Document · PDF

Toelichting Bijlage 3 - Onderzoek verkeer en parkeren

Politieke Avond 6 december 2023, gemeente ArnhemBij agendapunt: Vaststellen: bestemmingsplan 'Chw Zijdekwartier'8.754 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem

Opdrachtgever

Klok Groep Bouw & Ontwikkeling B.V. & BPD Ontwikkeling B.V.

Titel rapport

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem

Kenmerk

010067.20220404.R1.13

Datum publicatie

2 november 2022

Projectleider Goudappel

Danny van Beusekom

Inhoudsopgave 1. Inleiding

1.1

Aanleiding

1.2

Positionering van het plan

1.3

Programma

1.4

Doelgroepen in het Zijdekwartier

1.5

Vertaling doelgroep naar het Zijdekwartier

1.6

Leeswijzer

2. Parkeerbehoefte conform gemeentelijk beleid

2.1

Aanpak en uitgangspunten

2.2

Ongewogen parkeerbehoefte

2.3

Parkeerbehoefte per moment van de week

3. Mobiliteitsstrategie

4. Parkeerbehoefteberekening maatwerkbenadering

4.1

Mogelijkheden voor maatwerk

4.2

Lager aandeel bezoekers binnen de parkeernorm

4.3

Resumé

4.4

Parkeerbehoefte

4.5

Parkeerbehoefte per moment van de week

5. Fietsparkeren

6. Verkeersgeneratie

6.1

Inleiding

6.2

Verkeersgeneratie

6.3

Resultaten

6.3.1

Cyclustijden

6.3.2

Opstelcapaciteit

6.4

Conclusie

7. Conclusie

Bijlage 1: Samenvatting onderzoek D. Blomjous

Bijlage 2: Effect deelmobiliteit

Bijlage 3: Onderbouwing parkeerbehoefte bezoekersparkeren

Bijlage 4: Verkeersintensiteiten referentievariant

Bijlage 5: Verkeersintensiteiten planvariant

1. Inleiding 1.1

Aanleiding

Met de opening van Enka in 1913 bracht Jacques Hertogs de moderne industriële wereld naar Arnhem. De modernste en mooiste kunstzijdes werden hier vervaardigd. Met de naam Zijdekwartier wordt het verleden dan ook geëerd. Zijdekwartier kent een rijke historie en heeft nog steeds een industrieel karakter. Klok Groep Bouw & Ontwikkeling B.V. en BPD Ontwikkeling B.V. bereiden de herontwikkeling van het Enka-terrein in Arnhem voor: het Zijdekwartier. Er worden 539 woningen/appartementen gerealiseerd. Het gebied wordt ontsloten via de Tivolilaan. Vanuit duurzaamheid, leefbaarheid, hittestress en de kwaliteit van de openbare ruimte is het wenselijk om kritisch te kijken naar het aantal te realiseren parkeerplaatsen en de locatie ervan. Om die reden wordt parkeren geconcentreerd in enkele (gebouwde) parkeervoorzieningen (zie figuur 1.1), zodat er een autoluwe openbare ruimte ontstaat met ruimte voor groen, voetgangers en fietsers. Met parkeren op afstand worden bewoners en bezoekers tevens gestimuleerd om duurzamere alternatieven voor de auto te gebruik (lopen, fietsen en openbaar vervoer).

Figuur 1.1: Autoluwe woonwijk met parkeren op afstand

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Klok Groep Bouw & Ontwikkeling B.V. en BPD Ontwikkeling B.V. hebben Goudappel B.V. gevraagd een analyse uit te voeren naar een passende parkeernorm voor dit gebied. De parkeerbehoeftestudie heeft een plaats in het bestemmingsplanproces en vormt een onderdeel van het bestemmingsplan.

1.2

Positionering van het plan

Zijdekwartier wordt een nieuw aantrekkelijk stuk stad met als kernwaarden groenstedelijk, ontspannen en autoluw. Door de benodigde autoparkeerplaatsen te concentreren op enkele locaties kan een ontspannen, groen en autoluw stedelijk (woon)milieu gerealiseerd worden. Doelgroepen en woningen voor Zijdekwartier zijn gevarieerd met een focus op jonge dynamische stedelingen en compacte stadsappartementen. Tussen de dynamische OV-knooppunten Velperpoort en Presikhaaf en in aansluiting op de omliggende wijken en functies, komt een nieuw groen en stedelijk verdicht woonmilieu. Mobiliteit is in transitie door onder andere ruimtedruk, klimaat en innovaties zoals deelmobiliteit. Zijdekwartier wordt een woonmilieu waarbij mobiliteit op een toekomstbestendige manier wordt ingevuld. De 15-minutenstad en het STOMP-principe (Stappen, Trappen, OV, MaaS en Privéauto) vormen belangrijke uitgangspunten. Het stimuleren van duurzame mobiliteit is een onderdeel van het Arnhems Coalitieakkoord 2022-2026. Het autobezit en autogebruik onder de grootste doelgroep jonge stedelingen is relatief laag en door de ligging op fietsafstand van twee OV-knooppunten en binnenstad van Arnhem zijn goede alternatieven beschikbaar voor de auto. Voor het incidentele autogebruik worden deelauto’s aangeboden in het Zijdekwartier.

Toekomstige bewoners profiteren optimaal van de aanwezige voorzieningen en het openbaar vervoer op loop- en fietstafstand. In de wijk krijgen voetgangers en fietsers een hogere prioriteit. Gekoppeld aan de entree van de woongebouwen of op de kavel van de grondgebonden woning is het fietsparkeren voorzien. De fiets is hiermee dichterbij de woning gestald en krijgt hierdoor voorrang op de auto. Bewoners parkeren hun auto niet voor de deur/in de straat maar doen dit op collectieve parkeervoorzieningen zoals parkeerhoven, een stallingsgarage en voor het overgrote deel in de gebouwde parkeervoorziening aan het spoor. Tevens komen er bij de voorzieningen in de wijk zoals de portiersloge en de actieve plint aan de loper aanvullende stallingsplaatsen voor fietsen.

1.3

Programma

Het programma is onderverdeeld in deelgebieden en weergegeven in tabel 1.1, 1.2 en 1.3. Daarnaast wordt nog een detailhandel van 400 m² bvo gerealiseerd.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Blok A, B, C en D

m² GO

aantal

2-kamerappartement

50 m²

2/3-kamerappartement

65 m²

3-kamerappartement

75 m²

50 m²

75 m²

85 m²

100 m²

vrije sector huur

koopappartementen

120 m²

totaal

254

Tabel 1.1: Programma blok A, B, C en D

Blok E, F en G

m² GO

aantal

studio’s

40 m²

2-kamerappartement

55 m²

2/3-kamerappartement

65 m²

rolstoelwoningen

65 m²

atelierwoningen

75 m²

sociale huur

totaal

195

Tabel 1.2: Programma blok E, F en G

overig programma

m² GO

grondgebonden woning

140 m²

detailhandel

aantal 90 400 m² BVO

Tabel 1.3: Overig programma

1.4

Doelgroepen in het Zijdekwartier

Klok Groep Bouw en Ontwikkeling B.V. en BPD Ontwikkeling B.V. hebben onderzoek gedaan naar de mogelijke doelgroepen op basis van de doelgroepenindeling van Whooz (zie figuur 1.2).

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Figuur 1.2: Whize doelgroepsegmentatie op basis van leeftijd en welstand (bron: Whooz)

Op basis van doelgroepenanalyse van de stad en de directe omgeving zijn de belangrijkste Whize-doelgroepen voor het Zijdekwartier voor de appartementen Dromen en Rondkomen (sociale huur), Jong en Hoopvol (huur) en Stedelijke Dynamiek (koop) en voor de grondgebonden koopwoningen Gewoon Gemiddeld en Plannen en Rennen. Deze doelgroepen wonen nu al relatief veel in de omringende wijken (zie figuur 1.3). Daar wonen ze vooral in oudere woningen, maar met vergelijkbare oppervlaktes en typen als het gewenste programma voor Zijdekwartier. Het zijn vaak jongere doelgroepen, die zich aangetrokken voelen door de stad. Dankzij het nieuwe woningaanbod krijgen zij de kans om wooncarrière te maken in de buurt. Sommige zullen niet eens persé groter gaan wonen, maar wel in een nieuwe woning met alle gemakken die het Zijdekwartier biedt, bijvoorbeeld de aanwezigheid van voorzieningen en OV-knooppunten op korte afstand (zie hoofdstuk 3).

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Figuur 1.3: Whize-doelgroepen (aantal huishoudens) in omgeving Zijdekwartier (bron: Whooz)

De Whize-doelgroepen voor de appartementen zijn vooral alleenstaanden en samenwonenden, die in Arnhem willen blijven wonen met alle voorzieningen op loop- en fietsafstand. Het autobezit onder deze doelgroepen, die veel in kleinere appartementen wonen, is daarom ook laag. Voorgaande blijkt uit het dashboard autobezit van BPD, dat gebaseerd is op data van CBS en Whooz. Van de doelgroepen Dromen en Rondkomen en Jong en Hoopvol heeft bijvoorbeeld gemiddeld circa tweederde geen eigen auto in de gemeente Arnhem. In de

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

autobezitdata van CBS zitten niet alle leaseauto’s waardoor een opslag van 0,1 parkeerplaats voor de koopwoningen is aan te bevelen en verder een opslag voor het bezoekersparkeren1.

Figuur 1.4 Autobezit gemeente Arnhem per Whize-doelgroep en type woning (Bron: CBS en Whooz, bewerking BPD)

Naast de conclusies die we kunnen trekken uit de doelgroepenanalyse en de daaraan gekoppelde parkeervraag, wordt in het Plan Zijdekwartier ingezet op een duurzame mobiliteitsvisie. Er wordt een hoogwaardige stedelijk milieu gerealiseerd waarbij het OV-gebruik en langzaam verkeer wordt gestimuleerd. Deelmobiliteit wordt gestimuleerd en gefaciliteerd, en goede oplossingen voor fietsparkeren behoren tot de ontwerpopgave van de verschillende deelontwikkelingen. Door daarnaast maximaal 1 parkeerplaats te faciliteren direct nabij de woningen (en voor sommige woningen per definitie in de mobiliteitshub) richt het Zijdekwartier zich met haar concept met

Zie paragraaf 4.3 en 4.4, waarin de opslag voor bezoekers is opgenomen en een hogere parkeernorm voor

koopappartementen zijn gehanteerd.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

name op de doelgroep die minder auto georiënteerd is. De koper kiest bewust voor autoluw woonmilieu en ziet dit als een voordeel. Men accepteert dat de auto veelal niet bij de voordeur staat, maar op loopafstand.

1.5

Vertaling doelgroep naar het Zijdekwartier

In de Parkzijde komen straks diverse woningen met een tuin voor zowel gezinnen, senioren als starters in een parkachtig landschap die aansluiten op de lagere bebouwing van de bestaande naastgelegen woonwijk. Hier ontstaat een intieme en geborgen groene buurt waar veilig samen gespeeld kan worden in het groen. Aan de andere kant van de bomenlaan, de Carrézijde, komt er een net zo groen maar stedelijker milieu met betaalbare huur- en koop appartementen, waar voornamelijk kleinere huishoudens een plek vinden om te wonen. De appartementen zullen grotendeels betaalbaar worden en gedeelde luxe voorzieningen zullen zorgen voor internationale allure. Denk hierbij aan een rooftop bar/flexwerk plek, sportfaciliteiten, coffee’s to go, deelfietsen en auto’s. De oude portierloge is het enige tastbare gebouw dat nog over is van de oude Enkafabriek en blijft bestaan. Dit gebouwtje geeft een kans om als “stepping stone” in de positionering te functioneren. Door een publieksfunctie, zoals horeca in de portiersloge te vestigen, is er een reden om naar dit terrein te komen. Tegelijkertijd biedt dat voor de bestaande buurt een aanleiding om tegenover de basisschool voor en na het wegbrengen van de kinderen elkaar te ontmoeten en tegelijkertijd informatie over het Zijdekwartier te vinden.

Straks staat de portiersloge in het park aan de rand van Zijdekwartier en vormt het scharnierpunt tussen de bestaande wijken en de nieuwe wijk. Een plek waar buurtbewoners en vrienden elkaar ontmoeten, waar je kan werken en nu alvast kan proeven hoe leven in Zijdekwartier straks wordt.

1.6

Leeswijzer

De parkeerbehoefte conform de Arnhemse parkeernorm is weergegeven in hoofdstuk 2. Gegeven de specifieke doelgroep voor het Zijdekwartier wordt een lagere parkeerbehoefte verwacht, dan de parkeernorm van de gemeente Arnhem aangeeft. Dit is beschreven in hoofdstuk 3 en 4. De prognose van het aantal fietsparkeerplaatsen is weergegeven in hoofdstuk 5. In hoofdstuk 6 is de verkeersgeneratie en de mate van verkeersafwikkeling bepaald.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

2. Parkeerbehoefte conform gemeentelijk beleid 2.1

Aanpak en uitgangspunten

De parkeerbehoefte kan worden berekend door de omvang van de functie te vermenigvuldigen met de bijbehorende parkeernorm uit het gemeentelijk parkeerbeleid. Het resultaat van de berekening is het aantal benodigde parkeerplaatsen, oftewel de ongewogen parkeerbehoefte. De parkeernormen van de gemeente Arnhem (‘Beleidsregels voor toepassing van artikel 2.5.30 van de Bouwverordening gemeente Arnhem 2003’) zijn weergegeven in tabel 2.1. De parkeernormen vormen de basis voor de planvorming. Voor de studio (40 m² go) is geen specifieke parkeernorm opgenomen. Daarom is voor dit type woning aangesloten bij het gemiddelde parkeerkengetal van CROW publicatie 381 (‘Toekomstbestendig parkeren’). Het aandeel bezoek is 0,3 parkeerplaats per woning. parkeernorm

eenheid

rijwoning

1,5

parkeerplaats per woning

studio 40 m² gbo (norm gebaseerd op CROW ‘tiny house’)

0,7

parkeerplaats per woning

appartementen tot 75 m² gbo

1,0

parkeerplaats per woning

appartementen tussen 75 en 120 m² gbo

1,3

parkeerplaats per woning

appartementen groter dan 120 m² gbo

1,6

parkeerplaats per woning

detailhandel

3,0

parkeerplaats per 100 m² BVO

Tabel 2.1: Parkeernormen gemeente Arnhem

Niet op ieder moment van de week is de parkeerbehoefte van de verschillende doelgroepen even hoog. Om die reden wordt gewerkt met aanwezigheidspercentages, welke zijn weergegeven in tabel 2.2. werkdag

zaterdag

zondag

ochtend

middag

avond

koopavond

nacht

middag

avond

middag

bewoners

50%

90%

80%

100%

60%

80%

70%

bezoekers

10%

20%

80%

70%

60%

100%

70%

detailhandel

30%

60%

10%

75%

100%

Tabel 2.2: Aanwezigheidspercentages (bron: CROW publicatie 381 ‘Toekomstbestendig parkeren’)

2.2

Ongewogen parkeerbehoefte

Aan de hand van het functieprogramma en de parkeernormering is de ongewogen parkeerbehoefte bepaald. In onderstaande tabellen is deze parkeerbehoefte weergegeven.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

aantal

woningfonds (vrije sector huur)

bewoners

totaal

bezoekers

totaal

50 m² gbo

0,7

50,4

0,3

21,6

65 m² gbo

0,7

47,6

0,3

20,4

75 m² gbo

0,3

10,2

totaal

132

52,2

Tabel 2.3: Ongewogen parkeerbehoefte woningfonds (vrije sector huur)

aantal

koopappartementen

bewoners

totaal

bezoekers

totaal

50 m² gbo

0,7

17,5

0,3

7,5

75 m² gbo

0,3

7,5

85 m² gbo

0,3

100 m² gbo

0,3

120 m² gbo

1,3

0,3

totaal

75,5

Tabel 2.4: Ongewogen parkeerbehoefte koopappartementen

aantal

sociale huur

bewoners

totaal

bezoekers

totaal

40 m² gbo (studio – gemiddeld CROW)

0,4

0,3

55 m² gbo

0,7

0,3

65 m² gbo

0,7

0,3

65 m² gbo

0,7

3,5

0,3

1,5

75 m² gbo

0,3

totaal

127,5

58,5

Tabel 2.5: Ongewogen parkeerbehoefte sociale huur

aantal 90

grondgebonden woning

bewoners

totaal

bezoekers

totaal

140 m² gbo

1,2

108

0,3

totaal

108

Tabel 2.6: Ongewogen parkeerbehoefte grondgebonden woningen

aantal 400 m² bvo

norm 3

totaal per 100 m² bvo

totaal

12 12

Tabel 2.7: Ongewogen parkeerbehoefte voorzieningen

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

De ongewogen parkeerbehoefte is samengevat als volgt: •

bewoners: 443 parkeerplaatsen;

•

bezoekers: 161,7 parkeerplaatsen;

•

detailhandel: 12 parkeerplaatsen.

2.3

Parkeerbehoefte per moment van de week

De parkeerbehoefte per moment van de week is weergegeven in tabel 2.8. Op het drukste moment zijn 530 parkeerplaatsen benodigd. werkdag

zaterdag

zondag

ochtend

middag

avond

koopavond

nacht

middag

avond

middag

bewoners

221,5

398,7

354,4

443

265,8

354,4

310,1

bezoekers

16,2

32,3

129,4

113,2

0,0

97,0

161,7

113,2

voorzieningen

3,6

7,2

1,2

totaal

241,3

261,0

529,3

476,6

443,0

374,8

516,1

423,3

totaal afgerond

242

262

530

477

443

375

517

424

Tabel 2.8: Parkeerbehoefte per moment van de week

Met deelmobiliteit is het mogelijk een duurzaam alternatief te bieden voor het eigen autobezit. Het voorstel is de volgende rekenregel voor deelmobiliteit te hanteren: •

10% reductie op de parkeerbehoefte van bewoners;

•

1 deelauto vervangt 4 gereduceerde parkeerplaatsen.

De parkeerbehoefte per moment van de week inclusief deelautosysteem is weergegeven in tabel 2.9. Op het drukste moment zijn 502 parkeerplaatsen benodigd. werkdag

zaterdag

zondag

ochtend

middag

avond

koopavond

nacht

middag

avond

middag

bewoners

221,5

398,7

354,4

443

265,8

354,4

310,1

reductie 10%

-22,2

-39,9

-35,4

-44,3

-26,6

-35,4

-31,0

deelauto’s

bezoekers

16,2

32,3

129,4

113,2

0,0

97,0

161,7

113,2

detailhandel

3,6

7,2

1,2

totaal

231,1

250,9

501,4

453,2

410,7

360,2

492,7

404,3

totaal afgerond

232

251

502

454

411

361

493

405

Tabel 2.9: Parkeerbehoefte per moment van de week (inclusief deelautosysteem)

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

3. Mobiliteitsstrategie Klok Groep Bouw & Ontwikkeling B.V. en BPD Ontwikkeling B.V. hebben duurzaamheid hoog in het vaandel staan. Onderdeel daarvan is de ontwikkeling van een duurzaam mobiliteitsconcept voor het Zijdekwartier. De mobiliteitsstrategie bedient de volgende doelen: •

de mens centraal: bevorderen van sociale contacten en gezondheid;

•

realiseren van een aantrekkelijke openbare ruimte/verblijfsgebied;

•

bevorderen van duurzame mobiliteit;

•

aanbieden van goede verbindingen als voorwaarde voor een gezonde economie;

•

maakbaar en toekomstbestendig.

Figuur 3.1: Mobiliteitsstrategie

Verdichting van het stedelijk netwerk levert extra verkeersbewegingen op de bestaande infrastructuur op. Vanuit bereikbaarheids-, leefbaarheids- en gezondheidsdoelstellingen is het wenselijk de automobiliteit in stedelijk gebied zoveel mogelijk te beperken. Uitlaatgassen en geluid zetten de leefbaarheid onder druk. Ook vanuit de kwaliteit van de openbare ruimte is het gewenst kritisch te kijken naar autobezit en -gebruik: auto’s hebben namelijk veel meer ruimte nodig dan openbaar vervoer, fietsers en voetgangers (zie figuur 3.2). Juist in hoogstedelijk gebied is er behoefte aan openbaar groen en een prettig vormgegeven openbare ruimte. Daarom is het van belang kritisch te kijken naar autobezit en -gebruik.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Figuur 3.2: Ruimtegebruik mobiliteit per persoon (blauw = ruimte voor parkeren, grijs = totale benodigde ruimte)

Zonder investeringen in duurzame mobiliteit ontstaat een steeds grotere vraag naar ruimte voor autoinfrastructuur in de toekomst (zie figuur 3.3) als gevolg van de ruimtelijke ontwikkelingen. Aangezien de ruimte schaar is, wordt het steeds lastiger om daar invulling aan te geven. Ook daarom is het nodig om alternatieve mobiliteit te stimuleren (zie figuur 3.4). Met het plan voor het Zijdekwartier van Klok Groep Bouw & Ontwikkeling B.V. wordt hier actief op ingezet.

Figuur 3.3: Prioriteit voor ruimte-efficiënte en duurzame mobiliteit

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Figuur 3.4: Mobiliteitstransitie nodig om bereikbaarheids-, leefbaarheids- en gezondheidsdoelen te bereiken

Het Zijdekwartier ligt binnen hoogstedelijk gebied en dat is gunstig voor de toekomstige bewoners: veel winkels en voorzieningen liggen namelijk op loop- en fietsafstand van het plangebied (zie figuur 3.5 en tabel 3.1) en dat biedt alleen daarom al mogelijkheden voor het bevorderen van een actieve mobiliteit. Dat is gezond en goed voor de leefbaarheid van bestaande en nieuwe inwoners. Daarnaast is er sprake van een zeer goede bereikbaarheid per openbaar vervoer: de stations Presikhaaf en Velperpoort met frequente regionale verbindingen liggen op loop- en fietsafstand van het Zijdekwartier. Ook de bushalte ‘Raapopseweg’ is te voet goed bereikbaar (circa 250 meter lopen). Uit onderzoek blijkt mensen railverbindingen aantrekkelijker vinden dan een busverbinding. Met de nabijheid van de stations Presikhaaf en Velperpoort is een reële kans dat bewoners en bezoekers de auto laten staan en het openbaar vervoer kiezen. loopafstand

acceptabele loopafstand2

supermarkt Velperweg (Albert Heijn)

550 m

1.000 m

supermarkt Vrij Nederlandstraat (Dekamarkt)

700 m

1.000 m

bushalte lokale/interlokale bus

250 m

500 m lokale bus en 900 m interlokale bus

station Presikhaaf

750 m

900 m3

fietsafstand

acceptabele fietsafstand

1.200 m

2.800 m²

station Velperpoort

Tabel 3.1: Voorzieningen op loopafstand

Bron: CROW publicatie ‘Inzicht in acceptabele loopafstanden’.

Bron: HOV op loopafstand Het invloedsgebied van HOV-haltes, Fred van der Blij, Jeroen Veger en Clasien Slebos.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Figuur 3.5: Voorzieningen op loop- en fietsafstand (ondergrond: Openstreetmap)

Er zijn volop duurzame mobiliteitskansen voor het Zijdekwartier: •

De stations Presikhaaf en Velperpoort liggen op loop- en fietsafstand, zodat de combinatie lopen en openbaar vervoer erg krachtig kan werken.

•

De binnenstad van Arnhem ligt binnen 2,5 km, wat prima past bij de reikwijdte van de (elektrische) fiets.

•

(Elektrische) deelauto’s vormen een volwaardig alternatief voor de traditionele tweede auto. Juist vanwege de goede fiets- en openbaar vervoer verbindingen is een (tweede) auto minder noodzakelijk en kostbaar. De deelauto is geschikt voor die ritten die per fiets of openbaar vervoer minder aantrekkelijk zijn.

•

Elk gebouw heeft een eigen interne fietsenstalling op maaiveld. De stallingsvoorziening is van hoge kwaliteit.

•

Voor bezoekers worden separate fietsparkeervoorzieningen gemaakt dicht bij de ingang van de gebouwen.

•

Auto’s worden geparkeerd in een aantal (gebouwde) parkeervoorzieningen, die voor een deel op afstand liggen. Hiermee worden bewoners en bezoekers gestimuleerd om alternatieve vervoerwijzen voor de auto te gebruiken.

•

Laadpalen voor elektrisch opladen worden gesitueerd op de meest gunstige parkeerplaatsen en alle parkeerplaatsen worden voorbereid op de toekomst door ‘loze elektraleidingen’ aan te leggen. Hierdoor is het mogelijk op eenvoudige wijze extra laadpalen te plaatsen in de toekomst.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

4. Parkeerbehoefteberekening maatwerkbenadering In dit hoofdstuk worden de mogelijkheden die er zijn om uit te gaan van een maatwerk parkeervraagberekening toegelicht. Vervolgens wordt het effect hiervan toegepast op de parkeervraagberekening.

4.1

Mogelijkheden voor maatwerk

Er zijn verschillende redenen die aanleiding geven om over te gaan tot een maatwerk parkeervraagberekening. Deze zijn hierna uitgewerkt. Nabijheid van openbaar vervoer De projectlocatie ligt op loopafstand van de stations Arnhem Presikhaaf en Arnhem Velperpoort. Doordat deze stations dichtbij zijn gelegen (zie figuur 4.1), wordt een goed alternatief geboden voor autobezit. Verder bevindt zich op de Velperweg nabij de Tivolilaan een bushalte waar 6 lijnen halteren (lijnen 1, 7, 26, 27, 29 en 331). Door de aanwezigheid van de stations en de bushalte zijn toekomstige bewoners minder afhankelijk van de auto voor de lokale en regionale verplaatsingen.

Figuur 4.1: Looproutes naar Arnhem Presikhaaf (750 meter) en Arnhem Velperpoort (1.200 meter)

De nabijheid van een station heeft invloed op het gemiddeld autobezit (zie figuur 4.2). Het effect is afhankelijk van het type station: bij een groter station (type ‘kathedraal’) is een groter effect te verwachten van bij een kleiner station (type ‘stop’). Station Arnhem Presikhaaf en station Arnhem Velperpoort wordt door ProRail gezien als ‘basis’ station4, dit is één stap hoger dan type ‘stop’. Gemiddeld ligt het autobezit (binnen ongeveer een

Zie: https://stations.nl/stations/stationsklasse

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

kilometer) bij een dergelijk station circa 15% lager, blijkt uit onderzoek van Blomjous, verbonden aan de Universiteit van Twente, uitgevoerd in 2019 (zie voor een samenvatting van het onderzoek: bijlage 1).

Figuur 4.2: Effect van de nabijheid van een station op het personenautobezit per huishouden in Nederland (bron: Blomjous, Explanation of household car ownership with proximity to train stations, zie voor samenvatting van het onderzoek bijlage 1)

Voorzieningen dichtbij Door ligging nabij het centrum van Arnhem en de wijken Molenbeke, Klarendal en Plattenburg is een uitgebreid aanbod van voorzieningen op loop- en fietsafstand beschikbaar (zie hoofdstuk 3). Hiervoor zijn de toekomstige bewoners minder afhankelijk van de auto. Verschil tussen huur- en koopappartementen Er wordt bij de Arnhemse parkeernormen voor appartementen geen onderscheid gemaakt tussen huur en koop. Landelijk kennisinstituut CROW hanteert eigen parkeerkencijfers voor huur- en koopappartementen, omdat in de praktijk blijkt dat het personenautobezit bij een huishouden in een huurwoning lager ligt dan bij een huishouden in een koopwoning. Het onderscheid in parkeernorm wordt ook in gemeenten met dezelfde stedelijkheidsgraad als Arnhem gehanteerd: bijvoorbeeld Apeldoorn, Deventer en Nijmegen. Er wordt gerekend met het minimum parkeerkencijfer uit CROW publicatie 381 ‘Toekomstbestendig parkeren binnen de brandbreedte voor het gebied ‘rest bebouwde kom – sterk stedelijk gebied’ om de volgende redenen: •

er wordt binnen CROW onderscheid gemaakt tussen huur- en koopwoningen;

•

de treinstations Presikhaaf en Velperpoort liggen dichtbij;

•

de bushalte voor lokaal en interlokaal vervoer ligt op slechts 250 meter;

•

winkel-, sport- en overige voorzieningen liggen op loop- en fietsafstand;

•

parkeren wordt geconcentreerd in het plangebied en ligt daarmee op iets grotere loopafstand (bijvoorbeeld in de parkeerhub), waardoor autoverkeer ontmoedigd wordt;

•

er worden geen parkeerplaatsen in eigendom uitgegeven, maar er is sprake van gedeeld gebruik.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

4.2

Lager aandeel bezoekers binnen de parkeernorm

Het aandeel bezoekers binnen de parkeernorm voor woningen is 0,3 parkeerplaats. Uit recent onderzoek5 blijkt dat dit aan de hoge kant is (zie bijlage 3). Voor ongereguleerd gebied (geen betaald parkeren in de omgeving) blijkt dat 0,15 parkeerplaats per woning ruim voldoende is. Voor het Zijdekwartier is gerekend met 0,2 parkeerplaats per woning. Door een iets hogere parkeernorm te hanteren wordt voorkomen dat overlast ontstaat in de omgeving.

4.3

Resumé

De genoemde redenen geven aanleiding om voor de nieuwe woningen aan te sluiten bij minimale bewonersparkeerkencijfers uit de meest recente parkeerkencijfers van CROW uit 2020: publicatie 381 ‘Toekomstbestendig parkeren’. CROW maakt voor de parkeerkencijfers onderscheid naar type gebied. Arnhem is een sterk stedelijke gemeente en de projectlocatie bevindt zich in de zone ‘rest van de bebouwde kom’. De gehanteerde parkeernormen zijn roze gearceerd. CROW 381 (minimum)

bewoners vaste parkeerplaats

bewoners zwerf parkeerplaats

bezoekers6

rijwoning

1,4

1,0

0,1

0,2

parkeerplaats per woning

appartement koop duur

1,5

1,0

0,2

parkeerplaats per woning

1,3

1,0

0,2

parkeerplaats per woning

1,1

0,8

0,2

parkeerplaats per woning

0,9

0,6

0,2

parkeerplaats per woning

0,6

0,3

0,2

parkeerplaats per woning

appartement koop midden appartement koop goedkoop appartement huur midden/goedkoop/sociaal appartement/studio/tiny house detailhandel

detailhandel

3,0

parkeerplaats per 100 m² bvo

Tabel 4.1: Te hanteren parkeernormen

De parkeernormen op maat komen goed overeen met het personenautobezit in de wijk Velperweg e.o. (zie tabel 4.2).

5 Bron: Parkeerkencijfer voor bezoek aan bewoners: de grote onbekende (Marlou Tiesinga, Jeroen Quee en Sjoerd

Stienstra), 2021. 6

Voor de bezoekers is ten opzichte van het parkeerkencijfer van CROW publicatie 381 een reductie van 0,1 parkeerplaats per

woning toegepast (zie paragraaf 4.2).

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

personenautobezit wijk Velperweg e.o. (bron: CBS)

CROW minimum (zonder bezoek)

appartement sociaal

0,4

0,6

appartement huur

0,6

appartement koop rijwoning

1,4

1,1

Tabel 4.2: Vergelijking personenautobezit wijk Velperweg e.o. met minimum parkeerkencijfer CROW

4.4

Parkeerbehoefte

De koopappartementen ≥ 75 m² gbo en grondgebonden woningen hebben een parkeerplaats, die exclusief toegewezen is en gekoppeld is aan deze woning (om deze reden zijn aanwezigheidspercentages voor deze woningen niet van toepassing). Voor de overige woningen geldt dat zij parkeerplaatsen delen met andere bewoners/bezoekers. Het gehele plangebied is een parkeerverbodszone, met uitzondering van de parkeervoorzieningen. Er komt een parkeerbeheerssysteem, dat er voor zorgt dat er voldoende parkeercapaciteit beschikbaar is voor bewoners, werknemers en bezoekers. Het hele gebied is een parkeersverbodszone (enkel parkeren in de parkeerhub en de parkeervakken). De toegewezen plekken worden gerealiseerd in: •

mandelige terreinen nabij de woningen;

•

een afgesloten parkeergarage (toegewezen plaatsen);

•

de parkeerhub (toegewezen plaatsen en zwerfplekken).

De niet toegewezen plekken (de zogenaamde zwerfplekken) en de bezoekersplekken worden gerealiseerd in de parkeerhub. Iedere bewoner van het Zijdekwartier krijgt een eigendomsaandeel in deze HUB, mandelig terrein en/of de parkeergarage. Het aandeel is gekoppeld aan de parkeernorm behorend bij de woningtypologie. De zwerfplekken en de bezoekersplekken zijn vrij beschikbaar en worden met een parkeerbeheerssysteem gemonitord. Zowel de exclusieve plaatsen als het eigendomsaandeel in de Hub is niet los van de appartementsrechten en de woningen te vervreemden. Ontwikkelaar neemt dit op in de leveringsaktes van de woningen zodat dit toekomstig geborgd is. Op deze wijze ontstaat er een toekomstbestendige parkeeroplossing die binnen de grenzen van het plan wordt opgelost zonder overlast voor de omliggende wijken. Hoewel dit niet nodig geacht wordt, kan de gemeente Arnhem in de toekomst parkeerregulering inzetten als extra instrument om overlast voor omliggende wijken te beperken. Om hier nu reeds op voor te sorteren zal in de leveringsaktes van de woningen van Zijdekwartier vastgelegd worden dat geen aanspraak gemaakt kan worden op bewonersvergunningen omdat de parkeerbehoefte is voorzien binnen het plangebied. De ongewogen parkeerbehoefte is weergegeven in de tabellen 4.3 tot en met 4.7. Voor de rolstoelwoning is rekening gehouden met 1 parkeerplaats per woning (bewoners).

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

woningfonds (middenhuur)

bewoners (zwerf)

totaal

bezoekers

totaal

2 kamer appartement - 50 m² gbo

0,6

43,2

0,2

14,4

2/3 kamer appartement - 65 m² gbo

0,6

40,8

0,2

13,6

3 kamer appartement - 75 m² gbo

0,6

20,4

0,2

aantal

totaal

6,8

104,4

34,8

Tabel 4.3: Ongewogen parkeerbehoefte woningfonds (vrije sector huur)

koopappartementen

bewoners (vast)

koop goedkoop - 50 m² gbo

koop midden - 75 m² gbo

10 10 10

aantal

totaal

bewoners (zwerf)

totaal

bezoekers

totaal

0,8

0,2

koop midden - 85 m² gbo

0,2

koop duur - 100 m² gbo

0,2

koop duur - 120 m² gbo

0,2

totaal

Tabel 4.4: Ongewogen parkeerbehoefte koopappartementen

sociale huur

bewoners (vast)

totaal

bewoners (zwerf)

totaal

bezoekers

studio - 40 m² gbo

0,3

0,2

2-kamerappartement - 55 m² gbo

0,6

0,2

2/3-kamerappartement - 65 m² gbo

0,6

0,2

rolstoelwoning - 65 m² gbo

0,2

atelierwoning - 75 m² gbo

0,6

0,2

aantal

totaal

102

Tabel 4.5: Ongewogen parkeerbehoefte sociale huur

aantal 90

grondgebonden woning

bewoners (vast)

totaal

bewoners (zwerf)

totaal

bezoekers

totaal

grondgebonden woning - 140 m² gbo

0,1

0,2

totaal

Tabel 4.6: Ongewogen parkeerbehoefte grondgebonden woningen

aantal 400

detailhandel

CROW

totaal

m² bvo

3,0

Tabel 4.7: Ongewogen parkeerbehoefte voorzieningen

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

De ongewogen parkeerbehoefte is samengevat als volgt:: •

bewoners vaste parkeerplaatsen: 150 parkeerplaatsen;

•

bewoners zwerfparkeerplaatsen: 239,4 parkeerplaatsen;

•

bezoekers: 107,8 parkeerplaatsen;

•

voorzieningen: 12 parkeerplaatsen.

4.5

Parkeerbehoefte per moment van de week

De parkeerbehoefte per moment van de week is weergegeven in tabel 4.8. Deze is bepaald door de ongewogen parkeerbehoefte te vermenigvuldigen met de aanwezigheidspercentages (zie tabel 2.2). Op het drukste moment zijn 453 parkeerplaatsen benodigd. werkdag

zaterdag

zondag

ochtend

middag

avond

koopavond

nacht

middag

avond

middag

119,7

215,5

191,5

239,4

143,6

191,5

167,6

150

bezoekers

10,8

21,6

86,2

75,5

0,0

64,7

107,8

75,5

voorzieningen

3,6

7,2

1,2

totaal

284,1

298,5

452,9

426,0

389,4

370,3

449,3

393,0

totaal afgerond

285

299

453

426

390

371

450

394

bewoners gedeelde parkeerplaats bewoners vaste parkeerplaats

Tabel 4.8: Parkeerbehoefte per moment van de week

Met deelmobiliteit is het mogelijk een duurzaam alternatief te bieden voor het eigen autobezit. Het voorstel is de volgende rekenregel voor deelmobiliteit te hanteren: •

10% reductie op de parkeerbehoefte van bewoners;

•

1 deelauto vervangt 4 gereduceerde parkeerplaatsen.

KlokGroep Bouw en Ontwikkeling en BPD willen 10 deelauto’s plaatsen. De gemeente Arnhem wil graag de garantie hebben voor een zo lang mogelijke exploitatieperiode. Deelmobiliteit werkt volgens het vraag en aanbod principe. Op dit moment maken aanbieders van deelmobiliteit geen harde/langjarige (5-10 jaar) afspraken over gegarandeerde aanwezigheid van deelauto’s. Wel wordt de mogelijkheid voor het plaatsen van deelauto’s op zichtbare plekken in plan zijdekwartier maximaal gefaciliteerd. Aangezien alle bewoners van zijdekwartier verenigd zijn in de Vve van de parkeerhub (en de gezamenlijke tuinen), wordt de verplichting om te zorgen dat deelmobiliteit toekomstbestendig geregeld is binnen het plan doorgelegd naar de vve. Daarbij wordt vastgelegd dat er ieder jaar afspraken gemaakt worden met aanbieders van deelmobiliteit binnen het plan. De parkeerbehoefte per moment van de week inclusief deelautosysteem is weergegeven in tabel 4.9. Op het drukste moment zijn 427 parkeerplaatsen benodigd.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

werkdag

zaterdag

zondag

ochtend

middag

avond

koopavond

nacht

middag

avond

middag

119,7

215,5

191,5

239,4

143,6

191,5

167,6

150

reductie 10%

-27,0

-36,5

-34,2

-38,9

-29,4

-34,2

-31,8

deelauto’s

bezoekers

10,8

21,6

86,2

75,5

0,0

64,7

107,8

75,5

detailhandel

3,6

7,2

1,2

totaal

267,1

281,5

426,4

401,8

360,5

351,0

425,2

371,3

totaal afgerond

268

282

427

402

361

351

426

372

bewoners gedeelde parkeerplaats bewoners vaste parkeerplaats

Tabel 4.9: Parkeerbehoefte per moment van de week (inclusief deelautosysteem)

De parkeerbehoefte is bepaald op basis van het programma weergegeven in hoofdstuk 1 (539 woningen en 400 m² BVO detailhandel). Het bestemmingsplan maakt 600 woningen mogelijk. De parkeerbehoefte wijzigt bij een ander programma. Bij de beoordeling van de omgevingsvergunning wordt rekening gehouden met het definitieve programma en met de hiervoor genoemde parkeernormen en rekenmethode.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

5. Fietsparkeren Net als bij autoparkeren is er ook behoefte aan fietsparkeerplaatsen bij nieuwe functies. In dit hoofdstuk wordt bepaald hoeveel fietsparkeerplaatsen nodig zijn en of dit past binnen de fietsenstalling die is opgenomen in het plan. De gemeente Arnhem heeft geen fietsparkeernormen opgenomen in haar beleid. Het Bouwbesluit is van toepassing. Voorts is aangesloten bij de Bouwbrief van de gemeente Amsterdam als het gaat om het mogelijk maken van het realiseren van een gezamenlijke interne fietsenberging (met de mogelijkheid van dubbellaagse fietsenrekken) in plaats van individuele fietsenbergingen. Dit is interessant voor woongebouwen met kleinere appartementen. Het bezoekersparkeren wordt in openbaar gebied opgelost. Fietsenstallingen voldoen aan de richtlijnen van Fietsparkeur. Tevens wordt voorzien in voldoende oplaadpunten voor elektrische fietsen. De fietsparkeernormen voor bewoners/bezoekers zijn weergegeven in tabel 5.1. De fietsparkeernorm voor detailhandel is 2,8 fietsparkeerplaats per 100 m² bvo. bewoners

bezoekers

tot 50 m2

0,5

50 tot 75 m2

0,5

75 tot 100 m2

0,5

100 tot 125 m2

0,5

> 125 m2

0,5

Tabel 5.1: Fietsparkeernormen

De parkeerbehoefte per plandeel is weergegeven in de tabellen 5.2 tot en met 5.6. In de berekeningen is het uitgangspunt dat bezoekers van alle appartementen gebruik maken van een gezamenlijke fietsenberging. aantal

woningfonds (vrije sector huur)

bewoners

totaal

bezoekers

totaal

2 kamer appartement - 50 m² gbo

216

0,5

2/3 kamer appartement - 65 m² gbo

204

0,5

3 kamer appartement - 75 m² gbo

136

0,5

totaal

556

17 87

Tabel 5.2: Ongewogen fietsparkeerbehoefte woningfonds (vrije sector huur)

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

aantal

koopappartementen

bewoners

koop goedkoop - 50 m² gbo

totaal

bezoekers

totaal

koop midden - 75 m² gbo

0,5

12,5

100

0,5

12,5

koop midden - 85 m² gbo

0,5

koop midden - 100 m² gbo

0,5

koop midden - 120 m² gbo

0,5

totaal

315

5 40

Tabel 5.3: Ongewogen fietsparkeerbehoefte koopappartementen

aantal

sociale huur

bewoners

totaal

bezoekers

totaal

studio - 40 m² gbo

120

0,5

2-kamerappartement - 55 m² gbo

180

0,5

2/3-kamerappartement - 65 m² gbo

240

0,5

rolstoelwoning - 65 m² gbo

0,5

2,5

atelierwoning - 75 m² gbo

0,5

totaal

595

Tabel 5.4: Ongewogen fietsparkeerbehoefte sociale huur

aantal 90

grondgebonden woning

bewoners

140 m² gbo

totaal

bezoekers

540

0,5

540

totaal 45 45

Tabel 5.5: Ongewogen fietsparkeerbehoefte grondgebonden woningen

aantal 400

voorzieningen

norm

totaal

m² bvo

2,8

totaal

Tabel 5.6: Ongewogen fietsparkeerbehoefte voorzieningen

De ongewogen parkeerbehoefte is samengevat als volgt: •

bewoners: 2.006 fietsparkeerplaatsen (in gebouwen);

•

bezoekers: 270 fietsparkeerplaatsen (in openbaar gebied);

•

voorzieningen: 12 fietsparkeerplaatsen (in openbaar gebied).

Aanbevolen wordt om rekening te houden met de volgende uitgangspunten: •

15% van de fietsparkeercapaciteit wordt gereserveerd voor brede fietsen (hart-op-hart maat 50 cm);

•

5% van de fietsparkeercapaciteit wordt gereserveerd voor bakfietsen (100 cm breed).

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

6. Verkeersgeneratie 6.1

Inleiding

Eerder heeft Goudappel voor de gemeente Arnhem een berekening uitgevoerd voor het kruispunt Tivolilaan – Velperweg – Raapopseweg en omliggende kruispunten op basis van verkeersstromen uit het verkeersmodel met prognosejaar 2028 (notitie ‘Analyse verkeersafwikkeling Velperweg’, kenmerk: 003907.20200614.N1.05). In deze berekening is onder meer het programma van het plangebied van het Zijdekwartier opgenomen, maar ook verschillende andere projecten in de omgeving (onder andere de Giro projectlocatie = High Park). Het High Park is inmiddels vergund. Uit een andere studie voor de Raapopseweg 1 blijkt dat de huidige kantoorontwikkeling en de toekomstige woningbouwontwikkeling ongeveer even veel verkeer genereren. Dit leidt niet tot een ander verkeersbeeld in de drukste spitsuren. In dit hoofdstuk is een actualisatie van de kruispuntstudie Tivolilaan – Velperweg beschreven.

6.2

Verkeersgeneratie

Er zijn twee varianten berekend voor het kruispunt Velperweg – Tivolilaan – Raapopseweg: •

referentievariant: Hydepark + Raapopseweg;

•

planvariant: Zijdekwartier + Hydepark + Raapopseweg.

Figuur 6.1: Rijrichtingen kruispunt Velperweg – Tivolilaan – Raapopseweg

De verkeersintensiteiten voor het kruispunt Velperlaan – Tivolilaan – Raapopseweg in de referentievariant zijn weergegeven in bijlage 3. De prognose van het aantal verkeersbewegingen van het Zijdekwartier is bepaald op basis van de volgende uitgangspunten: •

de verkeersgeneratie is bepaald aan de hand van CROW-publicatie 381 ‘Toekomstbestendig parkeren’

•

sterk stedelijk gebied;

•

gebied: rest bebouwde kom;

•

minimum autobezit in sterk stedelijke gemeenten = 0,6 personenauto’s per huishouden en gemiddeld autobezit in sterk stedelijke gemeenten = 1,05 personenauto’s per huishouden;

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

•

het gemiddelde personenautobezit in Arnhem is 0,81 personenauto’s per huishouden;

•

daarom is gekozen voor het gemiddelde kencijfer in de bandbreedte van CROW ‘minimum – gemiddeld’.

De verkeersgeneratie is weergegeven in tabel 6.1. Het programma is bij wijze van ‘worst case’ benadering een programma van 600 woningen opgenomen. aantal grondgebonden woningen appartement tot 75 m² GO appartement 75120 m² GO appartement groter dan 120 m² GO appartement > 120 m² GO of grondgebonden woning

100 368 73 5

54 600

totaal

kencijfer

mvt/etm weekdag

mvt/etm werkdag

vertrek OS

aankomst OS

vertrek AS

aankomst AS

6,9

690

766

4,7

1.730

1.920

157

147

5,4

394

438

6,9

373

414

3.222

3.576

293

274

Tabel 6.1: Prognose verkeersgeneratie Zijdekwartier

De verkeersintensiteiten voor het kruispunt Velperlaan – Tivolilaan – Raapopseweg in de planvariant zijn weergegeven in bijlage 4.

6.3 6.3.1

Resultaten Cyclustijden

Met het programma COCON is voor de referentie- en planvariant een kruispuntberekening uitgevoerd. De resultaten van COCON zijn opgenomen in bijlage 3. De cyclustijd wordt maar met enkele seconden verhoogd (zie tabel 6.2). Er is en blijft sprake van een acceptabele cyclustijd.

Referentie situatie

Plan situatie

ochtendspits

avondspits

66 sec 02, 09, 06, 36 0,250 67 sec 02, 09, 06, 36 0,315

75 sec 02, 09, 06, 36 0,433 78 sec 02, 09, 06, 36 0,444

Tabel 6.2: Cyclustijden, maatgevende signaalgroep en conflictbelasting

6.3.2

Opstelcapaciteit

Naast de cyclustijd is ook gekeken naar de opstelcapaciteit van de verschillende kruispuntstroken.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Blokkades komen geregeld voor op dit kruispunt, vooral op de Velperweg. Door de fasevolgorde leidt dit niet tot overstaan (meerdere keren moeten wachten voor het verkeerslicht), omdat alle richtingen van een tak in 1 blok zitten of een afslaande richting in het blok na de hoofdrichting zitten. Hierdoor kan het verkeer goed afrijden. De benodigde opstellengte per richting is weergegeven in de tabellen 6.3 (ochtendspitsuur) en 6.4 (avondspitsuur). Een samenvatting met het planeffect tussen de referentie- en planvariant is weergegeven in tabel 6.5.

Velperweg oostzijde linksaf (richting 03)

Velperweg westzijde rechtsaf (richting 07)

referentie

plan

richting 03 geblokkeerd door richting 02 (78 m nodig, 40 m aanwezig) richting 07 geblokkeerd door richting 08 (78 m nodig, 70 m aanwezig)

richting 03 geblokkeerd door richting 02 (84 m nodig, 40 m aanwezig) richting 07 geblokkeerd door richting 08 (84 m nodig, 70 m aanwezig) richting 09 geblokkeerd door 08 (84 m nodig, 80 m aanwezig) richting 10 geblokkeerd door richting 11 (54 m nodig, 40 m aanwezig)

Velperweg westzijde linksaf (richting 09)

Raapopseweg rechtsaf (richting 10)

richting 10 geblokkeerd door richting 11 (48 m nodig, 40 m aanwezig)

Tabel 6.3: Analyse opstelcapaciteit (ochtendspits)

referentie Velperweg oostzijde rechtdoor (richting 02)

Velperweg oostzijde linksaf (richting 03)

richting 03 geblokkeerd door richting 02 (114 m nodig, 40 m aanwezig)

Tivolilaan rechtdoor (richting 05)

Velperweg westzijde rechtsaf (richting 07)

Raapopseweg rechtsaf (richting 10)

richting 07 geblokkeerd door richting 08 (72 m nodig, 70 m aanwezig)

plan richting 02 geblokkeerd door richting 03 (54 m nodig, 40 m aanwezig) richting 03 geblokkeerd door richting 02 (114 m nodig, 40 m aanwezig) richting 05 geblokkeerd door richting 06 (54 m nodig, 50 m aanwezig) richting 07 geblokkeerd door richting 08 (78 m nodig, 70 m aanwezig) richting 10 geblokkeerd door richting 11 (48 m nodig, 40 m aanwezig)

Tabel 6.4: Analyse opstelcapaciteit (avondspits)

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Velperweg oostzijde rechtdoor (richting 02) Velperweg oostzijde linksaf (richting 03) Tivolilaan rechtdoor (richting 05) Velperweg westzijde rechtsaf (richting 07) Velperweg westzijde linksaf (richting 09) Raapopseweg rechtsaf (richting 10)

aanwezig

benodigd in referentievariant

benodigd in planvariant

40 meter

54 meter

40 meter

114 meter

50 meter

54 meter

70 meter

78 meter

84 meter

80 meter

84 meter

40 meter

48 meter

54 meter

Tabel 6.5: Samenvatting benodigde opstelcapaciteit

6.4

Conclusie

Het Zijdekwartier in Arnhem leidt tot een verkeersgeneratie van 3.576 motorvoertuigbewegingen per werkdagetmaal. Voor het kruispunt Velperweg – Tivolilaan – Raapopseweg is een kruispuntberekening uitgevoerd voor het drukste ochtend- en avondspitsuur. Er is sprake van een acceptabele cyclustijd op het kruispunt Velperweg – Tivolilaan – Raapopseweg in zowel de referentie- als planvariant. De gemeente Arnhem heeft een aanvullende studie gedaan, waarbij gekeken is of het mogelijk is de richtingen 5 en 6 van het kruispunt te combineren tot één rijstrook. Uit de analyse blijkt dat dit mogelijk is. Voor sommige kruispunttakken is er sprake van een te korte rijstrook in zowel de referentie- als planvariant. Dit leidt er toe dat (vracht-)auto’s soms niet direct de rijstrook kunnen bereiken als bij een naastgelegen rijstrook autoverkeer staat te wachten. Over het geheel bezien is er sprake van een acceptabele doorstroming.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

7. Conclusie Zijdekwartier wordt een nieuw aantrekkelijk stuk stad met als kernwaarden groenstedelijk, ontspannen en autoluw. Door de benodigde autoparkeerplaatsen te concentreren op enkele locaties kan een ontspannen, groen en autoluw stedelijk (woon)milieu gerealiseerd worden. Doelgroepen en woningen voor Zijdekwartier zijn gevarieerd met een focus op jonge dynamische stedelingen en compacte stadsappartementen. De Whizedoelgroepen voor de appartementen zijn vooral alleenstaanden en samenwonenden, die in Arnhem willen blijven wonen met alle voorzieningen op loop- en fietsafstand. Het autobezit onder deze doelgroepen, die veel in kleinere appartementen wonen, is daarom ook laag. Goudappel is gevraagd om de parkeerbehoefte te bepalen voor een ontwikkeling aan de Zijdekwartier in Arnhem. Hierbij zijn ook maatwerkoplossingen onderzocht. Conform het gemeentelijk beleid bedraagt de gewogen parkeerbehoefte van de woningen 530 parkeerplaatsen (en bij inzet van deelauto’s: 502 parkeerplaatsen). Er is gerekend met een afwijkende parkeernorm gebaseerd op CROW publicatie 381 ‘Toekomstbestendig parkeren’ binnen de brandbreedte voor het gebied ‘rest bebouwde kom – sterk stedelijk gebied’ om de volgende redenen: •

er wordt binnen CROW onderscheid gemaakt tussen huur- en koopwoningen;

•

de treinstations Presikhaaf en Velperpoort liggen dichtbij;

•

de bushalte voor lokaal en interlokaal vervoer ligt op slechts 250 meter;

•

winkel-, sport- en overige voorzieningen liggen op loop- en fietsafstand;

•

parkeren wordt geconcentreerd in het plangebied en ligt daarmee op iets grotere loopafstand (bijvoorbeeld in de parkeerhub), waardoor autoverkeer ontmoedigd wordt.

Voor bezoekers is uitgegaan van bezoekersnorm van 0,2 parkeerplaats per woning. Bij toepassing van de parkeernorm op maat bedraagt de gewogen parkeerbehoefte van 427 parkeerplaatsen. Hierbij is rekening gehouden met 10 deelauto’s. De ongewogen fietsparkeerbehoefte is als volgt: •

bewoners: 2.006 fietsparkeerplaatsen;

•

bezoekers: 270 fietsparkeerplaatsen;

•

detailhandel: 12 fietsparkeerplaatsen.

In de fietsparkeerbehoefteberekening is rekening gehouden met een gezamenlijke fietsenbergingen volgens de Amsterdamse bouwbrief. Uit de kruispuntstudie voor de Tivolilaan – Velperweg blijkt dat het kruispunt voldoende capaciteit heeft om het extra verkeer van het plan op een acceptabele wijze te verwerken.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Bijlage 1: Samenvatting onderzoek D. Blomjous

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Bijlage 2: Effect deelmobiliteit Deelauto’s - auto’s die niet in individueel bezit van de bewoners zijn, maar die met de buren worden gedeeld hebben een verlagend effect op de parkeervraag. Het faciliteren van een of meer deelauto’s kan ervoor zorgen dat nieuwe bewoners geen auto’s zullen aanschaffen. Het voordeel van autodelen is dat bewoners wel gebruik kunnen maken van een auto, maar deze niet hoeven te bezitten. In deze bijlage volgt een algemene beschrijving van het effect van deelauto’s. Onderzoek naar deelautogebruik De publicatie ´Mijn auto, jouw auto, onze auto - Deelautogebruik in Nederland: omvang, motieven en effecten´ uit december 2015 van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) geeft een uitgebreid overzicht met ontwikkelingen in binnen- en buitenland, omvang en gebruik van de deelauto, motivaties, ervaringen en voorkeuren, succesfactoren van deelauto-concepten, effecten van autodelen en een blik op de toekomst. In deze publicatie concludeert het KiM: ‘De autodelers in Nederland bezitten nu ruim 30% minder auto’s dan voordat ze met autodelen begonnen’ (inleiding hoofdstuk 6). Deze conclusie wordt gebaseerd op een aantal elementen.

Aan het begin van paragraaf 6.2 staat: ‘Sinds respondenten met autodelen zijn gestart, is hun autobezit afgenomen van gemiddeld 0,85 auto’s per huishouden naar 0,72 auto’s per huishouden (figuur 6.1).’ Dit is een afname van 15%. Vervolgens staat in paragraaf 6.2: ‘Een groot deel van het deelautogebruik vormt een alternatief voor de aanschaf van een eigen auto. Dat zegt 20% van de autodelers die huren via een organisatie en 40% van de autodelers die huren via een particulier (figuur 6.2). […] Bovendien gaf 37% van de mensen die wel een auto hadden, aan een extra auto te hebben gekocht als ze niet waren gaan autodelen. De deelauto vervult voor hen blijkbaar de functie van tweede auto. Van de mensen die voorheen geen auto hadden, zou zonder de deelauto 8% wel een eigen auto hebben gekocht.’ Het KiM concludeert daarom: ‘Als we ook de niet-waarneembare effecten meenemen, is het autobezit van de respondenten gedaald van 1,08 in het nul-alternatief naar 0,72 auto’s per huishouden nu: een daling dus, van 0,36 auto’s per huishouden.’ En dat is een afname van 33%. Vervolgens worden in paragraaf 6.2 andere onderzoeken aangehaald, waaruit ook een duidelijke daling van het autobezit blijkt.

Nieuwe mobiliteitskeuzen bij veranderingen in de persoonlijke levenssfeer Het KiM stelt ook ‘grote veranderingen in de persoonlijke levenssfeer, zoals samenwonen, een scheiding, een nieuwe baan, of het krijgen van een kind, zijn vaak aanleiding om ingesleten mobiliteitskeuzes te heroverwegen’ (paragraaf 6.1). Juist het verhuizen naar een nieuwe woning betekent dat de bewoners een nieuwe mobiliteitskeuze moeten maken. Dit wordt ondersteund door statistieken van het CBS, waaruit blijkt dat mensen de auto vaker wegdoen wanneer zij verhuizen (zie ook figuur B1.1).

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Figuur B1.1: Autobezitters die in 2017 de auto hebben weggedaan (bron: CBS)

Het beschikbaar stellen van deelauto’s kan juist de stimulans zijn om de eigen auto weg te doen. CROW/KpVV stelt in haar factsheet autodelen dat een deelauto 8 tot 13 auto’s vervangt6. Daarbij gaat het om 4 tot 6 auto’s die daadwerkelijk verkocht worden plus 5 tot 7 auto’s die niet worden aangeschaft. Daarnaast leidt de aanwezigheid van regulering in de omgeving tot een grotere stimulans voor het gebruik van de deelauto. Het is ook belangrijk dat er voldoende deelauto´s beschikbaar zijn. Het KiM gaat hier niet op in. Effect van deelauto’s is overal te zien Het toenemende gebruik van deelauto’s in Nederland is vooral te zien in de grote steden, maar ook in minder stedelijke gebieden neemt het aantal deelauto’s toe7. Het grootste gedeelte van de deelauto’s is te danken aan carsharing platforms, waar particulieren hun auto te huur aanbieden. In grote steden zijn er logischerwijs meer auto’s beschikbaar en is de kans op een goed functionerend deelautosysteem groter dan in minder stedelijke gebieden. Het succes van deelauto’s hangt ook samen met de parkeerdruk in wijken, die over het algemeen hoger is in stedelijke gebieden. Het CROW noemt een aantal effecten van het toenemende deelautogebruik: •

Deelauto’s zijn nieuwer en schoner dan het gemiddelde wagenpark in Nederland. Ook zijn deelauto’s vaker elektrisch. Dit heeft tot gevolg dat de uitstoot per gereden kilometer met een deelauto lager zal zijn dan het Nederlands gemiddelde.

•

Naast de milieuvoordelen heeft het toenemende deelautogebruik ook tot gevolg dat er ruimte vrijkomt waar anders auto’s geparkeerd stonden. Volgens MoMo Car-Sharing vervangt elke deelauto tussen de 4 en 8 personenauto’s. Projectontwikkelaars bieden steeds vaker een deelauto aan om het aantal parkeerplaatsen te kunnen verminderen.

•

Door de hoge aanschafkosten van een auto is er geen prikkel om bij elke rit een afweging tussen verschillende modaliteiten te maken. Bij autodelen hangen de kosten bijna volledig af van het gebruik en niet

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

van het bezit. Dit heeft tot gevolg dat het gebruik van de fiets (14%) en het openbaar vervoer (trein: 36%, bus: 28%) toeneemt bij het gebruik van een deelauto. •

Uit onderzoek blijkt dat elke klassieke deelauto (een eigen vloot deelauto’s met vaste parkeerplaats die 24 uur per dag beschikbaar is zonder tussenkomst van een persoon) 15 tot 18 gebruikers heeft.

•

Het gebruik van een deelauto is goedkoper voor mensen die weinig rijden (<10.000 km per jaar). Nederlanders rijden gemiddeld 9.000 km per jaar, waardoor er dus een grote groep is waarvoor autodelen een kostenbesparing oplevert.

•

Autodelen kan bijdragen aan een vermindering van vervoersarmoede. Niet alle plaatsen zijn even goed met het openbaar vervoer te bereiken, waardoor het gebruik van een auto noodzakelijk kan zijn om de arbeidsmarkt te bereiken. Een deelauto biedt een alternatief voor het kopen van een auto, wat niet voor iedereen een mogelijkheid is.

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Bijlage 3: Onderbouwing parkeerbehoefte bezoekersparkeren

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Bijlage 4: Verkeersintensiteiten referentievariant ochtendspits richting

avondspits

2 uur

1 uur

2 uur

1 uur

auto

vrachtauto

auto

vrachtauto

auto

vrachtauto

auto

vrachtauto

235

129

591

325

769

423

140

310

126

198

165

145

217

112

127

262

106

571

314

440

242

188

103

133

113

171

110

Tabel B4.1: Verkeersintensiteiten referentievariant

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Bijlage 5: Verkeersintensiteiten planvariant ochtendspits richting

avondspits

2 uur

1 uur

2 uur

1 uur

auto

vrachtauto

auto

vrachtauto

auto

vrachtauto

auto

vrachtauto

235

129

591

325

769

423

140

310

254

198

215

165

102

145

157

217

133

127

262

215

571

314

440

242

188

103

133

113

171

110

Tabel B5.1: Verkeersintensiteiten planvariant

Mobiliteitsstudie Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022

Goudappel BV werkt vanuit Amsterdam, Den Haag, Deventer, Eindhoven en Leeuwarden en via onze partners in het buitenland

Snipperlingsdijk 4

Postbus 161

+31(0) 570 666 222

BTW NL 0072 11 879 B01

7417 BJ Deventer

7400 AD Deventer

info@goudappel.nl

KVK

Nederland

Mobiliteitsstudie IBAN Zijdekwartier Arnhem - 2 november 2022 www.goudappel.nl NL09 INGB 0001 2746 32

3801 7479

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Arnhem&id=725b1bd8-83aa-4f53-8f1b-2521078a3925