Bundel amendementen & moties - Vaststellen van de Begroting 2026 (d.d. 11-11-2025 - 12h00)

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A50 4729440 Begroting 2026

Titel: Meer budget voor dierenwelzijn

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: De gemeenteraad besluit: Op pagina 22 van de begroting 2026: “De lasten nemen in 2026 toe met 165k door aanvullende middelen voor de opvang van zwerfdieren en de diervriendelijke beheersing van de rattenpopulatie.” Te vervangen door: “De lasten nemen in 2026 toe met 265k en in de jaren 2027 tot en met 2029 met 214k door aanvullende middelen voor de opvang van zwerfdieren, de diervriendelijke beheersing van de rattenpopulatie en extra middelen en capaciteit voor het realiseren van de uitvoeringsagenda dierenwelzijn.” De bedragen in de tabel op pagina 221 worden conform bovenstaande tekst vervangen van “165, 114, 114, 114” door: “265, 214, 214, 214”

Toelichting: Tijdens de raadskamer over de begroting is gebleken dat de vaste bezetting onvoldoende is om de opgaven uit de Uitvoeringsagenda Dierenwelzijn te realiseren. Om uitvoering te geven aan de uitvoeringsagenda is een ad hoc oplossing gevonden in de vorm van een inhuurconstructie. Om te borgen dat de komende jaren uitvoering gegeven kan worden aan de Uitvoeringsagenda’s Dierenwelzijn tot en met 2029, is extra budget noodzakelijk.

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

In de begroting was al opgenomen dat de inzet op rattenbeheersing in 2026 meer kost dan begroot. Kosten hiervoor zijn meegenomen. De extra lasten worden gedekt vanuit het weerstandsvermogen.

Indieners: Leo de Groot – Partij voor de Dieren

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A51 4729440 Begroting 2026

Titel: Samen tegen huiselijk geweld en femicide

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Aan het begrotingsprogramma Welzijn en Inclusie onder Arnhem is een inclusieve stad waar iedereen de kans krijgt om volwaardig deel te nemen aan de samenleving op pagina 159 de volgende paragraaf toe te voegen: “Arnhem investeert in het voorkomen van huiselijk geweld en femicide door brede voorlichting” Huiselijk geweld en femicide blijven een groot maatschappelijk probleem dat ook in Arnhem aandacht en actie vraagt. Vroegtijdige herkenning van signalen en bewustwording van geweld in afhankelijkheidsrelaties zijn cruciaal om escalatie te voorkomen. Door voorlichting en bewustwording breed in de samenleving te brengen — onder andere op scholen, in buurthuizen, bij zorgprofessionals en hulporganisaties — kunnen signalen van relationeel geweld eerder worden herkend en besproken. Hiervoor stellen we voor vanuit de algemene middelen in 2026 € 200.000 en in 2027 € 200.000 beschikbaar te stellen, om zo bij te dragen aan een stad waarin iedereen zich veilig voelt en geweld in afhankelijkheidsrelaties zoveel mogelijk wordt voorkomen.

En dit te verwerken in de tabel op pagina 161 en het algemene beeld op pagina 22.

Toelichting: Huiselijk geweld en femicide blijven een ingrijpend maatschappelijk probleem dat ook in Arnhem aandacht en actie vraagt. Het voorkomen van deze vormen van geweld begint bij vroegtijdige herkenning van signalen en het vergroten van bewustwording over geweld in afhankelijkheidsrelaties. Met dit amendement investeert de gemeenteraad van Arnhem gericht in het voorkomen van huiselijk geweld en femicide. Door voorlichting en bewustwording breed in de samenleving te brengen — onder andere op scholen, in buurthuizen, bij zorgprofessionals en hulporganisaties — kunnen signalen van

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

relationeel geweld eerder worden herkend en besproken. Dit draagt bij aan een cultuur waarin inwoners elkaar weten te ondersteunen en hulp sneller wordt ingeschakeld wanneer dat nodig is.

Indieners: Kiki Groot – Arnhem Centraal Niels Scholten – Volt Suzan Kemperman – D66 Nico Wiggers – BurgerBelang Arnhem

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A52 4729440 Begroting 2026

Titel: Extra investering preventie middelengebruik kwetsbare doelgroepen

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Op pagina 170 de volgende tekst: Het terugdringen van problematisch alcohol- en drugsgebruik Alcohol- en drugsgebruik, gokken en overmatig gamen en sociale mediagebruik zijn schadelijk voor de gezondheid. Het kan ook leiden tot slechtere schoolprestaties, verzuim of schooluitval. Het is dus belangrijk om alcohol- en drugsgebruik en gokken zo veel mogelijk te voorkomen en te ontmoedigen en met name jongeren te leren op een gezonde manier om te gaan met gamen en sociale mediagebruik.

Te wijzigen in Het terugdringen van problematisch alcohol- en drugsgebruik Alcohol- en drugsgebruik, gokken en overmatig gamen en sociale mediagebruik zijn schadelijk voor de gezondheid. Het kan ook leiden tot slechtere schoolprestaties, verzuim of schooluitval. Het is dus belangrijk om alcohol- en drugsgebruik en gokken zo veel mogelijk te voorkomen en te ontmoedigen en met name jongeren te leren op een gezonde manier om te gaan met gamen en sociale mediagebruik. Daarom verhogen wij het budget met € 50.000 per jaar. Deze middelen worden ingezet om extra maatregelen te financieren gericht op kwetsbare doelgroepen zoals uit de pilot preventie middelengebruik kwetsbare doelgroepen naar voren kwam.

En de tabel op pagina 173 conform aan te passen.

Toelichting: Door het wegvallen van een aantal SPUKs uit het GALA akkoord is, maar de wens om effectieve preventie middelengebruik onder jongeren te waarborgen én daar extra op in te zetten, mede

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

ingegeven door de pilot middelengebruik1, stelt de gemeente zelf budget beschikbaar om de aanpak te behouden en uit te breiden. Voor 2026 tot en met 2028 worden de algemene middelen aangewend. Met het idee dat deze investering zich daarna terugbetaald in de kostenvermindering voor verslavingszorg. Voor de jaren daarna worden de baten en lasten aldus verwerkt in de begroting.

Indieners: Nathalie Nede – ChristenUnie Luc Groot - CDA

1 Document Arnhem - Beantwoording art. 44 vragen Art.44-vragen 'Pilot preventie middelengebruik

kwetsbare doelgroepen', d.d. 08-10-2025 - iBabs Publieksportaal

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A53 4729440 Begroting 2026

Titel: Realistische tarieven afvalstoffenheffing

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: -

In de begroting op pagina 13 achter de zin ‘“In lijn met de aangenomen motie 25M92 doen we bij deze begroting een tariefvoorstel voor de afvalstoffenheffing waarbij er drie categorieën bestaan, namelijk: eenpersoonshuishouden, tweepersoonshuishouden en een huishouden van drie personen of meer.” de volgende zin toe te voegen: ‘We stellen €450.000 beschikbaar uit de algemene reserve om de stijging voor meerpersoonshuishoudens te beperken tot maximaal 15%.”

Toelichting: Het draagvlak voor gedegen afvalbeleid neemt af wanneer de tarieven extreem stijgen van jaar op jaar. Volgens de “Verordening Afvalstoffenheffing 2026” stijgen de tarieven voor meerpersoonshuishoudens met 21% (meer dan €75,-). De tarievenstijgingen van jaar op jaar moeten redelijk en uitlegbaar zijn voor de inwoners van Arnhem.

Indieners: Nathalie Nede – ChristenUnie

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2026 25A55 4729440 Begroting 2026

Titel: Proef met aanbieden relatietherapie aan ouders

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: 



Op pagina 143 onder We versterken het gezin en het betrokken netwerk rondom het gezin toe te voegen: We hebben niet alleen oog voor de hulpvraag van kinderen, maar ook voor het versterken van hun context. Daarom starten we in 2026 een pilot met het laagdrempelig aanbieden van relatietherapie, wanneer spanningen in de relatie van ouders mede de oorzaak van een vraag om jeugdhulp is of toekomstige vragen kan voorkomen; Hiervoor in 2026 en 2027 incidenteel 300.000 euro beschikbaar te maken vanuit de bestemmingsreserve WMO en Jeugdzorg

Toelichting: Spanningen in relaties kunnen een groot effect hebben op kinderen en dragen mede bij aan het ontstaan van (jeugd)hulpvragen. Het laagdrempelig aanbieden van relatietherapie aan ouders kan veel effect hebben, doordat ouders beter om leren te gaan met uitdagingen in hun gezinssituatie. De drempel om gebruik te maken van relatietherapie is echter hoog, mede vanwege de hoge kosten hiervan voor ouders. Dit terwijl we weten dat in complexe jeugdhulpvragen er vaak sprake is van multiproblematiek in het gezin, zoals een combinatie van bestaansonzekerheid en spanningen in de relatie. Het aanbieden van jeugdhulp alleen, richt zich te eenzijdig op kinderen, in plaats van op hun context. Kinderen krijgen hierdoor ten onrechte het gevoel dat alleen zij een probleem hebben. We stellen voor een pilot te starten waarmee in dit soort gevallen relatietherapie kan worden aangeboden. Dit kan escalatie en hogere kosten voorkomen. Onder meer de gemeenten Amsterdam, Zutphen en Venlo hebben hier ervaring mee – of starten hier pilots mee.1 Door deze pilot op te nemen in de Arnhemse aanpak, kan ervaring worden opgedaan met een vorm van vroegtijdige, relationele ondersteuning die past binnen de transformatie van de jeugdhulp en het versterken van het lokale zorgnetwerk. We willen de kosten dekken vanuit de bestemmingsreserve WMO en Jeugdzorg.

Op basis van de pilot kunnen de financiële voordelen en structurele financiële consequenties van het aanbieden van relatietherapie in beeld gebracht worden.

1 Amsterdam bekostigt relatietherapie voor vechtende stellen | NPO Radio 1

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

Indieners: Nathalie Nede - ChristenUnie

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A56 4729440 Begroting 2026

Titel: Werk maken van Veteraneninloophuis

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Op pagina 154, 155 onder Meer inwoners ervaren een sterk en zorgzaam netwerk

Toe te voegen Veteraneninloophuis We zijn onze veteranen dankbaar voor hun inzet voor onze veiligheid. Vanuit de Veteranenwet hebben wij als gemeente een zorgplicht voor veteranen. Deze zorg willen wij graag dragen voor onze veteranen. We faciliteren een geschikte locatie en zullen zo snel als mogelijk starten in de vorm van een pilot (amendement 23A37 Veteranenhuis).

Toelichting: In de begroting 2025 stond de volgende tekst: Veteraneninloophuis We dragen zorg voor onze veteranen. Na een brede verkenning is er recentelijk een mogelijk geschikte locatie gevonden. In kwartaal het vierde kwartaal van 2024 zullen wij hier gaan starten in de vorm van een pilot, evaluatie zal plaatsvinden in het 2e kwartaal van 2025 (amendement 23A37 Veteranenhuis) Helaas is dit punt en niet in uitvoering gebracht en is de raad hier niet over geïnformeerd. De wens voor het zorgdragen voor onze veteranen is onverminderd. Daarom blijven we zoeken naar mogelijkheden om een veteranen-inloophuis te faciliteren.

Indieners: Nathalie Nede - ChristenUnie

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A57 4729440 Begroting 2026

Titel: Geestelijke verzorging onderdeel van mentaal gezondheidsnetwerk.

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Op bladzijde 140 van de Begroting 2026 onder de paragraaf “We verbeteren de integrale netwerksamenwerking met een overzichtelijk aantal aanbieders” aan het einde van de alinea achter het derde bolletje het volgende toevoegen: Gezien het belang van geestelijke verzorging voor de mentale gezondheid betrekken wij organisaties die zich specifiek daarop richten (zoals het Centrum voor Levensvragen en Suïcidepreventie) bij de op- en inrichting van het mentaal gezondheidsnetwerk.

Toelichting: Als het gaat om positieve gezondheid, blijkt uit onderzoek en ervaring van onder andere huisartsen dat zingeving daarin een belangrijke bijdrage daaraan geeft.1 Als het gaat om positieve gezondheid in relatie tot mentale gezondheid meldt de Nederlandse GGZ “Wij streven ernaar om mentale gezondheid minder medisch te benaderen.”2 Geestelijke verzorging biedt mensen de kans om met zingeving aan de slag te gaan. Daarom willen wij dat organisaties met expertise op dit gebied bij de op- en inrichting van het mentaal gezondheidsnetwerk worden betrokken.

Indieners: Nathalie Nede - ChristenUnie

1 Zie hiervoor https://www.iph.nl/kennisbank/machteld-huber-en-de-dimensie-zingeving-2/,

https://www.iph.nl/assets/uploads/2022/06/WhatsApp-Image-2022-06-28-at-12.38.36-PM.jpeg of https://www.iph.nl/assets/uploads/2022/08/Psychologie-Magazine-juli-2022-Machteld-Huber-1.pdf 2 https://www.denederlandseggz.nl/thema/mentale-gezondheid/mentale-gezondheid-veerkracht

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A58 4729440 Begroting 2026

Titel: Een veilige openbare ruimte voor iedereen

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Aan het begrotingsprogramma Veiligheid onder Een veilige openbare ruimte voor iedereen op pagina 75 de volgende paragraaf toe te voegen: “We waarborgen een veilige openbare ruimte voor iedereen” Iedereen in Arnhem moet zich veilig voelen in onze openbare ruimte. Omdat vrouwen en mensen uit de LHBTIQA+ gemeenschap zich vaker onveilig voelen op straat, zet de gemeente extra in op het vergroten van hun veiligheidsgevoel. Samen met de politie en organisaties die opkomen voor de rechten van deze groepen, zorgen we dat iedereen zich vrij en veilig kan verplaatsen, ontmoeten en uitgaan. Straatintimidatie tolereren we niet en pakken we actief aan. We zorgen voor herkenbare aanspreekpunten, bevorderen de bereidheid om een melding te maken of aangifte te doen en maken ondersteuning voor slachtoffers laagdrempelig en toegankelijk. Zo werken we aan een Arnhem waar iedereen zich beschermd, gerespecteerd en veilig voelt.

Toelichting: Arnhem is een inclusieve stad waar iedereen zich veilig moet voelen op straat. Helaas is dat niet voor iedereen zelfsprekend. Vooral vrouwen en mensen binnen de LHBTIQA+ gemeenschap ervaren een sterker gevoel van onveiligheid in de openbare ruimte. Als gemeente moeten we ons ervoor inzetten het gevoel van veiligheid te versterken. Daarom vinden we het wenselijk om dit terug te zien in de begroting.

Indieners: Marin Noomen – GroenLinks Suzan Kemperman – D66 Nico Wiggers – BurgerBelang Arnhem

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A59 7429440 Begroting 2026

Titel: Betaalbare ruimte voor cultuurparticipatie

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: 1. Aan de begroting 2026 op pagina 50 toe te voegen: Betaalbare ruimte voor cultuureducatie en -participatie (25M104) Het beschikbaar stellen van meer betaalbare ruimte voor cultuureducatie en -participatie krijgt een plek in het Integraal Accommodatiebeleid. Dit beleid is naar verwachting in 2028 in werking. In 2026 en 2027 stellen we jaarlijks 200.000 euro beschikbaar voor een tijdelijke regeling om gespreid over Arnhem het huren van ruimte voor cultuureducatie en -participatie betaalbaarder te maken. De regeling wordt dusdanig ingericht dat geen concurrentie ontstaat met gesubsidieerde instellingen die voor hetzelfde doel verhuren, zoals Rozet, Huis van Puck en Jacobiberg. De doelstelling van de regeling is gelegen in het vergroten van cultuurparticipatie. Om die reden is het gerechtvaardigd dat ook bijvoorbeeld cultuureducatie door ZZP’ers onder deze regeling valt. 2. De overige onderdelen van de begroting overeenkomstig aan te passen.

Toelichting: Er zijn twee mogelijkheden om tot een regeling te komen. 1. Er kunnen specifieke extra middelen worden verstrekt aan verenigingen (voor cultuurparticipatie) en professionals (voor educatie) om daarmee ruimtes te huren. Nadeel is dat dit om heel veel verschillende subsidierelaties oplevert en dat de verenigingen en professionals dit moeten aanvragen. Voordeel is dat de middelen voor alle locaties ingezet kunnen worden en dus de meeste kans is op geschikte ruimte. 2. Er kunnen extra middelen worden verstrekt aan accommodaties, die daarmee ruimte (goedkoper) kunnen aanbieden voor dit doel, vergelijkbaar met wat Rozet, Huis van Puck en Jacobiberg al doen en wat ook bij sport gebeurt. Dit zou kunnen bij sportaccommodaties op momenten dat deze niet bezet zijn, bij MFC’s en ook bij ander maatschappelijk vastgoed van de gemeente of van bijvoorbeeld schoolbesturen. Nadeel is dat er mogelijk maar weinig

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

plekken beschikbaar kunnen worden gemaakt en dat de locaties die beschikbaar komen mogelijk niet optimaal technisch geschikt zijn. Het amendement laat het aan het college op welke wijze het wordt uitgevoerd, waarbij uiteraard de doelstelling moet gelden om in 2026 en 2027 zoveel mogelijk betaalbare ruimte beschikbaar te krijgen, vooruitlopend op het integraal accommodatiebeleid. De tweede denkrichting heeft de voorkeur van de indieners. De 2x 200.000 euro incidenteel, vooruitlopend op het Integraal Accommodatiebeleid, komen ten laste van de algemene reserve. Een rekenvoorbeeld: - Bijvoorbeeld een gemiddelde ruimte van 50 m2 (leslokaalmaat); - Bijvoorbeeld 1 euro per vierkante meter per dagdeel subsidie, 50 euro per dagdeel voor 50 m2 (leslokaalmaat); - Bijvoorbeeld 4.000 dagdelen per jaar gesubsidieerde ruimte in Arnhem, per week (m.u.v. schoolvakanties) 100 keer een leslokaal.

Indieners: Mattijs Loor - D66 Marlies Neutkens - Volt

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A60 4729440 Begroting 2026

Titel: Naar een rechtvaardige lokale belastingheffing

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: 

 

Twee-derde deel van de afvalstoffenheffing te incorporeren in de OZB. De helft daarvan gaat naar de OZB niet-woningen (bestaande verhouding van 80%/20% tussen eigenaren en gebruikers), de andere helft naar de OZB-woningen. Voor woningen het gebruikersdeel van de rioolheffing over te hevelen naar het eigenarendeel. Voor niet-woningen het gebruikersdeel van de rioolheffing over te hevelen naar het eigenarendeel.

En bovenstaande wijzigingen te verwerken in:  De Begroting 2026;  De Verordening op de heffing en de invordering van afvalstoffenheffing Arnhem 2026;  De Verordening op de heffing en de invordering van rioolheffing Arnhem 2026;  De Verordening op de heffing en de invordering van onroerende-zaakbelastingen Arnhem 2026. De verordeningen zullen in december 2025 in aangepaste vorm ter vaststelling aan de raad worden voorgelegd.

Toelichting: Sinds begin jaren '80 zien we dat de arbeidsinkomensquote (AIQ) zich zodanig ontwikkelt dat een steeds groter deel van het nationaal inkomen naar de factor kapitaal gaat en een steeds kleiner deel naar de factor arbeid. Waar de verhouding begin jaren '80 nog grofweg 20/80 was, is de verhouding in 2024 31/69. Dit betekent dat huishoudens die primair hun inkomsten uit werk halen een steeds kleiner deel van het nationaal inkomen krijgen ten opzichte van huishoudens die primair hun inkomsten uit vermogen halen. Verder zien we in 2024 dat de marginale belastingdruk voor de hoogste inkomens vanaf +/- €80.000 afneemt, terwijl deze (fors) stijgt van +/- €20.000 tot de genoemde €80.0001. Ook blijkt uit onderzoek dat het besteedbaar inkomen van huishoudens in de afgelopen 40 jaar niet of

1 Zie o.a. brief van Staatssecretaris Financiën aan de kamer uit 2024: Wijziging van enkele

belastingwetten en enige andere wetten (Belastingplan 2024)

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

nauwelijks is gestegen en (ver) achterblijft bij de groei van het BBP2. Tegelijkertijd is het inkomen van niet-financiële bedrijven de afgelopen 40 jaar bijna verdrievoudigd en worden de gemaakte winsten steeds minder vaak uitgekeerd en in de (lokale) economie geïnvesteerd. Concreter betekent dit dat de middengroepen in Nederland (specifieker: het 4e t/m het 7e percentiel) hun besteedbaar inkomen sinds 2000 hebben zien dalen, terwijl de hoogste inkomensgroepen (8e t/m 10e percentiel) hun besteedbaar inkomen juist toe hebben zien nemen. De Rabobank concludeert dan ook in het hierboven aangehaalde onderzoek: “De belangrijkste reden is echter dat de groei van het huishoudinkomen achterblijft bij de groei van de totale economie. Vooral het aandeel van de economie dat naar bedrijven gaat, is sterk toegenomen. Meer geld wordt opgepot bij bedrijven en zij zijn ook winstgevender geworden.

(…) Een dalend arbeidsinkomensaandeel en een stagnerend huishoudinkomen kunnen er uiteindelijk toe leiden dat de maatschappelijke onvrede steeds groter wordt omdat de ongelijkheid dan toeneemt en modale huishoudens maar weinig profiteren van de economische vooruitgang.” De groepen met lagere en midden inkomens kennen dus een relatief hoge belastingdruk3 en geen of nauwelijks groei van hun besteedbaar inkomen, waarbij het meer dan aannemelijk is om te concluderen dat deze onevenredig toeneemt met de huidige begrotingsmaatregelen, waarbij een 3 persoonshuishouden (of meer) in een huurwoning de lokale lasten significant méér ziet stijgen dan huishoudens in een duurdere koopwoning en al helemaal eigenaren van niet-woningen. Oftewel: de door het college voorgestelde belastingverordening vraagt onevenredig veel van huishoudens en dan met name huishoudens uit de lagere inkomensgroep, zeker ten opzichte van eigenaren nietwoningen. Ter illustratie: de lokale lasten van een huishouden in een huurwoning stijgen met 18% of 19% (afhankelijk van de WOZ-waarde), de lokale lasten van een huishouden in een koopwoning stijgen tussen de 9% en de 12% (afhankelijk van de WOZ-waarde, waarbij huishoudens in een relatief goedkopere koopwoning méér gaan betalen dan huishoudens in een duurdere woning). Daarentegen zien eigenaren niet-woningen hun lokale lasten toenemen met 5%.

Daarmee werkt de door het college voorgestelde begroting de facto degressief, iets dat gezien de hierboven geschetste ontwikkelingen met betrekking tot de AIQ en marginale belastingdruk als onevenredig moet worden gezien. Voorts is het zo dat het heel wel mogelijk is om de lokale lastendruk zodanig in te richten dat mensen met een lager inkomen (bijvoorbeeld mensen zonder eigen woning) er substantieel op vooruit gaan en mensen met een hoger inkomen (bijvoorbeeld mensen met een eigen woning van >€600.000) iets meer gaan betalen aan lokale lasten. Een vergelijkbare gemeente als Nijmegen laat zien dat dit kan.Ook laat een vergelijkbare gemeente als Nijmegen zien dat het heel wel mogelijk is om te werken met een hoger tarief OZB niet-woningen (0,9099 t.o.v. 1,0178). Daar is de OZB nietwoningen in korte tijd meer dan verdubbeld. Dit betekent dus een verschuiving van de lastendruk naar vastgoedeigenaren t.o.v. (armere) huishoudens, hetgeen een rechtvaardige en evenredige

2 https://www.rabobank.nl/kennis/d011308097-besteedbaar-inkomen-van-huishoudens-staat-al-

bijna-veertig-jaar-vrijwel-stil 3 https://www.rtl.nl/economie/artikel/5297479/rijkste-1-procent-nederlanders-betaalt-minderbelasting-dan-rest

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 3

lokale reactie betekent op de eerder geschetste ontwikkelingen binnen de AIQ, marginale belastingdruk en ontwikkelingen in het besteedbaar inkomen. Uit de doorrekening van de door de SP voorgestelde belastingmaatregelen blijkt dat huishoudens met een koopwoning tot en met een WOZ-waarde van €600.000 er op vooruitgaan, huishoudens met een woning van >€1.000.000 gaan wat meer betalen. Huishoudens in een huurwoning gaan er in alle gevallen fors op vooruit. Huurders van niet-woningen gaan er ook in alle gevallen op vooruit. Het zijn de vastgoedeigenaren niet-woningen die meer gaan betalen, waarbij ook hier geldt dat hoe hoger de WOZ-waarde, hoe meer dit oploopt. De in dit amendement voorgestelde maatregelen kennen dan ook een uitwerking waarbij de lastendruk evenredig meestijgt met de (kapitaal)kracht.

Indieners: Noud Roelen – SP Gerrie Elfrink – SP

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A62 4729440 Begroting 2026

Titel: Investeer meer in grote (top)sportevenementen.

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Op p. 47 de zin ‘’Binnen de jaarlijkse begroting van Evenementen binnen S03 Economie is € 120.000 aan ruimte voor toekomstige topsport- en beeldbepalende evenementen.’’ te wijzigen in: ‘’Binnen de jaarlijkse begroting van Evenementen binnen S03 Economie is in 2026 €220.000 aan ruimte voor toekomstige topsport- en beeldbepalende evenementen, en daarna €120.000.’’ Op p. 99 de toevoeging aan de bestemmingsreserve Evenementen eenmalig voor 2026 met €100.000 te verhogen naar €220.000. Dit bedrag te onttrekken uit het budget ‘’Extra inspanning Biomassa Veolia’’ (€50.000 in 2026 en €50.000 in 2027). Het budget vervalt daarmee. En de begroting conform deze wijzigingen aan te passen.

Toelichting: Arnhem heeft een naam hoog te houden als stad voor top- en breedtesport evenementen. Grote (sport)evenementen dragen bij aan het imago van Arnhem, versterken de lokale economie en inspireren en stimuleren inwoners om zelf te gaan sporten. Er staan voor 2026 mooie (top)sportevenementen gepland om in Arnhem te organiseren zoals de Simac Ladies Tour, de NIBC tour of Holland en de Transplant games. Voor 2027 en 2028 wordt gewerkt aan het binnenhalen van grote evenementen zoals het EK Padel en het EK BMX. De jaarlijkse reservering voor grote beeldbepalende evenementen is de afgelopen jaren gehalveerd van 240.000 per jaar naar 120.000 per jaar. Het is belangrijk dat Arnhem voldoende financiële middelen beschikbaar stelt om voldoende grote top- en breedtesportevenementen te organiseren in 2026 en verder. Evenementen zoals de Roze Woensdag en Roze Zaterdag moeten voortaan weer gedekt worden uit de bijbehorende inhoudelijke budgetten.

Indieners: Alwin van Engelenburg - VVD

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer:

12 november 2025 25A63 4729440

Status Onderwerp:

Begroting 2026

Titel: Maak werk van preventie door te investeren in sociaal raadslieden.

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Op p. 126, onder de alinea ‘’We zorgen dat Arnhemmers met financiële vragen ons kunnen vinden’’, de volgende alinea toe te voegen: We investeren in preventie ten einde te voorkomen dat inwoners op termijn in een stapeling van complexe problematiek belanden die aan de voorkant voorkomen had kunnen worden. De vraag naar het werk van (o.a.) sociaal raadslieden – bijvoorbeeld binnen Goed Geregeld Arnhem – is de afgelopen jaren toegenomen. Sociaal raadslieden kunnen de stress bij hulpbehoevende inwoners verminderen, bewoners activeren en de druk op zorgkosten verlagen. De huidige bezetting voor de inloopspreekuren met sociaal raadslieden is onvoldoende. Daarom voorzien we Rijnstad van een extra budget van €221.000 om extra sociaal raadslieden aan te kunnen nemen. Op p. 313 aan het budget voor Rijnstad €221.000 structureel toe te voegen. Dit voor 2026 te dekken uit de algemene middelen. Daarna te onderzoeken door middel van een SROI of deze uitgave gedekt kan worden door een terugverdieneffect. Indien dat niet het geval is, voor de begroting van 2027 met een alternatieve dekking te komen.

Toelichting: De subsidieverstrekking aan Rijnstad is niet navenant is meegegroeid met de prijs- en loonontwikkelingen in de afgelopen jaren. De vraag naar het werk van (o.a.) sociaal raadslieden – bijvoorbeeld binnen Goed Geregeld Arnhem – is de afgelopen jaren toegenomen, waardoor bestaande budgetten feitelijk niet meer toereikend zijn. Het werk van sociaal raadslieden zorgt ervoor dat financiële problematiek wordt voorkomen of wordt beperkt. Door lokaal aanwezig te zijn in buurthuizen kunnen sociaal raadslieden stress bij hulpbehoevende inwoners verminderen, bewoners activeren en de druk op zorgkosten verlagen. Rijnstad geeft aan dat de huidige bezetting voor de inloopspreekuren met sociaal raadslieden onvoldoende is, waardoor mensen met onbekende, maar mogelijk complexe problematiek onverrichterzake naar huis worden gestuurd. Het is van belang om te investeren in preventie ten einde te voorkomen dat inwoners op termijn in een stapeling van complexe

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

problematiek belanden die aan de voorkant voorkomen had kunnen worden. Rijnstad geeft aan dat een viertal spreekuren in het Broek (Symfonie), Elderveld (Buurthuiskamer Korps Arnhem) , de Laar (sporthal de Laar) en Malburgen (Dovenetellaan) te krap zijn bezet met sociaal raadslieden om aan de toestroom van vragen te kunnen voldoen. Bovendien is uit de pilot wijknetwerken RKV de vraag gekomen om in dat gebied ook een inloopspreekuur te realiseren. De relatief kleine hiervoor benodigde investering van €221.000 (59 uur, 1.65 fte) kan zichzelf terugverdienen omdat het op (langere) termijn zorgkosten voorkomt.

Indieners: Noud Roelen – SP Gerrie Elfrink – SP

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A64 4729440 Begroting 2026

Titel: Preventiebudget waarborgen

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Op pagina 44, aan de alinea ‘Gezond en actief leven’ de volgende zin toevoegen: ‘Uit deze middelen is bij de perspectiefnota €80.000 toegekend aan het versterken van het Gezondheidsplein. Om te verzekeren dat de huidige inzet op preventie gewaarborgd blijft, voegen we in afwachting op landelijke middelen uit het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) de komende drie jaar €80.000 aan dit budget.’ Dit voor 2026 t/m 2028 meerjarig incidenteel te dekken uit de algemene middelen. Als er middelen vanuit het Rijk beschikbaar komen voor deze doelen via het AZWA, de overschotten door deze begrotingswijziging terug te laten vloeien naar de algemene reserve. En de relevante tabellen (zoals p. 40) overeenkomstig aan te passen.

Toelichting: De afgelopen jaren heeft de gemeente inzet gepleegd op preventie op de thema’s overgewicht/obesitas, drank- en middelengebruik en roken. Hiervoor waren specifieke uitkeringen (SPUKs) uit het Gezond & Actief Leven Akkoord beschikbaar. Deze vervallen per 2026. Het college heeft €250.000 uitgetrokken om de inzet te behouden. Echter is er bij de perspectiefnota besloten om uit dit budget €80.000 beschikbaar te stellen voor de bevordering van het Gezondheidsplein Rijnstate; een wezenlijk ander doel dan preventie op de eerder genoemde, concrete thema’s. Door deze investering in gezondheidspleinen valt dus inzet op preventie weg, zo wordt ambtelijk gemeld. Daarom stelt dit amendement voor om het gat in de preventiebegroting op te vullen. Hierbij wordt rekening gehouden met het aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA), waaruit op termijn weer (incidentele) middelen voor deze doelen vanuit het Rijk kunnen komen. Hierover wordt in Q1 2026 meer duidelijkheid verwacht. Daarom stelt dit amendement voor het budget van €250.000 voor preventie voor de komende jaren met eigen middelen te waarborgen, en eventuele overschotten door landelijke bijdrages weer terug te laten vloeien naar de algemene reserve. Zo wordt een consistente inzet op preventie de komende

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

jaren structureel gewaarborgd, maar blijven we inzetten op zo veel mogelijk financiering vanuit het Rijk.

Indieners: Joris Brandts – D66 Nathalie Nede – ChristenUnie

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A65 4729440 Begroting 2026

Titel: Extra handhaving op hotspots, tegen toenemend geweld en grensoverschrijdend gedrag

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Op p. 73 onder de alinea ‘’We zorgen voor voldoende handhavers op straat’’ de volgende tekst toe te voegen: ‘’We maken ruimte vrij voor de aanstelling van 6 tot 7 extra handhavers. De extra inzet sluit aan bij het streven naar en waarborgen van veiligheid en vrijheid op belangrijke, kwetsbare plekken in de stad (hotspots). Op deze hotspots kan de bescherming tegen overlast en grensoverschrijdend gedrag worden geïntensiveerd, in het bijzonder ten aanzien van toenemend geweld, discriminatie en intimidatie tegen vrouwen en de queer-community. In overleg met politie, maatschappelijke organisaties, wijkteams en belangenverenigingen bepalen we waar en wanneer deze extra inzet het meest nodig is.’’ Op p. 78 aan het budget ‘’Een veiliger openbare ruimte’’ meerjarig incidenteel voor de periode 20262029 jaarlijks €400.000 toe te voegen voor handhaving. Dit bedrag te dekken door het budget voor stadslandbouw (p. 31) te verlagen met €400.000 van €500.000 naar €100.000, in lijn met het aangenomen raadsvoorstel in september 2025. En de begroting conform deze wijzigingen aan te passen.

Toelichting: Handhaving speelt, evenals preventie, een belangrijke rol in het signaleren, voorkomen en bestraffen bij grensoverschrijdend gedrag en geweld. Zichtbaarheid van handhavers draagt ook bij aan het veiligheidsgevoel van inwoners en zorgt voor meer aanspreekpunten. In Arnhem staan meerdere locaties bekend als hotspots voor onveiligheid, intimidatie en overlast, zoals Arnhem Centraal, Park Presikhaaf, Steenstraat en de Korenmarkt 1. Met name voor vrouwen. Daar is meer inzet nodig. Arnhem moet een inclusieve en veilige stad voor iedereen zijn. Deze vormen van geweld en intimidatie zijn onacceptabel, en hebben een directe impact op de veiligheid en leefbaarheid in de stad. In 2024 kregen ruim 1,7 miljoen mensen in Nederland te maken met seksueel grensoverschrijdend gedrag2. Het aantal meldingen van geweld en discriminatie tegen LHBTIQ+ personen met 37% is gestegen in 20243. Ook bleek vorig jaar dat

1https://www.ad.nl/arnhem/waar-voelen-arnhemse-vrouwen-zich-het-meest-onveilig-politiek-vraagt-

overzicht-en-actie~a5444e46/ 2 Pleger van seksueel grensoverschrijdend gedrag meestal een onbekende | CBS 3

COC Nederland – Stijging LHBTIQ+ discriminatie

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

het aantal meldingen van discriminatie met 7% gestegen is4. Door meer inzet van handhaving willen we hier het hoofd tegen bieden.

Indieners: Luc Groot - CDA Nico Wiggers – BurgerBelang Arnhem Rebin Maref - VVD

4 Aantal meldingen discriminatie opnieuw gestegen | politie.nl

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

I12 november 2026 25A66 4729440 Begroting 2026

Titel: Pilot (be)leefbare openbare ruimte.

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: Onderstaande ontwikkeling toe te voegen aan de tabel bij ‘Een KANSRIJK Arnhem’ (p. 39) Ontwikkelingen een KANSRIJK Arnhem tlv Algemene middelen Bedragen x € 1.000

2026

2027

Pilot (be)leefbare openbare ruimte

-150

-150

2028

2029

I/S

I

Onder de tabel wordt op p. 46 onderstaande toelichting toegevoegd: Pilot betere (be)leefbare openbare ruimte De gemeente hanteert voor het onderhoud van de openbare ruimte vastgestelde onderhoudsniveaus (A t/m D), waarin de toegestane mate van vervuiling statistisch is bepaald. Deze normen sluiten echter niet altijd aan bij de beleving van bewoners. In diverse wijken bestaan plekken die regelmatig als vervuild, onveilig of onaantrekkelijk worden ervaren (‘hotspots’ of ‘gribusplekken’).In Malburgen wordt daarom al vanuit het Nationaal Programma Arnhem-Oost geëxperimenteerd met een integrale aanpak van hotspots, samen met maatschappelijke partners en bewoners. De uitbreiding van deze aanpak in pilotvorm start met het gericht in kaart brengen van de feitelijke en beleefde staat van de openbare ruimte en een integrale aanpak van vieze of nare plekken op wijk- en buurtniveau. Deze aanpak biedt specifiek ruimte voor uitbreiding van de inzet van buurtconciërges en verdere versterking van initiatieven als Heel Arnhem Schoon. Daarbij gaan we ook inventariseren hoe de inzet van de buurtconciërges op dit moment wordt ervaren en of een uitbreiding naar andere wijken gewenst is.

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

De Pilot (be)leefbare openbare ruimte wordt in 2026 en 2027 uitgevoerd en vervolgens geëvalueerd. Op basis daarvan wordt besloten over eventuele voortzetting of opschaling. Incidentele dekking voor 2026 en 2027 wordt gevonden in de algemene middelen.

Toelichting: Winkelgebieden worden op dit moment op A-niveau onderhouden en woonwijken op C-niveau. Het verhogen van de onderhoudsniveaus in wijken naar B of A is kostbaar en voldoet niet noodzakelijkerwijs aan de beleving van bewoners. Bewoners storen zich veelal het meest aan dumpingen, een onverzorgd straatbeeld, zwerfafval of plekken waar ze zich niet veilig noemen. Het is daarom interessant om te experimenteren met een gebieds- en hotspotgerichte aanpak voor de slechtste plekken die mensen tegenkomen in de ruimte waar ze lopen, zitten of rijden. Dit sluit aan op de wens om Arnhem schoon, heel en veilig te maken en houden. Deze aanpak biedt niet alleen fysieke kansen, maar vooral ook sociale kansen. Met de betrokkenheid van maatschappelijke partners en bewoners, maar ook een verbrede inzet van buurtconciërges en initiatieven als Heel Arnhem Schoon, krijgen mensen de kans om actief te participeren en bij te dragen aan wijken waarin iedereen zich thuis kan voelen. Ook wordt hiermee het eigenaarschap van de openbare ruimte vergroot en laat de gemeente zien aandacht te hebben voor de plek waar mensen een groot deel van hun tijd vertoeven.

Indieners: Giovanni Visser – PvdA Mark Coenders – GroenLinks Rene Kraaijenbrink – Arnhem Centraal

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A67 4729440 Begroting 2026

Titel: Bewoners blijven betrekken bij vergroenen

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: In de begroting op pagina 31 na de zin “We stellen voor om vanaf 2026 hiervoor een bedrag van € 600.000 ter beschikking te stellen.” De volgende paragraaf toe te voegen: Voortzetting Wijkgroenagenda’s Sinds 2021 zijn de wijkgroenagenda’s een belangrijk middel bij het vergroenen van de stad. Door bewoners actief te betrekken wordt het draagvlak voor vergroening vergroot en zorgt de gemeente dat de maatregelen aansluiten bij de specifieke behoeftes van bewoners. Juist in de wijken waar de opgave voor vergroening groot is, is dit middel onmisbaar. De wijkgroenagenda’s in de eerste wijken zijn vier jaar geleden vastgesteld. Daarom is het nodig om een nieuwe ronde wijkgroenagenda’s voor te bereiden. Hiervoor wordt voor de jaren 2027 tot en met 2029 telkens 250.000 incidenteel ter beschikking gesteld.

Toelichting: Het komend jaar krijgen de laatste wijken een eigen wijkgroenagenda. Hierna ontstaat er capaciteit binnen de gemeentelijke organisatie om de eerste wijkgroenagenda’s te herijken. Door deze middelen nu te reserveren, committeert de gemeente zich richting betrokken bewoners aan het doorzetten van deze succesvolle manier van participatief vergroenen. Voor 2027 was in de begroting al 250.000 opgenomen. Met dit amendement worden hieraan de jaren 2028 en 2029 toegevoegd.

Indieners: Joost Gerretschen - GroenLinks Sam Groenendijk - PvdA

GEMEENTERAAD ARNHEM

Amendement Datum raadsvergadering: Nummer amendement: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25A68 4729440 Begroting 2026

Titel: Realistische tarieven afvalstoffenheffing voor alle groepen

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen de volgende wijziging voor: -

In de begroting op pagina 13 achter de zin ‘“In lijn met de aangenomen motie 25M92 doen we bij deze begroting een tariefvoorstel voor de afvalstoffenheffing waarbij er drie categorieën bestaan, namelijk: eenpersoonshuishouden, tweepersoonshuishouden en een huishouden van drie personen of meer.” de volgende zin toe te voegen: ‘We stellen €450.000 beschikbaar uit de algemene reserve om de stijging voor Arnhemse huishoudens te beperken.”

Toelichting: Het draagvlak voor gedegen afvalbeleid neemt af wanneer de tarieven extreem stijgen van jaar op jaar. Volgens de “Verordening Afvalstoffenheffing 2026” stijgen de tarieven voor eenpersoonshuishoudens met 14%, voor tweepersoonshuishoudens met 10% meerpersoonshuishoudens met 21%. De tarievenstijgingen van jaar op jaar moeten redelijk en uitlegbaar zijn voor de inwoners van Arnhem.

Indieners: Nathalie Nede – ChristenUnie

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M208 4729440 Begroting 2026

Titel: Hormonale regeling - omdat je lichaam ook meewerkt

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Omdat we weten dat: -

Binnen de Arnhemse organisatie steeds meer aandacht is voor inclusie, diversiteit en welzijn van medewerkers; hormonale klachten, bijvoorbeeld rond menstruatie, overgang of gendertransitie, een aanzienlijke impact kunnen hebben op concentratie, energie en functioneren op de werkvloer; hybride werken ruimte biedt om flexibel met zulke situaties om te gaan, zonder dat dit ten koste gaat van kwaliteit of inzet; het bespreekbaar maken van hormonale klachten en persoonlijke omstandigheden bijdraagt aan een veilige en gelijkwaardige werkomgeving; medewerkers die zich gezien en gesteund voelen, ook beter presteren en minder verzuimen;

Omdat we vinden dat: -

Iedereen zich veilig en geaccepteerd moet voelen binnen de organisatie ongeacht geslacht, genderidentiteit of gezondheidssituatie; Het voorbeeldgedrag van de gemeente als werkgever essentieel is voor een inclusieve stad;

Daarom vraagt de gemeenteraad aan het college om: -

In de arbeidsvoorwaarden en richtlijnen voor hybride werken expliciet op te nemen dat medewerkers zich vrij moeten kunnen uiten over wie zij zijn, inclusief hun genderidentiteit, levensfase en persoonlijke omstandigheden, zonder angst voor stigma of benadeling; te verkennen hoe medewerkers met hormonale klachten, zoals bij menstruatie, overgang of gendertransitie, structureel voldoende ruimte kunnen krijgen om bijvoorbeeld thuis te werken als zij dat wensen; actief te werken aan het vergroten van kennis en bewustwording bij leidinggevenden over de invloed van hormonale factoren op werk en welzijn, en over hoe hier op een open en ondersteunende manier mee om te gaan; de raad te informeren over de voortgang in het eerste kwartaal van 2026.

Indieners: Niels Scholten – Volt Floor Hogenhout – Partij voor de Dieren Marin Noomen - GroenLinks

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M210 I4729440 Begroting 2026

Titel: Ruimte voor Oostpool

Aan de gemeenteraad Ondergetekende stelt voor:

Omdat we weten dat: -

-

Nationaal Theater Oostpool in Arnhem gevestigd is in een pand dat niet langer geschikt is voor voorstellingen, maar ook om in te werken; Theater Oostpool en het college op zoek is naar een perceel om tot nieuwbouw te komen; op dit ogenblik nog geen geschikte locaties zijn gevonden, behoudens een perceel nabij het nu te verbouwen Stadstheater; aanvankelijk werd gedacht dat het perceel Beekstraat 39 beschikbaar zou komen, aangezien dit perceel tot voor kort de centrale politiemeldkamer huisveste, maar nu nog slechts dient als kantoor en cellencomplex; de nationale politie zich beraadt over de meest effectieve huisvesting voor haar taken;

Omdat we vinden dat: -

Het perceel Beekstraat 39 een uitstekende locatie is om tot nieuwbouw voor Theater Oostpool te komen;

Daarom draagt de gemeenteraad het college op om: -

Alles in het werk te stellen om te bevorderen dat de locatie Beekstraat 39, geheel of deels, beschikbaar komt voor nieuwbouw van Theater Oostpool.

Indieners: Nico Wiggers – BurgerBelang Arnhem

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M213 4729440 Begroting 2026

Titel: De Nederlandse vlag in de raadzaal

Aan de gemeenteraad Ondergetekende stelt voor:

Omdat we weten dat: -

-

Volgens een studie van het Sociaal en Cultureel Planbureau over de nationale identiteit de Nederlandse vlag staat met andere symbolen (zoals Koningsdag) hoog op de lijst van wat Nederlanders typisch Nederlands vinden. uit een onderzoek via het RTL Nieuwspanel (16-17 oktober 2025, 24.000 panelleden) blijkt dat 51% van de deelnemers vindt dat de vlag door bepaalde groepen “te veel wordt geclaimd.”

Omdat we vinden dat: -

De Nederlandse vlag een verbindende werking heeft; de Nederlandse vlag goed past in de raadszaal van Arnhem, naar analogie van de Nederlandse vlag in de plenaire vergaderzaal van de Staten-Generaal;

Daarom draagt de gemeenteraad het college op om: -

De Nederlandse vlag een plaats te geven in de raadzaal van Arnhem. .

Indieners: Nico Wiggers – BurgerBelang Arnhem

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M215 4729440 Begroting 2026

Titel: De studentenambtenaar als brug tussen stad en studiestad

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Omdat we weten dat: -

-

-

-

Arnhem zich profileert als Studiestad, waarin studenten een onmisbare rol spelen voor de levendigheid, innovatiekracht en toekomstbestendigheid van onze stad; De gemeente Arnhem voor grote maatschappelijke opgaven staat zoals wonen, mentale gezondheid, bestaanszekerheid en verduurzaming, die jongeren en studenten direct raken; In steden als Leiden, Nijmegen, Groningen, Delft, Enschede en Wageningen een studentenambtenaar succesvol functioneert als brug tussen gemeente, onderwijsinstellingen en studenten; Studentenambtenaren als laagdrempelig aanspreekpunt voor studenten fungeren, en door hun unieke ervaringsdeskundigheid waardevolle signalen, ideeën en perspectieven inbrengen in beleidsvorming; Studentenambtenaren in andere steden aantoonbaar bijdragen aan thema’s zoals mentaal welzijn, prestatiedruk, studentenhuisvesting, inclusie, mobiliteit en een bruisende studiecultuur1; In Arnhem de ambitie is uitgesproken om meer samenhang te creëren tussen gemeente, onderwijsinstellingen en studentenorganisaties (zoals Arnhem Studiestad) De inbreng van jongeren en studenten nu vooral via incidentele initiatieven of projecten tot stand komt, waardoor continuïteit en herkenbaarheid ontbreken;

Omdat we vinden dat: -

-

De kloof tussen studenten en politiek nog altijd groot is en een studentenambtenaar kan helpen die afstand te verkleinen; Een studentenambtenaar niet alleen symbool staat voor betrokkenheid, maar ook concreet kan bijdragen aan beleid dat beter aansluit op studentenbehoeften; Een pilot met studentenambtenaren past bij de ambitie van Arnhem om te investeren in jongerenparticipatie en toekomstgericht bestuur; Arnhem hiermee bovendien aansluit bij goede voorbeelden in andere steden, waar de studentenambtenaar heeft geleid tot vernieuwende samenwerkingen tussen gemeente, onderwijs en studenten1; Arnhem in 2026 Nationale Onderwijsstad is, met als thema ‘Groeien doen we samen’, en dit een uitgelezen kans biedt om studenten niet alleen te laten leren in de stad, maar ook actief te betrekken bij het vormgeven ervan.

Daarom vraagt de gemeenteraad aan het college om: -

Een verkenning uit te voeren naar de mogelijkheden voor het instellen van een pilot met de aanstelling van één of twee studentenambtenaren (duo-functie); in deze verkenning expliciet mee te nemen: - de wens tot vertegenwoordiging van zowel mbo als hbo-studenten;

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

-

-

Een overzicht van de verwachte middelen voor de pilot, inclusief inzet, begeleiding en evaluatie; De uitkomsten van de verkenning vóór Q2 2026 aan de raad te presenteren, inclusief een voorstel/aanbevelingen voor een mogelijke pilot.

Indieners: René Kraaijenbrink - Arnhem Centraal

1) https://www.trimbos.nl/actueel/blogs/de-studentenambtenaar-een-brug-tussen-stad-enstudent/

Toelichting: Met deze motie vragen we om te onderzoeken hoe een studentenambtenaar kan bijdragen aan een sterkere verbinding tussen studenten, Arnhem Studiestad, de gemeente en onderwijsinstellingen. Een studentenambtenaar kan bijvoorbeeld als ervaringsdeskundige klankbord bieden bij beleid dat studenten raakt, en helpen om thema’s/beleid te toetsen aan hun leefwereld. Daarnaast kan de functie bijdragen aan het vergroten van de zichtbaarheid van Arnhem als aantrekkelijke studiestad en het versterken van de samenwerking met het onderwijs. Omdat verschillende gemeenten de studentambtenaar al succesvol hebben ingezet op diverse beleidsthema’s, is een verkenning vooraf handig om te zoeken naar de meest impactvolle plek in de ambtelijke organisatie voor de studentambtenaar

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M216 4729440 Begroting 2026

Titel: Pak ook leegstand niet-woningen aan

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Constaterende dat:   

Gemeente Arnhem naar aanleiding van een eerder aangenomen SP-motie (22M43) sinds korte tijd een leegstandsverordening voor woningen kent. Er toen voor gekozen is om de leegstandsverordening enkel voor woningen te laten gelden, aangezien dit het grootste deel van de leegstand betrof. Het percentage leegstaande winkelvloeroppervlakte in 2025 11,4% noteert en het aantal leegstaande verkooppunten een stijgende lijn laat zien naar inmiddels 13,1%.1

Overwegende dat:  

In een tijd van toenemende dakloosheid en woningnood het onwenselijk is dat ook nietwoningen voor lange tijd leeg staan. Langdurige leegstand van niet-woningen een negatief effect heeft op de uitstraling en de aantrekkelijkheid van Arnhem.

Verzoekt het college om:  

In de strijd tegen onnodige leegstand en in navolging van de leegstandsverordening woningen nu ook een leegstandsverordening voor niet-woningen in te stellen. Daarbij een voorstel aan de raad te doen om te kijken welke sancties er in Arnhem door de gemeente opgelegd kunnen worden.

Indieners: Noud Roelen – SP Gerrie Elfrink – SP Nathalie Nede - ChristenUnie

1

https://www.waarstaatjegemeente.nl/mosaic/dashboard/ruimte-voor-werken-en-ondernemen

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M217 4729440 Begroting 2026

Titel: Internationalisering in balans: Minder internationale studenten naar Arnhem.

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Omdat we weten dat: -

Het aandeel internationale HBO-studenten in Arnhem de afgelopen jaren steeds verder is gegroeid naar inmiddels bijna 30%. Het aandeel internationale HBO-studenten een constant stijgende lijn laat zien, naar inmiddels 10% van de Arnhemse studentenpopulatie. Internationale studenten netto hoge kosten met zich meebrengen voor de Nederlandse belastingbetaler, gezien het feit dat het leeuwendeel (72,1%) uit EER-landen komt12. Meer dan de helft van de internationale studenten na één jaar is vertrokken en na 5 jaar dit aandeel is opgelopen naar 76%. De komst van internationale studenten hand-in-hand gaat met verengelsing van het hoger onderwijs3, hetgeen een negatief effect heeft op het onderwijs in Nederland als geheel. Er een groot tekort is aan studentenhuisvesting waardoor het aandeel uitwonende Nederlandse studenten is gedaald naar 44%.4 De komst van internationale studenten niet bijdraagt aan het oplossen van de woningnood.

Omdat we vinden dat: -

-

Het niet uit te leggen is dat Arnhemmers netto meebetalen aan de (Engelstalige) opleidingen van internationale studenten, zeker gezien het feit dat de meeste internationale studenten na hun studietijd weer vertrekken en zo niet bijdragen aan onze samenleving. Het in tijden van woningtekorten niet uit te leggen is wanneer een verdienmodel voor hogescholen en universiteiten tot gevolg heeft dat Nederlandse studenten bemoeilijkt worden in hun zoektocht om een studentenwoning te vinden.

1 https://www.adviesraadmigratie.nl/actueel/weblog/blogseries-en-commentaren/2023/internationale-

studenten---de-belangrijkste-feiten-op-een-rij 2 Een opleidingsjaar op het HBO kost +/- €10.500 per student. Een student uit een EER-land betaalt een collegegeld van +/- €2600. De rest wordt bijgelegd door de Nederlandse overheid. 3 Op de Arnhemse HAN is inmiddels 1 op de 7 bacheloropleidingen volledig Engelstalig, bij de masteropleidingen is dat 1 op de 4. 4 https://www.kences.nl/nieuws/nederlandse-student-steeds-minder-vaak-op-kamers/

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

-

De Nederlandse taalvaardigheid onder druk staat, hetgeen samenhangt met de verengelsing van het hoger onderwijs en het aantrekken van internationale studenten.

Daarom draagt de gemeenteraad het college op om: -

In overleg met de Arnhemse onderwijsinstellingen te komen tot maatregelen om de groei van het aantal internationale studenten in Arnhem te beteugelen en te zorgen voor een lager aandeel internationale studenten in het hoger onderwijs.

Indieners: Noud Roelen – SP Gerrie Elfrink – SP

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M218 4729440 Begroting 2026

Titel: Geef de wijk Geitenkamp een beslissende stem in ontwikkeling van De Sperwer

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Constaterende dat:   

Het stadsbestuur in de begroting aangeeft het pand van De Sperwer over te willen nemen van Rijnstad. In het verleden jongeren en wijkbewoners in actie zijn gekomen om De Sperwer voor de wijk te behouden. Er rondom de aankoop van De Sperwer geen sprake is geweest van tijdige en heldere communicatie richting betrokkenen.

Overwegende dat:  

Bewoners en jongeren graag betrokken willen worden bij de ontwikkeling van De Sperwer. In het verleden door het college de toezegging is gedaan dat ‘de buurt, jongeren en vrijwilligers een heel grote rol’, en ‘doorslaggevende stem’ krijgen bij de toekomst van De Sperwer.

Verzoekt het college op om: 



Na aankoop van De Sperwer samen met het bewonersoverleg, vrijwilligers en jongeren een plan te maken voor de toekomstige ontwikkeling van De Sperwer en hen daarbij een doorslaggevende stem te geven. De betrokkenen daarbij actief te betrekken en tijdig, frequent en volledig te informeren.

Indieners: Noud Roelen – SP Gerrie Elfrink - SP

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M219 4729440 Begroting 2026

Titel: Leer uit de praktijk en de evaluatie: geen nieuw strooiscootersaga in Arnhem

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Constaterende dat: 

 

Het college bij herhaling is gewaarschuwd dat introductie van strooiscooters tot verrommeling van de openbare ruimte zou leiden, met alle gevolgen van dien voor mensen met een rolstoel, scootmobiel of kinderwagen. Ondanks deze waarschuwingen het strooiscooterexperiment tóch is uitgevoerd, maar na een halfjaar alweer een stille dood gestorven is. De evaluatie van dit experiment inmiddels is uitgevoerd en gedeeld1 en hieruit blijkt dat 1) het gebruik van strooiscooters laag was; 2) de strooiscooters vooral duurzamere vormen van vervoer vervangen; 3) de strooiscooters voor veel klachten zorgden en 4) de strooiscooters ‘niet hebben bijgedragen aan de gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen’.

Overwegende dat:    

Strooiscooters noch duurzaam, noch gezond, noch een vorm van ‘delen’ zijn. Het strooiscooterexperiment is uitgelopen op een mislukking. Dit alles reeds zichtbaar was in de praktijk maar nu ook bevestigd is in de uitgevoerde evaluatie. Het daarom onbegrijpelijk is dat het stadsbestuur desondanks in de begroting flinke bedragen blijft reserveren voor een dergelijk experiment in de toekomst.

Verzoekt het college op om: 

In de toekomst géén vergunningen meer te verlenen aan aanbieders van zogeheten deelscooters (in de volksmond ook wel ‘strooiscooters’ genoemd).

Indieners: Noud Roelen – SP Gerrie Elfrink - SP 1

Zie raadsbrief ‘evaluatie pilot deelscooters’ https://arnhem.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Document/4ccc92d2-94e9-41b5-a3a432aa7796c839?documentId=525d8c89-aa20-416d-8c1d-73d9916fe4c6&agendaItemId=61ff5fb7-c750-47d7a7f3-9fbbeba6aeda

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M220 4729440 Begroting 2026

Titel: Garandeer tandartszorg voor lage inkomens

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Constaterende dat:    

12% van de Nederlanders met een laag inkomen om financiële redenen afziet van een bezoek aan de tandarts, terwijl het landelijk gemiddelde op 3% ligt .1 Slechte mondzorg leidt tot een grote ziektelast, hogere zorgkosten, lagere arbeidsproductiviteit en lagere kwaliteit van leven.2 Mondzorg de zorgvorm is die het eerste afvalt wanneer mensen financieel in de knel komen.3 In de gemeente Groningen een succesvolle pilot is uitgevoerd waarin de gemeente de tandartskosten van mensen met een laag inkomen vergoedt.

Overwegende dat:    



1

Het onwenselijk, schrijnend en asociaal is wanneer de grootte van de portemonnee bepalend is voor de kwaliteit van iemands gebit. Het college van plan is om per 1 januari 2026 inwoners met hoge zorgkosten jaarlijks één bedrag te geven waarmee zij zichzelf passend moeten verzekeren. Deze maatregel niet gaat voorkomen dat inwoners de tandarts gaan vermijden om financiële redenen. Het onwenselijk is wanneer tandzorg binnen het door het college toegekende budget gaat concurreren met andere vormen van zorg, zeker gezien het feit dat dit de meest vermeden zorgvorm is. Het wenselijk én mogelijk is om aan de voorkant te regelen dat mensen met een laag inkomen hun tandartskosten vergoed krijgen.

chromeextension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://research.vu.nl/ws/portalfiles/portal/223677567/Ongew enste_mijding_van_mondzorg_projectverslag_2_maart_2023_ACTA_MMG.pdf 2 Idem. 3 https://www.binnenlandsbestuur.nl/sociaal/schuldhulp-en-armoedebeleid/groningen-gaat-tandartskostenminima-vergoeden

GEMEENTERAAD ARNHEM Pagina 2

Verzoekt het college om: 

  

Verschillende scenario's uit te werken waarin wordt geregeld dat Arnhemmers met een laag inkomen de meest gebruikelijke tandartskosten zoals controles, foto’s, vullingen en wortelkanaalbehandelingen vergoed zien door de gemeente. Daarbij ook zorg te dragen voor een vergroting van het bereik van tandzorg onder kinderen, in lijn met het eerder aangenomen initiatiefvoorstel. Hierbij inspiratie op te doen en lering te trekken uit lopende, succesvolle voorbeelden, zoals uit Groningen. Deze scenario's in Q1 2026 aan de raad voor te leggen.

Indieners: Noud Roelen – SP Gerrie Elfrink – SP Marlies Neutkens – Volt Erik Lu – Partij voor de Dieren Sam Groenendijk – PvdA Walter de Boef – GroenLinks Rene Kraaijenbrink – Arnhem Centraal

GEMEENTERAAD ARNHEM

Motie Datum raadsvergadering: Nummer motie: Zaaknummer: Status Onderwerp:

12 november 2025 25M221 4729440 Begroting 2026

Titel: Trolleybussen in Ernems Blauw!

Aan de gemeenteraad Ondergetekenden stellen voor:

Constaterende dat: -

-

-

De Arnhemse gemeenteraad veelvuldig het cultuurhistorische belang van de unieke Arnhemse trolleybus duidelijk heeft gemaakt. Ook het college – in antwoorden op schriftelijke vragen van de SP, d.d. 25 februari 2025 – heeft aangegeven deze cultuurhistorische waarde te erkennen en een voorkeur voor Ernems blauw te hebben. De Gelderse Provinciale Staten in september 2024 een motie hebben aangenomen waarin wordt aangegeven dat Arnhemse trolleybussen ‘de kenmerkende blauwe kleur’ dienen te hebben. De OV-concessie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley voor de periode 2026-2036 gegund is aan Transdev. Transdev op 1 oktober 2025 in de Provinciale Staten duidelijk heeft gemaakt voor een andere kleurstelling te kiezen, met als uitleg “er is een debat geweest over hoe de look en feel van de trolley moet zijn, uiteindelijk is dat geworden zoals op de slides te zien is.”1 [zie ook bijgevoegde illustraties]

Overwegende dat: -

Arnhem als trotse trolleystad waar trolleys het straatbeeld bepalen, zich altijd ingespannen heeft voor de blauwe kleur van de Arnhemse trolleybussen. Het cultuurhistorische belang van de kenmerkende blauwe kleur, opgebouwd in vele tientallen jaren, zwaarder dient te wegen dan de marketing van een toevallige passant als Transdev. Een huisstijl zich ook kan aanpassen aan eerder duidelijk uitgesproken specifieke wensen en zo verschillende varianten en uitingen kan hebben en dus ook de wens van Arnhem voor de kenmerkende blauwe kleur kan respecteren;