 2026 positie en meerjarenraming | • Extra AB, agenda | • Ontwerpbegroting 2026 (tkn) | • Jaarstukken 2025 | • Voorjaarsrapportage 2026 | • Jaarprogramma 2027 Bijlage A | Indexering | AB Bijlage B | Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma | JANUARI | FEBRUARI | MAART | APRIL | MEI | JUNI | JULI | AUGUSTUS | SEPTEMBER | OKTOBER | NOVEMBER | DECEMBER deelnemers (uren) 16 maart | 7 april | 2 juli | 7 september | 23 november DB | • Jaarstukken 2025 | • Verzending voorlopig | • Reactie zienswijzen AB en

raden/staten | • Voorbereiding AB | • Informatiebrief 2028 • Ontwerpbegroting 2027 | vastgestelde stukken naar de | • Voorjaarsrapportage 2026 | • Jaarprogramma 2027 raden en staten 19 januari | 15 juni | 26 oktober • Extra DB | • Voorbereiding AB 2-7 | • Najaarsbrief 2026 | 14 december • Voorbereiding AB 6 | Figuur 1. Tijdlijn P&C Cyclus 2026 Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 7 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.1.1 Toegenomen vraag – oplopende werkvoorraad De Provincie signaleert een structureel toegenomen vraag naar milieudienstverlening.

Daarom heeft zij verzocht de kwaliteit van de dienstverlening te versterken door structureel meer uren af te nemen. Dit is verwerkt in zowel begrotingswijziging 2026 als in de ontwerpbegroting 2027. Zoals in verschillende zienswijzen op de Begroting 2026 is aangegeven, houden wij rekening met de financiële uitdagingen waar gemeenten en de Provincie voor staan. We zien echter dat de uitvoering onder grote druk staat door de gehanteerde 0-lijn. In 2025 constateerden wij dat de vraag naar vergunningverlening groter is dan de beschikbare capaciteit. Hierdoor zijn aanzienlijke opgelopen werkvoorraden ontstaan, wat vervelend is voor Drentse bedrijven en leidt tot vertraging in de economische ontwikkeling van Drenthe. Het bestuur heeft daarom besloten een project te starten om deze opgelopen werkvoorraden in 2026 en 2027 in te lopen. Dit vraagt om incidentele extra inzet. Tegelijkertijd onderzoeken wij in deze periode welke structurele capaciteit nodig is om de vergunningverlening ook op de langere termijn conform afspraak te laten verlopen. In de ontwerpbegroting 2027 is hiervoor circa 9.300 uur aan capaciteit opgenomen. In dit hoofdstuk beschrijven we enkele ontwikkelingen die financiële doorwerking kunnen hebben op onze taakuitvoering. We blijven daarbij kritisch kijken naar mogelijke kostendrijvers en zetten in op sober en doelmatig werken.

Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) Inhoudsopgave 1 Begroting 2026 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Beleidsmatige ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting, onvoorzien 5 De bestuurlijke behandeling 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiële kengetallen 5.5

Paragraaf financiering 5.6 Paragraaf bedrijfsvoering 5.7 Personele ontwikkelingen 6 Financiële begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 8 8 BELEIDSMATIGE ONTWIKKELING 3.1.2 U&H strategie en herijking Drentse Maat (de regionale beleidscyclus) Bij het opstellen van de U&H-strategie is als financieel kader aangehouden dat er, uitsluitend als gevolg van de inhoudelijke keuzes in dit meerjarenbeleidsplan, per saldo geen financiële effecten zijn voor de regio als geheel. Opgemerkt wordt dat een ‘budget neutrale U&H-strategie’ niet betekent dat kosten gelijk blijven. Er kan sprake zijn van een verschuiving in de deelnemersbijdrage onderling. Via een implementatieprogramma worden processen en afspraken in 2026 hierop aangepast. Verder loopt op dit moment nog het onderzoek naar de herijking van de Drentse Maat. We gaan in deze Ontwerpbegroting vooralsnog uit van een nul effect op de gehele begrotingssom. 3.1.3 Opgaven Onderstaande onderwerpen maken onderdeel uit van het verkennen van opgaven. Financieel zijn deze voorlopig ondergebracht bij het innovatiebudget.

Zolang deze opgaven nog niet zijn geborgd in het reguliere uitvoeringsprogramma (jaarprogramma), zijn zij niet structureel opgenomen in de ontwerpbegroting. Op het moment dat borging aan de orde is, gaan wij hierover met u in gesprek. Zeer Zorgwekkende stoffen Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) vormen een toenemend maatschappelijk probleem en zijn door het Ministerie en Omgevingsdienst NL als prioriteit aangemerkt. De lijst van ZZS-en groeit en de (onzekere) impact op mens en leefomgeving is zorgwekkend. De inventarisatie van ZZS bij milieubelastende activiteiten loopt door tot 2027 en kan vanwege de maatschappelijke impact extra financiering vragen. Kennisontwikkeling en -deling zijn cruciaal; via KIS-VTH en het samenwerkingsplatform ZZS Noord-Nederland werken Omgevingsdiensten samen met onder meer RIVM en GGD. ZZS is binnen de U&H-strategie, inclusief asbest, prioritair, met blijvende focus op het voorkomen en bestrijden van verontreiniging in lucht, bodem en water, onder andere via een nieuwe ZZS-emissiedatabase. Stikstofproblematiek - investeringsimpuls Rijk voor bouw en nieuwe activiteiten De landelijke stikstofproblematiek zorgt voor veel vertraging bij de aanpak van het woningtekort en nieuw te starten activiteiten. Het onderwerp is politiek-bestuurlijk, technisch en juridisch complex én maatschappelijk van groot belang.

Om de realisatie van de opgave mogelijk te maken, heeft het Rijk een investeringstoezegging uitgesproken. Dit heeft direct impact op de gevraagde ureninzet voor meldingen, advisering en toezicht. Voorlopig liggen vele aanvragen nog stil. Als er een oplossing wordt gevonden dan heeft dit impact op de uitvoering in 2027 en mogelijk de begroting van 2027. Deze extra inzet is nog geen onderdeel van de eerdergenoemde extra inzet om opgelopen werkvoorraden weg te werken. Circulaire economie Circulaire economie is ook aangemerkt als een landelijk prioritair onderwerp. In het kader van de KIS-VTH wordt kennis over dit onderwerp verder uitgediept en gedeeld. Regionaal trachten we door middel van kennissessies samen te werken met omgevingsdiensten en andere ketenpartners. Indirecte lozingen De uitvoering van indirecte lozingen bij bedrijven maakt onderdeel uit van de basistaken. Onder regie van de provincie Drenthe wordt een plan van aanpak opgesteld om de opgave voor Drenthe in beeld te brengen, ook v.w.b. noodzakelijke inzet. Dit houdt nauw verband met de doelen die zijn opgenomen in de Kaderrichtlijn Water. Afgelopen jaren vond slechts beperkt inzet plaats op dit taakgebied. Een adequate uitvoering vraagt daarom om intensivering en afhankelijk van eventuele keuzes ook om extra inzet. Ook de Kwaliteitscriteria stellen voorwaarden aan deze taak.

Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) Inhoudsopgave 1 Begroting 2026 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Beleidsmatige ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting, onvoorzien 5 De bestuurlijke behandeling 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiële kengetallen 5.5

Paragraaf financiering 5.6 Paragraaf bedrijfsvoering 5.7 Personele ontwikkelingen 6 Financiële begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 9 9 BELEIDSMATIGE ONTWIKKELING Wijziging gebruik consumentenvuurwerk Met de Wet veilige jaarwisseling geldt vanaf de jaarwisseling 2026/2027 een landelijk verbod op consumentenvuurwerk, met ruimte voor lokale ontheffingen. De nadere uitwerking volgt via een AMvB. OD Drenthe volgt de landelijke uitwerking en ondersteunt deelnemers bij advisering, vergunningverlening en toezicht. Dronetoezicht Dronetoezicht is een onderwerp in ontwikkeling en onderdeel van de innovatie agenda. De implementatie van dronetoezicht wordt voorbereid met als doel structurele toepassing per 2027. Om ervaring op te doen draaien we al mee in toezichtacties met drones van ketenpartners als Belastingdienst, RDW, douane en RWS. Dronetoezicht past in de ontwikkeling van effectief toezicht en zal nieuwe dimensies toevoegen, ook in combinatie met AI-tools. Het kan zijn dat een extra investering hierop nodig is.

3.1.4 Regionale ketenaanpak milieucriminaliteit en ondermijning De effecten van milieucriminaliteit en het daarbij behorende ondermijnende gedrag zijn vaak niet direct zichtbaar, maar brengen zowel economische-, milieu-en gezondheidsschade toe. Omgevingsdiensten zijn een steeds belangrijkere schakel om samen met de ketenpartners, zoals politie, I&LT en waterschappen de milieucriminaliteit aan te pakken en om ervoor te zorgen dat veroorzaakte schade wordt hersteld. In de Uitvoering- en Handhaving Strategie Drenthe wordt de (inzet op) bestrijding van milieucriminaliteit, in het verlengde van de Landelijke Handhavingsstrategie (LHSO), nader uitgewerkt. 3.1.5 Klimaatdoelen en energiebesparing Werk gebonden personenmobiliteit (WPM) Op 1 januari 2024 trad het Besluit CO2-reductie werk gebonden personenmobiliteit in werking. Nederland heeft afgesproken de CO2-uitstoot te verminderen waaronder zakelijk en woon-werkverkeer. Bedrijven met meer dan 100 werknemers moeten de werk gerelateerde mobiliteit van al hun werknemers registreren. Het uitvoeren van de toezichts- en handhavingstaken voor dit onderdeel is een (nieuwe) basistaak voor omgevingsdiensten en valt onder het vastgestelde mandaat. Deze extra taak is tot dusver nog niet opgenomen in het jaarprogramma. Via het gemeentefonds ontvangen de gemeenten een bijdrage voor de uitvoering van deze taken door de omgevingsdiensten.

Voor het jaarprogramma 2027 zal in nauwe afstemming met de gemeenten nader worden uitgewerkt welke inzet ten laste van die beschikbare budgetten in het jaarprogramma wordt opgenomen. Energietoezicht en energietransitie In het Klimaatakkoord van Parijs is ook vastgelegd dat de wereldwijde klimaatopwarming in 2100 beperkt moet zijn tot 2°C vergeleken met het niveau van vóór de opkomst van de industrie. In het verlengde hiervan hebben ook diverse Drentse overheden doelstellingen uitgesproken om energieneutraal te zijn. De landelijke energiedoelen zijn verwerkt in wet- en regelgeving. Tot en met 2026 was er een Specifieke Uitkering Toezicht en Handhaving Energiebesparingsplicht (SPUK-THE) beschikbaar ten behoeve van energietoezicht. Onlangs is bekend geworden dat deze subsidie met een jaar wordt verlengd. Formele besluitvorming hierover volgt nog. De energietransitie is in volle gang. Ook hier wordt in het kader van de KIS-VTH geïnvesteerd in kennis, kennisdeling en opbouw van specialisme. Er is een explosieve groei van EOS (energie opslagsystemen) die wel als MBA gelden maar waarvoor nog geen goed kader is.

Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) Inhoudsopgave 1 Begroting 2026 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Beleidsmatige ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting, onvoorzien 5 De bestuurlijke behandeling 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiële kengetallen 5.5

Paragraaf financiering 5.6 Paragraaf bedrijfsvoering 5.7 Personele ontwikkelingen 6 Financiële begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 10 10 BELEIDSMATIGE ONTWIKKELING 3.1.6 Overige wetswijzigingen/landelijke adviezen De volgende wettelijke ontwikkelingen vragen ook in 2027 aandacht van ons: IPPC, WOO, SLA en de afronding IBP-VTH. We lichten in deze paragraaf toe welke invloeden deze ontwikkelingen hebben. IPPC Actualisatieplicht vergunningen van IPPC-bedrijven (Integrated Pollution and Prevention Control): bij publicatie van nieuwe (geactualiseerde) BBT-conclusies (best beschikbare technieken) van een bepaalde branche moeten de vergunningen van de betrokken bedrijven binnen 4 jaar na publicatie zijn aangepast. Een BBT- referentiedocument (BREF) is een document die de beste beschikbare technieken beschrijft. BBT-conclusies vormen de referentie voor toetsing en vaststelling van vergunningsvoorwaarden en actualisatie van deze voorschriften. WOO De Wet Open Overheid (WOO) is sinds 2022 van kracht. We stemmen continu met onze opdrachtgevers af wat dat betekent voor bestaande en nieuwe archieven.

Het vraagt op het vlak van informatisering en automatisering aanpassingen van werkprocessen. De financiële impact is nog niet helder te schetsen. Adequate uitvoering van procesafspraken is daarbij cruciaal. We dienen namelijk onze data aan te leveren volgens de landelijke standaarden. SLA Het schone luchtakkoord (SLA) betekent extra inzet op luchtadvies bij activiteiten. Het doel van het SLA is om de luchtkwaliteit in Nederland permanent te verbeteren. Het streven is een gezondheidswinst van minimaal 50 procent in 2030 ten opzichte van 2016. De maatregelen worden uitgewerkt in themagroepen en sluiten veelal aan bij lopende initiatieven. In alle sectoren starten overheden in samenspraak met bedrijven en burgers initiatieven en acties voor schonere lucht. Ook binnen de provincie Drenthe en voor de gemeente Assen worden onze experts actief op dit thema ingezet. Robuuste Omgevingsdienst Vanuit het Interbestuurlijk Programma Versterking VTH-stelsel (IBP VTH) zijn robuustheidscriteria opgesteld, waaraan Omgevingsdiensten per 1 april 2026 moeten voldoen. Omgevingsdienst Drenthe voldoet aan deze criteria. Hieraan is afgelopen periode hard gewerkt. Een onderwerp dat specifiek in de begroting dient te zijn geborgd is een vrij besteedbaar ontwikkelbudget van minimaal1%. Daarom is een post opgenomen voor Ontwikkeling en Innovatie.

Deze bestaat uit een combinatie van middelen en in te zetten uren, waarmee wordt voldaan aan de norm.

Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) Inhoudsopgave 1 Begroting 2026 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Beleidsmatige ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting, onvoorzien 5 De bestuurlijke behandeling 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiële kengetallen 5.5

Paragraaf financiering 5.6 Paragraaf bedrijfsvoering 5.7 Personele ontwikkelingen 6 Financiële begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 11 11 ORGANISATORISCHE ONTWIKKELING 3.2 Organisatorische ontwikkelingen De volgende organisatorische ontwikkelingen hebben invloed op de uitvoering van onze producten en diensten. Kennisnetwerk (KIS, kennisinfrastructuur) “Kennis hebben is macht, Kennisdelen is kracht”. Onder deze slogan krijgt het kennisnetwerk (KIS VTH) steeds verder vorm. Het een van de aanbevelingen uit het advies van de cie. Van Aartsen. De VTH-Uitvoeringskennisinfrastructuur (KIS) beoogt VTH-uitvoeringskennis toegankelijk te maken (ontsluiten), te bewerkstelligen dat synergie ontstaat (halen en brengen), de collectieve intelligentie maximaal te benutten (delen) en te zorgen dat deze kennis actueel en duurzaam beschikbaar blijft (borgen). Met de KIS zetten uitvoeringspartners een belangrijke volgende stap in de professionalisering van het VTH-stelsel voor de leefomgeving. Met de inrichting van de KIS structuur zetten we in om kennis en kennisdeling. De OD Drenthe kent een kennismakelaar waar al deze lijnen van kennis samenkomen.

Met behulp van de rollen van kennisvertegenwoordigers en VTH-experts binnen de dienst krijgen we zo meer grip op kennis. Deze rollen leggen we nadrukkelijk ook bij de uitvoering neer hetgeen uiteindelijk winst gaat opleveren. In 2027 gaan we dit gedachtengoed verder inbedden. Enerzijds is het “going concern”, anderzijds zijn soms extra middelen nodig om specifiek thema’s naar een hoger plan te tillen. Uiteindelijk is de kennis van ons als omgevingsdiensten gezamenlijk ook de kracht om deze thema’s op te pakken. 3.2.1 Strategische Personeelsplanning Onze professionals vormen een zogenaamde nichemarkt. De juiste talenten vinden, en structureel aanbieden van opleidingen en ontwikkelkansen staat ook in 2027 bovenaan onze agenda. OD Drenthe heeft daarbij goed oog voor vitaliteit, ontwikkelpotentieel en diversiteit. Dit draagt namelijk bij aan de duurzame inzetbaarheid van onze professionals. ✓ In 2025 is er, ten opzichte van de voorgaande jaren, een stijging van het ziekteverzuimpercentage ontstaan. Het jaargemiddelde van 2025 bedraagt 8,0%. In de ambitie voor 2027 lijkt het vooralsnog realistisch om – ook gezien de leeftijdsopbouw van de organisatie- rekening te houden met een ziekteverzuimpercentage van 6,5 %.

Om medewerkers te boeien en behouden, zodanig dat zij gezond, productief en met plezier het werk kunnen uitvoeren, wordt er veel aandacht besteedt aan thema’s zoals werkdruk, vitaliteit en werkgeluk. ✓ We willen stimuleren dat medewerkers zoveel mogelijk gebruik maken van het openbaar of actief vervoer, als één van de maatregelen in het kader van de CO2- reductie. Daarnaast vinden we het belangrijk om een moderne aantrekkelijke werkgever te zijn. We faciliteren daarom onze medewerkers in het werken daar waar dat het meest effectief is. Het duurzaam mobiliteitsbeleid is in 2026 uitgewerkt en per 1 januari 2026 van kracht geworden. ✓ De OD Drenthe werkt in de arbeidsmarktcampagne nauw samen met OD Groningen en de FUMO. Deze werkwijze passen we al een aantal jaar in het Noorden toe en rendeert goed. Vanwege de krappe arbeidsmarkt wordt breder geworven dan enkel de gevraagde competenties. Met een eigen traineeprogramma en veel aandacht voor een goede inwerkperiode (onboarding) lukt het vooralsnog vrij goed om geschikt (te maken) personeel te vinden. De langere aanlooptijd die nodig is om nieuw personeel op vlieghoogte te brengen zorgt wel voor extra druk op de werkvoorraad en de werkdruk van al meer ervaren collega's. Dit vraagt ook voor de komende tijd om proactief in te spelen op te verwachten extra inzet of groei, zodat we tijdig de noodzakelijke capaciteit beschikbaar hebben.

Alleen zo kunnen we de toenemende vraag naar onze diensten zodanig oppakken dat bedrijven tijdig worden bediend van goede vergunningen en voorschriften. Door de aandacht voor dit soort aspecten speelt onze strategische personeelsplanning zo goed mogelijk in op een aantal maatschappelijke ontwikkelingen. We blijven zo een relevante en aantrekkelijke werkgever die van betekenis is in de regio.

InhoudsopgaveInhoudsopgave | 3.2.2 Digitaal en datagedreven werken | 2025 besloten om jaarlijks een vast bedrag van € 150.000 te storten in de bestemmingsreserve. In de 1 | Begroting 20271 | Begroting 2026 in één oogopslag In 2026 en 2027 wordt het programma digitaal en datagedreven werken opgezet. Het | meerjarenbegroting is deze structurele storting verwerkt. in één oogopslag 2 | De bestuurlijke behandeling | programma geeft sturing en voert de regie op samenhang tussen de projecten en | We verwachten dat het nieuwe zaaksysteem per 1 januari 2 | De bestuurlijke behandeling | ontwikkelingen die nodig zijn te voldoen aan de doelstellingen van de organisatie. Het | 2028 in gebruik kan worden genomen. 3 | Actuele ontwikkelingen 3 | Actuele ontwikkelingen3.1 | Beleidsmatige ontwikkelingenprogramma kent een aantal hoofdthema’s waaraan gewerkt gaat worden met daarbij de 3.1Ontwikkelingen3.2 | Organisatorische ontwikkelingen | 3.2.5 | Kantoorautomatisering 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen3.3 | Financiële ontwikkelingen nodige incidentele en structurele kosten. 4 | De programma's3.3 | Financiële ontwikkelingen 4 | De programma's4.1 | Overzicht baten en lasten | 3.2.3 Huisvesting | We willen onze kantoorautomatisering beter afstemmen op de specifieke 4.1 | Overzicht baten en lasten4.2 | Programma milieu | behoefte die wij als omgevingsdienst daaraan stellen.

Daarbij is uit onderzoek en 4.2 | Programma milieu 4.3Leges 4.3Leges4.4Algemene | Sinds de start van onze organisatie in 2014 zijn we flink gegroeid. Daarnaast is sinds | ervaring van collega-diensten gebleken dat we structureel kunnen besparen op 4.4Overheaddekkingsmiddelen, overhead, 4.5Treasuryvennootschapsbelasting, | de coronapandemie een andere huisvestingsbehoefte ontstaan vanwege het hybride | de huidige kantoorautomatisering door deze dienst in de markt aan te besteden. 4.6Onvoorzien onvoorzien | werken (afwisselend thuis of op kantoor en vaker via onlineverbinding). Dit was | Met deze besparing willen we de toekomstige stijging van de informatiserings- en 5 Paragrafen5 | De bestuurlijke behandeling | aanleiding om te komen tot een huisvestingsvisie. In 2023 is dit onderzocht. Daarbij | automatiseringskosten zoveel mogelijk opvangen binnen onze begroting. Daarnaast 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 | Paragraaf onderhoud 5.2 | Paragraaf onderhoud is duidelijk geworden dat we ons werk het beste organiseren vanaf één centrale | wil OD Drenthe graag moderniseren en de mogelijkheden van Microsoft 365 benutten. kapitaalgoederen kapitaalgoederen | kantoorlocatie.

In 2024 is er een kantoorpand aan de Industrieweg 10-16 te Assen | De inzet van Microsoft 365 biedt kansen voor locatieonafhankelijk werken, met behoud 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen 5.3 | Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersingen risicobeheersing | gevonden en in 2025 aangekocht. Verhuizing staat medio 2026 gepland. Het financiële | van grip op data en een hoge beschikbaarheid. Een veilige werkomgeving is essentieel 5.4 | Paragraaf financiering 5.4 | Paragraaf financiële kengetallen 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering 5.5 | Paragraaf financieringuitgangspunt is dat de huisvestingskosten door de verhuizing niet stijgen ten opzichte | zodat er (aantoonbaar) voldaan wordt aan wet-en-regelgeving, normeringen en 5.6 | Personele ontwikkelingen 5.6 | Paragraaf bedrijfsvoeringvan de huidige huisvestingsbegroting. | branche specifieke regels. Er zijn twee scenario’s onderzocht; een lease scenario en 6 | Financiële Begroting5.7 | Personele ontwikkelingen 6 | Financiële begroting6.1 | Opzet Begroting | een koop-scenario. Voor beide varianten geldt dat we een substantiële besparing op 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten 6.1 | Opzet Begroting3.2.4 Zaaksysteem | jaarbasis verwachten vanaf 2028.

6.2 | Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3Exploitatiebegrotingen lasten 6.4 | Uiteenzetting van de financiële 6.3ExploitatiebegrotingHet zaaksysteem LOS (LeefOmgevingSysteem) nadert het einde van haar (al | Bij de koopvariant is een aanzienlijk hogere investering in 2027 nodig. De eenmalige 6.4 | Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A | Indexeringpositie en meerjarenraming verlengde) contractperiode en moet opnieuw Europees aanbesteed worden. Deze | projectkosten van 360.000 euro kunnen eventueel gedekt worden uit het positieve Bijlage A | Indexering | procedure wordt in 2026 gestart. | rekeningresultaat van 2025. We verwachten de aanbesteding in 2026 te starten en de Bijlage B | Deelnemersbijdrage | implementatie in 2027 uit te voeren. Daarmee zal de huidige ICT-dienstverlening door Bijlage B | Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Meerjarenbegroting | In 2027 wordt de implementatie uitgevoerd. Het is onvermijdelijk dat de aanbesteding | de gemeente Emmen per 1 juli 2027 worden beëindigd. Welke ontvlechtingskosten Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren)en invoering druk op de productiviteit legt. De totale kosten zijn momenteel | hiermee precies zijn gemoeid is nog onderwerp van gesprek met de gemeente Emmen. deelnemers (uren) | begroot op € 750.000.

In de meerjarenbegroting wordt voor de jaren 2026-2028 een bestemmingsreserve opgebouwd van € 450.000 (€ 150.000 per jaar). Uit het rekeningresultaat van 2024 is reeds 92K in een bestemmingsreserve opgenomen om het verwachte tekort van 300K deels op te vangen. De resterende 208K kan uit een positief rekeningresultaat van 2025 worden gestort in deze bestemmingsreserve. Aangezien dit forse periodieke uitgaven zijn, heeft het Algemeen Bestuur op 7 april 1212 InhoudsopgaveInhoudsopgave | 3.3 | Financiële ontwikkelingen | 3.3.3 Uurtarief 1 | Begroting 20271 | Begroting 2026 in één oogopslag | 3.3.1 | Inventarisatie opgaven | Het uitgangspunt bij het berekenen van het uurtarief in één oogopslag 2 | De bestuurlijke behandeling | is dat deze volledig kostendekkend is en dat er geen 2 | De bestuurlijke behandeling | Net als in 2026 wordt te voorzien meerwerk opgenomen in het Jaarprogramma | exploitatietekort wordt behaald in 2027. Uitgangspunt is ook dat het uurtarief gelijk 3 | Actuele ontwikkelingen 3 | Actuele ontwikkelingen3.1 | Beleidsmatige ontwikkelingen2027 en vertaald in een begrotingswijziging in 2027. Voor niet te voorziene extra | is voor alle deelnemers en alle producten. Het tarief wordt berekend op basis van 3.1Ontwikkelingen3.2 | Organisatorische ontwikkelingen | opdrachten wordt nadien een extra opdracht verleend.

Denk hierbij aan projecten 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen3.3 | Financiële ontwikkelingen | de totale lasten in de begroting verminderd met de overige baten, gedeeld door het 4 | De programma's3.3 | Financiële ontwikkelingen | handhavingszaken, complexe toezichtzaken, zeer complexe vergunningen en de inzet | aantal productieve uren (zie tabel 3). Op dit moment werken we met een integraal 4 | De programma's4.1 | Overzicht baten en lasten | na calamiteiten, milieucriminaliteit en klachten. Alleen als de beschikbare formatie | tarief, waarin ook alle ontwikkelkosten, overhead, incidentele lasten, investeringen en 4.1 | Overzicht baten en lasten4.2 | Programma milieu toereikend is kunnen niet voorziene extra opdrachten opgenomen worden in de 4.2 | Programma milieu 4.3Leges | geplande stortingen aan bestemmingsreserves etc. zijn opgenomen. Komend jaar 4.3Leges4.4Algemene | programmering. | werken we op verzoek van het bestuur een voorstel uit waarbij er een uurtarief komt 4.4Overheaddekkingsmiddelen, overhead, 4.5Treasuryvennootschapsbelasting, | voor de primaire taken vanuit het Jaarprogramma en de bedrijfsvoeringskosten. 4.6Onvoorzien onvoorzien | Meer- en minderwerk wordt verantwoord in de voor- en najaarsrapportage en 5 Paragrafen5 | De bestuurlijke behandeling | verrekend in de Jaarrekening 2027 conform de verrekensystematiek.

Uiteindelijk 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 | Paragraaf onderhoud 5.2 | Paragraaf onderhoud wordt afgerekend op basis van daadwerkelijk geleverde inzet vermenigvuldigd met | 2026 BEGROTING NA 2E | 2027 ONTWERP kapitaalgoederen kapitaalgoederen | het na-calculatorisch uurtarief op basis van werkelijke lasten verdeeld over het totaal 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen 5.3 | Paragraaf weerstandsvermogen | BEREKENING UURTARIEF | WIJZIGING | BEGROTING en risicobeheersingen risicobeheersing | te verrekenen aantal uren eventueel gecorrigeerd met storting/onttrekking van | Totale lasten | 30.597.695 | 31.723.508 5.4 | Paragraaf financiering 5.4 | Paragraaf financiële kengetallen 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering 5.5 | Paragraaf financiering(bestemmings)reserves.

| Overige baten | -615.028 | -630.397 5.6 | Personele ontwikkelingen 5.6 | Paragraaf bedrijfsvoering | Te dekken door deelnemersbijdragen | 29.982.668 | 31.093.111 6 | Financiële Begroting5.7 | Personele ontwikkelingen 6 | Financiële begroting6.1 | Opzet Begroting | 3.3.2 Kaders en kentallen | Uren jaarprogramma | 228.842 | 228.842 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten 6.1 | Opzet Begroting | Uurtarief | €131,02 | € 135,87 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten en lasten | Uit de evaluatie van de GR kwam naar voren dat de oorspronkelijke Drentse maat niet 6.3Exploitatiebegrotingen lasten | Tabel 2. Uurtarief 6.4 | Uiteenzetting van de financiële 6.3Exploitatiebegrotingaansloot bij andere omgevingsdiensten met eenzelfde opgave. Daarom zijn in 2021 de 6.4 | Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A | Indexeringpositie en meerjarenraming | kentallen bijgesteld op basis van deze landelijke benchmark. Op dit moment vindt een Bijlage A | Indexering | complete herijking van de Drentse Maat plaats. Bijlage B | Deelnemersbijdrage Bijlage B | Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Meerjarenbegroting | Met een uniforme vastgestelde Uitvoering- en Handhaving Strategie Drenthe is Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren)het wettelijk verplichte uitvoeringsniveau vastgelegd.

Daarbij is ruimte om (door de deelnemers (uren) | Omgevingswet beoogde) gebiedsgerichte kaders toe te passen waardoor bijvoorbeeld onderscheid kan worden gemaakt tussen landelijke of meer stedelijke gebieden. 1313 Inhoudsopgave 1 | Begroting 2027 | 4 | De programma's in één oogopslag 2 | De bestuurlijke behandeling 3 | Actuele ontwikkelingen | OD Drenthe kent één inhoudelijk programma: Milieu. 3.1Ontwikkelingen 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen 3.3 | Financiële ontwikkelingen 4 | De programma's 4.1 | Overzicht baten en lasten 4.2 | Programma milieu 4.3Leges 4.4Overhead 4.5Treasury 4.6Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 | Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 | Paragraaf financiering 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 | Personele ontwikkelingen 6 | Financiële Begroting 6.1 | Opzet Begroting 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3Exploitatiebegroting 6.4 | Uiteenzetting van de financiële | 4.1 | Overzicht baten en lasten positie en meerjarenraming Bijlage A | Indexering | BEDRAGEN (€ x1.000) | BATEN | LASTEN | SALDO Taakveld 7.4 Milieubeheer | 31.293 | 21.236 | 10.057 Bijlage B | Deelnemersbijdrage | We starten dit hoofdstuk met een overzicht van baten en lasten.

De leges worden | Taakveld 0.4 Overhead | 299 | 9.940 | -9.641 Meerjarenbegroting Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma | getoond in het taakveld waartoe deze behoort, taakveld 7.4 Milieubeheer. De kosten | Taakveld 0.5 Treasury | 87 | 523 | -436 deelnemers (uren) | van de programma’s worden exclusief overheadkosten getoond. | Taakveld 0.6 Onvoorzien | 0 | 125 | -125 Saldo van baten en lasten vóór mutaties reserves | 31.679 | 31.824 | -145 Taakveld 0.10 Toevoeging aan reserves | 0 | 150 | 150 Taakveld 0.10 Onttrekking aan reserves | 295 | 0 | 295 Taakveld 0.11 Saldo van baten en lasten na mutatie | 31.974 | 31.974 | -0 reserves Tabel 3.

Hoofdoverzicht baten en lasten 2027 overeenkomstig indeling BBV 14 Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 15 Elk van de programma’s wordt hieronder kort toegelicht. 4.2 Programma milieu De milieutaken staan uitgebreid omschreven in het Jaarprogramma. Voor toelichting op deze taken verwijzen wij u naar het meest recente Jaarprogramma 2026. Voor 2027 wordt er een Jaarprogramma opgesteld afgestemd op deze Begroting én op de eventueel nog vast te stellen Drentse Maat. 4.3 Leges Per 1 januari 2014 zijn wij door de provincie gemandateerd voor de inning en heffing van leges.

Het betreft de leges voor de luchtvaart en de Milieuactiviteiten MBA’s uit de Omgevingswet. We dragen zorg voor de verrekening met de gemeenten (zij maken het bouwdeel van de provinciale WABO –vergunning) waarbij 70% van de geïnde WABO/ Omgevingswet-leges bij ons in rekening worden gebracht door de gemeenten. Het innen van leges behoort tot onze structurele taak en wordt daarom meegenomen in de begroting. De opgelegde leges worden conform BBV verantwoord onder taakveld 7.4 Milieubeheer. De verwachting bij de legesopbrengsten is onduidelijk. Dit heeft te maken met het feit dat provincie en gemeenten onder de Omgevingswet de mogelijkheid krijgen leges te heffen voor milieuactiviteiten. De geraamde opbrengsten bouwleges blijven ongewijzigd op € 200K waarbij de legeskosten voor 2027 zijn geraamd op € 140K. 4.4 Overhead Het BBV ( Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten) schrijft voor dat overheadkosten afzonderlijk worden begroot en niet in de inhoudelijke programma’s worden opgenomen. Op deze manier wordt beoogd om meer inzicht te geven in de overheadkosten voor de organisatie als geheel. De overheadkosten betreffen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. De onderstaande kosten betreffen indirecte kosten die niet direct aan een taakveld of programma zijn toe te rekenen.

Daarom worden deze kosten voor onze dienst tot de overhead gerekend. ✓ Directie en management ✓ Leidinggevenden ✓ Staf en ondersteunende functies ✓ Ondersteunende PIOFACH-taken (Personeel, Informatievoorziening, Organisatie, Financiën, Administratieve organisatie, Communicatie en Huisvesting), wanneer deze niet één op één aan het primaire proces kunnen worden gekoppeld ✓ Inkoop en aanbesteding ✓ Bestuurs- en directieondersteuning ✓ Secretariaat ✓ Facilitaire dienstverlening

Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 16 4.5 Treasury Alle kosten en opbrengsten die samenhangen met het aantrekken, uitzetten en beheren van financiële middelen worden verantwoord onder dit taakveld. Dit betreft rentelasten, kosten van financiering en renteopbrengsten. 4.6 Onvoorzien We hebben een bedrag van € 125.000 opgenomen voor onvoorzien, zoals afgesproken in de financiële verordening. Bestuurlijk is de wens geuit om de algemene reserve zo laag mogelijk te houden. Als zich tegenvallers voordoen dan moeten wij ons tot de deelnemers wenden voor een verhoging van de deelnemersbijdrage.

Het is daarom wenselijk om een post onvoorzien te hebben. Daarnaast is het wenselijk om het weerstandsvermogen voldoende hoog te houden om onze financiële risico’s te kunnen dekken. Zo ontstaat er gedurende het jaar geen stagnatie in verband met extra besluitvormingsprocedures. Op ons weerstandsvermogen wordt verder ingegaan in paragraaf 5.3.

Inhoudsopgave 1 Begroting 2027 in één oogopslag 2 De bestuurlijke behandeling 3 Actuele ontwikkelingen 3.1 Ontwikkelingen 3.2 Organisatorische ontwikkelingen 3.3 Financiële ontwikkelingen 4 De programma's 4.1 Overzicht baten en lasten 4.2 Programma milieu 4.3 Leges 4.4 Overhead 4.5 Treasury 4.6 Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 Paragraaf leges/lokale heffingen 5.2 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing 5.4 Paragraaf financiering 5.5 Paragraaf bedrijfsvoering 5.6 Personele ontwikkelingen 6 Financiële Begroting 6.1 Opzet Begroting 6.2 Meerjarenraming overzicht baten en lasten 6.3 Exploitatiebegroting 6.4 Uiteenzetting van de financiële positie en meerjarenraming Bijlage A Indexering Bijlage B Deelnemersbijdrage Meerjarenbegroting Bijlage C Specificatie Jaarprogramma deelnemers (uren) 17 5 Paragrafen Het BVV vereist verschillende paragrafen. Drie daarvan zijn niet van toepassing op ons en worden daarom niet uitgewerkt. Op 6 paragrafen geven we een toelichting in deze Begroting. • Grondbeleid is niet van toepassing omdat OD Drenthe wel eigen grond bezit voor haar huisvesting maar geen aan-en verkoop doet van gronden of ontwikkeling van gronden en grondexploitaties. • Onze Gemeenschappelijke Regeling kent geen verbonden partijen.

• De vennootschapsbelasting is niet van toepassing omdat het uitgangspunt van de OD Drenthe is dat, voor de activiteiten van OD Drenthe die te kwalificeren zijn als onderneming, de organisatie in principe enkel die activiteiten onderneemt waarvoor sprake is van objectvrijstelling. De volgende verplichte paragrafen zijn in deze Ontwerpbegroting 2027 opgenomen: ✓ Paragraaf leges/ lokale heffingen ✓ Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen ✓ Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ✓ Paragraaf financiering ✓ Paragraaf bedrijfsvoering ✓ Paragraaf personele ontwikkelingen Algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen zijn inkomsten waarvoor geen specifiek bestedingsdoel is bepaald. Deze post is niet van toepassing op onze organisatie. Drie paragrafen zijn niet van toepassing op ons en worden daarom niet uitgewerkt.

Inhoudsopgave | 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen | Wij hebben ultimo 2025 een totaal eigen vermogen van € 2.782K met een algemene reserve van € 383K, een bestemmingsreserve van € 1.099K en een positief 1 | Begroting 2027 | Wij hebben in ons eigen beleid geen lokale heffingen. Voor de provincie Drenthe zijn | exploitatieresultaat over 2025 van € 1.300K. De bestemmingsreserve maakt geen in één oogopslag wij wel gemandateerd om de heffingen van leges uit te voeren. Dit betreft leges voor | onderdeel uit van de weerstandscapaciteit, maar dat geldt wel voor het positieve 2 | De bestuurlijke behandeling | de luchtvaart en de Omgevingswet. De inning van de leges is gebaseerd op de | exploitatieresultaat over 2025. Ook de post onvoorzien kan worden beschouwd als 3 | Actuele ontwikkelingen | Belastingverordening van de provincie. Wij hebben met de provincie de afspraak | onderdeel van het weerstandsvermogen. 3.1Ontwikkelingen 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen | gemaakt dat het verschil tussen de inkomsten en de uitgaven bij de leges de dekking is 3.3 | Financiële ontwikkelingen | voor de administratieve ondersteuning voor het innen van de leges. Per saldo is het | Bij het aanbieden van de jaarstukken 2025 wordt aan het bestuur voorgesteld om van 4 | De programma's | innen van de leges dus een budgetneutraal project.

De werkgroep leges van de OPD | het positieve resultaat over 2025 een deel toe te voegen aan de algemene reserve, 4.1 | Overzicht baten en lasten 4.2 | Programma milieu | (Omgevingsplatform Drenthe) heeft besloten om de legesverordeningen meer op | bestemmingsreserves en het restant uit te keren aan de deelnemers. Dit is in lijn met 4.3Leges | elkaar af te stemmen in de toekomst. Daarnaast is in de OPD afgesproken om bij de | de afspraken die met het Bestuur zijn gemaakt om de onttrekkingen uit de reserves 4.4Overhead 4.5Treasury | procesvorming van het innen van leges bij de gemeenten bij de aanvraag van de | naar aanleiding van de herhuisvesting met toekomstige positieve rekeningresultaten 4.6Onvoorzien 5 Paragrafen | ondernemer aan te geven dat hieraan leges verbonden zijn. Daarnaast bij het besluit | weer aan te vullen. Daarnaast is in onderhavige begroting een post onvoorzien van € 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen | aan de gemeente duidelijk aan te geven dat ze leges kunnen heffen op de MBA's. | 125K opgenomen. Wanneer we de algemene reserve salderen met de post onvoorzien 5.2 | Paragraaf onderhoud | wordt het weerstandsvermogen € 508K. De ratio weerstandscapaciteit wordt dan 1,1. kapitaalgoederen | 5.2 | Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen | Dat wordt beoordeeld als voldoende.

Indien de algemene reserve in verband met de en risicobeheersing | foutherstel (255K) van de voorziening verlofsaldi en verplichting verlofsparen ultimo 5.4 | Paragraaf financiering 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering | Voor de investering in installaties in het nieuwe pand Industrieweg 10-16 zullen we | 2024 wordt aangezuiverd uit het positieve rekeningresultaat van 2025 komt het 5.6 | Personele ontwikkelingen | in de toekomst onderhoud moeten plegen. We zijn eigenaar van het pand en dus 6 | Financiële Begroting | weerstandsvermogen uit op € 762K en de ratio weerstandscapaciteit wordt dan 1,7. 6.1 | Opzet Begroting | verantwoordelijk voor het onderhoud van de nieuwe installaties. Er wordt gewerkt aan | Dat wordt beoordeeld als ruim voldoende. 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten | het opstellen van een meerjaren onderhoudsplan ter onderbouwing van een mogelijk in en lasten | te stellen voorziening voor groot onderhoud om de lasten te egaliseren over de jaren.

6.3Exploitatiebegroting 6.4 | Uiteenzetting van de financiële | Aanwezige weerstandscapaciteit per 31 december 2027 positie en meerjarenraming Bijlage A | Indexering | 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing | Algemene Reserve ultimo 2025 | € 383.00 Bijlage B | Deelnemersbijdrage | Exploitatieresultaat 2027 | € 0 Meerjarenbegroting | Bij het weerstandsvermogen gaat het om de mate waarin wij in staat zijn middelen vrij | Onvoorzien Begroting 2027 | € 125.000 Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma | te maken om substantiële tegenvallers op te vangen, zonder dat dit betekent dat het | Totaal weerstandscapaciteit | € 508.000 deelnemers (uren) | beleid veranderd moet worden. Het gaat om de robuustheid van de begroting. Maar ook om de wendbaarheid en het adequaat kunnen handelen van een organisatie. En voor onze deelnemers om een organisatie die optimaal efficiënt kan bijdragen aan hun | Factor aanwezig/benodigd BEDRAGEN (€ x1.000) | BATEN | weerstandsvermogen opgaven. | uitstekend | > 2,0factor: | 1,1 Ruim voldoende | 1,4 < x > 2,0 oordeel: | Voldoende Voldoende | 1,0 < x > 1,4 Matig | 0,8 < x > 1,0Tabel 4.

De conclusie van het weerstandsvermogen Onvoldoende | 0,6 < x > 0,8 Ruim onvoldoende | < 0,6 18 Inhoudsopgave | Financiële risico’s 1 | Begroting 2027 | De omvang van ons weerstandsvermogen is gerelateerd aan de risico’s die de in één oogopslag 2 | De bestuurlijke behandeling | organisatie loopt. Deze risico’s zijn in kaart gebracht en ook financieel vertaald. Hierbij is rekening gehouden met al getroffen maatregelen, zoals verzekeringen. Een aantal | 4 | KLASSE | 3 | FREQUENTIE 3 | Actuele ontwikkelingen | van onze (financiële) risico's wordt in onderstaande tabel vermeld. In het model wordt 3.1Ontwikkelingen 3.2 | Organisatorische ontwikkelingen | de risicobeoordeling en -kwantificering gebruikt zoals deze door het | Ministerie van 3.3 | Financiële ontwikkelingen | BZK wordt gehanteerd. Deze risico's geven inzicht in het benodigde 4 | De programma's | weerstandsvermogen (zie onderstaande tabel). Hierbij worden kleinere risico's geacht | 1. Ziekteverzuim 4.1 | Overzicht baten en lasten 4.2 | Programma milieu | onderdeel te zijn van de reguliere bedrijfsvoering. De vermenigvuldiging van de 4.3Leges 4.4Overhead | wegingsfactoren impact en frequentie geeft het bedrag aan dat beschikbaar moet zijn 4.5Treasury | als weerstandsvermogen om de risico’s te kunnen opvangen.

4.6Onvoorzien 5 Paragrafen 5.1 | Paragraaf leges/lokale heffingen | RISICO 5.2 | Paragraaf onderhoud | PROFIEL kapitaalgoederen | FREQUENTIE/ | WEGINGS- 5.3 | Paragraaf weerstandvermogen | IMPACT | KANS | FACTOR | 2026 en risicobeheersing | 1 | 1 keer per 10 jaar of minder | 0,10 5.4 | Paragraaf financiering 5.5 | Paragraaf bedrijfsvoering | 2 | 1 keer per 5-10 jaar | 0,20 5.6 | Personele ontwikkelingen 6 | Financiële Begroting | 3 | 1 keer per 2-5 jaar | 0,50 6.1 | Opzet Begroting | 4 | 1 keer per 1-2 jaar | 0,75 | 2. Werving nieuwe 6.2 | Meerjarenraming overzicht baten | 5 | 1 keer per jaar of meer | 1,00 | 3.

Nieuwe huisvesting en lasten | medewerkers 6.3Exploitatiebegroting 6.4 | Uiteenzetting van de financiële | WEGINGS- positie en meerjarenraming | KLASSE/IMPACT | FINANCIEEL | FACTOR Bijlage A | Indexering | 1 | < 50.000 | 25.000 | KLASSE | FREQUENTIE | PM | KLASSE | PM | FREQUENTIE 3 | 4 Bijlage B | Deelnemersbijdrage | 2 | 50.001 - 100.000 | 75.000 Meerjarenbegroting | 3 | 100.001 - 250.000 | 175.000 Bijlage C | Specificatie Jaarprogramma | 4 | 250.001 - 1.000.000 | 625.000 deelnemers (uren) 5 | > 1.000.000 | 1.000.000 BENODIGDE WEERSTANDS NR | CATEGORIE | OMSCHRIJVING | EFFECT | FINANCIEEL | KLASSE | FREQUENTIE | CAPACITEIT (€ ) 1 | personeel | ziekteverzuim | productieverlies | € 300.000 | 4 | 3 | € 312.500 2 | personeel / bedrijfsvoering | werving nieuwe medewerkers | productieverlies | € 150.000 | 3 | 4 | € 131.250 3 | personeel / bedrijfsvoering | nieuwe huisvesting | additionele kosten | PM | PM | PM | PM Totaal | € 443.7500 19 | Tabel 5. Het risicoprofiel 2027 Inhoudsopgave | Mocht op basis van het Jaarprogramma 2027 een tekort aan uren zichtbaar | 2. | Werving nieuwe medewerkers worden, dan vraagt dat om expliciete bestuurlijke besluitvorming, her prioritering en 1 | Begroting 2027 | beschikbaarstelling van extra middelen waarvoor dan een extra deelnemersbijdrage | Algemeen: De arbeidsmarkt blijft structureel krap.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://assen.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/b8f75670-adde-442b-b089-e0ea3a5c2388?agendaItemId=de067946-8667-4cc9-99fa-472ec17d8e41