2. Programmabegroting_2023
Tekst van het document
Ook autonome ontwikkelingen zijn van invloed op de hoogte van de budgetten. Te denken valt aan de sterk stijgende energielasten en de boven trendmatige stijging van de beheer- en onderhoudslasten. In de begroting hebben wij rekening gehouden met deze ontwikkeling. De rest van dit hoofdstuk geeft per kapitaalgoed de relatie met het relevante beleidskader weer.
68
Beleidsdocumenten
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p64-31beleidskadersfinancielekadersenrisicos
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
65
>
3.2 Onderhoud per beheercategorie Homepage > Paragrafen > 3. Onderhoud kapitaalgoederen > 3.2 Onderhoud per beheercategorie
Riool en waterzuivering
Beleid In 2019 is het Gemeentelijk Water- en Rioleringsplan Assen 2019-2024 (GWRP) geactualiseerd en vastgesteld. Hierin is de gezamenlijke visie en ambitie van gemeente en waterschappen over water in relatie tot ruimtelijke ordening vastgelegd. Om goed inzicht en prioritering te krijgen is een voortschrijdende planning (4 jaar) nodig, waarbij ook de werkvoorraad bepaald wordt (tot 10 jaar). Prioritering van projecten is een integrale afweging op basis van einde levensduur, slijtage, maatschappelijke vragen en functiewijzigingen. De planning stemmen we af met de programma’s Gebiedsgericht Werken (GGW) en Mijn Buurt Assen. Financiën en risico’s De lasten aan riolering zijn gelijk aan de baten uit rioolheffing. We schrijven investeringen in rioleringen af over de economische levensduur. Onderhoud aan riolering betalen we uit de onderhoudsvoorziening. Deze voorziening bedraagt eind 2021 €4,5 miljoen en is op voldoende niveau. In het rioolbeheer zijn geen afwijkingen in kwaliteitsniveaus, financiën en/ of risico’s door achterstallig onderhoud geconstateerd. Dit geldt ook voor de gemeentelijk waterwegen.
Begraven (Programma Wonen in Assen)
Beleid Met begraven beogen we kwalitatief goed begraven op korte en lange termijn, het waarborgen van de begraaf capaciteit, het bieden van kwalitatief goede begraafplaatsen en het op peil houden van de bijdrage aan de groene kwaliteit van Assen. Het begraven moet voldoen aan de Wet op de Lijkbezorging. Het groenbeheer en padenonderhoud op de begraafplaatsen voldoen aan de afgesproken IBOR kwaliteitsniveaus.
Financiën en risico’s De beschikbare middelen zijn voldoende om het onderhoud uit te voeren. Het systeem van kostendekkende tarieven is losgelaten om begraven in Assen betaalbaar te houden.
Groenbeheer (Programma Wonen in Assen)
Beleid De Groenstructuurvisie en Het Groene Frame zijn toetsingskaders en de basis voor de ontwikkeling van ruimtelijke- en groenplannen. Ook is de Groenstructuurvisie de kapstok voor de Groenbeheervisie. Deze visie geeft kaders voor het beheer van openbaar groen en richtlijnen voor dagelijks onderhoud. Ook de uitganspunten voor het opstellen van gebiedsgerichte beheerplannen zijn in de visie opgenomen. De Groenstructuurvisie actualiseren we in 2022. De daaruit volgende uitwerkingsplannen (bomenen beheervisie) actualiseren we in de periode daarna. De visie Bewegen, Ontmoeten, Spelen en Sporten heeft als doel om een kader te bieden in de openbare ruimte en om keuzes te maken rondom beheer, onderhoud en vervanging van speel- en ontmoetingsplekken. Deze visie vervangt het Stedelijk speelbeleidskader. De visie BOSS vergt meer aandacht voor beheer en onderhoud. Omdat steeds meer gebruik zal worden gemaakt van informele speelruimte (combinatie speel- en ontmoetingsplek) is extra aandacht rondom groenbeheer noodzakelijk om BOSS ook daadwerkelijk te stimuleren. Medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt houden het onderhoudsniveau van het groen op peil. Burgers en instellingen kunnen zelf zorgen voor een ‘plus’ op het onderhoudsniveau van het groen in hun omgeving. De verzorgingsuitgangspunten en -niveaus van de openbare ruimte zijn vastgelegd in de Agenda BOR.
Financiën en risico’s Het huidige budget is toereikend voor regulier beheer op basis van de afgesproken kwaliteitsniveaus. Hiermee renoveren of vervangen we verouderde groenvakken. Er is geen budget voor vervanging van grote boomstructuren. Bij areaaluitbreiding stellen we, zoals afgesproken in de Agenda BOR, vooraf de beheerbudgetten bij. Onduidelijk is of het budget voor groenrenovaties voldoende is.
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p65-32onderhoudperbeheercategorie
69
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
65
>
3.2 Onderhoud per beheercategorie Homepage > Paragrafen > 3. Onderhoud kapitaalgoederen > 3.2 Onderhoud per beheercategorie
Wegbeheer (Programma Wonen in Assen)
Beleid Het dagelijks beheer van straten en wegen vindt plaats op basis van de vastgestelde beeldkwaliteit. Het beheer en onderhoud van de verhardingen is gericht op het behoud van de verkeersveiligheid, duurzaamheid, comfort en aanzien. Het plannen van groot onderhoud en wegreconstructies bepalen we aan de hand van visuele weginspecties, restlevensduur onderzoeken, maatregeltoetsen en technische metingen. Onderhoud aan asfaltwegen is mede gericht op het voorkomen van kapitaalvernietiging. Bij het opstellen van de integrale planning houden we rekeningen met (geplande) rioleringsprojecten, ontwikkelingsplannen, verkeerskundige projecten en projecten vanuit gebiedsgericht werken. Integraal prioriteren we instandhoudingsprojecten die voortkomen uit einde levensduur van de wegen, maatschappelijke opgaven en functiewijzigingen van de openbare ruimte. Het meerjarenprogramma bekijken over een periode van vijf jaar (beleidslijn Agenda BOR). Daaruit volgt ook een doorkijk naar het beschikbare budget op de middellange termijn. Financiën en risico’s De kaders van de Agenda BOR geven inzicht in de werkwijze van het beheer en onderhoud van verhardingen. De daaruit volgende lasten van groot onderhoud komen jaarlijks ten laste van de exploitatie. Het meerdere boven de reguliere lasten onttrokken we tot en met 2021 uit de reserve Straten en wegen.
Bij de jaarrekening 2021 is gebleken dat de reserve Straten en wegen niet meer nodig is voor het uitvoeren van onderhoud. Bij de kaderbrief 2023 is besloten om de middelen in de reserve Straten en wegen van €4,4 miljoen met ingang van 2022 vrij te laten vallen ten gunste van de Algemene reserve en de reserve Straten en wegen op te heffen. Risico gestuurd beheer (zie: Algemene Beleidskaders) kan plaatselijk tot kwaliteitsvermindering leiden. Hierdoor kan een verhoogd veiligheidsrisico voor verkeersdeelnemers ontstaan. In de oudere wijken neemt de noodzaak tot groot onderhoud en reconstructies toe. Deze hogere onderhoudskosten leggen in de toekomst een groter beslag op de algemene middelen.
Overige infrastructuur (Programma Wonen in Assen)
Beleid Het onderhoud is gericht op verkeersveiligheid, duurzaamheid, comfort en aanzien. Groot onderhoud en vervanging vinden plaats op basis van conditiemetingen en technische inspecties en zijn gericht op het voorkomen van kapitaalvernietiging. Voor goed inzicht en prioritering maken we een voortschrijdende planning (10 jaar). Prioritering van projecten is een integrale afweging op basis van einde levensduur, slijtage, maatschappelijke vragen en functiewijzigingen. De planning wordt afgestemd met de programma’s Gebiedsgericht Werken (GGW) en Mijn Buurt Assen.
Financiën en risico’s De beheerplannen geven inzicht in de werkwijze en lasten van het dagelijks onderhoud. In de productbegroting zijn de vervagingsinvesteringen vanwege einde levensduur opgenomen. De stand van de voorzieningen groot onderhoud van kunstwerken is geactualiseerd en bedraagt eind 2021 €3 miljoen. Dit is toereikend. Als beheerder hebben we de verantwoordelijkheid de openbare ruimte veilig te houden. De maatregelen die daarmee samenhangen leggen een groter beslag op de beschikbare financiële middelen. Om de maatregelen te kunnen uitvoeren binnen de financiële kaders voeren we sommige werkzaamheden en vervangingsprojecten in een later stadium uit. Dit is in lijn met de Agenda BOR.
Maatschappelijk Vastgoed (Programma Vastgoed en Grondbedrijf)
Beleid Bij de inzet van gemeentelijke gebouwen kijken we kritisch naar effectiviteit en efficiency. Een betere bezetting van gebouwen door bijvoorbeeld multifunctioneel gebruik kan leiden tot een kleinere vastgoedportefeuille. Noemen van de nota’s en reikwijdte van de stukken. Financiën en risico’s Het vastgoed van de gemeente (niet zijnde de gebouwen in het grondbedrijf) heeft een redelijke conditie; niveau 3 van NEN 2767. Veiligheidsredenen liggen hieraan ten grondslag evenals het voorkomen van meerkosten van te groot verval van gebouwen (bijvoorbeeld vervolgschades van lekkages). Eénmaal per drie jaar inspecteren we de gebouwen waarna we een meerjaren onderhoudsplanning (MJOP) opstellen. Deze MJOP is weer de opmaat voor een meerjaren investeringsplanning die we herijken als er aanleiding voor is. De investeringsplanning is de basis voor de onderhoudsvoorziening en de berekening van de benodigde stortingen in de onderhoudsvoorziening. In 2020 heeft een inspectie van alle gebouwen plaatsgevonden met als resultaat een nieuwe onderhoudsplanning. Deze onderhoudsplanning is actueel voor 2023. In 2023 vindt er weer een nieuwe inspectie plaats van alle gebouwen voor 2024 en verder.
70
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p65-32onderhoudperbeheercategorie
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
66
>
3.3 Tabel budgets Homepage > Paragrafen > 3. Onderhoud kapitaalgoederen > 3.3 Tabel budgets
Besteding budgetten en verantwoording
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p66-33tabelbudgets
71
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
67
>
4. Financiering Homepage > Paragrafen > 4. Financiering
Doel
Treasurybeleid in beeld We zorgen ervoor dat we altijd voldoende geld hebben om aan onze verplichtingen te voldoen. Hiervoor sluiten we als dat nodig is leningen af. We beheersen de geldstromen en risico's die hieraan verbonden zijn en houden de kosten van rente zo laag mogelijk.
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p67-4financiering
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
68
>
4.1 Financieringsbehoefte en schuldpositie Homepage > Paragrafen > 4. Financiering > 4.1 Financieringsbehoefte en schuldpositie
In de ramingen voor 2023 houden we rekening met het afsluiten van nieuwe leningen voor een bedrag van € 35 miljoen. Deze middelen zijn nodig om investeringen en de aflossing op bestaande leningen te financieren.
Tabel 1. Ontwikkeling schuldpositie (bedragen in € x 1 miljoen)
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p68-41financieringsbehoefteenschuldpositie
72
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
69
>
4.2 Visie en beleid, rentebeeld en rentekosten Homepage > Paragrafen > 4. Financiering > 4.2 Visie en beleid, rentebeeld en rentekosten
Visie en beleid Ons rentebeleid is gestoeld op duurzaamheid, financiële stabiliteit en op het voorkomen van budgettaire schommelingen in de gemeentelijke financiële huishouding. Het interne rentebeleid en het daaraan gekoppelde renteomslagstelsel voldoen aan de voorschriften en bepalingen uit het BBV. Rentebeeld De ECB heeft diverse maatregelen genomen om de oplopende inflatie als gevolg van de geopolitieke ontwikkelingen te beperken. De rentetarieven op de kapitaalmarkt zijn hierdoor gestegen. Gezien de nog steeds hoge inflatieprognoses is de verwachting reëel dat de ECB opnieuw maatregelen zal nemen. Een van deze maatregelen is geleidelijk doorvoeren van renteaanpassingen die passend zijn binnen de meest actuele ontwikkelingen. In onze aannames voor de samenstelling van de begroting houden we voor het aantrekken van nieuwe langlopende financiering in 2023 rekening met een renteniveau van 3%. In 2022 was dit 1,8%. Rentekosten We volgen de rekenregels in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Daarnaast kiezen we ervoor om rente te rekenen over de eigen financieringsmiddelen. Het totaal van de rentekosten wordt via de omslagmethodiek toegerekend aan gemeentelijke producten en diensten. Voor 2023 is de renteomslag bepaald op 1,8%
Tabel 2. Rentebegroting 2023 (bedragen in € x 1.000)
73
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p69-42visieenbeleidrentebeeldenrentekosten
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
70
>
4.3 Risicobeheer Homepage > Paragrafen > 4. Financiering > 4.3 Risicobeheer
Renterisico's Om risico’s en ongewenste budgettaire effecten van rentefluctuaties te beperken kent de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) een tweetal normen waar gemeenten zich in de uitvoering van het treasurybeleid aan dienen te houden. Dat zijn de renterisiconorm en de kasgeldlimiet. Daarnaast stelt de wet, eveneens met het oog op risicobeheersing, beperkingen aan het extern beleggen van overtollige financieringsmiddelen. Die liggen vast in de Regeling schatkistbankieren decentrale overheden. Tabel 3. Renterisiconorm 2023 (bedragen in € x 1 miljoen) Renterisiconorm De renterisiconorm is het bedrag dat de gemeente in een jaar maximaal mag (her)financieren. Dit risico wordt op basis van de Wet Fido berekend als de som van de renteherzieningen en de aflossingen. Het risico mag niet groter zijn dan 20 % van het begrotingstotaal. Voor het begrotingsjaar 2023 is de norm € 49,5 miljoen.
Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet voor 2023 is € 28,5 miljoen. De kasgeldlimiet begrenst de netto kortlopende schuld van de gemeente. De gemeente mag maximaal 8,5 % van de begroting financieren met leningen die binnen 1 jaar worden afgelost. We maken bij de voorziening steeds optimaal gebruik van de gunstige rentestanden. We overschrijden de kasgeldlimiet in 2023 niet. Schatkistbankieren Schatkistbankieren beperkt de eigen beleggingsmogelijkheden van de gemeente. Hiervoor is een wettelijke limiet ingesteld van 2% van het begrotingstotaal. Als we meer geld hebben dan het drempelbedrag roomt het Rijk dit af en stroomt dit in de ‘schatkist’ van het Ministerie van Financiën. Ons beleid is er op gericht op het voorkomen van overschrijding van de limiet. We zijn daarin afhankelijk van hoeveel geld er binnenkomt en het verloop. Hierdoor kunnen we schatkistbankieren niet op voorhand uitsluiten. Kredietrisico Assen is terughoudend met lenen en garantstellen aan derden. Dit doen we alleen als we hiermee een publiek belang dienen en uw raad dit erkent. De verplichtingen moeten met voldoende zekerheden worden geborgd. Een overzicht van de aan derden verstrekte leningen leest u in de toelichting op de balans.
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p70-43risicobeheer
74
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
71
>
4.4 EMU-saldo Homepage > Paragrafen > 4. Financiering > 4.4 EMU-saldo
Het EMU-saldo is de som van inkomsten en uitgaven van de Rijksoverheid en de decentrale overheden. De Europese Unie heeft bepaald dat het EMU-tekort van een land niet hoger mag zijn dan 3% van het bruto binnenlands product. Voor Assen is het EMU -saldo in onderstaande tabel weergegeven. Overzicht EMU-saldo (bedragen x € 1.000)
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p71-44emu-saldo
75
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
72
>
5. Bedrijfsvoering Homepage > Paragrafen > 5. Bedrijfsvoering
Scope
Kosten programma Bedrijfsvoering € 2,5 miljoen hoger
In het programma Bedrijfsvoering verantwoorden we alle kosten voor de ondersteuning van raad, college en het ambtelijk apparaat.
De kosten van het programma bedrijfsvoering vallen € 2,5 miljoen (4%) hoger uit dan voorgaand jaar. Hierin is rekening gehouden met de verwachte loonsomontwikkeling en prijsstijgingen als gevolg van inflatie.
De bedrijfsvoeringparagraaf geeft aanvullende informatie op het programma Bedrijfsvoering. De tabellen in deze paragraaf geven een beeld van de kosten van de bedrijfsvoering gesplitst in directe taken en ondersteuningstaken (overhead).
Inzicht in de kosten van de bedrijfsvoering 5.1 Uitgangspunten Het CMT heeft de basisformatie- en loonsombegroting 2023 in juli 2022 vastgesteld. De loonsomraming in de Begroting 2023 is gebaseerd op de vastgestelde formatie en op verdere afzonderlijke besluitvorming op de formatie in 2022 en de Cao-gemeenten 2021-2022. Deze bestaat uit zowel structurele als eenmalige salariscomponenten. De structurele loonstijgingen voor de Cao Gemeenten lopen van 1 januari 2021 tot en met 31 december 2022, voor 2023 is gerekend met verwachte loonontwikkelingen van 4,6 %. Verder is rekening gehouden met de gevolgen van jaarlijkse periodieke verhogingen (salaristreden tot maximum van de schaal is bereikt) en het persoonsgebonden budget van € 473 per fte. Voor vergoedingen en toelagen aan het personeel is een (gemiddeld) bedrag van € 141 per fte beschikbaar. Naast de loonsom is voor beheerskosten binnen de bedrijfsvoering een aantal normbedragen van toepassing. Zo bedraagt het budget voor vorming en opleiding 1,4 % van de loonsom en is voor de overige personeelskosten per team, zoals teamdagen, een budget beschikbaar. De toegepaste prijsindex op de prijsgevoelige bedrijfsvoeringbudgetten bedraagt 5,2%. Voor de in de meerjarenprognose 2024-2026 te hanteren prijsontwikkeling kan voorlopig de volgende reeks worden aangehouden: 2024 2,9%, 2025 2,9% en 2026 2,1%.
5.2 Inzicht in bedrijfsvoeringkosten De tabellen geven inzicht in de omvang van de bedrijfsvoeringkosten van het primair proces en de kosten van overhead. Personeelskosten van medewerkers en overige kosten die direct verband houden met de uitvoering van het beleid worden rekenen we tot de directe kosten. Alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces rekenen we tot de overhead. Deze kosten bestaan uit alle loonkosten van de zogenaamde PIOFACH-functies (Personeelszaken, Informatievoorziening, Organisatie, Financiën, Automatisering, Communicatie en Huisvesting), ict-kosten, huisvestingskosten, uitbestedingskosten bedrijfsvoering en rentekosten die niet zijn toe te rekenen aan het primaire proces. In de overheadkosten zijn geen huisvestingskosten opgenomen. Huisvesting die wordt gerekend tot de overhead heeft betrekking op kantoorruimten. Dit zijn ruimten voor de uitvoering van de algemene taken van de gemeentelijke organisatie en vallen onder het programma Vastgoed.
5.3 Toerekening projectmatige dekking In deze begroting is rekening gehouden met dezelfde omvang van de projectenportefeuille als in 2022. De toerekening van kosten hebben we aangepast aan de loonontwikkeling. Dit vertaalt zich in een bijgestelde toerekening van bedrijfsvoeringkosten aan projecten, investeringen en grondexploitaties. In 2022 is een onderzoek uitgevoerd om te komen tot een eenvoudiger toerekeningsystematiek van uren aan projecten. In de huidige systematiek wordt gewerkt met een uurtarief per afdeling inclusief overhead. In de nieuwe opzet is het uitgangspunt te komen tot een beperkt aantal tarieven op basis van een salarisrange (laag-midden-hoog) met daar bovenop een tarief voor overhead. De opbouw van het overheadtarief wordt hierbij ook opnieuw gedefinieerd. Het onderzoek is nog niet afgerond. De effecten van de nieuwe systematiek zijn daarom nog niet in deze begroting verwerkt, maar zullen in de loop van 2023 worden geïmplementeerd.
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p72-5bedrijfsvoering
76
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
72
>
5. Bedrijfsvoering Homepage > Paragrafen > 5. Bedrijfsvoering
77
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p65-32onderhoudperbeheercategorie
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
73
>
6. Verbonden partijen Homepage > Paragrafen > 6. Verbonden partijen
Inleiding De gemeente Assen heeft een aantal verbonden partijen die voor de gemeente taken uitvoert of met wie de gemeente samenwerkt om doelen voor de Asser samenleving te bereiken. Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke en publiekrechtelijke organisaties waarin wij een financieel én een bestuurlijk belang hebben.
De Wet gemeenschappelijke regelingen is per 1 juli 2022 op een aantal onderdelen gewijzigd. De bedoeling van deze wijzigingen is om volksvertegenwoordigers meer invloed op de besluitvorming van deze samenwerkingsverbanden te hebben en deze beter te controleren. Ten aanzien van de bestaande gemeenschappelijke regelingen wordt met andere deelnemende gemeenten bekeken op welke wijze de regelingen daarop moeten worden aangepast. Hiervoor geldt een implementatieperiode van twee jaar.
In deze paragraaf geven wij een overzicht van al onze verbonden partijen. Daarbij geven wij per verbonden partij inzicht in financiële aspecten, het bestuurlijk belang en/of het percentage aandelen.
78
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p73-6verbondenpartijen
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
73
>
6. Verbonden partijen Homepage > Paragrafen > 6. Verbonden partijen
79
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p73-6verbondenpartijen
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
73
>
6. Verbonden partijen Homepage > Paragrafen > 6. Verbonden partijen
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p73-6verbondenpartijen
80
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
73
>
6. Verbonden partijen Homepage > Paragrafen > 6. Verbonden partijen
81
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p73-6verbondenpartijen
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
73
>
6. Verbonden partijen Homepage > Paragrafen > 6. Verbonden partijen
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p73-6verbondenpartijen
82
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
73
>
6. Verbonden partijen Homepage > Paragrafen > 6. Verbonden partijen
83
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p73-6verbondenpartijen
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
74
>
7. Grondbeleid Homepage > Paragrafen > 7. Grondbeleid
7.1 Scope Met gemeentelijk grondbeleid ondersteunen en realiseren we onze beleidsdoelstellingen voor woningbouw, bedrijvigheid, infrastructuur en (maatschappelijke) voorzieningen. De gemeente Assen heeft haar ruimtelijke beleidsdoelstellingen vastgelegd in onder meer: • Omgevingsvisie Assen nog mooier • Woonvisie Assen 2021-2025 • Structuurvisies Kloosterveen 2017-2035 • Structuurvisie Florijn-As
84
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p74-7grondbeleid
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
74
>
7. Grondbeleid Homepage > Paragrafen > 7. Grondbeleid
7.2 Grondbeleid Gemeente Assen werkt marktgericht. Of we kiezen voor actief of faciliterend grondbeleid hangt telkens af van de situatie en het doel. In geval van actief grondbeleid kopen we als gemeente actief locaties aan en verkopen we de door ons bouw- en woonrijp gemaakte grond. In geval van faciliterend grondbeleid scheppen wij als gemeente de (beleids)kaders waarbinnen een private partij zelf de eigen locatie ontwikkelt. De werkzaamheden zoals deze zijn voorzien op onze ‘bouwgrond in exploitatie’ (BIE) vallen binnen de definitie van actief grondbeleid, zoals vastgelegd in het besluit begroting en verantwoording (BBV).Aan het eind van deze paragraaf vind je een tabel met het gehanteerde grondbeleid binnen onze vastgestelde grondexploitaties. Naast actief grondbeleid vinden we faciliterend grondbeleid belangrijk. Voorbeelden zijn: * Acmesa * Toeristisch Recreatieve Zone * Eigendommen van derden in de binnenstad, Havenkwartier en Kloosterveen. Locaties waar we faciliterend grondbeleid toepassen, vallen niet onder het grondbedrijf maar onder het beleidsterrein ruimtelijke ordening (programma Wonen in Assen of Werken in Assen).
7.3 Actualisering grondexploitaties Bij de programmabegroting actualiseren we alle grondexploitaties en leggen we deze aan u voor. Deze actualisering doen wij op basis van de meest actuele beleidsmatige uitgangspunten, zoals • Grondbeleid per project • Programmering voor wonen en werken • Gemeentelijke grondprijzenbrief • Parameters voor rente en inflatie • Inschatting van de risico’s en onzekerheden
Specifiek noemen we hier het volgende: • De vraag naar bedrijfskavels in het werklandschap Assen-Zuid neemt toe, waardoor de aanleg van de westelijke hoofdontsluiting nodig is. De uitgifte van kavels in Kloosterakker verloopt voorspoedig en daarmee realiseren we hogere grondopbrengsten. • Voor Messchenveld denken we na over een betere ontsluiting van Hof van Parijs en enkele kleinere kavels • De bouw van de woningen in Asselyn is bijna voltooid. Hierna gaan we als gemeente het gebied woonrijp maken. Bij de jaarafsluiting actualiseren we alle grondexploitaties om aan te sluiten bij de werkelijke realisatie.
7.4 Programmering Wonen en Werken Voor het onderdeel wonen baseren wij ons op de Woonvisie Assen 2021-2025, zoals in 2021 vastgesteld door uw raad. De Woonvisie houdt rekening met een netto vaste toename van het aantal woningen van 2.500 tot 3.000 in de periode tot 2030. Dat betekent een uitgiftetempo [ad 1] van circa 300 woningen per jaar tot 2030. De prognose voor het uitgeven van gemengde bedrijventerreinen is 2,25 hectare per jaar tot 2025. In de actuele Omgevingsvisie staat hiervoor geen voorspelling. Daarom hebben we de verwachte uitgifte gebaseerd op het meest waarschijnlijke scenario in Strategienota Ruimte 2016 Ad 1 gebaseerd op een gemeentelijk woningmarktonderzoek van Companen uit 2019.
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p74-7grondbeleid
85
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
74
>
7. Grondbeleid Homepage > Paragrafen > 7. Grondbeleid
7.5 Beheersmaatregelen langere looptijden Bij de wijziging van het besluit begroting en verantwoording (BBV) in 2016 is de maximale looptijd voor grondexploitaties gesteld op 10 jaar, waar alleen gemotiveerd van kan worden afgeweken. Dit is het geval bij Messchenveld 1a. Uw raad heeft destijds ingestemd met de volgende beheersmaatregelen: De resterende looptijd van deze grondexploitatie bedraagt 19 jaar. Dit bedrijventerrein hebben we nagenoeg volledig woonrijp gemaakt. Gefaseerd aanleggen van Messchenveld is daarom niet meer mogelijk. Het verkooprisico bestaat daarom uit het verkooptempo van de beschikbare bouwkavels. Een besparing op de gereserveerde kosten kan worden aangemerkt als een beheersmaatregel voor het uitblijven van de opbrengsten na 10 jaar. Dit betreft investeringen in infrastructurele aanpassingen en de aanpassing van nutsvoorzieningen. Tijdens de hele looptijd van de grondexploitatie houden we geen rekening met prijsstijgingen van de kavels.
7.6 Grondprijzen We gaan uit van de marktwaarde van bouwrijpe grond. Om beleidsmatige redenen wijken we bij sociale woningbouw en maatschappelijke voorzieningen van dit beginsel af. De openbare grondprijzenbrief voor 2023 stellen we aan het einde van het jaar vast. Voor woningbouw in de vrije sector maken we vooraf geen uitgifteprijzen openbaar. We hanteren bij iedere uitgifte het principe van marktconformiteit. Voor de uitgifte van bedrijfskavels publiceren we vaste uitgifteprijzen. We zijn terughoudend bij het verhogen van grondprijzen en voorzichtig met het ‘inboeken’ van de opbrengsten ervan. In onze grondexploitaties gaan we daarom niet automatisch uit van stijgende opbrengsten. In 2022 zijn we geconfronteerd met de oorlog in Oekraïne. De schaarste aan grondstoffen, materieel en personeel lopen verder op. Ook stijgen de hypotheekrentes en de bouwkosten. In combinatie met stabilisering van vastgoedprijzen, maakt dit de markt voor nieuwbouw uitdagend. Ad 1 Bron: Kwartaalbericht grondexploitaties tweede kwartaal van het jaar 2022, Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling.
7.7 Parameters voor rente, inflatie en onzekerheid
Het grondbedrijf wordt gefinancierd uit de algemene begroting. We maken nergens gebruik van zogenoemde projectfinanciering. Aan de bouwgrond in exploitatie (BIE) rekenen we de daadwerkelijk betaalde rente over het vreemd vermogen [ad 1] toe . We rekenen geen rente toe aan het eigen vermogen. De rekenrente bedraagt 1,0%. Dit is conform het voorschrift van de BBV. De disconteringsvoet binnen het grondbedrijf is gelijkgesteld aan het maximale meerjarig streefpercentage van de Europese Centrale Bank voor de inflatie binnen de Eurozone, momenteel 2%. Dit is conform het voorschrift van de BBV. De Europese Centrale Bank streeft naar een stijging van het algemene prijspeil dicht tegen de 2%. Op de langere termijn verwachten we dat de kosten met eenzelfde percentage zullen stijgen. Het ligt daarom voor de hand om bij de indexatie (prijsstijging) van kosten en opbrengsten ook aan te sluiten bij het meerjarig streefpercentage voor de inflatie binnen de Eurozone. In de loop van 2021 en in 2022 hebben we echter gezien dat de prijsstijgingen veel hoger zijn dan 2%, met name vanwege de hoge energieprijzen en het krappe aanbod van zowel personeel als materialen. In de jaarrekening 2021 hielden we daarom rekening met prijsstijgingen over 2022 en 2023 van respectievelijk 5% en 4%. In 2022 zijn we geconfronteerd met de oorlog in Oekraïne en verder oplopende inflatie.
In de begroting 2023 hebben we daarom verwachte prijsstijgingen verder naar boven bijgesteld naar respectievelijk 10% over 2022 en 5% over 2023. Voor toekomstige kostenstijgingen op langere termijn gaan we verder uit van 2%. De uitgifte van woningbouwkavels verloopt nog volgens onze prognose. We zien echter ook belemmerende factoren voor potentiële kopers. De hypotheekrente en de bouwkosten zijn gestegen. Daarnaast zien we dat de huizenprijzen stabiliseren. Gezien deze onzekerheden boeken we toekomstige en ongewisse prijsstijgingen niet in. Vanuit het voorzichtigheidprincipe houden we voor de grondopbrengsten in lopende grondexploitatie een indexeringspercentage van 0% aan. In een grondexploitatie rekenen we over de nog te maken kosten met een onzekerheidsmarge, opgenomen onder de post voorziene onzekerheden [ad 2]. Standaard rekenen we in de exploitatie met een percentage van 10%. Bij project specifieke risico’s kunnen we hiervan afwijken. In dergelijke gevallen maken we dit expliciet kenbaar. In de deze begroting is dat het geval bij het complex Citadel/TPG Rolderstraat. Aanvullend is daar een post van 10% gerekend over de WOZ-waarde van de gemeentelijke eigendommen langs de Rolderstraat. Zo dekken we risico’s in het beheer en onderhoud van deze panden. Ad 1 Vreemd vermogen zijn middelen verstrekt door Algemene Dienst Ad 2 Deze post is geen aparte kostensoort.
Het betreft een onzekerheidsmarge over de kostensoorten, zoals deze zijn opgenomen in de kostensoortenlijst (Bro artikel 6.2.3 t/m 6.2.5). In verband met de wens tot financiële transparantie wordt het totaal aan voorziene onzekerheden apart in beeld gebracht.
86
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p74-7grondbeleid
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
74
>
7. Grondbeleid Homepage > Paragrafen > 7. Grondbeleid
7.8 Vennootschapsbelasting Sinds 2016 heeft ook het gemeentelijk grondbedrijf te maken met vennootschapsbelasting. Bij de start van deze fiscale regeling hebben we onderzoek gedaan naar de fiscale positie van het grondbedrijf. De uitkomst was dat het grondbedrijf niet door de ondernemerspoort komt en daarmee niet vennootschapsbelastingplichtig is. Uit de jaarlijkse controle blijkt dat het grondbedrijf - net als in voorgaande jaren - geen vennootschapsbelasting hoeft te betalen.
7.9 Grondexploitaties en meerjarenperspectief grondexploitaties (MPG) Grondexploitaties opgenomen in het grondbedrijf zijn langjarige projecten. Beslismomenten zijn niet gekoppeld aan de jaarcyclus van de gemeentelijke begroting. De uitgaven binnen projecten vloeien voort uit in het verleden separaat door uw raad vastgestelde grondexploitaties, zoals bijvoorbeeld: Klenckestraat, Kloosterakker, Noorderpark, Asselyn, et cetera (zie tabel aan het einde van deze paragraaf). Onze beleidsvisies bevatten ook ambities die verder gaan dan de al vastgestelde grondexploitaties. Het meerjarenperspectief bevat enkele gemeentelijke ruimtelijke ontwikkelingen in voorbereiding, zoals het Havenkwartier en het vervolg op Kloosterveen. Projecten die volledig door marktpartijen worden gerealiseerd, zoals bijvoorbeeld Acmesa en Woonpark Diepstroeten, vallen onder het faciliterend grondbeleid. Deze ontwikkelingen zijn voor rekening en risico van derden en zijn daarom niet opgenomen in onze begroting of het meerjarenperspectief. In een dergelijke situatie blijft onze rol beperkt tot de planologische medewerking, eventueel kostenverhaal en vergunningenverlening. De gemeente loopt hierbij dus geen financieel risico, maar kan beleidsmatig wel een belang hebben bij de realisatie. Faciliterend grondbeleid valt onder het programma Wonen in Assen of Werken in Assen.
7.10 Financieel beleid Het uitgangspunt van het financiële beleid is dat de grondbedrijfsactiviteiten financieel zelfstandig zijn. Dit betekent dat het proces van stedelijke ontwikkeling dat hiervoor nodig is, niet leidt tot een beslag op de algemene middelen van de gemeente. Dat vraagt om een financieel gezond bedrijf (samenspel van grondexploitaties en reserves) waarbinnen we grote schommelingen in het eigen vermogen kunnen opvangen. De financiële grondslagen van het grondbedrijf zijn door de raad vastgesteld en gebaseerd op het Besluit begroting en verantwoording (BBV). In de financiële grondslagen zijn onder meer de waarderingsgrondslagen van de activa (bezittingen) vastgelegd. Ook is in het BBV bepaald dat verliezen worden genomen zodra die bekend zijn en winsten worden verwerkt op het moment van realisatie.
7.11 Ontwikkeling vermogenspositie De financiële positie van het grondbedrijf verandert voortdurend. Voor de beschrijving van de vermogenspositie van het grondbedrijf maken we onderscheid tussen de weerstandsreserve en de algemene reserve van het grondbedrijf. Weerstandsreserve grondbedrijf De weerstandsreserve grondbedrijf dient voor het opvangen van risico’s in de reeds vastgestelde grondexploitaties en verworven gronden voor nieuwe ontwikkelingen. Voor de jaarlijkse bepaling van de weerstandsreserve grondbedrijf hanteren we de IFLO-norm van het ministerie van Binnenlandse Zaken. Onderbouwing hiervan gebeurt met een risicoanalyse op projectniveau. Algemene reserve grondbedrijf De algemene reserve grondbedrijf is bedoeld voor het opvangen van de negatieve financiële effecten van vastgestelde grondexploitaties en strategische gronden. Verder kunnen we de algemene reserve grondbedrijf benutten voor nieuwe gebiedsontwikkelingen. Daarmee is beleidsmatig gezien het verloop van de algemene reserve grondbedrijf van belang. Het saldo eind 2021 bedraagt circa € 23,1 miljoen. De figuur laat echter ook de grilligheid zien van het verloop van de reserve. Na de kredietcrisis in 2008 is de reserve in slechts 5 jaar tijd teruggelopen van ruim € 30 miljoen naar praktisch nul. Mede daarom is besloten om in 2015 de lopende grondexploitaties te optimaliseren.
Dit resulteerde in een meer gefaseerde ontwikkeling van Assen-Zuid en de afsplitsing van Kloosterhout en Kloosterbos van Kloosterveen 2. Hiermee daalde het beslag op de weerstandsreserve (Assen-Zuid) en was een tussentijdse winstneming (Kloosterveen 2) mogelijk. https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p74-7grondbeleid
87
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
74
>
7. Grondbeleid Homepage > Paragrafen > 7. Grondbeleid
7.12 Meerjarenperspectief Grondexploitaties Het meerjarenperspectief bevat een actualisatie van vastgestelde grondexploitaties en concept grondexploitaties voor de geplande ruimtelijke ontwikkelingen in voorbereiding, waarvoor nog geen uitvoeringsbesluit is vastgesteld. De volgende ontwikkelingen zijn hierin meegenomen: • Eerste fase van het Havenkwartier • Vervolgfase op Kloosterakker • Rolderstraat • Locatie van de voormalige stadsherberg (Oude Molenstraat) Uitvoering van deze geplande ruimtelijke ontwikkelingen leggen veel beslag op onze reserve. Deze reserve is nog niet direct volledig beschikbaar. Het in uitvoering kunnen nemen van deze geplande ruimtelijke ontwikkelingen hangt daarom sterk af van de realisatie van de geplande voordelige effecten in de huidige vastgestelde grondexploitaties. Deze zijn nog onzeker en zijn afhankelijk van externe ontwikkelingen, waarbij tevens de fasering in de tijd van belang is. Ook andere ruimtelijke ontwikkelingen kunnen invloed hebben op de reserve grondbedrijf. Dergelijke ontwikkelingen zijn niet meegenomen in het meerjarenperspectief. Voorbeelden zijn: • Ruimtelijke ontwikkelingen in de binnenstad van Assen.
• Een (actief) vervolg na de eerste fase van de ontwikkeling Havenkwartier • Verdere actieve ontwikkeling van Kloosterveen conform de structuurvisie • Ontwikkeling van werklandschap Assen-Zuid ten oosten van Graswijk (tijdelijk zonnepark) • Actief grondbeleid bij de ontwikkeling van de Toeristisch Recreatieve Zone. • Ontwikkelingen in kader van realisatie wijkvisie De Lariks • Overige ruimtelijke ontwikkelingen in Assen
Het meerjarenperspectief laat een verbetering zien. Dit is ontstaan door gunstigere kavelverkoop in werklandschap Assen-Zuid en Kloosterveen dan vooraf was geraamd. De verbeterde reservepositie geeft de mogelijkheid om de ruimtelijke ontwikkelingen in het meerjarenperspectief nader te beschouwen. Een waarschuwing is hier op zijn plaats. De economische vooruitzichten zijn onzeker. Als de algemene reserve van het grondbedrijf op enig moment onvoldoende is, moeten we risico’s in grondexploitaties of geplande ruimtelijke ontwikkelingen betalen uit de algemene dienst. Dit vergroot dit het risico voor onze algemene begroting.
7.13 Raming nog te realiseren bedragen In het huidig saldo van de algemene reserve grondbedrijf zijn alle lopende grondexploitaties meegenomen. Op basis van de actuele grondexploitaties bedraagt het verwachte nog te realiseren resultaat € 51 miljoen nadelig (eindwaarde). Voor de exploitaties met een negatief resultaat is een voorziening getroffen op basis van de contante waarde. Binnen de lopende grondexploitaties zullen nog kosten en opbrengsten worden gerealiseerd. De nog te realiseren kosten bedragen € 47 miljoen exclusief rente en indexatie, de nog te realiseren opbrengsten bedragen € 86 miljoen.
7.14 Uitvoeringskredieten Gelijktijdig met de begroting grondbedrijf worden de kredieten in overeenstemming gebracht met het verwachte kostenniveau zoals opgenomen in de meest actuele calculaties. Dit leggen we in een apart raadsvoorstel aan u voor. De geactualiseerde kredieten bestaan uit alle al gemaakte kosten (inclusief strategische grondaankopen en bijgeschreven rente) en alle geraamde nog te maken kosten (inclusief de verwachte prijsstijgingen en de interne rekenrente). De gerealiseerde winstnemingen worden niet meegenomen in het uitvoeringskrediet. https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p74-7grondbeleid
88
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
75
>
Financiële begroting Homepage >
Financiële begroting
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p75-financielebegroting
89
Hoofdlijnen
Programmaplan
1. Programmaplan Homepage >
Financiële begroting > 1. Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
76
>
Het programmaplan omvat een financieel overzicht van de te realiseren programma’s, de algemene dekkingsmiddelen, de kosten van overhead, het bedrag voor de heffing voor de vennootschapsbelasting en het geraamde bedrag voor onvoorzien.
90
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p76-1programmaplan
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
78
>
2. Financieel beleid & 2.1 Hoofdlijnen meerjarig financieel beleid Homepage > Financiële begroting > 2.1 Hoofdlijnen meerjarig financieel beleid
Scope Financieel beleid In dit hoofdstuk besteden we aandacht aan de beleidslijnen en spelregels die we in ons financieel beleid en bij de samenstelling van de programmabegroting en meerjarenprognose hanteren. Verder bevat dit hoofdstuk de informatie en de financiële overzichten die op grond van het Besluit begroting en verantwoording (BBV) in de financiële stukken gepresenteerd moeten worden. Deze dienen ter verbetering van het financiële inzicht in, en de transparantie voor, uw raad. https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p77-2financieelbeleid
2.1 Hoofdlijnen meerjarig financieel beleid Beleidslijnen en spelregels Het financiële lange termijn beleid van de gemeente Assen is gericht op duurzaamheid, stabiliteit en continuïteit. We streven naar jaarlijks sluitende begrotingen en een solide reservepositie. Er is ruimte om financiële tegenvallers die zich in de beleidsuitvoering voordoen op te vangen. We wegen voor beleidsuitvoering de benodigde inzet van middelen in totaalverband af. In de verdere uitvoering van het financiële beleid staan, naast de wettelijke voorschriften, de in de eigen verordeningen en kadernota’s opgenomen beleidslijnen, de volgende beleidsdoelen centraal: 1. Het uitgangspunt is repressief financieel toezicht door de provinciaal toezichthouder. 2. De gemeentelijke dienstverlening is kostendekkend.
3. Sterke terughoudendheid met boventrendmatige verhogingen van gemeentelijke belastingen. Als hier al sprake van is, dan wordt dit ingezet voor lokale voorzieningen of in uitzonderlijke gevallen, waarbij de maatschappelijke impact groot is en dus in verhouding staat tot de verhoging. 4. We herijken bestaand beleid, om te voorkomen dat we nieuw en oud beleid gaan stapelen. 5. Bestaande budgetten worden zoveel mogelijk ontschot voor een integrale aanpak van de maatschappelijke opgaven. 6. Alleen nieuwe investeringen/projecten als sprake is van een sluitend dekkingsplan en waarbij de daaruit voortvloeiende lasten kunnen worden opgevangen binnen het totaal van de structurele lasten en baten. 7. Uit oogpunt van flexibiliteit vindt middeleninzet voor nieuw beleid alleen op tijdelijke of projectbasis plaats. Als uit een evaluatie blijkt dat het beleid succesvol is kan het gecontinueerd worden. 8. Wij zijn in principe niet voor openeindregelingen. 9. Een positief rekeningresultaat vloeit terug naar de algemene middelen of algemene reserve. 10. Er is sprake van duurzaam evenwicht tussen lasten en baten waarbij de lasten op evenwichtige wijze gespreid worden over de huidige en toekomstige generaties. 11.
Overschrijdingen worden opgevangen binnen het betreffende beleidsterrein zolang er geen afbreuk wordt gedaan aan de bredere taak binnen het beleidsveld; als er sprake is van (andere) meevallers binnen het beleidsterrein, dan zijn deze in te zetten als compensatie voor deze overschrijdingen. 12. Rijkskortingen op specifieke uitkeringen worden in principe opgevangen binnen het betreffende beleidsterrein. 13. Als er een grote tegenvaller is in één domein, dan zoekt het college collegiaal en solidair naar oplossingen. Dit om te voorkomen dat er sociaal maatschappelijk onacceptabele consequenties ontstaan. 14. Tegenvallers in grondexploitaties vangen we op door lopende grondexploitaties te optimaliseren of te versoberen.
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p78-21hoofdlijnenmeerjarigfinancieelbeleid
91
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
79
>
2.2 Kaders, richtlijnen en ambities Homepage >
Financiële begroting > 2.2 Kaders, richtlijnen en ambities
Kaderbrief 2023 als referentiekader De financiële kaders, de begrotingspositie en de meerjarenprognose zijn als onderdeel van Kaderbrief 2023 geactualiseerd. Het financiële overallbeeld voor de jaren 20232026 inclusief de inzet van het bestuursakkoord Dichtbij & Daadkracht luidde als volgt:
Financiële beleidsrichtingen De kaders, beleidsrichtingen en financiële aanpak en realisatie van de ambities uit het collegeakkoord Dichtbij & Daadkrachtig en de maatregelen uit het Herstelplan 2020 2024 zijn richting gevend voor het in de Programmabegroting 2023 en de meerjarenprognose 2024-2026 te presenteren beleid, de daarvoor te ramen budgetten en de op te stellen financiële prognoses. De Programmabegroting 2023 en de meerjarenprognose 2024-2026 bevatten reële ramingen en prognoses voor de uitvoering van de taken.
Bestuursakkoord Dichtbij & Daadkrachtig Hoofddoelstelling van het financieel beleid is gericht een blijvend reëel en structureel evenwicht in de Asser begroting. Aanname in dat verband is dat het kabinet op basis van de uitspraak van de commissie van wijzen over de kostenontwikkeling jeugdzorg ook voor 2024 en verder daadwerkelijk middelen beschikbaar stelt. Om uiting te geven aan die lijn is met ingang van 2024 een gewijzigde stelpost extra rijksmiddelen jeugdzorg opgenomen. De gewijzigde stelpost bestaat met ingang van 2024 uit twee delen namelijk de toegezegde middelen en de voorziene besparingen. Het beloop van de gewijzigde nieuwe stelpost maakt onderdeel uit van onze meerjarenprognose. Deze aanpak sluit aan bij de richtlijn die de gezamenlijke toezichthouders in dit verband hebben vastgesteld. Voor wat betreft het fiscale beleid is aangegeven dat het ingezette beleid in 2022 wordt gecontinueerd met dien verstande dat: De tarieven voor het rioolrecht en de afvalstoffenheffing kostendekkend blijven. De paragraaf “lokale heffingen” bevat de nadere toelichting op het fiscale beleid. De vaststelling van de in 2023 te hanteren tarieven vindt plaats als onderdeel van de besluitvorming tarievenbeleid 2023.
Bezuinigingsmaatregelen Herstelplan 2020-2024
Conform de uitgangspunten en beleidsrichtingen in het Herstelplan 2020 - 2024 zijn de volgende bezuinigingen uit het zogenoemde basispakket in de programmabudgetten 2022 en de jaarschijven 2023-2025 opgenomen.
Financiële en fiscale kaders en spelregels 2023-2026 De opbouw en samenstelling van de product- en de programmabudgetten voor 2023 en van de financiële prognoses voor de periode 2024-2026 vindt plaats op basis van de volgende uitgangspunten: 1. Het aanvaarde beleid, de geactualiseerde budgetten 2022 en prognoses t/m de Kaderbrief 2023. 2. De autonome ontwikkelingen, knelpunten en nieuwe beleidsmaatregelen. 3. Het pakket bezuinigingsmaatregelen opgenomen in het ‘Herstelplan 2020 - 2024’ 4. Toepassing beleids-, reken- en spelregels conform het vernieuwde BBV en het eigen bestuursakkoord. 5. Stortingen in en onttrekkingen aan van reserves conform de spelregels uit de ‘nota reserves en voorzieningen’. 6. Raming/prognoses bijdragen GR-en conform de (meerjaren-)begrotingen 2023 van de betrokken GR-en. 7. Raming/prognoses algemene uitkering gebaseerd op de prognoses en maatregelen uit de Meicirculaire 2022 en de Septembercirculaire 2022. 8. Raming aandeel onderschrijding BCF-plafond conform advies/richtlijn BZK Meicirculaire 2022. 9. Loonontwikkeling 2022- 2023 maximaal 7,0% (= t.o.v. werkelijk niveau maart 2022). 10. Prijsontwikkeling 2022-2023 maximaal 5,2% (conform Meicirculaire 2021 en incl. nacalculatie). 11. Reguliere vervangingsinvesteringen in bedrijfsmiddelen, bedrijfsgebouwen en andere gemeentelijke panden. 12.
Rentevisie en rentebeleid 2023 ongewijzigd ten opzichte van 2022. 13. Omslagrente 1,8% rente financiering grondexploitatie 1,04 %, indexatierente amortisatiereserves jaarlijks 1,8%. 14. Aanpassing tarieven onroerendezaakbelasting per 1 januari 2023 3,1% (cf. Meicirculaire 2022). 15. Basistarief toeristenbelasting verhoging trendmatig € 0,05 16. Overige heffingen en tarieven zoveel mogelijk kostendekkend; anders trendmatig (cpi Meicirculaire 2022 en incl. nacalculatie).
92
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p79-22kadersrichtlijnenenambities
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
80
>
3. Incidentele lasten en baten Homepage >
Financiële begroting > 3. Incidentele lasten en baten
Achtergrond Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) dient de gemeentebegroting te voorzien in een overzicht van incidentele lasten en baten. Inzicht daarin is van belang voor de beoordeling of de Asser begroting structureel en reëel in evenwicht is. Vanuit die optiek is dit ook noodzakelijk voor het financieel toezicht en de beoordeling van de begrotingspositie door Gedeputeerde Staten. Uitgangspunt is dat de structurele lasten in de begroting gedekt dienen te worden door structurele baten. Dat is ook een van de beoordelingscriteria om voor repressief financieel toezicht in aanmerking te komen. De commissie BBV heeft daartoe de notitie ‘structurele en incidentele lasten en baten’ gepubliceerd. In die notitie wordt ingegaan op de verschillende onderdelen die bij het meerjarig financieel inzicht aangereikt worden vanuit het BBV opdat de raad haar autorisatiefunctie op een adequate wijze kan toepassen. De onderdelen betreffen de kengetallen, resultaatbestemming, geprognosticeerde balans en de structurele en incidentele baten en lasten. Wij betrekking in dat kader ook de handreiking van de toezichthouders bij deze beoordeling.
Criteria
Beloop incidenteel 2023-2026
Ten behoeve van eigen invulling en voor het opmaken van het voorgeschreven overzicht van incidentele lasten en baten uitgegaan van de volgende criteria:
Incidentele baten en lasten 2023-2026 (bedragen in € x 1.000)
• Lasten/baten die alleen in het jaar 2022, 2023 of 2024 voorkomen. • Lasten/baten die zich maximaal gedurende drie jaar voordoen (20222024). • Lasten/baten waarvan de eindigheid vast ligt op basis van raadsbesluit en/of toekenningsbesluit, ook als de looptijd langer is dan drie jaar (zoals tijdgebonden middeleninzet collegeakkoord). • Onttrekkingen en toevoegingen aan reserves met een looptijd korter dan drie jaar.
93
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p80-3incidentelelastenenbaten
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
3. Incidentele lasten en baten Homepage >
Financiële begroting > 3. Incidentele lasten en baten
Financiële begroting
Bijlagen
<
80
>
Vervolg Beloop incidenteel 2023-2026
Incidentele baten en lasten 2023-2026 (bedragen in € x 1.000)
94
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p80-3incidentelelastenenbaten
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
3. Incidentele lasten en baten Homepage >
Financiële begroting > 3. Incidentele lasten en baten
Financiële begroting
Bijlagen
<
80
>
Vervolg Beloop incidenteel 2023-2026
Incidentele baten en lasten 2023-2026 (bedragen in € x 1.000)
95
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p80-3incidentelelastenenbaten
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
81
>
4. Geprognosticeerde balans Homepage > Financiële begroting > 4. Geprognosticeerde balans
De geprognosticeerde balans geeft inzicht in de verwachte ontwikkeling van o.a. de investeringen in vaste activa, de ontwikkeling van de voorraad gronden (bouwgrond in exploitatie), de toename of aanwending van de reserves (het eigen vermogen), het verloop van de voorzieningen, het verloop van de schulden en financieringsbehoefte (behoefte aan leningen).
96
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p81-4geprognosticeerdebalans
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
82
>
Bijlagen Homepage >
Bijlagen
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p82-bijlagen
97
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
83
>
1. Specificatie ambities bestuursakkoord 2022-2026 Homepage >
Bijlagen 1. Specificatie ambities bestuursakkoord 2022-2026
Scope
Toelichting op de tabel
We zetten flinke stappen voorwaarts de komende vier jaar. Dat vraagt iets van onze organisatie en heeft ook effect op onze financiën. De financiële doorrekening van het Bestuursakkoord 2022-2026 Dichtbij & Daadkrachtig vraagt de volgende extra middeleninzet.
1. In het Bestuursakkoord is voor de jaren 2024, 2025 en 2026 een budget opgenomen van € 275.000 per jaar. Het gaat hier echter om investeringen in de openbare ruimte die geactiveerd dienen te worden. De budgetten zijn om deze reden omgezet in een investeringsbudget met daaruit voortvloeiende structurele kapitaallasten. 2. In het Bestuursakkoord is opgenomen de bestrijding van exoten op basis van het bestaande beleid te bestendigen. Hiervoor waren nog geen structurele middelen opgenomen in de begroting. 3. Het voorkomen van laaggeletterdheid bij jongeren is onderdeel van het Bestuursakkoord. Hiervoor waren nog geen specifieke middelen opgenomen.
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p83-1specificatieambitiesbestuursakkoord2022-2026
98
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
Financiële begroting
Bijlagen
<
83
>
1. Specificatie ambities bestuursakkoord 2022-2026 Homepage >
Bijlagen 1. Specificatie ambities bestuursakkoord 2022-2026
99
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p83-1specificatieambitiesbestuursakkoord2022-2026
Hoofdlijnen
Programmaplan
Paragrafen
2. Lasten en baten per taakveld Homepage >
Bijlagen > 2. Lasten en baten per taakveld
Financiële begroting
Bijlagen
<
84
>
Onderstaande tabel geeft een totaaloverzicht van de geraamde baten en lasten per taakveld. Een taakveld is een eenheid waarin de programma’s worden onderverdeeld. Een taakveld kan worden toebedeeld aan meerdere programma’s. De kolom programma's geeft de relatie met de betreffende begrotingsprogramma's weer.
Programma's:
100
1.
Wonen in Assen
2.
Werken in Assen
3.
Meedoen in Assen
4.
Aantrekkelijk Assen
5.
Samen werken aan Assen
6.
Bedrijfsvoering
7.
Vastgoed en Grondbedrijf
8.
Algemeen financieel beleid
https://assen.publicaties.app/pub/programmabegroting2023/0/p84-2lastenenbatenpertaakveld