Raadsvoorstel 'Zienswijze ontwerpbegroting VGGM 2026'

RAADSVOORSTEL RAADSVOOORSTEL

Aan de gemeenteraad Zaaknummer

4585830

Onderwerp:

Zienswijze ontwerpbegroting VGGM 2026

Kernboodschap Dit raadsvoorstel betreft het voorstel voor de Arnhemse zienswijze op de door Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden (VGGM) gestuurde ontwerpbegroting 2026 VGGM, de gewijzigde begroting 2025 VGGM en het voorstel van VGGM over de resultaatbestemming 2024. Voorstel 1. Een zienswijze te geven op de ontwerpbegroting 2026, de gewijzigde begroting 2025 en de resultaatbestemming 2024 en deze kenbaar te maken conform bijgevoegde brief “Zienswijzebrief ontwerpbegroting 2026 VGGM”. Inleiding Besparingen Toenemende en onvoorspelbare ontwikkelingen hebben een grote invloed op de gezondheid en veiligheid van onze inwoners en daarmee op het VGGM-werkveld. Dit vraagt om een weerbare en veerkrachtige samenleving die voorbereid is op onzekere tijden. Het Rijk vraagt ons – gemeenten, veiligheidsregio’s en GGD’en – om meer inspanningen die de samenleving voorbereiden op nieuwe soorten crises en mogelijke maatschappelijke ontwrichting. Anderzijds lopen beschikbare middelen terug. Dit spanningsveld vormt voor 2025 en verder een belangrijke uitdaging, zoals is verwoord in de begroting 2026 en legt extra druk op de opdracht om mogelijke besparingen in beeld te brengen. Consultatie resultaatbestemming 2024 Op 2 april 2025 heeft het algemeen bestuur het jaarverslag over 2024 vastgesteld.

Ten aanzien van de voorgenomen bestemming van het resultaat, waarover nog geen besluit genomen is, worden de raden van deelnemende gemeenten uitgenodigd een zienswijze uit te brengen. In financiële zin resteert een overschot op de beschikbare budgetten van € 4,0 miljoen. Van dit overschot is € 2,5 miljoen gerealiseerd door lagere kapitaallasten door vertraging van projecten en investeringen en oplopende rentebaten. Specifiek voor het programma GGD geldt dat door toenemende zorgvragen er meer zorg is geleverd dan oorspronkelijk begroot. Dit zorgt daardoor ook voor hogere inkomsten en daarmee een bezettingsvoordeel van € 1,5 miljoen. Daar staat tegenover dat de werkdruk en het ziekteverzuim binnen dit programma zijn toegenomen door de toenemende

RAADSVOORSTEL zorgvragen. Indien van toepassing wordt dit risico nader geduid in de eerste voortgangsrapportage die medio september beschikbaar komt. Het dagelijks bestuur stelt voor, in lijn met de besluitvorming door het algemeen bestuur op 27 november 2024 over de actualisatie van het weerstandsvermogen en het risicobeleid alsmede de gewijzigde begroting 2024, om het gerealiseerde resultaat voor € 1,5 miljoen toe te voegen aan de Algemene Reserve en het restant van € 2,5 miljoen terug te laten vloeien naar de gemeenten. Deze resultaatsbestemming is opgenomen in paragraaf 4.4 van de onderliggende ontwerpbegroting 2026. Zienswijzeprocedure ontwerpbegroting 2026 Op grond van artikel 35 Wet gemeenschappelijke regelingen worden de raden van de deelnemende gemeenten uitgenodigd hun zienswijze over de ontwerpbegroting 2026 (incl. gewijzigde begroting 2025) naar voren te brengen bij het dagelijks bestuur van de Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden. Beoogd effect Ophalen van de Arnhemse zienswijze ten behoeve van de ontwerpbegroting 2026 VGGM, de gewijzigde begroting 2025 en het voorstel van VGGM over de resultaatbestemming 2024. Argumenten 1.1

Voor het begrotingstraject VGGM behoren raden actief bevraagd te worden op een zienswijze. In de wet (artikel 35 van de Wet gemeenschappelijke regelingen) is vastgelegd dat gemeenteraden voorafgaand aan de vaststelling van een begroting in de gelegenheid gesteld moeten worden een zienswijze uit te brengen.

1.2

In de ontwerpbegroting 2026 zijn financiële kaders opgenomen welke gevolgen hebben voor gemeentelijke bijdragen. De totale bijdrage door Arnhem aan VGGM voor 2026 is € 24.594.000 en is als volgt opgebouwd: Veiligheid € 16.726.000 GGD en JGZ € 7.272.000 Rijksvaccinatieprogramma € 472.000 Samen Beter Bedrijfsvoeren € 124.000 In de gevraagde bijdrage houdt VGGM rekening met een indexatie van 5,7%, zoals verwerkt in de voorliggende ontwerpbegroting. Deze indexatie bevat een voorcalculatie voor de inschatting van de prijsstijging in 2026 en een nacalculatie van de werkelijke prijsstijging over 2024. Beide cijfers zijn ontleend aan publicaties van het Centraal Planbureau van eind 2024 en ook als zodanig opgenomen in de kaderbrief 2026. Na het opstellen van de ontwerpbegroting 2026 heeft het Centraal Planbureau definitieve index cijfers over 2024 gepubliceerd. Deze cijfers wijken sterk af van eerdere publicaties. Het DB is van mening om bij besluitvorming over de begroting 2026 in september deze aangepaste cijfers te hanteren. Dat betekent dat er dan gerekend wordt met een indexatie van 4,4% en de gevraagde bijdrage 1,3% lager zal uitvallen dan op dit moment is opgenomen in de ontwerpbegroting

RAADSVOORSTEL (zie hierboven voor de Arnhemse bijdrage met 5,7% indexatie). De gevraagde indexatie valt daarmee dus lager uit dan aanvankelijk ingeschat, het blijft een hogere indexatie dan waar Arnhem rekening mee houdt. Arnhem volgt namelijk de lijn van het gemeentefonds betreffende 2,7%. De aanvullende indexatie is onderdeel van de besluitvorming rond de begroting 2026. Wij roepen daarom VGGM op om rekening te houden met een indexatie van 2,7% en alles in het werk te stellen om hieraan te voldoen. Bijvoorbeeld door procesoptimalisaties en doelmatige bestedingen, mits de kwaliteit van dienstverlening niet onder het wettelijk minimale niveau terechtkomt. Dit wettelijke minimale niveau voor de Jeugdgezondheidszorg is vastgelegd in de Wet publieke gezondheid als basispakket waar alle gemeenten verantwoordelijk voor zijn. Hoe hier uitvoering aan gegeven wordt, is beschreven in het Landelijk Professioneel Kader voor de Jeugdgezondheidszorg. 1.3

Ondanks alle toenemende en onvoorspelbare ontwikkelingen, moet de dienstverlening van VGGM minimaal op het niveau van wettelijk minimum blijven. VGGM bevindt zich in een dynamische omgeving. Geopolitieke spanningen, klimaatverandering, technologie en arbeidsmarktkrapte beïnvloeden het werkveld. Deze ontwikkelingen hebben belangrijke effecten op de gezondheid en veiligheid van onze inwoners. Anderzijds lopen beschikbare middelen terug. Ondanks de maatschappelijke ontwikkelingen en de teruglopende middelen moet de dienstverlening van VGGM minimaal op het niveau van het wettelijk minimum blijven, zoals eerder is benadrukt in de zienswijze op de Kaderbrief 2026 en de zienswijze op de ontwerpbegroting 2025.

1.4

We vragen de aanvullende incidentele lasten te bekostigen uit het voordelig resultaat over 2024. Er zijn twee aanvullende incidentele lasten geïdentificeerd rond de implementatie van het Digitaal Kinddossier en Jeugdgezondheidsregio (totaal € 1,8 mln.). Om de administratielastendruk stevig te beperken en ter stimulering van adequate besluitvorming stellen we voor deze lasten te dekken uit het voordelig resultaat over 2024. Voor de resultaatbestemming geven we derhalve een negatieve zienswijze.

1.5

We vragen oog te houden voor het weerstandsvermogen en de solvabiliteitsratio. Eind 2024 is de nota weerstandsvermogen en risicobeheersing gepresenteerd. Daarin worden de ambities beschreven voor het minimum weerstandsvermogen en de solvabiliteitsratio. Uit de ontwerpbegroting 2026 blijkt dat deze ambities nog niet worden gehaald. VGGM geeft uitvoering aan de nota en we vragen om de gestelde ambities niet uit het oog te verliezen.

RAADSVOORSTEL

Kanttekeningen en risico's 1.1

Besluitvorming over de besparingsopdracht kan zorgen voor een wijziging in de ontwerpbegroting 2026. Voor de begroting van 2025 en 2026 is een (incidentele) besparing van 2% gerealiseerd. Het algemeen bestuur VGGM heeft het dagelijks bestuur verzocht verdergaande inhoudelijke besparingsmaatregelen in beeld te brengen, voorzien van een duidelijke onderbouwing die risico’s en impact inzichtelijk maakt. Zo kunnen in de zomer van 2025 weloverwogen besluiten worden genomen die verdere uitwerking krijgen in de kaders voor de begroting van 2027 e.v. en mogelijk ook voor de begroting 2026. Voorzien is dat het algemeen bestuur op 10 september 2025 de begroting voor 2026 vaststelt. Indien de begroting 2026 op basis van de besluitvorming over de besparingen gewijzigd wordt, zal begin september de gewijzigde begroting 2026 als ontwerp voor zienswijze worden voorgelegd aan de gemeenteraden. Ook de kaders voor de begroting 2027 worden voor zienswijze voorgelegd aan de gemeenteraden.

Participatie De gemeente Arnhem wordt door de burgemeester vertegenwoordigd in het Dagelijks Bestuur, het Algemeen Bestuur en de Commissie Veiligheid. In de Commissie Gezondheid wordt de gemeente Arnhem vertegenwoordigd door de wethouder Publieke Gezondheid. Financiën Perspectiefnota en begroting gemeente Arnhem 2026 De financiële implicaties van de diverse ontwikkelingen die VGGM opneemt in haar ontwerpbegroting 2026 zijn hierboven benoemd en verwerkt in de Perspectiefnota 2026-2029. De definitieve verwerking is afhankelijk van de besluitvorming rond beide producten. Besparingen Voor 2025 en 2026 wordt de besparing gerealiseerd met de aanpassing op rentebaten en kapitaallasten. Daarnaast is het effect van de temporisering op de kosten Samen Beter Bedrijfsvoeren onderdeel van de besparing. Deze besparing van € 406.000 is overigens structureel verwerkt in de begroting van de gemeente Arnhem. Afhankelijk van de keuze op de inhoudelijke besparing en de voortzetting temporisering bedrijfsvoering kan de begroting van de gemeente Arnhem worden gewijzigd per 2027. Resultaat 2024 De verwachte teruggave uit hoofde van de resultaatbestemming 2024 wordt verwerkt in Turap-2 2025. Het opvragen van een zienswijze zelf heeft verder geen financiële consequenties.

RAADSVOORSTEL

Uitvoering We worden geacht om voor 2 juli 2025 onze zienswijze kenbaar te maken, zodat het Algemeen Bestuur van VGGM de begroting 2026 op 10 september kan vaststellen. De VGGM organiseert een aantal raadsinformatiebijeenkomsten voor raadsleden en collegeleden om toelichting te geven op de documenten die ter consultatie zijn voorgelegd: woensdag 14 mei (Barneveld, heeft al plaatsgevonden), maandag 26 mei (Arnhem-Noord) en woensdag 11 juni (Ede). Communicatie Vanuit de raad wordt direct na de besluitvormende raadsvergadering per brief een reactie op de ontwerpbegroting 2026, aangepaste begroting 2025 en het voorstel van VGGM over de resultaatbestemming 2024 verzonden aan VGGM.

Bijlagen Stukken voor gemeenteraad  Raadsvoorstel zienswijze ontwerpbegroting 2026 VGGM  Zienswijze ontwerpbegroting 2026 VGGM  VGGM Jaarverslag 2024  Aanbiedingsbrief VGGM  VGGM Ontwerpbegroting 2026

RAADSVOORSTEL

Besluit van Zaaknummer

4585830

DE RAAD VAN DE GEMEENTE ARNHEM; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 20 mei 2025, nummer 4585830; gelet op artikel 35 van de Wet gemeenschappelijke regelingen; besluit: 1. Een zienswijze te geven op de ontwerpbegroting 2026, de gewijzigde begroting 2025 en de resultaatbestemming 2024 en deze kenbaar te maken conform bijgevoegde brief “Zienswijzebrief ontwerpbegroting 2026 VGGM”.

De griffier,

De voorzitter,