Bijlage - Regiobeeld subregio Arnhem en omstreken 2023
Tekst van het document
Regiobeeld Centraal Gelderland 2023 Contactpersonen
Arnhem Doesburg Duiven Lingewaard Overbetuwe Renkum Rheden Rozendaal Westervoort Zevenaar
Regionale samenwerkingsstructuur: Naam: Marjan Verschuure Functie: voorzitter Mailadres: m.verschuure@iriszorg.nl Telefoonnummer : 06 558 37 143 Coördinerende zorgverzekeraar Menzis: Naam: Netteke Ludwig Functie: Regiomanager Mailadres: ludwig.n@menzis.nl Telefoonnummer: 06 295 466 14 Coördinerende gemeente Arnhem: Naam: Lisanne de Groot Functie: Bestuursadviseur Mailadres: lisanne.de.groot@arnhem.nl Telefoonnummer 06 231 504 35 1
Doel van het regiobeeld
Dit regiobeeld geeft inzicht in: 1. Prognoses van en ontwikkelingen in de zorgbehoefte en andere relevante informatie over de bevolking van de regio; en 2. De capaciteit en prestaties van zorg, sociaal domein en ondersteuning in de regio. 3. Het regiobeeld vormt de basis voor het regioplan. 4. Projecties zijn beleidsarm.
In het regioplan stellen de regionale zorgpartijen vast wat de belangrijkste prioritaire opgaven zijn en staan de afspraken hoe deze gezamenlijk worden aangepakt.
Zie voor meer informatie, verdiepende data en vergelijking met andere regio’s: www.regiobeeld.nl
12-7-2023
2
Leeswijzer
1. Conform Iza afspraken wordt dit regiobeeld opgeleverd voor 1 juli 2023 2. Bij de data is zoveel mogelijk gebruik gemaakt van landelijk beschikbare data. Daar waar landelijke data (nog) ontbreken is gebruik gemaakt van Menzis data en betreft dit dus ook alleen gegevens van Menzis verzekerden. 3. Na 1 juli blijft het mogelijk om verdiepende data te verzamelen tbv verrijkingen voor het regioplan. De huidige dataverzameling leidt nu tot de conclusies in de samenvatting waarbij nieuwe data ook nog kunnen zorgen voor een aanvulling op deze conclusies. 4. Het initiatief voor het opstellen van het regiobeeld voor Centraal Gelderland is genomen door Menzis en de aangewezen gemeente Arnhem. Dit beeld is voorgelegd aan een afvaardiging van zorgaanbieders, gemeenten en burger/patiëntvertegenwoordigers van de subregio Centraal Gelderland.
12-7-2023
3
Bij het opstellen van dit regiobeeld zijn de volgende partijen betrokken:
Betrokken partijen
• • •
Bestuurlijke regiotafel (afgevaardigden namens de regio) Burger en Patientvertegenwoordiging Zorgbelang VGGM en zorgverzekeraar Menzis
Gemeenten Centraal Gelderland
4
Samenvatting en belangrijkste observaties
Inhoudsopgave
A. Kenmerken van de regio: 1. Demografie 2. Sociale factoren 3. Gezondheid en leefstijl 4. IZA-doelgroepen 5. Fysieke omgeving 6. Arbeidsmarkt B. Zorg in de regio (per sector): 7. Huisartsenzorg 8. Medisch specialistische zorg 9. Acute zorg 10. Geboortezorg 11. Geestelijke gezondheidszorg 12. Verpleeg- en verzorgingshuizen en thuiszorg 13. Gehandicaptenzorg 14. Jeugdwet en Wmo 15. Preventie C. Regionale samenwerking
12-7-2023
5
Samenvatting en belangrijkste observaties
6
Samenvatting en belangrijkste observaties Samenvatting •
Voor de subregio Centraal Gelderland zal er een grotere zorgvraag ontstaan door een vergrijzende populatie en een toename van mensen met meer chronische aandoeningen. Ook ongezondere leefstijl en slechtere leefomgeving (bewegen, voeding, lucht, groen, hitte) resulteert in meer zorgvraag.
•
Voor de subregio ontstaat afnemende zorgaanbod door een krimpend aantal zorgverleners binnen de sector zorg en welzijn, waarbij ook de informele zorg dreigt af te nemen.
•
Eenzaamheid en individualisering in de regio neemt toe zowel bij ouderen als jongeren.
•
Verbinding tussen zorgaanbieders (MSZ, huisartsen, GGZ en VVT) en gemeenten/sociaal domein is in ontwikkeling.
•
De gemiddelde gedeclareerde zorgkosten per persoon (Zvw) liggen in de subregio Centraal Gelderland in 2021 voor alle zorgsoorten en leeftijdsklassen rond het Nederlandse gemiddelde.
•
Er zijn wachttijden/capaciteitsproblemen in de GGZ, MSZ en Verpleeghuiszorg.
7
Samenvatting en belangrijkste observaties Belangrijkste observaties
1. De kloof tussen vraag en aanbod gaat steeds verder uit elkaar lopen. Als we hier geen stappen zetten, komt de toegankelijkheid en beschikbaarheid van zorg en welzijn onder druk te staan. 2. De toenemende vergrijzing en de stijgende tekorten op de arbeidsmarkt maakt dat de beschikbaarheid van zorg en welzijn voor onder andere de kwetsbare ouderen onder druk staat. Hiermee samenhangend zien we ook dat het aantal mensen met een chronisch aandoening toeneemt en daarmee meer zorg zullen vragen. We willen onderzoeken welke vorm(en) van preventie een bijdrage kunnen leveren in dit vraagstuk.
3. Als gevolg van de lange wachttijden in de GGZ en de druk die dit in de hele keten/ netwerk veroorzaakt is ook de zorg voor deze kwetsbare groep een thema waarop nadere verdieping zal plaatsvinden. Belangrijke observatie hierbij is dat zorgaanbod ook vraag creëert. We willen onderzoeken of laagdrempelige preventie, vergroten van de weerbaarheid en normalisatie hierop een antwoord kan zijn. 4. De wachttijden in de MSZ en de toenemende vraag naar zorg vraagt om optimalisatie van de keten en samenwerking tussen de verschillende organisatie. Samen in de wijk is door de VVT partijen al in gang gezet waarbij een gezamenlijk aanmeldpunt moet leiden tot efficiënte inzet van personeel en betere doorstroming in de keten. 5. Eenzaamheid, individualisering en het hebben van minder eigen regie neemt toe. Dit is met name een aandachtspunt op gemeente/wijk niveau. We willen onderzoeken hoe we kunnen voorkomen dat dit de vraag naar zorg verhoogt en hoe een sociale basis hierin een bijdrage kan leveren. 8
Samenvatting en belangrijkste observaties Belangrijke observaties 6. We willen onderzoeken hoe we gezondheidswinst kunnen behalen door een optimalisatie van gerichte inzet van diverse vormen preventie. Hiervoor willen we gezamenlijk collectief beschikbare preventie activiteiten uitwerken, afgestemd op de behoefte in de wijken. 7. Hoewel cijfermatig lastig uit te beelden, speelt welzijn een belangrijke rol in het opbouwen van een goede sociale basis waardoor we (lichte) zorg en ondersteuning dichtbij en toegankelijk kunnen organiseren en daarmee zwaardere (en duurdere) zorg in bijv. Jeugd, Wmo en Wlz voorkomen.
9
A. Kenmerken van de regio
10
Beknopte omschrijving van de regio
Arnhem
Rozendaal Rheden Doesburg
Renkum
• De Subregio Centraal Gelderland en omstreken is gelegen in het midden van Nederland en bestaat uit 10 gemeenten (Arnhem, Renkum, Doesburg, Rheden, Duiven, Rozendaal, Lingewaard, Westervoort, Overbetuwe, Zevenaar). De regio heeft 431.240 inwoners. • De Subregio Centraal Gelderland maakt onderdeel uit van de zorgkantoorregio Arnhem, waaronder ook de subregio's Gelderse Vallei en de Achterhoek vallen.
Duiven Zevenaar Overbetuwe Lingewaard Westervoort
• De zorgkantoorregio overlapt grotendeels met de provincie Gelderland (m.u.v. het Rijk van Nijmegen). • De regio wordt gevormd door gemeenten van uiteenlopende omvang. De grootste gemeente (Arnhem) heeft ongeveer 100x zoveel inwoners dan de kleinste (Rozendaal). De bevolkingsopbouw en hulp- en zorgvragen zijn zeer uiteenlopend tussen stad en de kleinere dorpen. De inkoop van jeugdzorg en WMO-producten is in regionaal verband van Centraal Gelderland georganiseerd (de 10 gemeenten + Wageningen).
11
1. Demografie A.
Bevolkingsontwikkeling en leeftijdsopbouw
B.
Vergrijzing en geboortes
C.
Demografische druk
12
1A. Bevolkingsontwikkeling en leeftijdsopbouw
•
Het bevolkingsaantal stijgt naar verwachting van 432.610 in 2023, naar 462.300 in 2040; dit is een stijging van circa 6,8%.
•
De bevolkingsgroei in Arnhem en omstreken is minder sterk dan de gemiddelde bevolkingsgroei in Nederland.
•
In de periode 2023 – 2040 neemt in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken het aandeel inwoners van 65-79 jaar toe van 16,3% naar 18,5% en het aandeel van de groep inwoners ouder dan 80 jaar stijgt van 5,1% naar 9,1%.
•
Het aandeel inwoners van 20-64 daalt in de periode 2023 – 2040 van 58,4% naar 52,7%.
•
Het aandeel inwoners jonger dan 20 blijft met een lichte daling van 20,2% naar 19,1% nagenoeg gelijk.
13
1B. Vergrijzing en geboortes
•
Het percentage inwoners van 65 jaar en ouder stijgt van 21,4% in 2023, naar 27,6% in 2040.
•
Absoluut stijgt het aantal ouderen van 92.500 in 2023 naar 127.700 in 2040; een toename van 35.200 personen.
•
Het percentage inwoners van 65 jaar en ouder ligt in de Subregio Centraal Gelderland hoger dan het gemiddelde in Nederland.
•
Het aantal levend geboren kinderen laat in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken in de periode 2002 – 2021 een dalende trend zien. De daling is harder dan de gemiddelde trend in Nederland.
•
Het aantal levend geboren kinderen in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken bedroeg 3.940 in 2021.
•
De sluiting per 1 april van afdeling verloskunde locatie Zutphen zal in eerste instantie opgevangen worden door locatie Apeldoorn van de Gelre ziekenhuizen. Mogelijk veroorzaakt dit ook extra druk op de regio Arnhem
14
1C. Demografische druk •
De demografische druk in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken neemt in de periode 2023 – 2040 toe van 71,2% naar 89,7%.
•
De demografische druk is in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken hoger dan gemiddeld in Nederland.
•
De Subregio Centraal Gelderland en omstreken laat een vergelijkbare trend zien met de rest van Nederland.
•
De toenemende demografische druk betekent dus een verslechtering op het gebied van het beschikbare arbeidspotentieel.
Demografische druk geeft de verhouding aan tussen de som van het aantal personen van 0-19 jaar en 65 jaar of ouder en de personen in de zogenaamde 'productieve leeftijdsgroep' van 20-64 jaar. Het cijfer van de demografische druk geeft inzicht in de verhouding tussen het niet-werkende deel van de bevolking en het werkende deel van de bevolking.
15
2. Sociale determinanten A.
SES-WOA per gemeente
B.
Inkomensverdeling
C.
Regie over het eigen leven
D.
Eenzaamheid
16
2A. SES-WOA •
SES-WOA-score per gemeente, 2019
•
Deze kaart toont per gemeente de gemiddelde sociaaleconomische status (SES-WOA). De SES-WOA score is voor het eerst bepaald door het Centraal Bureau voor de Statistiek op basis van gegevens over financiële welvaart (W), opleidingsniveau (O) en recent arbeidsverleden (A) van de huishoudens in de betreffende regio. Een hogere score reflecteert een hogere sociaaleconomische status.
•
Sociaaleconomische statusscore o.b.v. welvaart, opleidingsniveau en arbeidsmarktdeelname
17
2A. SES-WOA •
Deze kaart toont per gemeente in de subregio Centraal Gelderland en omstreken de gemiddelde sociaaleconomische status (SES-WOA). De SES-WOA score is voor het eerst bepaald door het Centraal Bureau voor de Statistiek op basis van gegevens over financiële welvaart (W), opleidingsniveau (O) en recent arbeidsverleden (A) van de huishoudens in de betreffende regio. Een hogere score reflecteert een hogere sociaaleconomische status.
•
DE SES-WOA score is de subregio Centraal Gelderland en omstreken ligt in de meeste gemeenten boven het landelijk gemiddelde.
•
In de gemeenten Arnhem en Doesburg is de SES-WOA score het laagste.
•
De verschillen binnen de gemeenten zijn groter, dan tussen de gemeentes.
Arnhem
18
2B. Inkomensverdeling •
De subregio Centraal Gelderland en omstreken heeft relatief iets meer huishoudens in het eerste, tweede en derde kwintiel vergeleken met het landelijk gemiddelde. In het vierde en vijfde kwintiel heeft subregio Centraal Gelderland en omstreken minder huishoudens dan het Nederlandse gemiddelde.
•
In de subregio Centraal Gelderland zijn dus relatief gezien bovengemiddeld veel mensen met een laag inkomen en is de groep van hoge inkomens ondervertegenwoordigd.
•
De verschillen binnen de gemeenten zijn groter, dan tussen de gemeentes.
19
2B. Rondkomen
Arnhem wijk
Arnhem buurt
•
Rondkomen is een goede indicator omdat ook hogere inkomens problemen kunnen ondervinden; gevolg is stress
•
Macro economische ontwikkelingen zijn vaak de oorzaak. Dit betreft cijfers van 2019/2020. Door Covid en energiecrisis zullen er naar verwachting vanaf 2021 meer mensen zijn die moeite hebben met rondkomen.
•
De subregio Centraal Gelderland en omstreken is in totaal gemiddeld wat betreft rondkomen.
•
De verschillen binnen de gemeenten zijn groter, dan tussen de gemeentes (zie gemeente Arnhem links en boven twee kaartjes).
•
Bron: https://www.rivm.nl/media/smap/moeite_rondkomen.html 20
2C. Regie over het eigen leven Regie over het eigen leven 2020
•
Hoe ouder, hoe minder regie. Sociaal economische positie (SEP) beschermt, lage SEP geeft minder regie.
•
Het oosten en het zuiden van Nederland heeft minder regie dan het noorden, Zuid Holland en Utrecht eo.
•
De regie over het leven daalt en is met name een aandachtspunt op gemeente/wijk niveau.
•
Bron: Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2020, GGD’en/CBS/RIVM (bewerking obv SMAP-methodiek, RIVM)
21
2C. Regie over het eigen leven
Arnhem
•
Het percentage inwoners vanaf 20 jaar en ouder dat regie over het eigen leven heeft, ligt hoger dan het gemiddelde in Nederland.
•
Het percentage inwoners vanaf 20 jaar en ouder dat regie over het eigen leven heeft, laat een dalende trend zien.
•
De regie over het leven daalt en is met name een aandachtspunt op gemeente/wijk niveau.
•
De verdeling van het percentage inwoners vanaf 20 jaar en ouder dat regie over het eigen leven heeft over de subregio Centraal Gelderland en omstreken laat een kleine uitschieter zien in de gemeente Rozendaal (93,2%) met het hoogste percentage inwoners dat regie heeft over het eigen leven.
22
2D. Eenzaamheid
Arnhem
•
Het percentage inwoners van 20 jaar en ouder waarbij sprake is van eenzaamheid, ligt in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken hoger dan het gemiddelde in Nederland.
•
Het percentage inwoners van 20 jaar en ouder waarbij sprake is van eenzaamheid, laat een licht stijgende trend zien.
•
Eenzaamheid leidt tot meer somatische klachten en meer bezoeken aan de huisarts
•
Individualisering veroorzaakt druk op aanbieders sociaal domein en zorgveld
•
Voor meer info: RIVM
•
Het percentage inwoners van 20 jaar waarbij sprake is van ernstige of zeer ernstige eenzaamheid, ligt hoger in de stedelijke gebieden.
23
3. Gezondheid en leefstijl A.
Ervaren gezondheid en Levensverwachting
B.
Prevalentie aandoeningen
C.
Medicijngebruik
D.
Leefstijlindicatoren
E.
Zorgkosten (algemeen)
24
3A. Ervaren gezondheid en Levensverwachting
•
Het percentage inwoners van 20 jaar en ouder met een als goed ervaren gezondheid ligt in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken hoger dan gemiddeld in Nederland.
•
Het percentage inwoners van 20 jaar en ouder met een als goed ervaren gezondheid daalt in de periode 2023 – 2030 in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken licht; van 76,6% naar 76,2%.
•
De levensverwachting bij geboorte (en levensverwachting na 65 jaar) ligt in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken iets lager dan het gemiddelde in Nederland.
•
Opvallend: levensverwachting bij geboorte is lager dan in Nederland, terwijl de ervaren gezondheid hoger is dan in Nederland
25
3B. Prevalentie aandoeningen
•
In 2023 heeft 52,1% van de inwoners in de subregio Centraal Gelderland en omstreken één chronische aandoening.
•
Het aantal inwoners met één chronische aandoening stijgt van 225.560 in 2015 naar 233.200 in 2030; een toename van 7.640 personen in 15 jaar.
•
De relatieve stijging van het aantal inwoners met een chronische aandoening is in de subregio Centraal Gelderland en omstreken kleiner dan het gemiddelde in Nederland.
•
Uitgezonderd van angststoornissen, neemt de prevalentie van de in de grafiek getoonde vijf veelvoorkomende aandoeningen in de periode tot 2030 sterk toe in de subregio Centraal Gelderland en omstreken.
•
Met name de prevalentie van ouderdomsgerelateerde aandoeningen neemt sterk toe. De prevalentie van dementie stijgt het hardst.
•
Let op: deze data gaat om 18+
26
3B. Prevalentie aandoeningen
•
•
Het aantal inwoners met twee of meer chronische aandoeningen (multimorbiditeit) stijgt van 108.300 in 2015 naar 130.200 in 2030; een toename van 21.900 personen in 15 jaar. De relatieve stijging van het aantal inwoners met multimorbiditeit is in subregio Centraal Gelderland en omstreken vergelijkbaar met Nederland.
Prevalentie van: •
Angststoornissen is lager en lijkt in subregio Centraal Gelderland stabiel te blijven waar het in NL toeneemt,
•
stemmingstoornissen en nek en rugklachten zijn lager, en stijgen minder hard in vergelijking met NL
•
Perifere artrose, beroerte, COPD, coronaire hartziekten, dementie, diabetes, longkanker zijn (iets) hoger en stijgen vergelijkbaar met NL
•
Perifere artrose en dementie stijgen het hardst (index van 100 naar 160 in periode 2015 tot 2030
27
3B. Prevalentie aandoeningen Prevalentie van: •
Perifere artrose, beroerte, COPD, coronaire hartziekten, dementie, diabetes, longkanker zijn (iets) hoger en stijgen vergelijkbaar met NL
•
Perifere artrose en dementie stijgen het hardst (index van 100 naar 160 in periode 2015 tot 2030
28
3C. Medicijngebruik •
Deze data gaat over alle bewoners van de Zorgkantoorregio Arnhem.
•
Het medicijngebruik ligt voor de meeste in de bovenste tabel genoemde lichamelijke aandoeningen in de zorgkantoorregio Arnhem hoger of rondom het Nederlandse gemiddelde. Alleen voor diabetes type I en II en hartaandoeningen ligt het gebruik iets lager.
•
Verwachting is dat diabetici type 2 gaat stijgen.
•
Het medicijngebruik ligt voor de in de onderste tabel genoemde geestelijke aandoeningen in de zorgkantoorregio Arnhem licht hoger of gelijk aan het Nederlandse gemiddelde.
29
3D. Leefstijlindicatoren •
•
•
•
Het percentage personen met overmatig alcoholgebruik ligt in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken lager dan het gemiddelde in Nederland, terwijl het percentage wekelijkse sporters hoger ligt. Het percentage rokers is vergelijkbaar met het landelijk gemiddelde. Het percentage rokers neemt in de periode tot 2030 sterk af. Het percentage personen met overgewicht neemt sterk toe. Cijfers laten verschillen op buurt of wijkniveau evenals verschillen tussen lage en hoge SES niet zien. Er is blijvende aandacht nodig voor de lage SES doelgroep, die bijv. proportioneel aanzienlijk meer rookt, om gezondheidsverschillen te verkleinen.
30
3D. Leefstijlindicatoren Stress 2020 •
Leefstijlindicatoren uit de monitor 18+
•
Roken: trend dalend, behalve bij jongvolwassenen. Risicogroepen: 18-34 jarigen, mannen en lo/mavo/lbo opgeleiden
•
Alcoholgebruik: trend is positief, verantwoord alcoholgebruik stijgt (max 1 glas/dag), risicogroepen zijn mannen, 18-34 jarigen en HBO/WO opgeleiden
•
Voldoet aan beweegrichtlijn: trend is dalend, ook die van 150 minuten/week matig intensief bewegen. Risicogroepen: 75plus en lo/mavo/lbo opgeleiden
•
Overgewicht: trend is stijgend, behalve bij 65+, daar is de trend stabiel/dalend. Risicogroepen: 65-75 jaar, mannen en mensen met een lo/mavo/lbo opleiding. 18-34 jarigen stijgt het hardst
•
Angst en depressie klachten: trend is stijgend, vooral bij 18-34 jarigen. Risicogroepen zijn vrouwen, 18-34 jarigen en mensen met een lo/mavo/lbo opleiding
•
Stress: ongeveer 1 op de 5 mensen ervaren (heel) veel stress in de afgelopen 4 weken. Risicogroepen zijn vrouwen en 18-34 jarigen. Langdurige stress kan leiden tot een verminderde werking van het immuunsysteem. Ook hebben mensen die veel stress ervaren de neiging zich ongezonder te gedragen door bijvoorbeeld te roken of te drinken.
•
Bron: Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2020, GGDén/CBS/RIVM (bewerking o.b.v. SMAP-methodiek, RIVM)
31
3D. ZorgMentality ZorgMentality per gemeente in de Subregio Centraal Gelderland 100% 80% 60% 40% 20% 0%
Minder zelfredzaam
Pragmatisch
Maatschappijkritisch
• De inwoners van de Subregio Centraal Gelderland zijn wat vaker minder zelfredzaam als zorgcliënt (54% t.o.v. 45% in NL); de verschillen tussen gemeenten zijn groot. • Het aandeel minder zelfredzame zorgcliënten is relatief groot in de gemeenten Westervoort, Zevenaar en Doesburg. Een nadere toelichting op de ZorgMentality profielen wordt gegeven in Bijlage 1. • Bron: Motivaction ZorgMentality op basis van Menzis verzekerdendata 2023.
32
3E. Zorgkosten (algemeen) grafiek 1 0 t/m 17 jaar
grafiek 2 18 t/m 64 jaar
•
De gemiddelde gedeclareerde zorgkosten per persoon (Zvw) liggen in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken in 2021 voor alle zorgsoorten en leeftijdsklassen rond het Nederlandse gemiddelde.
•
Kosten GGZ onder de 18 jaar vallen onder de Jeugdwet.
•
Bron: Zorgprisma, Monitor Zorg in de Regio (in Zorgprisma is het niet mogelijk om op aparte zorgstromen/zorgsoorten te selecteren).
grafiek 3 65 jaar en ouder
33
4. IZA-doelgroepen A.
Mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden
B.
Mensen met psychische klachten
C.
Mensen met (risico op) kanker
D.
Mensen met (risico op) hart- en vaatziekten
E.
Ouderen met een kwetsbare gezondheid
NB. In het IZA is afgesproken dat enkele doelgroepen zullen worden gemonitord. Momenteel wordt deze monitor nog vormgegeven en uitgevoerd. Specifieke data daaruit is daarom helaas nog niet beschikbaar. De verwachting is dat deze monitor per zomer 2023 beschikbaar zal zijn. Zodra dit het geval is, wordt hier een verwijzing opgenomen.
34
4C.
Mensen met risico op kanker
•
Risicogroep: ouderen, want lange termijn
•
Risicofactoren clusteren bij armere mensen, in minder goede wijken met minder goede leefomstandigheden, slechtere levensstijl, slechtere woon- en werk omstandigheden en met meer stress. Daarnaast hebben deze groepen minder kennis en toegang tot zorg.
•
Vooral incidentie van huidkanker stijgt (nationaal)
•
IKNLatlas: longkanker gemeente Arnhem
Risico op kanker is te verlagen met gezondere leefstijl, minder zon & gezonde lucht.
35
4D. Mensen met (risico) op hart en vaatziekten
Risicofactoren HVZ: 1. Roken (ongeveer 20% rookt) 2. Bloeddruk (ongeveer 30% heeft hoge bloeddruk) 3. LDL-cholesterol (ongeveer 60% heeft een te hoog LDL)
Trend HVZ is dalend, voor mannen sterker dan voor vrouwen HVZ zijn te verminderen met gezondere leefstijl. 36
4E. Ouderen met kwetsbare gezondheid
In subregio Centraal Gelderland zijn iets meer dan gemiddeld 65plussers met een kwetsbare gezondheid. Dat geldt voor algemene kwetsbaarheid, psychologisch domein, fysiek domein en sociaal domein. 37
5. Fysieke omgeving A.
Meer groen resulteert in minder patiënten
B.
Kernwaarden gezonde leefomgeving
C.
Gezonde leefomgeving
D.
Geluidshinder en grondgebruik
E.
Fijnstof
38
5A. Meer groen resulteert in minstens 62.000 minder patiënten Vergroening geeft: •
per extra hectare groen tot 89 minder patiënten*
•
Hoe versteender, hoe groter de gezondheidsimpact
•
125 miljoen euro besparing (totaal)
•
47 miljoen zorgwinst & 78 miljoen verzuimwinst (ook bij zorgprofessionals!)
•
Aan de slag voor gemeenten en verzekeraars (en andere partijen**)
* en ** in notities
39
5B. Kernwaarden gezonde leefomgeving Woonomgeving: •
schone lucht voor iedereen (roken en stoken, luchtkwaliteit, fijnstof),
•
aantrekkelijke plekken in woonomgeving, draagt bij aan gezond gewicht (fiets/wandelpaden),
•
ontmoeten (eenzaamheid, bankjes, parkjes, speeltuinen) en
•
gebouwen (binnenklimaat, één koele gevel woning, groen, levensloopbestendig).
Welke soort groen helpt waarvoor? •
Hitte: alle soorten groen werken → maak lokaal hitteplan •
Risicogroepen: mensen met broze gezondheid en die moeite hebben met rondkomen (ook 18-34 jarigen, door woonsituatie)
•
Bewegen: openbaar groen
•
Mentale gezondheid: alle soorten groen
Ga naar Atlas leefomgeving , Klimaat Effect Atlas en naar Kernwaarden gezonde leefomgeving voor cijfers en het maken van een lokaal plan.
40
5C. Gezonde leefomgeving Wijk a
•
Regioplan maken mbv gezonde leefomgeving
•
Via deze website kan per buurt een vergelijking met een andere buurt gedaan worden, alles mbt leefomgeving
•
Demografie, sociale en fysieke leefomgeving, wonen en bouwen, klimaat (groen en blauw, dus hittekaart, % groen in de buurt), gezondheid en leefstijl vergeleken, luchtkwaliteit, geluid (belasting en hinder), veiligheid en voorzieningen (oa. afstand huisarts)
Wijk a
Wijk b
Wijk b Wijk a
Wijk b
41
5A. Geluidshinder en grondgebruik
Arnhem
Arnhem
•
De ernstige geluidshinder door wegverkeer is in subregio Centraal Gelderland relatief t.o.v. de rest van Nederland middelmatig te noemen. Alleen in Arnhem en Rozendaal ligt het tussen de 8 en 10%.
•
Geluidshinder door vliegverkeer is onder de 2% en door treinverkeer is op Borne (2,2%)na te verwaarlozen.
•
De kaart laat het percentage zien van het totale oppervlakte dat in de gemeentes in subregio Centraal Gelderland wordt gebruikt voor natuur, recreatie of binnenwater.
•
Er zit een groot verschil tussen de gemeentes Renkum, Rozendaal, Arnhem en Rheden (tussen de 35-93%) en de andere gemeentes (tussen de 0,7 en 3%)
42
5C. Fijnstof •
De kaart laat de fijnstof (PM2,5) concentraties in Nederland zien; gemiddelde µg PM2,5/m3 over 2020. Deze waarde ligt boven de WHO-advieswaarde (2021) van 5 µg/m3.
•
Blootstelling aan fijnstof en stikstofdioxide kan nadelige gezondheidseffecten veroorzaken. Het gaat vooral om het ontstaan en verergeren van luchtweg- en longaandoeningen, en het ontstaan en verergeren van aandoeningen van hart en bloedvaten.
•
Bron: http://www.atlasleefomgeving.nl/
43
6. Arbeidsmarkt A.
Personeelstekort in de regio
B.
Percentage 55+ in zorg en welzijn
C.
Mantelzorgpotentieel
D.
Arbeidsmarkt
Zie voor verdiepende informatie: Prognosemodel zorg en welzijn
44
6A. Personeelstekort in de regio •
Deze grafiek toont het personeelstekort binnen de sector zorg en welzijn. (Bron: prognosemodel zorg en welzijn.)
•
Het gaat om zorgkantoorregio Arnhem
•
Het personeelstekort binnen de sector zorg en welzijn in de zorgkantoorregio Arnhem loopt op van 2,6% in 2021 naar 4,4% in 2030; dit is bijna een verdubbeling.
•
Het personeelstekort in de regio ligt onder het Nederlandse gemiddelde.
45
6B. Percentage 55+ in zorg en welzijn
•
Bovenstaande grafieken tonen het aandeel werknemers van 55 jaar en ouder per branche in de sector zorg en welzijn ten opzichte van het totaal aantal werknemers in de branche tussen 2010 en 2022. De cijfers zijn alleen beschikbaar per arbeidsmarktregio.
•
Het percentage werknemers van 55 jaar en ouder in de MSZ, GGZ en huisartsenzorg in de arbeidsmarktregio Midden-Gelderland (Arnhem en Ede) is de afgelopen 13 jaar gestegen.
•
Het percentage werknemers van 55 jaar en ouder in de VVT, gehandicaptenzorg en thuiszorg in de arbeidsmarktregio Midden-Gelderland is de afgelopen 13 jaar gestegen.
•
Met name in de thuiszorg is het percentage werknemers ouder dan 55 jaar hoog. Binnen de thuiszorg zijn er al personeelstekorten en dit wordt alleen maar meer aangezien deze groep binnen 12 jaar de AOW leeftijd heeft bereikt.
•
In de jeugdzorg en gehandicaptenzorg is het percentage werknemers ouder dan 55 jaar relatief laag.
46
6C. Mantelzorgpotentieel •
De grafiek laat de ontwikkeling van het aantal 50- tot 65-jarige mantelzorgers zien per 85-jarig en ouder persoon. Dit wordt het zogenaamde mantelzorgpotentieel genoemd.
•
Naast afname van het mantelzorgpotentieel worden de mantelzorger ook steeds ouder en hebben daardoor zelf ook meer aandoeningen.
•
Het mantelzorgpotentieel daalt in de periode 2023 van 9,3 naar 3,8; dit is meer dan een halvering.
47
6D. Ontwikkeling werkgelegenheid Zorg en Welzijn
48
6D. Ontwikkeling werkgelegenheid per branche
49
6D. Totale in- en uitstroom
50
6D. Prognoses van vraag en aanbod
51
6D. Ontwikkeling leeftijdsopbouw in Zorg en Welzijn
52
6D. Deeltijdfactor per branche
53
6D. Mogelijke effecten van interventies op tekorten
54
B. Zorg in de regio (per sector)
55
7. Huisartsenzorg A.
Aanbod
B.
Consulten
C.
Zorgkosten
D.
Capaciteit
56
7A. Huisartsenzorg – aanbod
Arnhem
Arnhem
•
In de subregio Centraal Gelderland en omstreken wonen inwoners over het algemeen (zeer) dichtbij een huisartsenpraktijk.
•
Het aantal huisartsen per 10.000 inwoners in de subregio Centraal Gelderland en omstreken verschilt sterk tussen gemeenten in 2022.
•
Ondanks dat ze dichtbij een praktijk wonen is niet iedereen bij een huisartsenpraktijk in zijn eigen wijk ingeschreven Voor gemeente Arnhem geldt dit voor 19% van de ION (onderzoek OH 2021)
•
Het huidige aanbod huisartsenzorg in de subregio Centraal Gelderland laat nog geen structurele tekorten zien en inwoners kunnen binnen een straal van 1 km een huisartsenpraktijk vinden.
57
7A. Huisartsenzorg – aanbod
Arnhem
Kunnen hier de namen van de gemeente ingevuld worden?
•
In de subregio Centraal Gelderland en omstreken wonen inwoners over het algemeen (zeer) dichtbij een apotheek.
•
Het aantal apotheekhoudende huisartsenpraktijken in de subregio Centraal Gelderland en omstreken is gering.
•
In Westervoort is de afstand tot de apotheek gemiddeld het kortst (0,5-1 km) en in Renkum gemiddeld het langst (2-4 km).
•
Bron: Vzinfo.nl
7B. Huisartsenzorg – consulten Telefonische
•
Het aantal reguliere huisartsconsulten is in 2040 98.110 per jaar meer dan in 2023; een stijging van 11,3%.
•
Het aantal telefonische huisartsconsulten is in 2040 126.970 per jaar meer dan in 2023; een stijging van 18,7%.
•
De stijging van het aantal reguliere huisartsconsulten in de subregio Centraal Gelderland en omstreken is iets zwakker dan de gemiddelde stijging in Nederland.
•
De stijging van het aantal telefonische huisartsconsulten in de subregio Centraal Gelderland en omstreken is iets sterker dan de gemiddelde stijging in Nederland.
•
Het aantal consulten in subregio Centraal Gelderland ligt onder het landelijk gemiddelde. Ondanks de sterkere stijging blijft dit onder het landelijk gemiddelde
•
Het aantal telefonische consulten ligt wel boven het landelijk gemiddelde
59
7C. Huisartsenzorg – zorgkosten •
De gemiddelde kosten voor huisartsenzorg liggen in 2021 in de subregio Centraal Gelderland en omstreken voor alle leeftijdsklassen ( grafiek 1: 0 t/m 17 jaar, grafiek 2: 18 t/m 64 jaar, grafiek 3: 65 jaar en ouder) op of rondom het landelijk gemiddelde.
•
Bron: Zorgprisma, Monitor Zorg in de Regio (in Zorgprisma is het niet mogelijk om op aparte zorgstromen/zorgsoorten te selecteren).
grafiek 1 0 t/m 17 jaar
grafiek 2 18 t/m 64 jaar
grafiek 3 65 jaar en ouder
60
7D. Huisartsenzorg – capaciteit Capaciteit
Leeftijdsopbouw huisartsen per Hagro
• In de subregio Centraal Gelderland is er niet direct een tekort aan huisartsen maar zien we wel een afname in het aantal huisartsen dat praktijkhouder wil worden
• Onze Huisartsen heeft onderzoek gedaan (2021) naar de leeftijdsopbouw per Hagro van de huisartsen
• Het overgrote deel van de huisartsen wil qua grootte, gelijk blijven met het huidige aantal ingeschrevenen op naam. Een toename van de bevolking met 6470 binnen nu en 5 jaar (2021), leidt ertoe dat niet alle nieuwe inwoners bij ongewijzigde voorzieningen een huisarts kan vinden;
• 17 huisartsen in leeftijdscategorie 63–67 stoppen de komende 5 jaar • 26 huisartsen in leeftijdscategorie 58-62 stoppen binnen 10 jaar • Binnen nu en 10 jaar zijn dus 43 nieuwe huisartsen nodig
• Om de groeiende vraag in de toekomst aan te kunnen is wijkgericht werken een belangrijk instrument. In 2021 is onderzoek gedaan en daaruit bleek dat een deel (19%) van de inwoners geen huisarts in zijn eigen buurt heeft.
• OH ontwikkeld een plan voor continuïteit en praktijkopvolging • Ook ondersteunend personeel in de huisartsenpraktijken is een aandachtspunt. Hier wordt door OH aan gewerkt door de beschikbaarheid van opleidingsplaatsen in de praktijken te vergroten
61
8. Medisch specialistische zorg A.
Locaties ziekenhuizen
B.
Aantal DBC’s
C.
Wachttijden
D.
Zorgkosten
62
8A. MSZ – locaties ziekenhuizen In de subregio Centraal Gelderland en omstreken is er één ziekenhuis (hoofdlocaties):
A
A.
Rijnstate Ziekenhuis (Arnhem, Zevenaar, vanaf juni 2023 Elst)
•
In de subregio Centraal Gelderland en omstreken is de afstand tot ziekenhuislocaties (in kilometers) relatief beperkt.
Arnhem
C
63
8B. MSZ – aantal DBC’s
•
•
Het aantal patiënten in de subregio Centraal Gelderland en omstreken dat onder behandeling is in een algemeen ziekenhuis stijgt van 185.000 in 2023 naar 206.530 in 2040; dit is een stijging van 21.530 personen, een toename van 11,6%.
•
Het aantal patiënten in de subregio Centraal Gelderland en omstreken dat onder behandeling is in een algemeen ziekenhuis is ongeveer gelijk aan de gemiddelde stijging in Nederland.
•
Het aantal patiënten in de subregio Centraal Gelderland en omstreken dat onder behandeling is in een UMC stijgt van 19.400 in 2023 naar 21.170 in 2040; dit is een stijging van 1.770 personen, een toename van 9,1%. Het aantal patiënten in de subregio Centraal Gelderland en omstreken dat onder behandeling is in een UMC stijgt iets minder hard dan het gemiddelde in Nederland stijging in Nederland.
•
Het aantal DBC’s in de subregio Centraal Gelderland en omstreken stijgt met 15,9% in de periode 2023-2040.
•
De stijging van het aantal DBC’s in de subregio Centraal Gelderland en omstreken is iets hoger dan de gemiddelde stijging in Nederland.
64
8C. MSZ – wachttijden
•
De grafieken tonen de wachttijden (in weken) voor enkele behandelingen in de medisch-specialistische zorg: voor de behandelingen met de langste gemiddelde wachttijd en voor enkele standaardbehandelingen, in de zorgkantoorregio Arnhem en in Nederland (peildatum 3 mei 2022). In zorgkantoorregio Arnhem is de gemiddelde wachttijd lager dan landelijk.
•
Bron: NZa, Regioanalyse Arnhem 2022.
•
Op dit moment loopt er een apart traject voor de uitvoering van de VWS-opdracht Toegankelijkheid van MSZ en (regio)rapportages. De uitkomsten hiervan kunnen t.z.t. mogelijk worden verwerkt in dit regiobeeld.
65
8C. MSZ – wachttijden
•
De grafieken tonen de gemiddelde wachttijd in dagen tot behandeling of pollkliniekbezoek per ziekenhuis in de regio Arnhem, in regio Arnhem totaal en in Nederland. In de Subregio Centraal Gelderland en omstreken is de gemiddelde wachttijd tot behandeling of polikliniekbezoek langer dan landelijk.
•
Bron: NZa, Dataset Wachttijden medisch-specialistische zorg 2023.
•
Op dit moment loopt er een apart traject voor de uitvoering van de VWS-opdracht Toegankelijkheid van MSZ en (regio)rapportages. De uitkomsten hiervan kunnen t.z.t. mogelijk worden verwerkt in dit regiobeeld.
66
8D. MSZ – zorgkosten •
De gemiddelde kosten voor medisch specialistische zorg liggen in 2021 in de subregio Centraal Gelderland voor alle leeftijdsklassen (grafiek 1: 0 t/m 17 jaar, grafiek 2: 18 t/m 64 jaar, grafiek 3: 65 jaar en ouder) rondom het landelijk gemiddelde.
•
Bron: Zorgprisma, Monitor Zorg in de Regio (in Zorgprisma is het niet mogelijk om op aparte zorgstromen/zorgsoorten te selecteren).
grafiek 1 0 t/m 17 jaar
grafiek 2 18 t/m 64 jaar
grafiek 3 65 jaar en ouder
67
9. Acute zorg A.
Acute zorgvoorzieningen
B.
Bezoeken huisartsenpost en SEH
Zie ook het ROAZ-beeld van de ROAZ-regio Oost
68
9A. Acute Zorg – acute zorgvoorzieningen In de subregio Centraal Gelderland en omstreken is er één SEH:
A.
Rijnstate Ziekenhuis Arnhem
In de subregio Centraal Gelderland en omstreken zijn er drie huisartsenpost locaties:
A
1 I
Arnhem
1.
Huisartsenpost Arnhem-Noord
2.
Huisartsenpost Arnhem Zuid
3.
Huisartsenpost Zevenaar
In de subregio Centraal Gelderland en omstreken is er één aanbieder van acute GGZ: I.
•
Pro Persona (Arnhem)
In de subregio Centraal Gelderland en omstreken is de afstand tot SEH’s en huisartsenposten (in kilometers) relatief beperkt.
69
9B. Acute Zorg – bezoeken huisartsenpost en SEH
•
Het aantal bezoeken aan de huisartsenpost is in 2040 4.040 per jaar meer dan in 2023; een stijging van 7,8%.
•
Het aantal bezoeken aan de SEH is in 2040 10.980 per jaar meer dan in 2023; een stijging van 18,7%.
•
De stijging van het aantal bezoeken aan de huisartsenpost is in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken is zwakker dan de gemiddelde stijging in Nederland.
•
De stijging van het aantal bezoeken aan de SEH is in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken is zwakker dan de gemiddelde stijging in Nederland.
70
10. Geboortezorg A.
Locaties acute verloskunde
B.
Aantal geboortes
71
10A. Geboortezorg – locaties acute verloskunde
In de Subregio Centraal Gelderland en omstreken is er één locatie voor acute verloskunde: A.
Ziekenhuis Rijnstate heeft 2681 bevallingen in 2022 gedaan (bron Rijnstate)
Het effect van het sluiten van de geboortezorg in Zutphen is nog onbekend voor de subregio Centraal Gelderland.
72
10B. Geboortezorg – aantal geboortes
Arnhem
•
•
Het aantal levend geboren kinderen laat in de subregio Centraal Gelderland en omstreken in de periode 2002 – 2021 een dalende trend zien. De daling is harder dan de gemiddelde trend in Nederland. Het aantal levend geboren kinderen in de subregio Centraal Gelderland en omstreken bedroeg 3.940 in 2021.
•
Het aantal levend geboren kinderen in de subregio Centraal Gelderland en omstreken per 10.000 is relatief hoog. Het hoogst scoren de gemeenten Arnhem (107) en Westervoort (105).
73
11. Geestelijke gezondheidszorg A.
Locaties GGZ
B.
Aantal cliënten
C.
Ernstig psychiatrische aandoeningen
D.
Wachttijden voor behandeling
E.
Aantal cliënten langdurige GGZ
F.
Wachttijden langdurige GGZ
G.
Zorgkosten
74
11A. GGZ – locaties GGZ
Arnhem
Pro Persona is de grote APZ in subregio Centraal Gelderland en hoofduitvoerder van de acute dienst voor de GGZ. Iriszorg is de grootste verslavingszorgaanbieder. Het ziekenhuis Rijnstate heeft een PAAZ, waar veelal patiënten met een combinatie van somatische en psychische problematiek zorg ontvangen. Grotere aanbieders in de regio zijn bijvoorbeeld: HSK, Dr. Bosman (aanbod autisme), BuurtzorgT, PsyQ en Ipsy (intercultureel). Een deel van de kleinere praktijken werkt samen in een bredere regio in Psyzorg Overgelder.
Er is een concentratie van GGZ-aanbieders in Arnhem. Klinische zorg van Pro Persona concentreert zich in Wolfheze.
75
11B. GGZ – aantal cliënten
We zien in de regio Centraal Gelderland een daling van het aantal patiënten dat in zorg komt de afgelopen jaren. Met name het aantal cliënten dat toegang heeft tot de basis GGZ is sterker gedaald dan in de rest van Nederland. Dit terwijl de vraag naad GGZ-zorg stijgt. We zien dan ook in de regio Centraal Gelderland dat de wachtlijsten lang zijn en patiënten gemiddeld lang moeten wachten tot ze in behandeling komen.
76
11B. GGZ – aantal cliënten
Arnhem
•
Het aantal cliënten in de GGZ in de subregio Centraal Gelderland en omstreken vertoont een daling. Landelijk is er ook een daling te zien.
•
Het aantal cliënten in de GGZ in de subregio Centraal Gelderland en omstreken is relatief het grootst in de gemeenten Arnhem, Renkum, Doesburg en Westervoort.
77
11B. GGZ – indicatie aantal bedden Indicatie aantal bedden in regio Arnhem en andere regio's (2018-2022) 200 150
Arnhem
100 50 0 Arnhem
Twente
Groningen Achterhoek Gelderse Rivierenland Vallei
2018
2019
2020
2021
West
2022
•
Bovenstaande grafiek geeft een indicatie van het aantal GGZ-bedden (exclusief LGGZ) in de periode 2018-2022 in de subregio Centraal Gelderland en omstreken vergeleken met de andere regio’s.
•
De regio’s Twente en Groningen hebben meer GGZ-bedden dan de subregio Centraal Gelderland en omstreken.
•
Bron: Declaratiedata Menzis.
78
11C. GGZ – Ernstig psychiatrische aandoeningen
•
Het aantal cliënten met ernstige psychiatrische aandoeningen per 10.000 inwoners verschilt sterk per gemeente. De gemeentes Renkum (244) en Arnhem (183) scoren het hoogst. De klinische zorg van Pro Persona concentreert zich in Wolfheze. Arnhem heef het grootste aanbod van beschermd wonen voorzieningen in de regio.
Arnhem
79
11D. GGZ – wachttijden voor behandelingen •
Zorgkantoorregio Arnhem
•
De gemiddelde wachttijden voor GGZ liggen in de regio Arnhem hoger dan het landelijk gemiddelde.
80
11E. GGZ – Aantal cliënten langdurige GGZ •
Het gaat hier om cliënten die meer dan één jaar, maar nog geen drie jaar zijn opgenomen in de GGZ.
•
Het gaat om behandeling waarvoor opname noodzakelijk is.
•
Wanneer opname langer dan drie jaar duurt, dan gaat de financiering over naar de WLZ.
•
Het aantal cliënten langdurige GGZ neemt eerst toe en vervolgens weer af in Subregio Centraal Gelderland en omstreken.
•
Landelijk is er een lichte daling te zien in het aantal cliënten langdurige GGZ.
81
11F. GGZ – wachttijden langdurige GGZ •
Zorgkantoorregio Arnhem
•
In de regio Arnhem ligt het aantal wachtenden per 100.000 inwoners voor urgent plaatsen, actief plaatsen en wachten op voorkeur met zorg voor langdurige GGZ op of boven het landelijk gemiddelde.
•
In de subregio Centraal Gelderland ligt het aantal wachtenden per 100.00 inwoners voor wachten op voorkeur zonder zorg voor langdurige GGZ lager dan het landelijk gemiddelde.
•
In de subregio Centraal Gelderland wachten een groter deel van de patiënten tussen de 0 tot 2 weken en tussen 3 tot 6 maanden ten opzichte van gemiddelde in Nederland. Voor de resterende wachttijden is het aandeel wachtenden in de regio Arnhem lager dan het gemiddelde in Nederland.
82
11G. GGZ – zorgkosten •
De gemiddelde kosten voor GGZ liggen in 2021 in de subregio Centraal Gelderland voor de leeftijdsklassen 18 t/m 64 jaar en 65 jaar en ouder op of rondom het landelijk gemiddelde.
•
De kolom zorgkosten is leeg voor de GGZ voor de leeftijdsklasse 0 t/m 17 jaar, omdat dat dat onder Jeugdwet valt.
•
Bron: Zorgprisma, Monitor Zorg in de Regio (in Zorgprisma is het niet mogelijk om op aparte zorgstromen/zorgsoorten te selecteren).
grafiek 1 0 t/m 17 jaar
grafiek 2 18 t/m 64 jaar
grafiek 3 65 jaar en ouder
83
12. VVT A.
Wijkverpleging – aantal cliënten
B.
Wijkverpleging – zorgkosten
C.
ELV – locaties
D.
ELV – aantal patiënten
E.
ELV – uitstroom
F.
ELV – capaciteit
G.
Verpleeghuizen – aantal cliënten
H.
Verpleeghuizen – wachttijden
I.
Verpleeghuizen – capaciteit
J.
Zorgkosten verpleging en verzorging
84
12A. VVT | Wijkverpleging – aantal cliënten
•
Het aantal cliënten in de wijkverpleging in de subregio Centraal Gelderland en omstreken stijgt van 15.650 in 2023 naar 24.130 in 2040; een stijging van 54,2%.
•
De stijging van het aantal cliënten in de subregio Centraal Gelderland en omstreken is sterker dan de gemiddelde stijging in Nederland.
•
Bij de populatie Menzis verzekerden die wijkverpleging ontvangen (zowel gecontracteerd als ongecontracteerd) zien we over de afgelopen 5 jaar een daling in aantal cliënten. Dit heeft meerdere oorzaken: COVID, capaciteitsdruk en verzekerdenverlies.
85
12B. VVT | Wijkverpleging – zorgkosten •
De gemiddelde kosten voor wijkverpleging liggen in 2021 in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken voor alle leeftijdsklassen (0 t/m 17 jaar, 18 t/m 64 jaar, 65 jaar en ouder) rondom het landelijk gemiddelde.
•
Bron: Zorgprisma, Monitor Zorg in de Regio (in Zorgprisma is het niet mogelijk om op aparte zorgstromen/zorgsoorten te selecteren).
grafiek 1 0 t/m 17 jaar
grafiek 2 18 t/m 64 jaar
grafiek 3 65 jaar en ouder
86
12C. VVT | ELV – locaties In de subregio Centraal Gelderland zijn de zorgaanbieders die een ELV-faciliteit hebben: A. Arnhem: DrieGasthuizenGroep, Insula Dei, Pleyade, Attent, Innoforte, Korian, Liemerije
Arnhem
87
12D. VVT | ELV en GRZ – aantal patiënten
•
Het aantal ELV klanten Menzis laat een wisselend beeld zien. Waar de jaren 2019-2021 een stijgend beeld vertonen, is het aantal in 2022 weer gedaald.
•
Het aantal GRZ klanten Menzis laat na een daling van meerdere jaren weer een lichte stijging in 2021 en 2022 zien.
88
12E. VVT | ELV – aantal patiënten Centraal Gelderland
jaar
gem dagen per klant
klanten
ELV
2022
457
32,94
ELV
2021
480
32,85
ELV
2020
404
31,07
ELV
2019
384
36,51
•
Laag complex wordt bijna niet aangeboden
•
Betreft Menzis data
89
12F. VVT | ELV – uitstroom •
Uitstroom: naar Wlz-instelling
•
Zorgkantoorregio Arnhem
•
In de regio Arnhem stromen relatief veel mensen uit de ELV naar een Wlzinstelling.
90
12G. VVT | ELV – capaciteit •
In de regio Arnhem is in juni 2023 geen signaal bekend over tekorten op de ELV.
91
12H. VVT | Verpleeghuizen – aantal cliënten
Arnhem
•
Het aantal cliënten in de wijkverpleging in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken stijgt van 4.340 in 2023 naar 7.710 in 2040; een stijging van 77,6%.
•
De stijging van het aantal cliënten in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken is sterker dan de gemiddelde stijging in Nederland.
•
Het aantal cliënten met V&V per 10.000 inwoners verschilt per gemeente in de Subregio Centraal Gelderland en omstreken; van 64 in Duiven naar 159 in Rheden.
92
12H. VVT | Verpleeghuizen – aantal cliënten (vervolg)
Regio Arnhem telt 962.343 inwoners, waarvan 11.526 met een Wlz V&V indicatie. •
Onderstaande weergaven tonen het aantal inwoners in de Arnhemse gemeenten en het aantal cliënten woonachtig in de betreffende gemeente met een Wlzindicatie voor V&V.
•
Het gemiddelde aantal Wlz V&V cliënten in de regio Arnhem is 1,19% van het aantal inwoners. Rozendaal springt er uit met een zeer laag percentage van 0,29%. De gemeenten Oude IJsselstreek (1,87%), Rheden (1,87%), Wageningen (1,73%) en Oost Gelre (1,63%) hebben relatief veel cliënten.
•
Peiljaar: 2021 Bron: MZL statline (zorgkosten), Primos (inwoners) en eigen data Zorgkantoor
93
12H. VVT
•
Het aandeel oudere Wlz V&V cliënten ligt in Zorgkantoorregio Arnhem hoger dan landelijk.
•
De diagrammen tonen het aandeel van cliënten met geldige Wlzindicatie voor V&V in de verschillende leeftijdscategorieën. De leeftijdsopbouw in de 14 Twentse gemeenten wordt vergeleken met de opbouw van Twente totaal, Menzis totaal (Twente, Arnhem en Groningen) en landelijk.
•
Hoger aandeel 80-plussers Het aandeel cliënten van 80+ met geldige Wlz-indicatie voor V&V ligt in de Menzis regio’s en dus ook in de regio Arnhem hoger dan landelijk. Het aandeel 65-79 jaar ligt daarentegen weer lager dan landelijk. Het hogere aandeel 80-plussers wordt verklaard uit het feit dat de jongere categorieën licht ondervertegenwoordigd zijn. Cliënten stromen in de regio op een later moment in de Wlz in.
•
Peiljaar: 2021 Bron: MZL statline (zorgkosten), Primos (inwoners) en eigen data Zorgkantoor
12-7-2023
94
12I. VVT | Verpleeghuizen – wachttijden •
Zorgkantoorregio Arnhem
•
In de regio Arnhem ligt het aantal wachtenden per 100.000 inwoners voor urgent plaatsen en wachten op voorkeur zonder zorg voor verpleeghuiszorg rond het landelijk gemiddelde. Het aantal wachtenden per 100.000 inwoners voor wachten op voorkeur met zorg ligt in de regio Arnhem hoger dan het landelijk gemiddelde.
•
De gemiddelde wachttijden voor verpleeghuiszorg liggen in de regio Arnhem op of boven het landelijk gemiddelde. Alleen het aandeel wachtenden dat tussen de 3 – 6 maanden moet wachten is relatief laag in de regio Arnhem ten opzichte van het landelijk gemiddelde.
95
12I. VVT | Verpleeghuizen – wachttijden •
In de regio Arnhem ligt het aantal wachtenden per 100.000 inwoners voor urgent plaatsen en wachten op voorkeur zonder zorg voor langdurige GGZ ronden lager dan het landelijk gemiddelde. Het aantal wachtenden per 100.000 inwoners voor actief plaatsen en wachten op voorkeur met zorg ligt in de regio Arnhem hoger en gelijk aan het landelijk gemiddelde.
•
Het aandeel wachtenden dat langer dan 6 maanden moet wachten op verpleeghuiszorg in de regio Arnhem is relatief laag ten opzichte van het landelijk gemiddelde.
•
Het aandeel wachtenden dat korter dan 2 weken moet wachten op verpleeghuiszorg in de regio Arnhem is relatief hoog ten opzichte van het landelijk gemiddelde.
96
12H. VVT | Verpleeghuizen – aantal cliënten (vervolg)
•
Prognose aantal Wlz V&V cliënten en wijze van verzilvering
•
Er wordt een forse toename van vpt en mpt verwacht in de komende jaren, intramuraal blijft stabiel
•
Toelichting prognose In lijn met het overheidsbeleid is de ambitie om de capaciteit aan intramurale zorg stabiel te houden en meer zorg thuis te leveren. In de vorm van vpt of mpt, in een geclusterde woonvorm of in de wijk . In grafiek 1 is de huidige verdeling tussen mpt en vpt doorgezet naar de toekomst. In grafiek 2 en 3 zijn twee mogelijke scenario’s gepresenteerd met de bijbehorende aantallen.. Ons beleid zal gericht zijn om samen met de zorgaanbieders de juiste vormen van huisvesting en zorglevering te realiseren. Vpt wordt hierbij beleidsmatig nadrukkelijker opgepakt. De toekomst zal uitwijzen hoe de verhouding tussen mpt en vpt zich zal ontwikkelen.
•
Peiljaar: 2021 Bron: MZL statline (zorgkosten), Primos (inwoners) en eigen data Zorgkantoor
97
12H. VVT | Verpleeghuizen – aantal cliënten (vervolg)
•
In Arnhem liggen de gemiddelde zorgkosten per inwoner hoger dan landelijk
•
Bovenstaande diagrammen tonen de gemiddelde V&V kosten per inwoner, de gemiddelde V&V kosten per Wlz-cliënt en het percentage Wlz-cliënten ten opzichte van de populatie. Met Wlz-cliënten wordt bedoeld: een inwoner van betreffende regio die in het peiljaar een geldige V&V indicatie voor Wlz-zorg had.
•
De gemiddelde zorgkosten per inwoner ligt voor alle Menzis regio’s hoger dan het landelijk gemiddelde. Dit komt zowel doordat het percentage inwoners dat gebruik maakt van de Wlz V&V hoger ligt dan landelijk en doordat de kosten per cliënt hoger liggen dan landelijk. Met name dit laatste wordt voor het beleid van 2024 en verder opgepakt. Daarnaast zijn onze inkopers in gesprek met zorgaanbieders die op bepaalde onderdelen onverwacht hoge kosten maken. Ook wordt gekeken naar de instroom (of doorstroom vanuit WMO/Zvw) die mogelijk eerder plaatsvindt dan in andere regio’s.
•
Peiljaar: 2021 Bron: MZL statline (zorgkosten), Primos (inwoners) en eigen data Zorgkantoor
98
12K. VVT | Zorgkosten verpleging en verzorging
• De gemiddelde kosten voor verpleging en verzorging liggen in de zorgkantoorregio Arnhem voor alle leeftijdscategorieën op of rondom het landelijk gemiddelde.
• Alleen voor de leeftijdscategorie 85+ liggen de kosten iets hoger dan het landelijk gemiddelde.
99
13. Gehandicaptenzorg A.
Aantal cliënten
B.
Wachttijden
C.
Zorgkosten
D.
Capaciteit
100