Document · PDF

Toelichting Bijlage 15 - Bomeninventarisatie en boomtechnisch advies

Politieke Avond 6 december 2023, gemeente ArnhemBij agendapunt: Vaststellen: bestemmingsplan 'Chw Zijdekwartier'5.459 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

BOMENINVENTARISATIE & BOOMTECHNISCH ADVIES T.B.V. DE HERONTWIKKELING VAN HET AKZOTERREIN IN ARNHEM - Juli 2021 -

TITEL Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem

LOCATIE Tivolilaan Molenbeke / Plattenburg Arnhem-Noord Gemeente Arnhem

OPDRACHTGEVER De heer P. Hanssen KlokGroep Bouw & Ontwikkeling B.V. Kanaalstraat 200 6541 XN Nijmegen

REFERENTIE OPDRACHTGEVER --

EIGENAAR BOMEN KlokGroep Bouw & Ontwikkeling B.V. / Gemeente Arnhem

ONZE REFERENTIE BO/RA/2021.063

DATUM OPNAME 16 juli 2021

DATUM RAPPORTAGE 26 juli 2021

VELDWERK ing. Aernout Theunissen - boomtechnisch adviseur - bosbouwkundig ingenieur - European Tree Technician (ETT) - geregistreerd boomtaxateur, lid NVTB

RAPPORTAGE ing. Aernout Theunissen

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

INHOUDSOPGAVE

Pagina 1. Inleiding

2. Werkwijze & onderzoeksaspecten

3. Bevindingen 3.1 Bevindingen per boomcluster 3.2 Advies t.a.v. het behoud van boomcluster H

7 7 17

Bijlage 1: Bomenkaarten Akzoterrein Bijlage 2: Opnamegegevens bomen / boomclusters

20 22

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

INLEIDING

In opdracht van de heer P. Hanssen, Projectmanager Planontwikkeling bij KlokGroep Bouw & Ontwikkeling B.V., heeft firma BoomOntzorging een bomeninventarisatie en inpasbaarheidsstudie uitgevoerd bij bomen op het voormalige Akzoterrein aan de Tivolilaan in Arnhem. KlokGroep B.V. gaat het parkeerterrein en het achterliggende braakliggende terrein ontwikkelen voor woningbouw. Eerst dient het voormalige industrieterrein gesaneerd te worden vanwege de bodemverontreinigingen die plaatselijk zijn aangetroffen. In het projectgebied staan een groot aantal relatief jonge bomen die eind jaren’80 / begin jaren ’90 van de vorige eeuw zijn aangeplant. Kenmerkend daarbij zijn de rij moeraseiken langs de Tivolilaan, de dubbele laan van moeraseiken rondom het vierkante parkeerterrein, de vierkante beplanting van moeraseiken en de vijf groepen van rode beuken in verhoogde boomspiegels (bakken) op het parkeerterrein. Ten oosten van het parkeerterrein staan op het nu braakliggende terrein nog enkele bomen die resteren van de inrichting van het voormalige fabrieksterrein. Daarbij is vooral een rij esdoorns langs de Beeldhouwerstraat beeldbepalend. In de opgave om het projectgebied te saneren en bouwrijp te maken, is het voor KlokGroep B.V. van belang inzicht te krijgen in de kwaliteit van het huidige bomenbestand en in de inpasbaarheid van die bomen in het ontwerp.

Daarom zijn alle aangeplante bomen binnen het projectgebied geïnventariseerd. Ook is de inpasbaarheid van de bomen beoordeeld op basis van conditie, levensverwachting en groeiplaats en is beoordeeld of de bomen redelijkerwijs verplantbaar zijn. Op 16 juli 2021 heeft firma BoomOntzorging ter plaatse de situatie beoordeeld. In deze rapportage staan de gehanteerde werkwijze, de bevindingen en adviezen omtrent inpasbaarheid uiteen gezet. De opnamegegevens van de bomen (Excel) zijn bij dit rapport als externe bijlage meegeleverd. Een samenvatting daarvan is opgenomen in Bijlage 2.

Fig. 1: De projectlocatie in aan de Tivolilaan in Arnhem (links). Rechts een luchtfoto met daarop de projectgrens (rode lijn) en de geïnventariseerde bomen weergegeven.

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

WERKWIJZE & ONDERZOEKSASPECTEN

Bomeninventarisatie Alle bomen op het terrein zijn geïnventariseerd en op basis van luchtfoto’s ingetekend op een digitale kaart. De bomen zijn niet digitaal ingemeten, waardoor de daadwerkelijke locatie enigszins kan verschillen met de locatie op de kaart en de bijgeleverde XYcoördinaten. Alle bomen zijn onderverdeeld in zogenaamde boomclusters van bomen die tot dezelfde beplantingsgroep horen. Dat kunnen bomenrijen zijn, boomgroepen maar ook individuele solitaire bomen. Iedere boomcluster is voorzien van een letteraanduiding, de bomen in een cluster met een volgnummer. Van alle bomen zijn de algemene kenmerken opgenomen. Van de bomen die in de dubbele laan rondom het parkeerterrein staan, zijn per boom de algemene gegevens van de gehele groep opgenomen vanwege het grote aantal bomen en omdat het één homogene beplantingseenheid betreft. Van de bomen is een beoordeling gedaan van levensverwachting en esthetische ‘belevingswaarde’. Dit is een subjectieve waardering voor de bomen die het mogelijk maakt om onderscheid tussen de bomen te maken bij de beoordeling van de inpasbaarheid. Ook zijn de bomen geïnspecteerd op eventuele gebreken die kunnen leiden tot een verkorte levensduur of voor instabiliteit waarbij de boom kan omwaaien, af kan breken of waardoor er zware delen uit de kronen kunnen breken.

De basis voor die inspectie zijn de in Nederland gangbare VTA- en IBAmethodieken voor visuele boomveiligheidsbeoordelingen.

Beoordeling groeiplaats In januari 2021 is er in opdracht van KlokGroep Milieu B.V. een saneringsonderzoek gedaan waarbij een groot aantal proefsleuven zijn gegraven (rapportnr. N204299.002/KVV). Bet rapport biedt inzicht in de bestaande bodemopbouw en bodemeigenschappen in het projectgebied. Daarnaast zijn er t.b.v. het inpasbaarheidsonderzoek met een grondboor diverse profielboringen verricht om aanvullende informatie over de bodemgesteldheid nabij de bomen te verkrijgen. De profielboringen geven inzicht in de bodemopbouw, profieldiepte, in de eventuele aanwezigheid van storende lagen en in geschiktheid voor bomengroei en verplantbaarheid.

Beoordeling inpasbaarheid In hoeverre de bomen inpasbaar zijn in het ontwerp, is afhankelijk van een aantal factoren: a. De gezondheid, stabiliteit en levensverwachting van de boom. Deze moet voldoende zijn om langdurig en veilig een functie te kunnen vervullen binnen het nieuwe ontwerp en de aan te leggen woonbuurt. Indien de levensverwachting van een boom onvoldoende is, dat wordt deze als niet-inpasbaar beschouwd. b. De groeiplaats dient voldoende geschikt te zijn voor langdurige instandhouding. Indien de ondergrondse groeiplaats daarvoor ongeschikt bleek te zijn dan is de boom in principe als niet-inpasbaar aangemerkt. Investeringen in de ondergrondse groeiplaats door gerichte groeiplaatsverbetering is soms wel mogelijk, maar dit is veelal kostbaar en is niet altijd voldoende effectief. Vooral bij de bomen/boomclusters met een beperkte esthetische waarde, is het daarom vaak beter om te investeren in een nieuwe, kwalitatief hoogwaardige groeiplaats met een

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

gezonde kwekerijboom, dan het ontwerp aan te passen aan een boom met een ontoereikende groeiplaats. c. De toegekende esthetische waarde bepaalt in hoeverre een boom of boomcluster een toegevoegde waarde kan hebben binnen het ontwerp van de woonbuurt. Indien dit niet het geval is, dan is het met het oog op de bodemsanering en planvorming veelal effectiever om de boom niet in te passen en te investeren in nieuw te planten groen.

In onderstaand overzicht staan de opnameaspecten van de bomeninventarisatie weergegeven. Nr.

Een ter referentie aan de beoordeelde boom toegekend nummer dat bestaat uit de letter van de boomcluster en een oplopend volgnummer.

Boomsoort

Nederlandse en wetenschappelijke soortnaam van de boom.

Beplantingstype

Solitaire boom, laan, bomenrij, boomgroep, bos, struweel, singel.

Aantal bomen

Het aantal bomen waaruit de boomcluster bestaat.

Hoogte

De hoogteklasse van de boom in meters.

Ø Stam

Stamdiameterklasse op 1,3 meter hoogte, in centimeter.

Conditie

De conditie van de boom, onderverdeeld in de volgende klassen: goed, redelijk, matig, slecht, dood. De conditie speelt een grote rol in de weerbaarheid tegen aantastingen en in het vermogen van de boom om interne verzwakkingen op te heffen door de vorming van compensatieweefsel. Hierdoor is de conditie sterk gekoppeld aan de leeftijdsverwachting van de boom.

Ernstige gebreken

De bij de bomen aangetroffen verzwakkingen of ernstige gebreken in de kroon, de stam of de stamvoet. Dit kunnen mechanische of pathologische verzwakkingen zijn waardoor de boom gevoelig is of gevoelig kan worden voor windworp, stambreuk of uitbrekende zware kroondelen.

Levensverwachting

De geschatte resterende periode dat de boom nog veilig zijn functie kan vervullen, onderverdeeld in de klassen 0 jaar (dode boom), < 5 jaar, 5-10 jaar, 10-15 jaar en >15 jaar. De levensverwachting is een schatting van het moment dat een boom niet meer langer te handhaven is, waarbij de boom niet geheel afgestorven hoeft te zijn. Voor een gezonde boom zonder ernstige gebreken en een goede conditie is een levensverwachting van maximaal 15 jaar van toepassing.

Standplaats

Beschrijving van de locatie waar de boom staat en het type groeiplaats.

Esthetische waarde

Subjectieve indicatie van de belevingswaarde van de boom. Deze is o.a. gebaseerd op soort, grootte, leeftijd, conditie, beplantingstype en verschijningsvorm.

Inpassen

Indicatie of een boom wél of niet inpasbaar is.

Advies inpassen

Advies om een boom wel of niet in te passen.

Verplantbaar

Indicatie of een boom eventueel wél of niet verplantbaar is.

Advies overig

Eventuele overige adviezen .

Opmerkingen

Veld voor eventuele relevante toelichtingen/opmerkingen.

Coördinaten van de boomlocatie (CRS Amersfoort / RD New - EPSG 28992)

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

BEVINDINGEN & ADVIES

3.1

Bevindingen per boomcluster

In totaal zijn er 265 bomen geïnventariseerd, verdeeld over 15 boomclusters (A t/m O). In Bijlage 1 is een bomenkaart met de boomclusters opgenomen. In Bijlage 2 zijn de kenmerken per cluster in een overzichtstabel samengevat weergegeven. Het volledige Excel-bestand met de kenmerken van alle opgenomen bomen is als externe bijlage meegeleverd. Bij de verschillende boomclusters zijn met een grondboor profielboringen verricht om inzicht te krijgen in de opbouw en kwaliteit van de ondergrond (bij boom A11, B21, F3, H17, H18, H63, K2 en M1). Bij alle boomclusters is een zeer marginale groeiplaats aangetroffen bestaande uit een dunne laag teelaarde met daaronder humusarm, schraal zand. Deze ondergrond bevat zeer weinig voedingselementen en kan slechts in beperkte mate water vasthouden. Door gebrek aan organische stof (humus) en door een voor bomengroei slechte structuur, biedt het onvoldoende mogelijkheden voor de ontwikkeling van het bodemleven waar bomen voor hun welzijn van afhankelijk zijn. Bij de bomen op het parkeerterrein (boomcluster B t/m G) ligt onder de verhoogde boomspiegels een sterk verdichte laag zand, dat voor de boomwortels nauwelijks te doorwortelen is. Daardoor zijn de wortelkluiten ondiep ontwikkeld en zijn de bomen gevoelig voor verdrogen. Dit is bij veel bomen op het parkeerterrein dan ook duidelijk zichtbaar aan de veelal matige conditie en de groeistagnatie.

De moeraseiken in de dubbele laan die het parkeerterrein omringd, zijn wat verhoogd aangeplant in een dunne laag teelaarde met daaronder schraal zand. Doordat de bomen vanaf de zijde van het parkeerterrein geen water aangevoerd krijgen en ook vanuit de zandige grond langs hun groeiplaats dit onvoldoende wordt aangevoerd staan de bomen te droog waardoor de conditie bij veel bomen verminderd is. In paragraaf 3.2 wordt daar verder op ingegaan.

Fig. 2: De bomen zijn ingedeeld in boomclusters waarbinnen de bomen tot dezelfde plantstructuur behoren (links). Deze kaart is ook opgenomen in Bijlage 1. Bij verschillende boomclusters zijn profielkuilen gegraven en profielboringen verricht om de bodemopbouw en de kwaliteit van de ondergrondse groeiplaats te beoordelen (rechts - boom H18). Bij alle boomclusters is een sterk beperkende bodemopbouw en groeiplaats aangetroffen. Dat heeft gevolgen voor de mogelijkheden om de bomen in te passen in het ontwerp en duurzaam te behouden.

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Verplantbaarheid Bij alle boomclusters is beoordeeld of de bomen eventueel verplantbaar zouden zijn, in het geval dat zij niet op hun huidige standplaats ingepast kunnen worden. Uitgangspunt voor de verplantbaarheidsbeoordeling is, dat de bomen ook na de verplanting goed aan zullen slaan en een lange resterende levensduur kunnen verwachten. Hoewel in theorie veel bomen wel te verplanten zijn, maar veelal tegen exorbitant hoge kosten die niet in verhouding staan met de daadwerkelijke vervangingskosten van de boom, is er bij deze beoordeling van reguliere verplantmethodes uitgegaan. Geen van de bomen staat als monumentaal of waardevol geregistreerd, hetgeen zeer hoge kosten voor verplanten mogelijk zou rechtvaardigen. Van belang voor het verplanten is de resterende tijd die er is tot het moment dat het terrein gesaneerd wordt en bouwrijp wordt gemaakt. Omdat er onvoldoende tijd is om de kluiten van de wat grotere bomen (stamdikte > 30 cm) voor te bereiden, is er uitgegaan van het verplanten met verplantmachine. Daarbij wordt de boom met een kluitgrootte van maximaal 2,5 meter uitgestoken op zijn huidige standplaats en in één werkgang op een nieuwe locatie teruggeplant. Voor de beoordeling is er gebruik gemaakt van zogenaamde ‘knock-out criteria’. Dit betekent dat vastgestelde criteria het verplanten van de boom niet mogelijk of wenselijk maken.

Wanneer een boom aan één van die criteria voldoet, betekent het dat die boom als niet-verplantbaar wordt aangemerkt. Het uitgangspunt bij die beoordeling zijn de criteria zoals gesteld in Stadsbomen Vademecum deel 2B en Handboek Bomen. Geen van de aangeplante bomen is als verplantbaar beoordeeld. De drie zaailingen van Noorse esdoorn (boomcluster N) zijn als enige bomen wél als eventueel verplantbaar aangemerkt, maar gezien de jonge leeftijd van deze bomen, zou in dat geval beter voor een nieuwe kwekerijboom van dezelfde grootte gekozen kunnen worden. In onderstaand overzicht is per boomcluster een korte toelichting op de verplantbaarheidsbeoordeling gegeven.

Tabel 1: beoordeling verplantbaarheid Boomcluster

Soort

Aantal

Verplantbaar

Toelichting

moeraseik

nee

Te groot; wortelkluiten vergroeid met ondergrondse infrastructuur.

moeraseik

nee

Conditie onvoldoende; te ondiepe wortelkluit.

rode beuk

nee

Conditie onvoldoende; te ondiepe wortelkluit.

rode beuk

nee

Conditie onvoldoende; te ondiepe wortelkluit.

rode beuk

nee

Conditie onvoldoende; te ondiepe wortelkluit.

rode beuk

nee

Conditie onvoldoende; te ondiepe wortelkluit.

rode beuk

nee

Conditie onvoldoende; te ondiepe wortelkluit.

moeraseik

168

nee

Verstrengelde wortelkluiten en kronen.

moeraseik

nee

Conditie onvoldoende; wortelkluiten vergroeid met ondergrondse infrastructuur.

gewone esdoorn

nee

Te groot.

moeraseik

nee

Te groot, te ondiepe wortelkluit.

Leylandcipres

nee

Te groot.

Amerikaanse eik

nee

Te groot; conditie onvoldoende.

Noorse esdoorn

Kleine bomen in volle grond.

gewone zilverspar

nee

Te groot.

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Hieronder staan de belangrijkste kenmerken en bevindingen per boomcluster weergegeven. Boomcluster A Aantal bomen:

Boomsoort:

moeraseik

Beplantingstype:

bomenrij

Levensverwachting: > 15 jaar Esthetische waarde: hoog (staatbeeldbepalende bomenrij) Groeiplaats:

- De onderlinge afstand tussen de bomen is ca. 6 m; - De breedte van de groenstrook is 4,5 m, maar plaatselijk 3,0 m breed vanwege parkeervakken langs de Tivolilaan. - Bodemopbouw: 0 - 0,4 m -mv: zwarte teelaarde > 0,4 m -mv: humusarm schraal zand

Advies inpassen:

Inpassen in het ontwerp: beeldbepalende bomenrij met gezonde bomen.

Overig advies:

- Onderhoudssnoei uitvoeren (dode takken snoeien) - Groenstrook met vaste begroeiing in huidige breedte (4,5 m) handhaven. Niet versmallen, geen verharding aanbrengen. - Droge, ondiepe groeiplaats: in ontwerp evt. hemelwater naar de bomen leiden middels een wadi o.i.d.

Boomcluster B Aantal bomen:

Boomsoort:

moeraseik

Beplantingstype:

bomenrij (carré)

Levensverwachting: 5-10 jaar Esthetische waarde: matig (stagnerende groei en algehele matige conditie) Groeiplaats:

- De onderlinge afstand tussen de bomen is ca. 4-5 m; - De bomen staan in verhoogde ronde boomspiegels met een diameter van 2,0 m, en met een hoogte van 0,3 m. - Bodemopbouw: 0 - 0,3 m -mv: zwarte teelaarde > 0,3 m -mv: sterk verdicht humusarm zand - Doorwortelbaar volume per boom: < 1,0 m3

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: veelal matige conditie en zeer ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Boomcluster C Aantal bomen:

Boomsoort:

rode beuk

Beplantingstype:

boomgroep

Levensverwachting: < 5 jaar Esthetische waarde: matig (stagnerende groei en algehele slechte conditie) Groeiplaats:

- De groep bomen staat in een ronde verhoogde boomspiegel met een diameter van 7,0 m en een hoogte van 0,5 m. - Bodemopbouw: 0 - 0,5 m -mv: zwarte teelaarde > 0,5 m -mv: sterk verdicht humusarm lemig fijn zand - Doorwortelbaar volume per boom: ca. 3 m3

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: veelal matige conditie en zeer ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

Opmerkingen:

- Oorspronkelijke aanplant van 6 bomen, de middelste ontbreekt.

Boomcluster D Aantal bomen:

Boomsoort:

rode beuk

Beplantingstype:

boomgroep

Levensverwachting: 5-10 jaar Esthetische waarde: matig (stagnerende groei en algehele matige conditie) Groeiplaats:

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: veelal matige conditie en zeer ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Boomcluster E Aantal bomen:

Boomsoort:

rode beuk

Beplantingstype:

boomgroep

Levensverwachting: < 5 jaar Esthetische waarde: matig (stagnerende groei en algehele slechte conditie) Groeiplaats:

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: veelal matige conditie en zeer ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

Boomcluster F Aantal bomen:

Boomsoort:

rode beuk

Beplantingstype:

boomgroep

Levensverwachting: 10-15 jaar Esthetische waarde: matig (stagnerende groei en algehele matige conditie) Groeiplaats:

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: veelal matige conditie en zeer ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

Opmerkingen:

- Oorspronkelijke aanplant van 6 bomen, 2 bomen ontbreken.

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Boomcluster G Aantal bomen:

Boomsoort:

rode beuk

Beplantingstype:

boomgroep

Levensverwachting: 10-15 jaar Esthetische waarde: matig (stagnerende groei en algehele matige conditie) Groeiplaats:

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: veelal matige conditie en zeer ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

Boomcluster H Aantal bomen:

168

Boomsoort:

moeraseik

Beplantingstype:

laan

Levensverwachting: > 15 jaar Esthetische waarde: hoog (waardevolle boomstructuur: dubbele, gesloten laan met een hoog aantal bomen rondom het parkeerterrein, met een wandelpad tussen de bomenrijen) Groeiplaats:

- De afstand tussen de rijen is ca. 3,0 meter (gemeten vanaf hart stam). Het pad ertussen is geasfalteerd en ca. 2,5 m breed. De afstand tussen de bomen in de rijen is ca. 6 m. - De afstand tussen de binnenste bomenrij en de muur rondom het parkeerterrein is ca. 2,5 m en van de buitenste bomenrij tot aan de rand braakliggend terrein ook 2,5 m. Totale breedte van de groenstrook is 8,0 m. - Vanaf de binnenste bomenrij ligt een oplopend talud tegen de betonnen muur aan. Dit bestaat uit ca, 0,2 m zwarte teelaarde met daaronder grindhoudend zand. - De bomenrij ligt wat verhoogd t.o.v. het omliggende terrein waardoor in combinatie met de zandige bodem de bomen gevoelig worden voor droogte. - Bodemopbouw: 0 - 0,4 m -mv: zwarte teelaarde 0,4 - 0,6 m -mv: plaatselijk sterk verdicht humusarm zand > 0,6 m -mv: sterk verdicht humusarm zand - steen/puin

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Advies inpassen:

Inpassen in het ontwerp: waardevolle dubbele laan en waardevol/functioneel bestaand groenelement.

Overig advies:

- Onderhoudssnoei uitvoeren (dode takken snoeien) - Groeiplaatsverbetering uitvoeren d.m.v. voedingssleuven, gericht op vergroten doorwortelbaar bodemvolume en betere waterberging (zie §3.2). - Droge, ondiepe groeiplaats: in ontwerp evt. hemelwater naar de bomen leiden middels een wadi o.i.d.

Boomcluster I Aantal bomen:

Boomsoort:

moeraseik

Beplantingstype:

boomgroep

Levensverwachting: 5-10 jaar Esthetische waarde: matig (afgezonderd deel van de bomenlaan H: matige conditie en te veel kunstwerken tussen/bij de bomen, vormt geen geheel meer met boomcluster H) Groeiplaats:

- De afstand tussen de bomen aan weerszijden van het pad is ca. 3,0 meter (gemeten vanaf hart stam). Het pad ertussen is geasfalteerd en ca. 2,5 m breed. De afstand tussen de bomen onderling is ca. 6 m. - De afstand tussen de binnenste bomenrij en de muur rondom het parkeerterrein is ca. 2,5 m en van de buitenste bomenrij tot aan de rand braakliggend terrein ook 2,5 m. Totale breedte van de groenstrook is 8,0 m. - Vanaf de binnenste bomenrij ligt een oplopend talud tegen de betonnen muur aan. Dit bestaat uit ca, 0,2 m zwarte teelaarde met daaronder grindhoudend zand. - De bomenrij ligt wat verhoogd t.o.v. het omliggende terrein waardoor in combinatie met de zandige bodem de bomen gevoelig worden voor droogte. - Bodemopbouw: 0 - 0,4 m -mv: zwarte teelaarde 0,4 - 0,6 m -mv: plaatselijk sterk verdicht humusarm zand > 0,6 m -mv: sterk verdicht humusarm zand

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: lage esthetische waarde, risico op ernstige wortelschade bij verwijderen verhardingselementen, sterk verminderde levensverwachting.

Overig advies:

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Boomcluster J Aantal bomen:

Boomsoort:

gewone esdoorn

Beplantingstype:

bomenrij

Levensverwachting: > 15 jaar Esthetische waarde: hoog (waardevolle boomstructuur: gesloten bomenrij van volwassen bomen aan de rand van het projectgebied, langs de Beeldhouwerstraat) Groeiplaats:

- De afstand tussen de bomen in de rij is ca. 8 m. - De bomenrij staat in een brede groenstrook die destijds ook als zodanig is aangelegd. - Bodemopbouw: 0 - 0,4 m -mv: zwarte teelaarde 0,4 - 0,6 m -mv: matig humeus zand > 0,6 m -mv: humusarm zand

Advies inpassen:

J1 niet inpassen: de conditie en levensverwachting is onvoldoende. J2 t/m J8 wél inpassen in het ontwerp: waardevolle beeldbepalende bomenrij en waardevol/functioneel bestaand groenelement in een toekomstige groenstrook.

Overig advies:

Boomcluster K Aantal bomen:

Boomsoort:

moeraseik

Beplantingstype:

bomenrij

Levensverwachting: >15 jaar Esthetische waarde: gemiddeld (jonge moeraseiken in een slechte groeiplaats, zonder bijzondere meerwaarde) Groeiplaats:

- De bomen staan in een 5 m brede groenstrook die voorheen bij het parkeerterrein van de fabriek hoorde. - De bomen staan 11 m uit elkaar. - Bodemopbouw: 0 - 0,3 m -mv: zwarte teelaarde > 0,3 m -mv: humusarm schraal zand

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: makkelijk te vervangen bomen in een ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Boomcluster L Aantal bomen:

Boomsoort:

leylandcipres

Beplantingstype:

solitaire boom

Levensverwachting: >15 jaar Esthetische waarde: hoog (grote solitaire, beeldbepalende cipres langs de Beeldhouwerstraat) Groeiplaats:

- De boom staat in een brede groenstrook die destijds ook als zodanig is aangelegd. - Bodemopbouw: 0 - 0,4 m -mv: zwarte teelaarde 0,4 - 0,6 m -mv: matig humeus zand > 0,6 m -mv: humusarm zand

Advies inpassen:

Inpassen in het ontwerp: beeldbepalende grote boom in toekomstige groenstrook.

Overig advies:

Boomcluster M Aantal bomen:

Boomsoort:

Amerikaanse eik

Beplantingstype:

solitaire boom

Levensverwachting: 5-10 jaar Esthetische waarde: gemiddeld (jonge Amerikaanse eik met een verminderde conditie in een slechte groeiplaats, zonder bijzondere meerwaarde) Groeiplaats:

- De boom staat in een ruim groenvak die voorheen bij het parkeerterrein van de fabriek hoorde. - Bodemopbouw: 0 - 0,3 m -mv: zwarte teelaarde > 0,3 m -mv: humusarm schraal zand

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: makkelijk te vervangen boom met een matige conditie en sterk verminderde levensverwachting in een ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Boomcluster N Aantal bomen:

Boomsoort:

Noorse esdoorn

Beplantingstype:

boomgroep (zaailingen)

Levensverwachting: >15 jaar Esthetische waarde: laag (jonge maar vitale bomen langs de Beeldhouwerstraat) Groeiplaats:

- De bomen staan in een brede groenstrook die destijds ook als zodanig is aangelegd. - Bodemopbouw: 0 - 0,4 m -mv: zwarte teelaarde 0,4 - 0,6 m -mv: matig humeus zand > 0,6 m -mv: humusarm zand

Advies inpassen:

Inpassen in het ontwerp: jonge, vitale zaailingen in toekomstige groenstrook.

Overig advies:

Boomcluster O Aantal bomen:

Boomsoort:

gewone zilverspar

Beplantingstype:

solitaire boom

Levensverwachting: > 15 jaar Esthetische waarde: gemiddeld (snelgroeiende conifeer in een slechte groeiplaats, eenvoudig vervangbaar) Groeiplaats:

- De boom staat in een groenvak die voorheen bij het parkeerterrein van de fabriek hoorde. - Bodemopbouw: 0 - 0,3 m -mv: zwarte teelaarde > 0,3 m -mv: humusarm schraal zand

Advies inpassen:

Niet inpassen in het ontwerp: makkelijk te vervangen boom in een ongunstige groeiplaats. Bodemsanering en woningbouw op deze locatie.

Overig advies:

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

3.2

Advies t.a.v. het behoud van boomcluster H

De dubbele laan rondom het vierkante parkeerterrein (boomcluster H) is een waardevolle boomstructuur waarvan het wenselijk is om die in te passen in het ontwerp voor de woonbuurt. Het bestaat uit 168 moeraseiken die in twee rijen op vaste onderlinge afstand zijn aangeplant. Het betreft halfwas bomen die omstreeks 1990 zijn aangeplant en daarmee ongeveer 30 jaar oud zijn. Hoewel de bomen nog relatief jong zijn, vertonen veel bomen tekenen van een verminderde conditie: veel dode takken en twijgen, een verminderde bladbezetting en een ongelijke en wat stagnerende groei. De voornaamste oorzaak daarvan lijkt een te droge standplaats te zijn in combinatie met een ondergrondse groeiplaats van matige kwaliteit. Hoewel moeraseiken de voorkeur hebben voor natte/vochtige groeiplaatsen, staan deze bomen op een wat verhoogde wal met een ondergrond bestaande uit een ca. 2 meter dikke laag zand die is opgebracht op de onderliggende kleilaag. Door de wat verhoogde ligging t.o.v. het nu braakliggende terrein, en het achterliggende parkeerterrein vanwaar er geen water richting de bomen kan stromen, zijn de bomen gevoelig voor droogte. De huidige verminderde conditie is waarschijnlijk toe te schrijven aan de voorgaande drie droge zomers. Om de bomen tóch in te kunnen passen is het van belang om de conditie van de bomen te verbeteren door het verbeteren van de ondergrondse groeiplaats.

Om de groeiplaats zo structureel mogelijk te verbeteren, wordt het aanleggen van voedingssleuven geadviseerd. Daarmee wordt de ondergrondse groeiruimte vergroot, de voedingstoestand van de groeiplaats verbeterd en het waterbergend vermogen van de bodem bevorderd. Ten behoeve van het behoud en het inpassen van de dubbele laan wordt het volgende voorgesteld: 1. Het snoeien van alle bomen waarbij de dode takken en twijgen zoveel mogelijk worden verwijderd. De bomen zijn al zeer lang niet meer gesnoeid. Een soortspecifieke eigenschap van moeraseiken is dat zij hun dode takken nauwelijks afwerpen waardoor deze langdurig in de kroon blijven zitten. Door het verwijderen van de dode takken/twijgen zal het aangezicht van de laan aanzienlijk verbeterd worden. 2. Verwijderen van het geasfalteerde voetpad tussen de bomen en dit vervangen voor een halfverharding die water- en luchtdoorlatend is (bijv. Padvast). Daardoor kan regenwater beter in de ondergrond infiltreren en kan er ook meer zuurstof de bodem binnen dringen, hetgeen van belangrijk is voor de groei en het functioneren van de boomwortels. Bij het verwijderen van het asfalt is het van groot belang dat dit zorgvuldig gebeurt zodat er geen ernstige beschadigingen aan de stammen en wortelkluiten van de bomen ontstaan.

Bij het aanbrengen van een halfverharding kan er geen diep cunet worden uitgegraven, maar zal de verharding enigszins verhoogd aangelegd dienen te worden op een ondergrond/fundering van bijvoorbeeld bomenzand. 3. Om de ondergrondse groeiruimte (de doorwortelbare ruimte) te vergroten, worden er haaks op de bomenrijen en in het midden tussen de bomen, 1,0 meter diepe en 1,0 meter brede sleuven gegraven met een lengte van 7 meter. Deze sleuven worden gevuld met gecertificeerde bomengrond en verdicht tot 1,5 MPa. 4. Na de aanleg van de voedingssleuven zal ook de bovenste bodemlaag verbeterd moeten worden zodat er meer organisch materiaal onder de bomen zich kan  Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

ophopen, hetgeen het inspoelen van voedingselementen bevordert maar ook het bodemleven stimuleert. In de groenstrook waarin de bomen staan kan daartoe extra compost worden aangebracht en door het aanplanten van vaste planten/heesters zal blad en strooisel beter onder de bomen blijven liggen en bijdragen aan een verbeterd bodemleven en een hoger gehalte aan organische stof, waardoor ook regenwater beter in de bodem vastgehouden kan worden. 5. Vanuit het ontwerp van de woonbuurt kan mogelijk ook de hemelwaterafvoer een rol spelen in het verbeteren van de groeiplaats voor de moeraseiken. Dit kan bijvoorbeeld door langs de bomen een wadi aan te leggen of het hemelwater van de weg op de bomenrij af te laten wateren (door de weg op één oor te leggen).

Kostenraming groeiplaatsverbetering Om een indruk te krijgen van de kosten van bovenstaande ingreep, is een globale kostenraming gemaakt voor het snoeien van de bomen en voor het aanleggen van de voedingssleuven. Het vervangen van de verharding van het wandelpad tussen de bomen en het inrichten van de groenstrook met extra compost en vaste planten is niet meegenomen in de kostenraming. Ook zijn er geen transport- en stortkosten voor de uitgegraven grond doorberekend omdat aangenomen wordt dat deze grond in het nieuwbouwproject verwerkt kan worden. De opgegeven kosten zijn exclusief BTW.

Tabel 2: kostenraming behoud boomcluster H Omschrijving

Geraamde kosten

Snoeien van de 168 bomen € 4.300,-

Arbeidsloon boomverzorgers Inzet zelfrijdende hoogwerker

€ 950,-

Inzet versnippercombinatie

€ 1.050,Subtotaal:

€ 6.300,-

Groeiplaatsverbetering d.m.v. 85 voedingssleuven met bomengrond Arbeidsloon boomverzorgers

€ 2.900,-

Inzet rupskraan 5 ton incl. machinist

€ 4.000,-

Inzet trekker met kipper

€ 3.700,-

Leveren BVB Bomengrond

€ 18.500,Subtotaal:

€ 29.100,-

Totaal geraamde kosten, exclusief BTW:

€ 35.400,-

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

We hopen u met deze rapportage voldoende en naar wens geïnformeerd te hebben. Indien u hiertoe nog vragen of opmerkingen heeft dan zijn wij uiteraard graag bereid deze te beantwoorden dan wel nader toe te lichten. Hoogachtend,

Aernout Theunissen

BoomOntzorging.com

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

BIJLAGE 1: Bomenkaarten Akzoterrein Boomclusters

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Advies inpasbaarheid

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

Advies overig Groenstrook in huidige breedte handhaven. --

Groeiplaatsverbetering noodzakelijk i.v.m. slechte groeiplaats. -Boom J1 niet inpassen i.v.m. de matige conditie. -----

nee

nee nee

nee nee nee ja

nee

inpassen

niet inpassen

inpassen

niet inpassen inpassen

niet inpassen inpassen niet inpassen inpassen

niet inpassen

nee

nee ja

nee ja nee ja

nee

hoog

matig

hoog

matig hoog

gemiddeld hoog gemiddeld laag

gemiddeld

groenstrook

verhoogde boomspiegel in verharding verhoogde boomspiegel in verharding verhoogde boomspiegel in verharding verhoogde boomspiegel in verharding verhoogde boomspiegel in verharding verhoogde boomspiegel in verharding groenstrook

groenstrook groenstrook

groenstrook groenstrook groenstrook groenstrook

groenstrook

> 15 jaar

5-10 jaar

< 5 jaar

5-10 jaar

< 5 jaar

10-15 jaar

5-10 jaar > 15 jaar

> 15 jaar > 15 jaar 5-10 jaar > 15 jaar

> 15 jaar

---

-----

Goed

Matig

Slecht

Matig

Slecht

Redelijk

Redelijk / matig Matig Goed

Redelijk Goed Matig Goed

Goed

30-40 cm

10-20 cm

20-30 cm

10-20 cm

30-40 cm

30-40 cm 30-40 cm

30-40 cm 40-50 cm 40-50 cm < 10 cm

50-60 cm

12-15 m

6-9 m

9-12 m

6-9 m

12-15 m

12-15 m 9-12 m

9-12 m 15-18 m 15-18 m <6m

15-18 m

168

4 8

3 1 1 3

bomenrij

boomgroep

laan

boomgroep

bomenrij

solitaire boom solitaire boom

boomgroep

solitaire boom

Quercus palustris

Fagus sylvatica 'Atropunicea'

Quercus palustris

Acer pseudoplatanus 'Atropurpureum'

Quercus palustris

Cupressocyparis leylandii Quercus rubra

Acer platanoides

Abies alba

moeraseik

rode beuk

moeraseik

gew one esdoorn

moeraseik

Leylandcipres Amerikaanse eik

Noorse esdoorn

gew one zilverspar

L M

Advies inpassen

bomenrij

Esthetische Inpasbaa r w aarde

Quercus palustris

Standplaats

Ernstige gebreken

Conditie

Stam dikte

Hoogte

Aantal bom en

Beplantingstyp e

moeraseik

Soort_WS

Nr.

Verplantbaa r

Soort_NL

Boomgegevens Akzoterrein Arnhem

Juli 2021

Conditie en groeiplaats onvoldoende. Zaailingen, evt. inpassen in aan te leggen groenstrook. Slechte ondergrondse groeiplaats.

Slechte ondergrondse groeiplaats.

Bomen afgesneden van de rest van de laan (H)

Te droge groeiplaats.

Opm erkingen

BIJLAGE 2: OPNAMEGEGEVENS BOMEN / BOOMCLUSTERS

 Bomeninventarisatie & boomtechnisch advies t.b.v. de herontwikkeling van het Akzoterrein in Arnhem 

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Arnhem&id=34f164da-66de-4b12-9627-dc82e6f5c3e4