3. Integraal Veiligheidsbeleid
Tekst van het document
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028 Een veilige samenleving door samenwerking
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
1. Inhoudsopgave
2. Inleiding
03
3. Terugblik 2020-2024
05
4. Veiligheidsanalyse
08
5. Aanpak ondermijning
12
6. Leefbare wijken
13
7. Digitale weerbaarheid
15
8. Maatschappelijke onrust & radicalisering
16
9. Crisisbeheersing
17
10. Organisatorische borging
18
11. Randvoorwaarden
19
12. Lijst met afkortingen
21
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
2
2. Inleiding
De gemeente heeft de regie over het lokale
veiligheidsanalyse (hoofdstuk 4) en de evaluatie van de vorige periode
goede balans tussen preventie (voorkomen), repressie (aanpakken) en
veiligheidsbeleid. Met een veiligheidsbeleid
2020-2024 (hoofdstuk 3). In hoofdstuk 9 is de blijvende inzet op
(na)zorg. Samen werken wij de komende jaren verder aan een veilig
kiezen wij voor een aanpak die rekening houdt
crisisbeheersing beschreven. In hoofdstuk 10 en 11 wordt ingegaan op
Assen, met als doelen:
met alles wat de veiligheid kan bedreigen of
de organisatorische borging en de randvoorwaarden die essentieel zijn
•
Er is minder overlast
voor de uitvoering van het IVB.
•
Er is minder criminaliteit
•
(Schadelijke) gevolgen bij incidenten, rampen en crisis worden
verbeteren. Daarbij richten wij ons op preventie, repressie en (na)zorg. Veiligheidsbeleid gaat niet alleen over incidenten, maar ook over de oorzaken daarvan. Veiligheidsproblemen
Dit IVB is ook een sturingsinstrument, waarin de gemeente samen met haar partners afspraken maakt over prioriteiten, capaciteit en middelen. Het IVB vormt samen met het Regionaal Beleidsplan
zijn vaak te complex om door maar één partij
Veiligheid Noord-Nederland (RBP) de basis voor het jaarlijkse
of organisatie aangepakt te kunnen worden.
veiligheidsplannen van Assen. In die veiligheidsplannen worden
Daarom is samenwerking nodig tussen
de doelstellingen uit het IVB uitgewerkt in concrete acties en
diverse partners, waaronder de overheid, maatschappelijke organisaties, bedrijven en burgers: een veilige samenleving door samenwerking.
zoveel mogelijk beperkt
werkzaamheden. Daarnaast wordt het gevoerde beleid en de inspanningen van het voorgaande jaar verantwoord. Ambitie In Assen is het voor inwoners, ondernemers en bezoekers prettig en veilig wonen, werken en recreëren. Assen is een veilige gemeente. Hier werken wij hard voor en dit willen wij zo houden en waar het kan
Het Integraal Veiligheidsbeleid (IVB) is een beleidsplan op hoofdlijnen
verbeteren. Het zorgen voor een veilige gemeente is een gedeelde
waarin de gemeente Assen en (veiligheids-) partners hun prioriteiten
verantwoordelijkheid van de gemeente, (maatschappelijke) partners
op het gebied van veiligheid vaststellen voor de komende vier jaar. De
en inwoners. De thema’s voor de komende periode zijn vertaald naar
prioriteiten (hoofdstukken 5-8) zijn vastgesteld op basis van het actuele
concrete en haalbare doelen en acties. Daarin zoeken wij naar een
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
3
Om deze doelen te behalen, werken wij volgens de volgende
daarom inzetten op een (integrale) combinatie van preventie,
Vaststelling prioriteiten
uitgangspunten:
repressie en (na)zorg. Bijvoorbeeld: bij overlast treden wij
Voor de periode 2024-2028 zijn er vier overkoepelende prioriteiten
handhavend op, maar kijken ook naar zorgvragen om de juiste
vastgesteld en worden vanaf hoofdstuk vijf verder uitgewerkt:
•
Samen: het zorgen voor een veilige gemeente is een gedeelde verantwoordelijkheid van de gemeente, (maatschappelijke)
partijen in positie te brengen. •
partners en inwoners. Samenwerking is in dat kader extra
zoals data van de gemeente, maar ook van onze partners. Door
belangrijk en hier werken wij de komende jaren aan verder. Het
data structureel te analyseren, kunnen wij hier meer en slimmer
streven is om bestaande samenwerkingen te versterken en
gebruik van maken om onze informatiepositie te verbeteren en
verbanden te leggen met andere domeinen zoals het sociaal
sneller zicht te krijgen op ontwikkelingen waar op geanticipeerd
domein. Van belang is om bij veiligheidsvraagstukken aan ‘de voorkant’ proberen te komen en dit in het passende domein te •
Informatie gestuurd: er is steeds meer informatie beschikbaar,
moet worden. •
Flexibel: wij spelen in op actuele ontwikkelingen, op zowel
beleggen.
lokaal, regionaal of landelijk niveau. Op deze manier kan bij een
Integraal: preventie en (na)zorg zijn onmisbaar in de aanpak.
veranderende situatie snel worden geschakeld met onze partners.
1
Aanpak ondermijning
2
Leefbare wijken
3
Digitale weerbaarheid
4
Maatschappelijke onrust & radicalisering
Handhaving is het sluitstuk van het veiligheidsbeleid. Wij blijven
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
4
3. Terugblik 2020-2024
Bij de jaarlijkse uitvoeringsplannen is een
Jeugdgroepen
zorg, veiligheid en jeugd om de uitvoerende kant op te pakken. Dit is
verantwoording over het voorgaande jaar
Overlast gevende jongeren vormen een landelijk probleem. Ook
effectief gebleken, waardoor er inmiddels ook een procesregisseur voor
bijgevoegd. Zonder een volledige evaluatie na te
in onze gemeente is er op plekken, zoals in Kloosterveen en het
volwassenen is aangesteld.
streven van het IVB 2020-2024, blikken wij terug
Koopmansplein intensief ingezet op handhaving en toezicht. Met
op de drie prioriteiten: veiligheid en overlast in de stad, aanpak criminaliteit en sociale stabiliteit.
de afdeling Jeugd, jongerenwerkers, jeugdagenten, wijk-boa’s en de
Het model Aanpak ter Voorkoming Escalatie (AVE) is geactualiseerd
wijkcoördinatoren is er gekeken naar een duurzame aanpak om niet
om partners meer duidelijkheid te geven over rollen, taken en
alleen handhavend op te treden, maar ook perspectief en alternatieven
verantwoordelijkheden. In 2023 is het geactualiseerde model
te bieden aan de jongeren in Assen.
gelanceerd en zal door een regiegroep blijvend geëvalueerd worden.
Veiligheid en overlast in de stad
Er is structureel ingezet op kortere en intensievere lijnen tussen
Overlastlocaties
de jongerenwerkers, wijkcoördinatoren, handhaving en politie
In de periode 2020-2024 zijn een aantal overlastlocaties in de
via een daarvoor ingericht overleg. Hierdoor is er een duidelijke
binnenstad geprioriteerd, zoals de Rolderstraat. Bij het instellen van
signaleringsstructuur opgezet tussen partijen. Er wordt ingespeeld
veiligheidsmaatregelen in de Rolderstraat is een basis gelegd voor
op zorgvragen en daar waar nodig wordt er repressief opgetreden. In
flexibel cameratoezicht in Assen. Er is onder andere veel aandacht
nauwe samenwerking tussen het veiligheids- en sociaal domein is er
geweest voor privacy en gegevensdeling. De opgedane kennis kan
een startnotitie jeugd en veiligheid opgesteld om de uitdagingen op
inzet geworden bij toekomstige situaties waar overlast niet (enkel) met
dit gebied in kaart te brengen. Momenteel wordt er gewerkt aan een
fysieke handhaving aangepakt kan worden. Er is bijvoorbeeld bij de
meerjarig plan van aanpak op jeugd en veiligheid, met concrete doelen
beleidsplannen voor de fysieke aanpassing van centrale plekken in de
en acties.
stad, zoals de Gouverneurstuin, Rolderstraat en het Koopmansplein nadrukkelijk aandacht geweest voor het aspect veiligheid. Ook bij de
Zorg en veiligheid
vestiging of verplaatsing van zorginstellingen in de stad is het aspect
In 2022 is er een bestuurlijk zorg & veiligheidsoverleg opgezet om
veiligheid meegenomen om eventuele overlast zo veel mogelijk te
complexe vraagstukken beleidsmatig op te pakken. Daarnaast is
beperken.
er een procesregisseur aangesteld die opereert op het snijvlak van
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
5
Aanpak criminaliteit
maatregel op het messenverbod dat geldt van 17 juni 2023-17 juni 2024.
Cybercrime
Ondermijning
Het messenverbod alleen is namelijk niet voldoende. Er is aanvullend
In 2022 is er een lokale agenda cyberveiligheid opgesteld in
Afgelopen jaren is er ingezet op bewustwording. Door het Regionale
een veiligheidsrisicogebied ingesteld in het Centrum (zes maanden) en
samenwerking met onze Chief Information Security Officer (CISO)
Informatie en Expertise Centrum Noord-Nederland (RIEC) zijn
is er overgegaan tot tijdelijk cameratoezicht in het Drostenlaantje en
en privacy adviseurs en is er een start gemaakt met het jaarlijks
trainingen verzorgd aan medewerkers van de gemeente om signalen
de Gouverneurstuin (drie maanden). Daarnaast geeft Stichting HALT
organiseren van een integrale cybercrisisoefening. De evaluaties van de
van ondermijning te herkennen, soms ook op fenomeenniveau,
voorlichting op scholen over jongeren en (steek)wapenbezit.
oefeningen in 2022 en 2023 worden doorgevoerd in ons beleid.
de bewustwording van drugscriminaliteit, door tweemaal de
De gemeente Assen is vanaf juni 2023 aangesloten bij Meld Misdaad
De gemeente Assen neemt deel aan de online cyber game Hackshield
ondermijningscontainer (2022 en 2023) te organiseren voor inwoners,
Anoniem (MMA). Sindsdien is er actief ingezet op bekendheid van
die erop gericht is om kinderen in de leeftijd 8 – 12 jaar te leren wat
gemeenteraad, partners en ondernemers in samenwerking met NHL
het platform en signaleren. In 2023 hebben wij deelgenomen aan de
zij kunnen doen om veilig online te zijn. Voor de oudere inwoners
Thorbecke Academie en het RIEC.
campagne tegen vastgoedfraude geïnitieerd door MMA.
in onze gemeente is er in het kader van bankhelpdeskfraude een
zoals bij mensenhandel en prostitutie. Specifiek is ingezet op
bewustwordingscampagne gestart. Voor de gemeenteraad is er in In de periode 2020-2023 zijn er 18 (bedrijfs)panden gesloten en 6
september 2023 een avond georganiseerd samen met de Vereniging
waarschuwingsbrieven verstuurd op basis de Opiumwet, na het
van Nederlandse Gemeenten (VNG) gericht op de rollen, taken en
aantreffen van drugs in woningen en bedrijfspanden. De APV is
verantwoordelijkheden op het gebied van digitale veiligheid.
daar waar mogelijk ‘ondermijningsproof’ gemaakt en is er een start gemaakt met het onderzoeken van risicovolle branches op mogelijke ondermijnende activiteiten. Op Drents niveau is er een Drentse aanpak van ondermijning opgesteld. De aanpak bestaat uit een ambitieformulering, met als doelen om als openbaar bestuur weerbaarder te zijn tegen ondermijnende criminaliteit (‘samen sta je sterker’). De komende periode wordt er met en door de Drentse gemeenten verdere invulling geven aan deze ambities. Na een succesvolle landelijke wapen inleveractie, is er op 11 en 12 december 2023 nogmaals een wapen inleveractie georganiseerd, specifiek op messen en steekwapens. Dit betreft een aanvullende
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
6
Sociale stabiliteit
radicalisering te actualiseren op Noord-Nederlands niveau. De
Asielcrisis
Demonstraties en betogingen
werkgroep Radicalisering Noord-Nederland, waar Assen ook actief in
In de afgelopen jaren werd meerdere keren een beroep gedaan op
Afgelopen jaren hebben wij gezien dat de maatschappij in een snel
participeert, heeft in 2023 gewerkt aan een eenduidig beleidskader voor
onze gemeente voor het realiseren van (crisis noodopvang)locaties
tempo in ontwikkeling is, van enkele aangekondigde demonstraties per
Noord-Nederland. Dit is gereed en is in het laatste kwartaal van 2023
door de asielcrisis en de oorlog in Oekraïne. Hier is veel inzet bij
jaar, naar tientallen aangekondigde én onaangekondigde demonstraties
gepresenteerd aan alle gemeenten.
gevraagd van gemeenten, waaronder binnen het domein veiligheid. Er
per jaar. De coronacrisis, het maatschappelijk debat rondom racisme
is een intensieve samenwerking tot stand gekomen met partners in de
en diversiteit, gaswinning en boerenprotesten laten zien dat verschil
Binnen de werkgroep werken wij pro-actief samen met regionale
Vreemdelingenketen, zoals het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers
van mening snel kan leiden tot polarisatie. Samen met de politie, de
en landelijke partijen, zoals Reclassering Noord-Nederland,
(COA).
Veiligheidsregio Drenthe (VRD) en het Openbaar Ministerie (OM)
Raad voor de Kinderbescherming (RvdK), Nationaal Coördinator
proberen wij demonstraties zoveel mogelijk binnen de kaders te
Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV), Landelijk Steunpunt
COVID-19
faciliteren en slechts in het uiterste geval preventief te beperken. Er
(LSE) en het Rijksopleidingsinstituut tegengaan Radicalisering (ROR).
De beoogde doelstellingen in met name 2021 en 2022 zijn deels
is de afgelopen jaren geen enkele demonstratie verboden. Met onze
Afgelopen jaren heeft de werkgroep ingezet op het trainen van een
door de beperkingen van de COVID-19 crisis niet gerealiseerd. In
partners is ingezet op een werkbaar proces om vroegtijdig te acteren
breed netwerk van eerstelijns professionals op het herkennen van
de GRIP4 situatie vanaf 13 maart 2020 is er intensief inzet gevraagd
en te prepareren bij signalen van onaangekondigde demonstraties of
signalen van radicalisering.
binnen de VRD. De werkzaamheden in het veiligheidsbeleid
online aangejaagde ordeverstoringen.
gericht op bewustwording en weerbaarheid, door middel van Na een succesvolle eerste conferentie in 2022 in Leeuwarden, is
grote bijeenkomsten, conferenties en workshops, zijn door de
Fenomeenanalyse Noord-Nederland
er in november 2023 in Assen weer een ambtelijke conferentie
coronapandemie maar ook door andere beleidskeuzes, in de loop van
De Rijksuniversiteit Groningen (RUG) heeft in opdracht van de Noord-
georganiseerd voor ruim 100 aandacht functionarissen op het gebied
2022 weer opgepakt.
Nederlandse gemeenten een Fenomeenanalyse uitgevoerd op het
van radicalisering.
gebied van links-, rechtsextremisme en anti-overheidssentimenten. Eind 2022 zijn de resultaten van het onderzoek gepresenteerd en de
Op Noord-Drents niveau is een lokaal overleg opgezet om trends
vervolgacties besproken. Uit het onderzoek blijkt dat ook in Noord-
en ontwikkelingen op het gebied van radicalisering te bespreken.
Nederland voldoende voedingsbodem is voor deze vormen van
Daarnaast is aansluiting gezocht bij de bondgenotenaanpak van de
extremisme, waarbij gas- en zandwinning, windmolenproblematiek en
politie. De sociale en maatschappelijke netwerken in de gemeente
boerenprotesten kenmerkend zijn voor onze provincies.
zijn in kaart gebracht, zodat onze netwerken en positie in de wijken versterkt kunnen worden.
Werkgroep radicalisering Noord-Nederland De uitkomsten van de fenomeenanalyse van de RUG hebben geresulteerd in een bestuurlijke opdracht om onze aanpak
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
7
4. Veiligheidsanalyse
Om tot prioriteiten te komen voor uitwerking van het IVB is de veiligheidsanalyse de eerste stap die
2
Duiding door partners (maart 2023): de opgehaalde informatie
4
Schrijfproces (juli - oktober 2023): uit de resultaten van
door studenten en onze analyse op basis (politie)cijfers is
de speeddates en de veiligheidsanalyse zijn prioriteiten
genomen is in het proces. De veiligheidsanalyse
voorgelegd aan onze samenwerkingspartners tijdens een
vastgesteld. Bij de prioriteiten zijn er nu ook maatregelen
bestaat uit meerdere onderdelen: de uitkomsten
netwerkbijeenkomst. Tijdens deze netwerkbijeenkomst zijn de
en inspanningen voorgesteld. Over de prioriteiten is de raad
belangrijkste veiligheidsthema’s verder geconcretiseerd.
geïnformeerd, voordat is overgegaan tot uitwerking hiervan
van het participatietraject (onderzoek NHL Thorbecke Academie, enquête, input veiligheidspartners en gemeenteraad), de
3
Bijeenkomst gemeenteraad (juni 2023): raadsleden zijn
5
Vaststelling IVB (december 2023): het IVB is besproken met
uitgenodigd om deel te nemen aan speeddates om kennis
het college van burgemeester en wethouders ter doorgeleiding
te nemen van de opgehaalde informatie en verdere input te
naar de gemeenteraad, voor advies voorgelegd aan de lokale
jaren en tot slot de belangrijkste ontwikkelingen
leveren voor het IVB. Tijdens de bijeenkomst zijn raadsleden
driehoek en ter vaststelling aan de gemeenteraad.
in het veiligheidsdomein.
door partners meegenomen in trends en ontwikkelingen vanuit
overlast en criminaliteitscijfers van de afgelopen
de eigen organisaties en in samenwerking met de gemeente. Na afloop hebben raadsleden input geleverd voor het IVB. Participatie Het proces om te komen tot het IVB is opgedeeld in vijf stappen, waarbij de gemeenteraad, partners en inwoners zijn betrokken:
1
Veiligheidsanalyse (februari - mei 2023): studenten van de Thorbecke academie hebben een aantal opdrachten, gericht op inwonersparticipatie, uitgevoerd voor de gemeente Assen. Zij hebben (voor)onderzoek gedaan naar de aard en omvang van veiligheidsproblemen in onze wijken. Dit is gedaan door het houden van interviews, een enquête, contact met wijkteams en maatschappelijke organisaties.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
8
Veiligheid enquête 2023
De helft van alle respondenten weet waar men een melding moet doen.
Wijkonderzoeken
De uitkomsten van de enquête laat zien dat de meeste respondenten
Cijfers van de politie laten zien dat klassieke vormen van criminaliteit,
De meest recente analyse op wijkniveau is van 2022 en daarvoor in
zich veilig voelen in de eigen woning (88%). Van de respondenten
zoals woninginbraken of diefstallen steeds meer plaatsmaken voor
2019.
is ruim een derde het afgelopen jaar slachtoffer geworden van
cybercriminaliteit. Door toename van het gebruik van digitale
een overtreding of misdrijf. Daarbij werden intimidatie (19%),
middelen is de verwachting is dat het aantal meldingen ook de
vernieling (10%) en bedreiging (10%) het meeste genoemd. Jongere
komende jaren zal blijven stijgen.
2019
2022
Voelt zich wel eens onveilig (overdag/’s nachts)
34%
29%
te ervaren dan oudere respondenten.
Vermijdt wekelijks onveilige plekken in de wijk
9%
15%
Gevraagd naar de binnenstad komt naar voren dat respondenten
Overlast jongeren
12%
23%
Overlast buurtbewoners
8%
11%
Overlast drugs/alcohol
5%
10%
Geweld
0,5%
0,3%
Bekladding van muren en/of gebouwen
1,2%
3,1%
Vandalisme
0,8%
0,6%
Diefstal
1,4%
1,2%
Geluidsoverlast door verkeer
21%
29%
Te hard rijden
34%
52%
respondenten (<35 jaar) geven aan vaker overlast (in de breedste zin)
graag zien dat er extra aandacht komt voor het Koopmansplein, Rolderstraat en de Gouverneurstuin. Dit komt deels overeen met meldingen die gedaan worden bij politie en Toezicht en handhaving. Wij zien met name dat in het afgelopen jaar de politie meldingen zijn toegenomen in de binnenstad. De meeste meldingen vanuit de binnenstad hebben te maken met de omgeving Gouverneurstuin en deels het Koopmansplein. Het gevoel van onveiligheid dat door respondenten in de binnenstad wordt ervaren, heeft vooral te maken met sociale veiligheidsaspecten (gedrag van anderen), maar ook fysieke veiligheidsaspecten worden daarbij genoemd. Daarbij wordt gewezen naar bijvoorbeeld donkere winkelstraten of stille plekken in de binnenstad. Een kwart van de respondenten geeft aan zich wel eens onveilig te hebben gevoeld in de horeca. Hierbij ging het met name ook om fysieke veiligheidsaspecten. Uit de enquête blijkt dat jongere inwoners zich over het algemeen veilig voelt in de digitale wereld. Een derde van de jongere respondenten (<35 jaar) en ongeveer de helft van de oudere respondenten (>35 jaar) geven aan zich wel eens onveilig te voelen in de digitale wereld.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
9
Politiecijfers
2020
2021
2022
2023
Geregistreerde misdrijven totaal
3658
3332
3381
3201
Diefstal/inbraak woning
135
81
89
59
Diefstal van brom-, snor-, fietsen
329
421
662
449
Mishandeling
162
171
160
140
Melding overlast jeugd
1336
889
546
484
Overlast personen met onbegrepen gedrag
801
920
906
766
Cybercrime
71
106
67
50
De politie publiceert criminaliteits- en overlastcijfers op www.data.politie.nl. De cijfers over de meest voorkomende vormen van criminaliteit en overlast in Assen over de periode januari 2020 tot en met oktober 2023 zijn hieronder weergegeven:
Landelijke ontwikkelingen
Landelijke Veiligheidsagenda 2023-2026
Op basis van artikel 18 van de Politiewet wordt er eens in de vier jaar een Landelijke Veiligheidsagenda opgesteld met landelijke
Ondermijning en georganiseerde criminaliteit
prioriteiten. Dit is gericht op de taakuitvoering van de politie. De beleidsdoelstellingen richten zich op vraagstukken die landelijk of internationaal spelen, die eenheid overstijgend zijn en/of waar afstemming in de aanpak of specifieke expertise op landelijk niveau voor nodig is:
Mensenhandel Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit Verbinding met de samenleving en maatschappelijke onrust
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
10
Regionale ontwikkelingen
Regionaal Beleidsplan Veiligheid Noord-Nederland 2023-2027
Ook op regionaal niveau (Groningen, Friesland en Drenthe) stellen de burgemeesters, politiechef van de eenheid Noord-Nederland en de hoofdofficier van Justitie, een regionaal beleidsplan vast. Dit plan omvat
Maatschappelijk ongenoegen, polarisatie en radicalisering
de strategische veiligheidsthema’s die wij in brede samenwerking willen oppakken. Daarnaast omvat het plan de verdeling van de politiecapaciteit. Om te komen tot prioriteiten is er een uitvraag gedaan bij alle Noord-Nederlandse gemeenten. Het plan neemt positie in tussen het lokale veiligheidsbeleid en de landelijke Veiligheidsagenda. Om meer eenduidig beleid te creëren op regionaal niveau zijn er binnen dit plan werkgroepen actief onder leiding van een bestuurlijk trekker, met een aanjagende functie gericht op verdere versterking van de samenwerking:
Prioriteiten Op basis van deze beschikbare informatie is aan de gemeenteraad voorgesteld om de thema’s aanpak ondermijning, leefbare wijken, digitale weerbaarheid en maatschappelijke onrust & radicalisering te prioriteren voor de periode 2024-2028. Voor de uitwerking van het nieuwe IVB heeft de gemeenteraad vervolgens input meegegeven op de thema’s. Op alle thema’s is er aandacht gevraagd voor jeugd, preventie, bewustwording en weerbaarheid:
In de jaarlijkse veiligheidsplannen worden gerichte acties uitgewerkt op de vier thema’s. Daarnaast blijft er ruimte bestaan om in te spelen op tussentijdse trends en fenomenen. In de volgende hoofdstukken worden de thema’s verder uitgewerkt.
(Georganiseerde) ondermijnende criminaliteit Cyberveiligheid Veiligheid en zorg
Bijeenkomst gemeenteraad 8 juni 2023 Aanpak ondermijning: het creëren van bewustwording, het opzetten van een meldingsstructuur, gerichte aanpak door handhaving en het inventariseren van innovatieve mogelijkheden.
Leefbare wijken: aandacht voor (vroeg)signalering en preventie en daar waar nodig repressie, het creëren van bewustwording, aandacht voor (drugs)overlast, het organiseren van een meldingsstructuur, het inventariseren van innovatieve mogelijkheden bij de aanpak van straatintimidatie, aandacht voor veiligheid en leefbaarheid in de wijken in combinatie met de vestiging van zorginstellingen, integrale aanpak van (complexe) casuïstiek) en investeren in goede contacten in de wijk. Digitale weerbaarheid: een goede verhouding tussen meer blauw op straat en het inzetten op online criminaliteit, aandacht voor specifieke doelgroepen (ouderen, jongeren en ondernemers) en prepareren op cybercrisisincidenten Maatschappelijke onrust & radicalisering: aandacht voor regionale aspecten, het (blijven) trainen van eerstelijns professionals, een goed sluitend netwerk om tijdig te signaleren en repressief op te treden.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
11
5. Aanpak ondermijning
Wat is het?
Wat is onze ambitie?
georganiseerde criminaliteit, een waterbedeffect te voorkomen
Ondermijning behelst veel vormen van criminaliteit, zoals
•
Wij verstoren en bestrijden de vermenging van de onderwereld in
en de algehele aanpak van ondermijning te versterken. Vanuit
de bovenwereld zoveel mogelijk
het oogpunt “samen sta je sterker,” heeft de aanpak ten doel dat
Wij creëren een ongunstig vestigingsklimaat voor (drugs)
alle partijen, grotere en kleinere, met meer en minder capaciteit,
criminaliteit
de beoogde ambities uiteindelijk halen. De komende jaren
Wij versterken onze informatiepositie en zorgen voor een
geven wij uitvoering aan de Drentse aanpak gericht op de pijlers:
snellere uitwisseling van informatie
bewustwording, informatiepositie, beleid & handhaving, integriteit
Wij versterken de weerbaarheid van bestuurders en gemeentelijke
en communicatie.
drugscriminaliteit, witwassen, vastgoedfraude, mensenhandel en zorgfraude. Bij ondermijning maken criminelen (onderwereld) gebruik
•
van allerlei legale diensten en voorzieningen (bovenwereld). Zij hebben bijvoorbeeld woningen, voertuigen en bedrijfsruimten nodig
•
en vragen vergunningen en subsidies aan bij de overheid. Hierdoor worden criminelen (onbewust) gefaciliteerd door de ‘bovenwereld’.
•
Ondermijnende criminaliteit zorgt voor een oneerlijke samenleving.
organisatie door uitvoering te geven aan de Drentse aanpak van
Overheidsgelden worden misbruikt, jongeren worden meegezogen
ondermijning
ondermijning in onze gemeente zijn wij gestart met een Lokaal
Wij vergroten de weerbaarheid van (kwetsbare) inwoners,
Informatieoverleg (LIO). Binnen dit overleg kunnen signalen
jongeren en ondernemers in de wijken
binnen de gemeente gebundeld worden en kunnen wij vroegtijdig
door het snelle geld en ondernemers kunnen niet concurreren met
•
bedrijven die gefinancierd zijn met illegaal geld. Daarnaast tast
•
ondermijning de leefbaarheid en veiligheid van de gemeente aan en zorgt het voor overlast.
Verbeteren informatiepositie: om nog beter zicht te krijgen op
acteren. De komende periode zetten wij in op het verder Hoe willen wij dit bereiken? •
Voortzetting en intensiveren van de samenwerking: de
professionaliseren van dit overleg. •
Maatschappelijke weerbaarheid: wij zetten in op bewustwording
De aanpak van ondermijnende criminaliteit vraagt om een
gemeente werkt met veel partijen samen om ondermijning aan
en weerbaarheid van onze organisatie, partners, ondernemers en
samenwerking tussen verschillende partners. Dat vindt plaats binnen
te pakken, zoals het RIEC, politie, Openbaar Ministerie en de
inwoners. Wij doen dit door ondersteuning van het RIEC en MMA
het RIEC. De afgelopen jaren heeft deze samenwerking veel naar
Belastingdienst. In de komende periode verbreden en bouwen
en het leggen van verbindingen binnen onze samenleving.
boven gebracht aan informatie, structuren en beeld. Deze ontwikkeling
wij de aanpak van ondermijning verder uit met behulp van het
moet de komende periode worden doorgezet om in gezamenlijkheid
RIEC-samenwerkingsverband. Door barrières op te werpen en
veiligheid, onder andere op het fenomeen jonge aanwas. Wij willen
zware criminaliteit en geweld in te dammen en te verstoren door
criminele processen te verstoren willen wij ondermijning in al
voorkomen dat onze jongeren in de (drugs)criminaliteit belanden.
concrete acties uit te voeren. De aanpak van de georganiseerde
haar facetten aanpakken.
Wij zetten in op preventie en daar waar nodig op repressie.
misdaad leidt onvermijdelijk tot een waterbedeffect. Regionale
•
De Drentse aanpak van ondermijning: in 2023 hebben de
•
•
Jongeren: wij ontwikkelen een meerjarig aanpak op jeugd en
(Bestuurlijke) interventies: de komende periode zetten wij verder
samenwerking is daarom noodzakelijk om een waterbedeffect tegen te
Drentse gemeenten de Drentse aanpak geformuleerd. Het
in op gerichte acties om ondermijning aan te pakken. Wij spelen
gaan.
is een intentieovereenkomst met ambities om als openbaar
hierbij in op signalen en trends.
bestuur op regionaal niveau (beter) weerbaar te zijn tegen
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
12
6. Leefbare wijken
Wat is het?
een ongewenste fysieke, verbale of non-verbale toenadering in de
passende oplossing. Hiermee willen wij voorkomen dat een deel van
In de wijken zien wij dat er meerdere veiligheidsvraagstukken door
openbare ruimte. Straatintimidatie kan gebeuren op straat, in het
de mensen die zorg nodig heeft in een onveilige situatie terechtkomen.
elkaar kunnen lopen. De vraagstukken zijn bijvoorbeeld gerelateerd aan
openbaar vervoer, in het uitgaansleven of in een openbaar gebouw.
Een betere samenwerking in het zorg- en veiligheidsdomein helpt
overlast veroorzaakt door jeugd, drugshandel, drugsgebruik of (straat)
Er zijn veel verschillende vormen van straatintimidatie te noemen,
de (kwetsbare) inwoner en heeft een positief maatschappelijk en
intimidatie. Met de prioritering van leefbare wijken wordt er door
zoals sissen, nafluiten, staren, naroepen, beledigen, vragen om seks,
financieel effect (betere kwaliteit van leven en minder overlast en
middel van de verbinding tussen zorg- en veiligheidspartners gezocht
achternalopen, bespugen of betasten. Vaak is de aanleiding van het
veiligheidsproblemen). Bij casuïstiek op het snijvlak van zorg en
naar het verbeteren van het veiligheidsgevoel van onze inwoners en
ongewenste gedrag iemands geslacht, religie, seksuele geaardheid of
veiligheid is een domein overstijgende aanpak nodig. Het gaat steeds
leefbaarheid in de wijken.
een beperking.
om verschillende zorg- en veiligheidsvraagstukken in één casus die veel inzet en zorg van professionals vergen. De verbinding tussen beide
Drugsoverlast
Verbinding zorg & veiligheid
domeinen zorgt voor een optimale balans tussen preventie, zorg en
Drugsgebruik en drugshandel kunnen gevoelens van onveiligheid
Overlast en criminaliteit hebben impact in Assen. Vooral de steeds
repressie.
bij inwoners versterken. Drugsgebruik en -handel leidt tot
jongere doelgroep die betrokken raakt bij overvallen, straatroof en
gezondheidsproblemen, verslaving en criminaliteit. Drugshandel is
andere vormen van criminaliteit baart ons en onze partners zorgen.
Wat is onze ambitie?
strafbaar en maar ook een maatschappelijk probleem. Een integrale
Meer repressie, meer toezicht of strenger straffen is niet altijd de
•
Wij verbeteren het veiligheidsgevoel van onze inwoners
aanpak hierin is van groot belang. De signalen en (politie)meldingen
oplossing. Vaak is er bij de groep probleemjongeren sprake van een
•
Wij vergroten de leefbaarheid in onze wijken
over gebruik en handel in de wijken zijn de afgelopen jaren niet
samensmelting van verschillende risicofactoren en het ontbreken van
•
Wij willen dat onze jongeren gezond, veilig en kansrijk opgroeien
afgenomen. De komende periode zetten wij daarom nog intensiever in
een sterk en positief sociaal vangnet. Deze inwoners, ook volwassenen,
•
Wij geven uitvoering aan onze aanpak straatintimidatie 2023-
op het terugdringen en tegengaan van drugsoverlast. Onze focus ligt
kunnen het slachtoffer zijn van misbruik en criminaliteit of veroorzaken
hierin met name op jongeren.
zelf overlast en problemen. Daderschap en slachtofferschap lopen door elkaar. Dit resulteert soms tot moeilijk of gevaarlijk gedrag voor
2026 •
Wij zorgen voor een optimaal functionerende keten tussen zorgen veiligheidspartners
Straatintimidatie hunzelf en voor hun omgeving. Samen met zorgpartners, zoals het Assen is van ons allemaal en iedereen moet veilig zichzelf kunnen
Zorg- en Veiligheidshuis Drenthe (ZVHD), willen wij op tijd ingrijpen
zijn. Straatintimidatie hoort niet thuis in Assen. Straatintimidatie is
met het bieden van zorg of hulp en met betrokkenen zoeken naar een
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
13
Hoe willen wij dit bereiken? •
•
•
•
Uitvoering van de aanpak straatintimidatie: wij geven uitvoering
Aanpak drugsoverlast: wij zetten in op repressie (intensivering
kwaliteit van een buurt of wijk gaat over de relaties tussen
aan de vier pijlers in onze aanpak:
surveillances en bestuurlijke interventies), maar gaan
bewoners in die buurt, wijk en tussen bewoners en andere
- Aard en omvang in kaart brengen: door bestaande data te
preventief ook in gesprek met scholen, ouders en jongeren om
personen. De sociale kwaliteit kan sterk worden beïnvloed door
bundelen, maar ook door te kijken naar nieuwe innovatieve
normalisering van drugsgebruik en drugshandel tegen te gaan en
gebeurtenissen als woonoverlast, burenruzies, overlast die te
mogelijkheden, zoals het ontwikkelen van een App voor het
in te zetten op bewustwording en weerbaarheid.
maken heeft met meldingen over personen met verward gedrag,
melden van incidenten.
Aansluiting bij ‘beleid voor en door jongeren’: wij zetten onder
of bijvoorbeeld door drank- en drugsoverlast. De komende
-F ocus op slachtoffers: omstanders spelen namelijk een
andere in op het verminderen van middelengebruik en het
periode zetten wij verder in vroegtijdige interventie, door nog
belangrijke rol bij het tegengaan van straatintimidatie. Het
creëren van ontmoetingsplekken en andere activiteiten. Wij doen
intensiever samen te werken met eerstelijns professionals binnen
gaat hier ook om het bieden van een handelingsperspectief
Mijn Buurt Assen (MBA).
om in te kunnen grijpen als het in je bijzijn gebeurt of als
Intensiveren van de verbinding tussen zorg en veiligheid: door op
het je overkomt. Een voorbeeld is door het trainen van
dit samen met onze jongeren door andere de jongerenpanel te betrekken bij onze plannen. •
Verbeteren en/of waarborgen van de sociale kwaliteit: de sociale
•
Groepsaanpak en persoonsgerichte aanpak: afgelopen jaren
zowel bestuurlijk als strategisch niveau gezamenlijke werkwijzen,
horecapersoneel via het project ‘Ask for Angela’.
hebben wij geïnvesteerd in de aanpak op jeugd en veiligheid
methodieken en pilots te ontwikkelen, met als doel van elkaar
-F ocus op daders: door gericht in te zetten op preventie, maar
door onder andere een procesregisseur jeugd/veiligheid en zorg/
leren, professionaliseren en versterken wij onze aanpak op
ook repressie. Wij volgen landelijke ontwikkelingen nauwlettend
veiligheid aan te stellen. Samen met het sociaal domein hebben
veiligheidsvraagstukken die beide domeinen raken.
om te inventariseren welke bestuurlijke maatregelen inzetbaar
wij een aanpak ontwikkeld waar wij de komende periode verder
Implementeren van het AVE-model: wij streven naar een juiste
zijn.
uitvoering aan zullen geven. De aanpak is gericht op korte,
•
balans tussen preventie, en repressie en (na)zorg, onder andere
-P reventie en bewustwording: door op scholen, maar ook in de
middellange en lange termijn doelen. Als gemeente omarmen
door samen met onze partners uitvoering te geven aan het
wijken te investeren. Wij gaan trainingen op maat verzorgen
wij een doelgerichte aanpak die snelheid en efficiëntie integreert
model. Het model geeft duidelijkheid over rollen, taken en
aan specifieke doelgroepen en sluiten aan bij bestaande
in onze inzet om jeugdoverlast en criminaliteit aan te pakken.
verantwoordelijkheden voor de partners in de keten. De komende
programma’s en netwerken, zoals het programma Veilige
Wij voelen een verantwoordelijkheid om jongeren in Assen te
jaren gaan wij het model uitvoeren, evalueren en daar waar nodig
Steden.
behoeden voor het risico van het afglijden naar een criminele levensweg. Met de juiste inspanningen streven wij ernaar om een
verbeteren. •
Bestuurlijke interventies: afgelopen jaren hebben wij ervaring
omgeving te bevorderen waarin jongeren de gelegenheid hebben
opgedaan met (flexibel) cameratoezicht, instellen van een
om op te groeien in een staat van kansen, veiligheid en welzijn.
veiligheidsrisicogebied en andere bestuurlijke maatregelen. Ook de komende periode zullen wij daar waar nodig deze maatregelen inzetten als preventieve maatregelen niet voldoende blijken om overlast en/of criminaliteit te doen verminderen of tegen te gaan.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
14
7. Digitale weerbaarheid
Wat is het?
Wat is onze ambitie?
oefeningen gedaan op bestuurlijk en ambtelijk niveau. De
Het dagelijkse leven is in toenemende mate afhankelijk geworden
•
Wij willen een digitaal veilig(er) Assen voor inwoners,
aanbevelingen uit de evaluatie worden komende periode verder
ondernemers en organisaties
uitgewerkt, om zo onze aanpak verder te optimaliseren.
van digitale technologieën. De fysieke en online wereld raken steeds meer met elkaar verweven. Cybercriminelen benutten deze risico’s
•
en kwetsbaarheden. Ook ordeverstoringen vinden vaker plaats in de digitale omgeving. Landelijk daalt de traditionele criminaliteit al
•
jaren, terwijl de digitale criminaliteit toeneemt. Daarom zullen wij
Wij vergroten de bewustwording van onze medewerkers, partners
•
Cybercriminaliteit: afgelopen periode hebben wij in de
en inwoners
bewustwording ingezet op specifieke acties: Hackshield
Wij bieden een handelingsperspectief bij de constant
(jongeren) en bankhelpdeskfraude (senioren). Ook de komende
veranderende vormen van digitale criminaliteit
periode ontwikkelen wij een plan om doelgroepen, zoals
voortdurend de risico’s en kwetsbaarheid van onze organisatie en
ondernemers, jongeren, laaggeletterden en senioren, gericht te
inwoners inzichtelijk moeten hebben en maatregelen moeten nemen.
Hoe willen wij dit bereiken?
benaderen in het kader van bewustwording. Wij zullen hiervoor
Digitale veiligheid is in te delen in vier risico’s:
•
Wij geven uitvoering aan de lokale cyberwegenkaart van het
gebruik maken van bestaande campagnes en daar waar nodig,
Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV) op het
nieuwe campagnes ontwikkelingen met onze partners.
1 2
Kwetsbaarheid van informatie (diefstal, verlies, aantasting van informatie). Voorbeelden: datalekken, ransomware, phishing,
4
•
Online aangejaagde ordeverstoringen: afgelopen jaren zijn wij,
Eigen huis op orde: wij zijn als gemeente verantwoordelijk voor
met name ten tijde van de coronapandemie, geconfronteerd
bedrijfsspionage.
het goed functioneren van de eigen digitale systemen (hardware
met ordeverstoringen die online beginnen of online versterkt
Kwetsbaarheid van systemen (digitale ontregeling, ontwricht-
en software) en digitale informatievoorzieningen, zodat de
worden. Het gaat bijvoorbeeld om onrust rondom politieke
ing, blokkades van systemen). Voorbeelden: uitval website,
dienstverlening en bedrijfsvoering in goede orde verloopt en de
besluiten, oproepen tot demonstraties, illegale evenementen
uitval voorzieningen, hacken, ransomware, malware,
beschikbare informatie bij de gemeente goed beveiligd is.
en het versterken van tegenstellingen tussen inwoners. Digitale
DDoSaanvallen.
3
gebied van digitale veiligheid •
Cyberincidenten en -crisis: incidenten die ontstaan bij
criminaliteit vraagt om een andere aanpak en brengt een
Cybercriminaliteit (voornamelijk vermogens- en gewelds-
•
bedrijven, instellingen en belangrijke voorzieningen binnen
verschuiving van werkzaamheden en competenties met zich mee.
criminaliteit ondersteund door internet). Voorbeelden:
de gemeentegrenzen, kunnen een impact hebben op de
Op dit moment ontbreekt er een bestuurlijk handelingskader
geldezel-problematiek, oplichting via internet, factuurfraude,
samenleving. Vaak kan het bedrijf of instelling het incident zelf
voor de online wereld. Landelijk is hier bestuurlijk aandacht
sexting, ransomware.
oplossen, maar soms kan het ook zijn weerslag hebben op de
voor gevraagd. De komende periode volgen wij de (landelijke)
Online aangejaagde ordeverstoringen (Polarisatie/maatschap-
lokale samenleving waardoor de gemeente betrokken raakt.
ontwikkelingen nauwlettend en zorgen indien nodig voor lokale
pelijke onrust, ondersteund door internet). Voorbeelden:
Afgelopen jaren hebben wij samen met de VRD gewerkt aan
vertaling. Daar waar nodig zetten wij fysieke interventies in.
escalatie betogingen, inzet nepnieuws, desinformatie en
een handelingskader bij cybercrisis. Ook hebben wij diverse
ondermijning openbaar gezag.
¹Centrum voor criminaliteitspreventie en veiligheid, lokale cyberwegenkaart, Lokale Cyberwegenkaart - Het CCV
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
15
8. Maatschappelijke onrust & radicalisering
Wat is het?
activiteiten te verrichten die de democratische rechtsorde ondermijnen.
Sinds het begin van deze eeuw heeft Nederland te maken gehad
Met radicalisering bedoelen we de groei naar extremisme en het
met een aantal crises die het vertrouwen in de overheid heeft doen
persoonlijke proces waarin sprake is van een toenemende bereidheid
afnemen, het wantrouwen naar de ‘ander’ heeft doen groeien en
om diepingrijpende veranderingen in de samenleving na te streven dan
juiste wijze interveniëren in het proces is van belang om verdere
de positieve kijk naar de toekomst, die het einde van de vorige
wel te ondersteunen.
radicalisering te voorkomen. De operationele casustafel wordt
eeuw zo kenmerkte, heeft ondermijnd. Niet alleen de kloof tussen
het trainen van eerstelijns professionals in zowel het zorg als veiligheidsdomein (intern en extern) •
Persoonsgerichte aanpak: door vroegtijdige signalering en op de
verder gecontinueerd en geoptimaliseerd.
de overheid en burger is gegroeid, ook de kloof tussen burgers onderling. Maatschappelijke onrust maakt dat er in toenemende mate
Wat is onze ambitie?
voedingsbodems zijn voor radicalisering, uit steeds meer diverse
•
hoeken van de samenleving.
Wij verstevigen onze signalerings- en interventiepositie om extremisme tegen te gaan en spanningen te verminderen
•
Wij verduurzamen onze interventies samen met onze partners
Bij maatschappelijke onrust komen zichtbare collectieve gedragingen
en maatschappelijke organisaties om te voorkomen dat mensen
naar voren als uitingen van maatschappelijk ongenoegen. Dit kan
overgaan tot radicalisering
voortkomen uit gevoelens van angst, onzekerheid, onvrede of miskenning als gevolg van complexe factoren zoals globalisering,
Hoe willen wij dit bereiken?
klimaatverandering, migratie en ongelijkheid. Sociale media kunnen dit
•
Preventieve aanpak: wij verbreden onze (preventieve) aanpak
proces versterken. Hoewel het belangrijk is dat mensen vreedzaam hun
van radicalisering, extremisme en polarisatie door in te zetten op
ongenoegen kunnen uiten, gaat er soms ook een radicale onderstroom
bewustwording, kennis & expertise signalering en het inzetten op
schuil achter activisme, resulterend in intimidatie, bedreigingen,
risico’s.
geweld en verstoringen van de openbare orde.
•
Online extremisme: wij verbreden onze aanpak door ook te richten op virtuele aspecten, bijvoorbeeld bij online aangejaagde
Wij spreken van extremisme wanneer personen of organisaties vanuit een ideologisch motief bereid zijn de wet te overtreden of
ordeverstoringen •
Versterken van de lokale samenwerking: wij blijven inzetten op
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
16
9. Crisisbeheersing
Drenthe is een veilige regio. Toch kunnen er
Een professionele, goed voorbereide crisisorganisatie is van groot
worden om deze risico’s tegen te gaan. Op basis van landelijke
grootschalige incidenten optreden als gevolg
belang om snel en adequaat te reageren op calamiteiten, rampen en
ontwikkelingen en jaarlijkse lokale evaluaties passen wij onze inzet en
van menselijk handelen, ziekte, natuurgeweld
(langdurige) crises.
aanpak aan.
of uitval van nutsvoorzieningen. Het college van burgemeester en wethouders is belast met de organisatie van de brandweerzorg, crisisbeheersing en rampenbestrijding en de geneeskundige hulpverlening. De organisatie
Evenementen Voor de organisatie van grootschalige evenementen moet een vergunning worden aangevraagd bij de gemeente. In de meeste gevallen is de burgemeester vergunningverlener van het evenement. Jaarlijks zijn er in Assen een aantal grootschalige evenementen, zoals
hiervan is conform de Wet Veiligheidsregio’s
het TT-Festival en het Bevrijdingsfestival. Voor deze evenementen
overgedragen aan het bestuur van de VRD.
wordt in overleg met de hulpdiensten, en waar nodig met regiogemeenten, besproken wat de eventuele risico’s zijn en hoe hulpdiensten en de gemeente handelen indien deze plaatsvinden.
Crisisorganisatie
De gemeente Assen voert hierin de regie. Bij sommige evenementen
Wij werken samen met de buurgemeenten Aa en Hunze, Tynaarlo en
wordt crowdmanagement en -control ingezet om bezoekersstromen te
Noordenveld. In samenwerking met deze gemeenten en met de VRD
reguleren.
wordt er ingezet op een professionele en flexibele crisisorganisatie. Er is een gezamenlijk programma voor het opleiden, trainen en
Ook tijdens de jaarwisseling zijn er verhoogde risico’s voor de
oefenen van de crisisfunctionarissen. Daarnaast zijn er binnen een
openbare orde en veiligheid. Voorafgaand aan de jaarwisseling
aantal adviseurs crisisbeheersing die een piketfunctie hebben. Zij zijn
wordt er een plan opgesteld dat inzicht geeft in de risico’s die
Officier van Dienst Bevolkingszorg (OVD-BZ) en worden tijdens hun
zich in Assen tijdens de jaarwisseling kunnen voordoen en welke
piketdienst opgeroepen als er een incident plaatsvindt. De komende
extra maatregelen door de gemeente, brandweer, Geneeskundige
jaren wordt de crisisorganisatie verder verstevigd en bestendigd.
Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) en politie genomen
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
17
10. Organisatorische borging
Gemeenteraad
gemeente Assen. Inhoudelijk sluit de begroting aan op het IVB. Als
in het Veiligheidsplan vast, een uitvoeringsplan. De burgemeester is
De gemeenteraad stelt vierjaarlijks het IVB vast. Daarmee worden
er sprake is van nieuwe - of onvoorziene - ontwikkelingen dan is het
portefeuillehouder van het IVB.
de prioriteiten, de visie en de ontwikkelingsrichting bepaald. Dit is
mogelijk het beleid tussentijds aan te passen. Het college kan een
de basis van het veiligheidsbeleid in Assen. Op basis van het IVB
voorstel doen aan de raad of andersom.
maakt het college van burgemeester en wethouders jaarlijks een
Burgemeester De burgemeester is verantwoordelijk voor het handhaven van
veiligheidsplan. Hierin staan de inspanningsverplichtingen van het
College Burgemeester & Wethouders
de openbare orde en veiligheid. Bij (dreigende) verstoringen van
komende jaar. Daarin leggen wij ook verantwoording af. De financiële
Het college voert het veiligheidsbeleid van de gemeente uit. Het
de openbare orde kan de burgemeester maatregelen nemen. De
verantwoording nemen wij mee in de begrotingscyclus van de
college stelt jaarlijks de inspanningsverplichtingen van de gemeente
burgemeester heeft het gezag over de politie en het opperbevel bij rampen, zware ongevallen en crises. De burgemeester legt jaarlijks verantwoording af over het gevoerde veiligheidsbeleid op basis van het veiligheidsplan. Lokale driehoek Samen met de gebiedsofficier van Justitie en de politiechef basisteam stelt de burgemeester jaarlijks in december het Veiligheidsplan vast. De burgemeester is voorzitter van het lokale driehoeksoverleg. Het driehoeksoverleg is betrokken bij de ontwikkeling van het IVB. Openbare ordemaatregelen die de burgemeester wil of moet nemen (zoals het instellen van een veiligheidsrisicogebied), worden pas na overleg met de Officier van Justitie en de chef politie genomen. Ook wordt de inzet en capaciteit van de politie op de gestelde prioriteiten in het driehoeksoverleg besproken.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
18
11.
Randvoorwaarden
Het realiseren van de doelstellingen in IVB
gewerkt met vertrouwelijke informatie. Informatieveiligheid,
druk op het veiligheidsdomein in de gemeente Assen verhoogd. De
is geen vanzelfsprekendheid en valt of staat
technische ondersteuning van de werkprocessen en zuiverheid van
omvang en complexiteit van veiligheidsvraagstukken neemt toe en er
bij de onderstaande bedrijfsvoerings- en
informatiestromen zijn gelet op het vertrouwelijkheidsniveau van deze
zijn bovendien nieuwe veiligheidsthema’s bijgekomen. Ook vereist
organisatorische randvoorwaarden.
informatie van groot belang. Een goede ICT-infrastructuur en ICT-
de complexiteit van voorliggende casuïstiek in toenemende mate om
ondersteuning zijn hiervoor van groot belang en de doorontwikkeling
specialistische kennis en kunde, die niet altijd direct voorhanden is.
hiervan is in de komende periode een aandachtspunt. Behalve de Veilig uitoefenen van Publieke Taak (VPT)
dataveiligheid geldt ook het beter benutten van beschikbare data en
De inzet van gemeentepersoneel is afgelopen jaren kwetsbaar
Het contact tussen burgers en hun vertegenwoordigers met de
meer datagedreven werken als een doelstelling in de periode 2024-
gebleken. De huidige arbeidsmarkt speelt hierin een belangrijke rol.
overheid in de loop der jaren steviger geworden. Ambtenaren
2028. Binnen het veiligheidsdomein zijn grote hoeveelheden informatie
Dit kan invloed hebben op de uitvoering van het IVB. Los van de eigen
worden in de uitoefening van hun functie daardoor ook steeds vaker
voorhanden, onder meer in de vorm van cijfers en registraties bij
capaciteit, kennis en expertise is ook sprake van een afhankelijkheid
geconfronteerd met verbale en fysieke agressie. Het vergroten van de
de politie. Het beter benutten van deze grote hoeveelheden data,
van de beschikbaarheid hiervan buiten de organisatie. Het succes
weerbaarheid van onze medewerkers geldt als een prioriteit voor de
bijvoorbeeld door deze te koppelen en visualiseren via dashboarding,
van de lokale aanpak hangt deels af van de inzet van externe partners
periode 2024-2028. Allereerst worden er trainingen georganiseerd om
kan beter zicht geven op hotspotlocaties voor bepaalde typen
zoals de politie en het Openbaar Ministerie of van de zorgpartners. De
de weerbaarheid van medewerkers te vergroten. Daarnaast wordt meer
overlast/criminaliteit, waardoor er sneller zicht komt op plekken
capaciteitsproblemen binnen onder meer de strafrechtsketen werken
nadruk gelegd op het registreren van ongewenst gedrag en incidenten.
waar interventies wenselijk zijn. Ook biedt het kansen ten aanzien
in sommige gevallen als een rem op de lokale aanpak. Ook bij andere
Waar nodig volgt een waarschuwingsbrief of aangifte bij de politie.
van het inzichtelijk maken van workflow en beter afstemmen van
externe partners is de inzet nog niet altijd structureel geborgd. Over
In risicovolle dossiers wordt de samenwerking met onze partners
werkprocessen hierop.
inzet van de politie is hier doorlopend het gesprek over binnen de
nadrukkelijker opgezocht. Binnen een aantal specifieke procedures
lokale driehoek.
zoals pandsluitingen en integrale controles worden eveneens nadere
Capaciteit, kennis & expertise
procesafspraken gemaakt over de samenwerking en rolverdeling.
Als direct gevolg van (onder andere) de verhardende samenleving,
Regionale- en landelijke samenwerking
de verharding van het criminele milieu, de aanpak van ondermijning
Noord-Drentse samenwerking
Informatieveiligheid en datagedreven werken
als fenomeen en de toenemende complexiteit van onder andere
Samen met de gemeenten Aa en Hunze, Noordenveld en Tynaarlo
Binnen het veiligheidsdomein wordt met grote regelmaat
jeugdcasuïstiek en casuïstiek van personen onbegrepen gedrag is de
vallen wij in het politiewerkgebied Basisteam Noord-Drenthe.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
19
De afgelopen jaren werken wij als gemeenten steeds meer samen aan een veilige leefomgeving. Dat doen we door te kijken of we bestaande of nieuwe thema’s intergemeentelijk samen kunnen oppakken. Noord-Nederlandse samenwerking De Groninger, Drentse en Friese gemeenten werken samen met de Politieeenheid Noord-Nederland en het Openbaar Ministerie. Op basis van de integrale veiligheidsplannen van alle gemeenten in Noord-Nederland wordt een meerjarenprogramma gemaakt voor de eenheid, het Regionaal Beleidsplan Veiligheid Noord-Nederland. Daarbij is als uitgangspunt genomen dat lokale integrale veiligheidsplannen en prioriteiten altijd leidend zijn. Assen neemt bestuurlijk deel aan regionale overleggen zoals, de Stuurgroep RIEC, Regionaal Bestuurlijk Politie Overleg (RBPO) en het Art. 41 overleg. Maar ook op ambtelijk niveau zijn wij nauw betrokken in diverse werkgroepen bij het opstellen van beleid en bestuurlijke advisering op Noord-Nederlands niveau, zoals de werkgroep Radicalisering NoordNederland, werkgroep Regionaal Beleidsplan en de werkgroep hennep Noord-Nederland. Landelijke samenwerking De gemeente Assen is in december 2017 lid geworden van de G40 en dat betekent dat de samenwerking met vergelijkbare gemeenten gemakkelijker en intensiever is geworden.
Binnen de themagroep Veiligheid heeft de burgemeester bijvoorbeeld meer mogelijkheden gekregen om een effectieve lobby te starten. Daarnaast is de burgemeester van Assen lid van het landelijke Veiligheidsberaad. Op ambtelijk niveau hebben wij een netwerk opgebouwd van gemeenten, ministeries en kennisinstituties in het land. Wij zijn hierdoor goed op de hoogte van landelijke ontwikkelingen en doorwerking hiervan op lokaal niveau.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
20
12. Lijst met afkortingen
APV Art 41.
Algemene Plaatselijke Verordening. Op het niveau van de eenheid overleggen de regioburgemeester, de hoofdofficier van justitie en de politiechef met elkaar, zoals ook staat beschreven in artikel 41 van de politiewet. De burgemeesters van Leeuwarden en Assen zijn, vanuit hun rol als voorzitter Veiligheidsregio van respectievelijk Fryslân en Drenthe, hieraan toegevoegd. In dit overleg, dat gemiddeld zo’n zes keer
AVE AVG CCV CISO COA Cybercrime Datalek DDoS Geldezel GHOR
per jaar wordt gehouden, vindt afstemming plaats over thema’s uit landelijke overleggen en over eenheidsvraagstukken. Integrale Aanpak ter Voorkoming van Escalatie bij huishoudens met oplopende problematiek. Het doel is het voorkómen van een dreigend escalerende situatie en het beperken en beëindigen van een escalerende situatie. De Algemene verordening gegevensbescherming. Legt meer verantwoordelijkheden neer bij organisaties die persoonsgegevens verwerken. Mensen van wie gegevens worden verwerkt, hebben meer rechten gekregen. Organisaties mogen persoonsgegevens alleen verwerken in overeenstemming met de wet. Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid. Chief Information Security Officer. Binnen een organisatie is de CISO verantwoordelijk voor het informatiebeveiligingsbeleid. Centraal Orgaan opvang Asielzoekers. Het COA biedt asielzoekers onderdak en begeleiding tijdens het asielproces, maar ook na afloop van de asielprocedure totdat zij een huis krijgen in een gemeente. Tijdens het asielproces vangt het COA asielzoekers op in verschillende soorten opvanglocaties. Cybercrime zijn misdaden die gepleegd worden met een ICT-middel, dus een computer, smartphone, smartwatch of tablet, gericht op een ander ICT-middel. Bij een datalek gaat het om toegang tot persoonsgegevens zonder dat dit mag of zonder dat dit de bedoeling is.
Waarbij de oorzaak een inbreuk op de beveiliging van deze gegevens is. Ook het ongewenst vernietigen, verliezen, wijzigen of verstrekken van persoonsgegevens door zo een inbreuk valt onder een datalek. (Distributed) Denial-of-Service-aanval (DDoS-aanval) wordt de capaciteit van onlinediensten of de ondersteunende servers en netwerkapparatuur aangevallen. Het resultaat van deze aanval is dat diensten slecht of helemaal niet meer bereikbaar zijn voor medewerkers of klanten. Een geldezel, money mule of katvanger laat zijn rekening gebruiken om geld van criminelen naar iemand anders over te maken of wit te wassen. Slachtoffers van rampen en crises hebben recht op optimale geneeskundige zorg. De Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) leidt en coördineert de geneeskundige hulpverlening bij rampen en crises. Tijdens een crisis leveren allerlei verschillende organisaties geneeskundige zorg. Denk onder andere aan ziekenhuizen, ambulancediensten, huisartsen,
GRIP
instellingen, apothekers en het Rode Kruis. Het is belangrijk om in crisissituaties het werk van al die verschillende organisaties goed te organiseren. Gecoördineerde Regionale Incidentenbestrijdingsprocedure. Geen crisis is hetzelfde en de bestrijding verschilt dus ook per keer. De grootte van de ramp en de effecten bepalen naar welk GRIPniveau we gaan: 1 tot en met 4. Bij elk niveau hoort een ander hulpteam. Daarin zitten niet alleen de hulpdiensten, zoals politie en brandweer. Maar ook gemeenten, de GHOR en andere partijen die betrokken zijn bij het incident.
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
21
G40
Het G40-stedennetwerk is het netwerk van 41 (middel)grote steden in ons land, die elkaar vinden in de stedelijke vraagstukken waar de leden van het netwerk voor staan. Het belangrijkste doel van het G40-stedennetwerk is het behartigen van de gezamenlijke belangen van de G40-steden op diverse beleidsterreinen richting kabinet, Eerste en Tweede Kamer en ministeries. De
Halt
verschillende beleidsterreinen zijn binnen het netwerk ondergebracht in drie pijlers: de Sociale Pijler, de Pijler Economie en Werk en de Fysieke Pijler. Halt is een instantie die kortlopende interventies organiseert om jeugdcriminaliteit te voorkomen, bestrijden en bestraffen. In opdracht van het Ministerie van Justitie en Veiligheid wordt de Haltinterventie uitgevoerd, om kleine vergrijpen - zoals vernieling, (winkel)diefstal, overlast en schoolverzuim - gepleegd door jongeren van 12 tot 18 jaar, snel af te doen met een leerstraf en soms ook
IVB LIO LSE Malware MBA MMA NCTV
een werkstraf. Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028. Lokaal Informatie Overleg. Overlegvorm op lokaal niveau om signalen van ondermijning te bespreken. Landelijk Steunpunt Extremisme adviseert en ondersteunt burgers en professionals in de omgang met radicalisering en extremisme. LSE opereert op het snijvlak van zorg en veiligheid. Malware is een verzamelnaam voor kwaadaardige software die computers en apparaten kan beschadigen, bespioneren of gijzelen. Mijn Buurt Assen. Meld Misdaad Anoniem. MMA is een onafhankelijke meldpunt waar anoniem informatie achtergelaten kan worden over criminaliteit. Bijvoorbeeld over de productie en handel van drugs, geweldsdelicten, overvallen, brandstichting, wapen- of mensenhandel. Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) is een instantie van de Nederlandse overheid die in 2012 werd ingesteld om Nederland te beschermen tegen bedreigingen die de maatschappij kunnen ontwrichten. Samen met partners binnen overheid, wetenschap en bedrijfsleven zorgt de NCTV ervoor dat de Nederlandse vitale infrastructuur veilig is én blijft. Sinds de oprichting van de NCTV is er binnen de Rijksoverheid één organisatie verantwoordelijk voor terrorismebestrijding, cyber security, nationale veiligheid en crisisbeheersing. De focus ligt op het
OM OvD-Bz Phishing Politiewet Ransomware RBP RBPO
voorkomen en beperken van maatschappelijke ontwrichting. De NCTV valt onder het Ministerie van Justitie en Veiligheid. Openbaar Ministerie. Officier van Dienst Bevolkingszorg. Het gaat om een operationele functie een reguliere functie bij bijvoorbeeld een gemeente of de veiligheidsregio. Een OvD-Bz komt in actie bij (grootschalige) incidenten of crises. Phishing is een vorm van internetfraude. Het bestaat uit het oplichten van mensen door ze te lokken naar een valse website, die een kopie is van de echte website, om ze daar – nietsvermoedend – te laten inloggen met hun inlognaam en wachtwoord of hun creditcardnummer. De Politiewet 2012 is een Nederlandse wet die op 1 januari 2013 in werking trad en de Politiewet 1993 verving. De wet regelt de organisatie en het beheer van de politie in Nederland, en voorziet daarbij in het nationaal politiekorps. Ransomware of gijzelsoftware is een door hackers gebruikt chantagemiddel op internet. Letterlijk vertaald betekent ransom: losgeld. Regionaal Beleidsplan Veiligheid Noord-Nederland. Regionaal Bestuurlijk Politieoverleg is een overlegvorm op niveau van de politie eenheid Noord-Nederland en onder voorzitterschap van de regioburgemeester (gemeente Groningen). Deelnemers aan dit overleg zijn de burgemeesters van de 40 gemeenten en de regio hoofdofficier van justitie.
Het overleg heeft een informerend, opiniërend, coördinerend en afstemmend karakter).
Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2028
22
RIEC
Regionaal Informatie en Expertise Centrum. De tien RIEC’s (Regionaal Informatie- en Expertise Centrum) en het LIEC (Landelijk Informatie- en Expertise Centrum) ondersteunen partners bij de aanpak van georganiseerde criminaliteit. Met als doel samenwerking te stimuleren en de overheid en maatschappij weerbaarder te maken om zo ondermijning tegen te gaan. Ieder RIEC wordt bestuurd door een Regionale Stuurgroep RIEC, die bestuurlijk verantwoordelijk is voor het betreffende samenwerkingsverband RIEC. De Regionale Stuurgroep RIEC bestaat uit de convenantpartners. De leden van de Regionale Stuurgroep RIEC zorgen voor voldoende mandaat om bindende afspraken te kunnen maken voor de partij die zij in de stuurgroep vertegenwoordigen en geven op hoofdlijnen sturing aan de regionale samenwerking. De Regionale Stuurgroep RIEC lost geschillen op met betrekking tot de samenwerking en de informatieverwerking. Rijksopleidingsinstituut tegengaan Radicalisering. Het Rijksopleidingsinstituut tegengaan Radicalisering (ROR) traint professionals in (semi-)overheid in preventie en aanpak van radicalisering en
RUG Sexting VPT
extremisme. Het ROR valt onder het Ministerie van Justitie en Veiligheid. Rijksuniversiteit Groningen. Sexting is het verspreiden of delen van seksueel getinte berichten of foto’s of video’s van zichzelf via mobiele telefoons of andere media. Veilige Publieke Taak. Werknemers met een publieke taak kunnen te maken krijgen met agressie en geweld tijdens het uitvoeren van hun werkzaamheden. Dat geldt voor onze gemeente, maar ook voor de organisaties met een publieke taak in onze gemeente. Agressie en geweld kunnen niet alleen grote persoonlijke gevolgen hebben voor medewerkers en politieke ambtsdragers, maar ook een goede uitoefening van hun taak in de weg staan