Bijlage 3 - Gevraagd advies van Jongerennetwerk
Tekst van het document
Adviezen Stadsgesprekken Arnhem
Inhoud Inleiding ................................................................................................................................................... 3 Impressie stadsgesprek Arnhem 13 september 2021 ............................................................................. 6 Impressie stadsgesprek Samenwerkingspartners Arnhem ................................................................... 15 Impressie stadsgesprekken Arnhem ..................................................................................................... 26 Impressie stadsgesprek Arnhem 11 oktober 2021................................................................................ 33 Impressie stadsgesprek Arnhem 18 oktober 2021 (ouders) ................................................................. 39
2
Inleiding In dit boekje zijn alle opbrengsten van de stadsgesprekken gebundeld. Uit de rijke input is veel inspiratie en handvatten te halen voor beter jeugdbeleid voor de Arnhemse Jeugd. Wij wensen jullie veel wijsheid en leesplezier toe met dit boekje. Namens alle jongeren die hebben deelgenomen aan de gesprekken, Sjoerd Wiersma & Levi van Dijk
3
Stadsgesprek Jeugdbeleid Arnhem 13 september 2021 18-27 jaar De gemeente wil graag input van kinderen, jongeren, ouders en samenwerkingspartners om te checken of het jeugdbeleid aansluit bij de kansen en uitdagingen voor kinderen en jongeren in Arnhem'
Wat gaat er goe d in
Arnhem?
Veel cultureel aa nbod - Aandacht voor sporten met een kleine beurs De jongerencoac hes werken preventief. ‘’Daa rdoor voel ik m ij gezien en tel ik mee, dat is erg verbeterd.’’
4
Wat kan er b eter in Arnhe m
Tekort aan w oningen voo r jongeren, k leegstaande ijk naar kantoren - m e e r maatwerk in onveiligheid de regels in de gezinss ituatie - bij w oonproblem ook aandach en t op andere le efgebieden zo schulden, ve als rslaving, scho ol en werk - M zorginstelling is s tanden bij en, beter luis teren en toe makkelijke ts e n - Dat het r wordt voo r jongeren o m hulp te vragen en d at ze worde n gehoord.
Wat wil je veranderen in de stad?
Wijkteams De persoonlijke benadering van wijkteams werkt erg goed. De wijkteams kijken direct met je mee en handelen direct. Bij complexe situaties kan dit beter. Advies: meer maatwerk in de regels mogelijk te maken.
Wonen Advies ontwikkel projecten "woningen voor jongeren", waarbij ook sociale cohesie wordt benut.
18 en nu Advies: Geef 18 jarigen een gratis cursus waarin jongeren regelen wat nodig is? bijvoorbeeld studiefinanciering, digiD aanvragen.
Social media
Gezondheid Op school wordt veel gedaan aan fysieke gezondheid. Advies: Meer aandacht voor de mentale gezondheid op scholen en maken van podcast over mentale gezondheid.
Blijf in gesprek met jongeren, gebruik social media. bijv. Arnhems social media platform
Ontmoetin gsplekken
5
Advies: voldoe nde veilige ontmoetingsp laatsen waar jo ngeren terecht kunnen .
Impressie stadsgesprek Arnhem 13 september 2021 18-27 jaar Aanwezigen: • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Stef Sam Kylee Leïla Sef Joshua Lada Brian Bob Roelofs, Wethouder Gemeente Arnhem Fanny Lennart Michael Babet Anne-Roos Joëlle Sandra Daan Elmar Kelly Soraya Jesmer Pimon Mandy Lizzie Lauri Mees Levi Sjoerd
De jongeren variëren in leeftijd tussen de 16-27 jaar. Wat gaat goed in Arnhem? •
• • •
6
Het Jongerenwerk is goed vormgegeven en er is veel cultureel aanbod in de stad, waaronder van Willemeen. Er zijn ook veel laagdrempelige plekken waar jongeren naartoe kunnen, dat is goed geregeld in de stad. Het onderwijs aan jonge kinderen is goed geregeld in Arnhem, ook de indicatie voor Vroegschoolse Educatie. Presikhaaf University doet goed werk en is men positief over. Er is ook in de avond inzet vanuit jongerenwerk, waaronder het Jongeren Toezicht Team, wat goed bevalt en waar men positieve ervaringen mee heeft. De jongerencoaches werken preventief. Ze kijken goed wat er speelt in de wijken en jongeren hebben ook de rol van straatcoaches.
•
• •
Het effect lijkt dat de veiligheid is toegenomen en er wordt meer respect (dan voorheen) waargenomen door de aanwezigen. ‘’Daardoor voel ik mij gezien en tel ik mee, dat is erg verbeterd.’’ De wijkagenten zoeken via het sociaal media platform, op een laagdrempelige manier contact met de jeugd, wat als erg positief wordt ervaren. Er is in Arnhem veel aandacht voor sporten met een kleine beurs, wat de jongeren als erg positief ervaren.
Wat kan er beter? • •
•
•
• • •
•
•
•
•
7
Jongeren adviseren om voor besparingen slimme keuzes te maken. Er is brede erkenning dat dit ook belangrijk is voor de gemeente. De persoonlijke benadering van wijkteams werkt erg goed. De wijkteams kijken direct met je mee en handelen direct. Daarbij valt op dat de ervaringen erg verschillend zijn en dit zorgt voor discussie onder de deelnemers. Een jongere zegt: “Ik ben 3 maanden in gesprek geweest met het wijkteam voor acceptatie van mijn mening.’’ Jongeren geven aan dat bij complexe casuïstiek de ervaringen anders zijn. “Er was geen match, er ging erg veel mis, medewerkers hadden geen antwoorden op mijn vragen, dat maakt het erg complex”. Een andere jongere geeft aan dat het wijkteam bij complexe situaties onvoldoende weten waar ze moeten beginnen en er geen duidelijk stappenplan is. “Het wijkteam weet niet waar te beginnen, want alles ligt bij het wijkteam” “Je moet zelf met het overzicht komen, terwijl ik dat dan niet heb”. Een jongere geeft aan dat de match bij hem niet goed was en dat naar de match wel veel aandacht naar uit moet gaan, dat kan volgens de jongeren veel leed besparen. Complex is het ook wanneer het systeem geen antwoord heeft op de vragen van jongeren. Jongeren geven aan dat het tekort aan woningen een groot probleem is en adviseren de wethouder om dit onder de aandacht te brengen en er veel aandacht aan te geven.
Dit draagt in grote mate bij aan complexiteit van situaties, aldus de jongeren. Er wordt ook het idee geopperd om kantoorpanden om te bouwen zodat er meer woonruimtes komen voor jongeren en studenten en deze woonruimtes een maatschappelijk doel te geven. Bijvoorbeeld in de vorm van een moestuin, een conciërgefunctie of het organiseren van activiteiten voor ouderen. Complexiteit ligt bij de kwetsbaarheid van mensen. Een jongere merkt op dat er ook vaak sprake is van complexe gezinssituaties, maar dat de vraag wanneer je daarbinnen mag komen een dilemma geeft. Jongeren vragen aandacht voor de onveiligheid in de gezinssituatie. Dit kan als opening worden gebruikt om de dialoog aan te gaan binnen een complexe gezinssituatie. Hoe er kan worden gekeken naar onveiligheid richt zich vooral op preventie. Er is enorm veel huiselijk geweld en lijkt een soort taboe, en het lijkt steeds normaler te worden. Een advies wat daaruit voortvloeit is om te kijken of er eventueel meer ruimte in de regels en protocollen kan komen om in en bij het gezin hulp te verlenen. Advies van jongeren: Bij woonproblemen die vaak spelen zou direct meer aandacht moeten zijn voor problemen op andere leefgebieden zoals schulden, verslaving, school en werk en specifiek het hebben van een briefadres. Bij complexe vragen is het vaak een vicieuze cirkel en dat doorbreken is heel lastig.
•
•
•
•
•
•
•
•
8
Advies is om per thema opnieuw te kijken wat die cirkel zo complex maakt en out-of-the box te kijken hoe je voorkomt dat zaken stranden. Dit moet met alle partijen die erbij betrokken zijn. Op basis van een complexe situatie opnieuw conclusies trekken. Advies is om aandacht te hebben voor de rol van ouders bij huiselijk geweld, wat nu te weinig gebeurt. De ouders worden boos, professionals willen soms te veel ouders te vriend houden, waardoor ze de jongeren uit het oog verliezen, terwijl die slachtoffer zijn. Educatie over opvoeden is erg belangrijk, alleen kinderen bereiken, red je het niet mee in de gemeente. Advies is om niet samen te werken met sommige partijen die op dit moment wel zorg aanbieden in Arnhem. Er worden veel slechte ervaringen rondom bepaalde zorgaanbieders gedeeld. Er is jarenlang sprake geweest van fraude. De aanbieders die niet goed zijn, blijven wel volhardend in het werk wat ze doen Dit is een thema dat ook door Het JongerenNetwerk wordt herkend. Het aankaarten van misstanden wordt vaak niet geaccepteerd door de zorgaanbieder. De jongere heeft de situatie aangekaart bij het wijkteam die een doorverwijzing heeft gedaan naar een klachtenpunt. “Ik was meerderjarig, en heb daar zelf weg kunnen gaan. Als je minderjarig bent, ben je afhankelijk van het aanbod wat wordt gedaan door professionals”.
Advies: wijkteam zou ook na doorverwijzing regelmatig contact met de jongere moeten hebben en ook feitelijk gaan kijken in de zorginstellingen wat er gebeurt. Zorgaanbieders zouden vaker moeten worden aangesproken bij jongere doelgroepen op hoe het gaat. Jongeren volgen is heel belangrijk. Er kan meer worden getoetst en geluisterd. Sjoerd licht toe dat er veel aandacht is voor de genoemde aanbieder. Wethouder Roelofs geeft aan dat zorgaanbieders goed in beeld zijn en dat dit inderdaad niet altijd goed is gegaan de afgelopen jaren. Er worden aan aanbieders resultaten gevraagd en wanneer blijkt dat die niet goed zijn, wordt dit goed bijgehouden. Er wordt ook gesproken met ervaringsdeskundigen. Echter geeft wethouder Roelofs ook aan dat het lastig is om preventieve maatregelen te nemen, omdat signalen altijd pas achteraf de wethouder bereiken. Een jongere vraagt wat maakt dat de aantallen zijn gedaald: Sjoerd licht toe dat de hoofdzakelijke reden was om zicht te krijgen op het totale aanbod en op basis daarvan keuzes te maken. Een andere reden is het ontbreken van voldoende kwalificaties bij bepaalde aanbieders. De wethouder gaat nog wel even in op de opmerking over bezuinigingen: De afgelopen jaren is veel bezuinigd op jeugdzorg, maar men lijkt dit nu weer enigszins met extra middelen te verminderen.
Er wordt aandacht gevraagd voor huiselijk geweld, waarbij er een grote kans is door te kijken naar preventieve maatregelen. Er wort aangegeven dat huiselijk geweld veel voorkomt en dat het ook genormaliseerd lijkt te worden, wat een zorgelijke ontwikkeling is. Een jongere geeft aan dat het lijkt alsof er altijd aan het einde wordt gekeken of organisaties het goed doen. Vraag is hoe dit in het begin geregeld is. Is er een normering en hoe streng is die? Idee is om de eisen strenger te maken. Sjoerd licht toe dat er op dit thema de afgelopen jaren veel stappen zijn gezet, zoals bijvoorbeeld de personeelsbezetting en de winsten van aanbieders, het vragen van VOG, registraties en bijvoorbeeld het opleidingsniveau. Er is altijd een risico dat aanbieders er tussendoor komen. Advies: jongeren moeten een duidelijke plek hebben waar ervaringen met zorgaanbieders kunnen worden gedeeld. Er moet echt iets worden gedaan met de ervaringen van jongeren. Een idee is om audits te doen, net zoals in de voedselketen. Dit gebeurt ook in de zorg. Lotte licht toe: “Als partijen voor de gemeente willen werken, moet er worden voldaan aan strenge kwaliteitseisen. Indien aan de inkoopeisen wordt voldaan vinden er een aantal keer per jaar
•
•
•
gesprekken plaats met de aanbieder. Er is wel degelijk afhankelijkheid van signalen”. Lotte roept dan ook iedereen op om signalen te melden bij het wijkteam of de gemeente. De vraag die daarbij wel speelt is of jongeren mondig genoeg zijn en serieus genomen worden”. Wethouder geeft aan dat er een zorgfraude meldpunt is waar signalen aan kunnen worden doorgegeven. Advies is om ook het zorgfraude meldpunt via sociale media en laagdrempeliger toegankelijk te maken. “Belangrijk is om naar het niveau van de jongeren af te dalen, zoals een DM op Instagram, of reageren op een story aldaar. Het is belangrijk dat het voor jongeren makkelijker wordt om hulp te vragen. Jongere jongeren in de leeftijd van 12-15 jaar of jonger, zijn minder mondig en kunnen minder goed voor zichzelf opkomen. Jongeren moet je niet vragen het eerste woord te doen, terwijl het woord voeren wel vaak wordt gevraagd van hulpverleners. De vraag dat jongeren altijd het woord moeten doen, is een groot probleem en leidt ertoe dat problemen vaak worden onderschat. Advies aan wethouder: In Utrecht denken jongeren mee bij de inkoopeisen en bij de gesprekken met aanbieders. In Nijmegen zijn altijd bijeenkomsten voor de inkoop-eisen en zijn ook ervaringsdeskundigen bij de aanbestedingen, zowel gesprekken alsmede de papieren beoordelingen.
Wat zou je veranderen aan de stad? •
•
•
•
•
9
Er zijn in andere gemeentes in Gelderland jongerenraden die opkomen voor jongeren bij politiek of anderszins. Die is er in de gemeente Arnhem niet. Wethouder Roelofs vult aan dat hij voornemens is om dergelijke stadsgesprekken vaker te voeren. Bij ieder voorstel is een participatieparagraaf opgenomen en er is een voorstel aangenomen voor een kinderburgemeester. Jongerenraden zijn in een aantal steden ook niet goed van de grond gekomen. De wethouder gelooft erg in dit soort type meetings, waar steeds met belanghebbenden een onderwerp wordt beetgepakt om verder te komen. Bij animo kan altijd gekeken worden naar een jongerenraad. Lotte vraagt: Hoe zouden jullie betrokken willen worden bij de vraagstukken van de gemeente? Er wordt opgemerkt dat er jongerenconsultants zijn via het MDT-project die nauw samenwerken met de griffie en zo op onderzoek uitgaan. Ze geven advies over alle vraagstukken waar jongeren aan bod komen. Het is belangrijk om dit vindbaar te maken. De informatievoorziening in Arnhem is niet goed. Het overzicht van informatie ontbreekt. Advies is op dit punt om het meer laagdrempelig te maken en dit kan door een student die sociale media kennis heeft om het meer laagdrempelig te maken. Dat is een belangrijk punt binnen de adviezen. Woningen zijn een groot probleem in Arnhem, voor jongeren worden alleen maar studio’s aangeboden.
Meettijd is vaak niet toereikend, waardoor men aangewezen is op loting, waar vervolgens 3.000 mensen op reageren. Er zijn te weinig woningen voor jongeren. Advies is om meer projecten voor jongeren te ontwikkelen. Er worden wel projecten gedaan, maar voor particulieren. De gemeente kan hier de samenwerking opzoeken met woningcorporaties. Een idee wat vaak wordt geopperd door jongeren is om kantoorpanden toegankelijk te maken voor bewoning door jongeren. Er zijn bovendien veel leegstaande panden. Dit wordt aangevuld door de aantekening dat de eisen bijvoorbeeld minimale ruimte, aan woningen niet te laag moeten worden gelegd, omdat wonen ook van grote invloed is op de mate van psychische problemen.
•
•
•
•
•
• •
•
10
Een jongere vult aan dat de gemeente eerder heeft laten zien dat er wel degelijk projecten kunnen worden gedaan zoals bij het Schipholplein. Advies is om bij de opknapprojecten in Arnhem zuid meer te focussen op jongeren en geen dure appartementen te laten bouwen. Er mogen meer sociale huurwoningen komen. De urgentieprocedure zit muurvast, terwijl er wel echt urgente problemen zijn zoals iemand met PTSS of MS die geen urgentie krijgen, of er erg lang op moeten wachten. Dit heeft ook negatieve gevolgen voor de gezondheid. Daarbij is verandering erg belangrijk. Sportmogelijkheden voor jongeren zijn er niet altijd, ondanks de Gelrepas, dan nog is het soms heel krap. Er zou misschien subsidie kunnen worden gegeven zodat jongeren daar minder moeite meer hebben. Een vergelijkbaar systeem als de studiefinanciering zou opgezet kunnen worden. Belangrijk aandachtspunt daarbij is dat jongeren van ouders die veel verdienen niet altijd automatisch mogelijkheden krijgen zoals bijvoorbeeld sporten. Een jongere geeft aan: “Ik ben 21, heb een dochter van 2,5 jaar en bij de urgentieaanvraag ging alles fout. Ik heb er 7 maanden op moeten wachten. In de tussentijd word ik op alle woningen afgewezen wegens te korte meettijd, of het feit dat ik te jong ben voor de woning. Dit maakt het erg lastig om aan een woning te komen. Zelfs met urgentie is het erg lastig.
Een Gelrepas aanvragen kan niet, omdat er geen inkomen is. Die tijd heb ik nodig om voor mijn dochter te zorgen. Ik kan dus niet ook nog werken! Er is voor mij geen punt waar ik terecht kan met alle vragen, iedereen stuurt je door”. “Het is niet meer helder wat ik moet doen. Waar moet ik naartoe om het te regelen?” Er is wel degelijk frustratie over het feit dat ik nergens terecht kon en het netwerk, wat ik gelukkig heb, moet vragen, is een probleem. “Er is sprake van er is een erfenis die ergens vast staat maar waar ik door de regeling van de erfenis niet bij mag en die wordt door de gemeente en belastingdienst wel als vermogen gezien waardoor ik niet in aanmerking kom voor allerlei regelingen die ik wel nodig heb”. Het systeem heeft geen antwoord op de vraag en er is niemand die je helpt. Op het moment dat je 18 wordt veranderd er erg veel. Daarover zijn nog veel vragen. Dit gaat niet alleen over jongeren met een laag inkomen, de kennis ontbreekt ook soms op veel verschillende gebieden. Idee is om jongeren goed te informeren, desnoods kan je een pakketje sturen naar jongeren met heldere informatie. Sjoerd geeft aan dat er een app is, Kwikstart, die de gemeente op dit moment aan het inrichten is voor de gemeente Arnhem. Een ander idee is cursussen of lessen moeten komen over alles dat er komt kijken bij het 18 worden.
Dit kan bijvoorbeeld in de wijken en op scholen worden georganiseerd en zou kunnen gaan over solliciteren, werken, zorgverzekering, belastingaangifte en dergelijke. Laat de lessen door jongeren zelf worden gegeven zodat de lessen/cursussen goedkoop zijn. Gebruik hiervoor jongeren die expert zijn om dat gebied. De Gelrepas geldt niet voor studenten. Er is een studenten-sportkaart. Met de Gelrepas is het aanbod breder. Daar moet aandacht voor zijn. De stress die jongeren beleven is toegenomen en er is een enorme wachtlijst voor GGZ. Er vallen vaker gezonde jongeren uit goede gezinnen uit door prikkels en prestatiedruk. Er zijn te veel zorgen over de toekomst en toekomstperspectief lijkt te ontbreken. Vaak wonen jongeren erg klein. Er is grote moeite om GGZ-zorg te krijgen. Advies is om meer aan preventie op scholen toen door middel van psycho-educatie. Er is in het onderwijs veel focus op lichamelijke gezondheid, terwijl psychische problemen erg veel voorkomen. Juist onder deze groep jongeren is veel suïcide. Educatie over psychische problemen is erg belangrijk. Advies mindfulness toegankelijker maken, spiritualiteit toegankelijker maken, kunst toegankelijker maken zijn allemaal tools om die stress en spanning te leren kennen en te verminderen en te reguleren. Dan is het niet altijd nodig om naar een psycholoog te gaan.
•
•
•
• •
• • •
•
• •
•
•
11
Advies is om meer aandacht op scholen te hebben voor het leren leven “we leren taal en rekenen. Waarom leren we niet om de belastingaangifte te doen?” De overstap kan dan rustiger zijn. Advies is dat er op school laagdrempeliger over gepraat wordt en dat er in Arnhem meer plekken komen waar over dergelijke problemen gesproken kan worden. Veilige plekken zijn nodig. Tieners proberen elkaar onderling te helpen, maar de onderling gegeven hulp is niet altijd goed. Door het vele helpen onder elkaar is het risico dat je in een crisis zakt, omdat niemand uiteindelijk meer weet wat te doen. Dit is gevaarlijk, omdat mensen wel naar slecht advies luisteren. Er is een hoge drempel om hulp te vragen. “Je voelt je als een mislukkeling en dat voelt alsof ze zwak zijn of falen”. Er is veel faalangst en perfectionisme onder jongeren. Er zijn hoge verwachtingen. Er is minder tolerantie voor anders zijn, waardoor je nog minder snel hulp zoekt. Er is nog niet genoeg veiligheid onderling. Advies: Waarom wordt er niet in iedere wijk aan alle 18-jarigen een gratis cursus gegeven waarin jongeren bijvoorbeeld studiefinanciering aanvragen en regelen wat nodig is? Daarnaast kan dit worden uitgebreid met een sollicitatiegesprek om jongeren aan werk te helpen en een strippenkaart voor ontspanning. Dit advies wordt ondersteund door andere jongeren en het is ook haalbaar.
Er wordt veel aandacht besteedt aan psychologische factoren in de studie onderwijswetenschappen. Jellinek kan een begin zijn voor het voeren van een goed gesprek over seks, drugs en alcohol. Een jongere geeft aan dat uitval op school niet altijd goed wordt opgevangen. “Er werd niet goed naar mij geluisterd. De leerplichtambtenaar was van mening dat bureau Halt een oplossing zou bieden voor mijn probleem. Er was weinig oog voor wat er aan de hand was. “Je voelt je erg onbegrepen”. Advies is om bij schooluitval veel beter te kijken naar de motieven voor uitval en wat er echt aan de hand is met de jongere. Goede leerplichtambtenaren zijn daarbij belangrijk. Als je een ‘complex geval’ bent is het ook moeilijk om hulp te krijgen door het niet hebben van de juiste diagnoses, contra-indicaties, verkeerde stempels. De hulp is op alle vlakken ontoegankelijk. Er moet zowel preventief alsmede als je hulp nodig hebt, veel aandacht zijn voor toegankelijkheid van hulp. Er wordt een oproep gedaan om in ieder geval iets te doen aan de woningen voor jongeren. De huidige situatie is onhoudbaar voor jongeren. “Alles is beter dan niets doen”. Advies is om een project te maken van woningen voor jongeren, waarbij die ook een rol hebben in de sociale cohesie binnen de woonvoorziening. Dit kan bijvoorbeeld door jongeren in ruil voor een woning te laten werken in de gemeenschappelijke moestuin.
Bij oudereninitiatieven komt dit al vaker voor, zo konden studenten leegstaande kamers betrekken in ruil voor een gedeelte van de zorg voor ouderen. Sjoerd licht toe dat dit ook in eerdere gesprekken met jongeren aan de orde is gekomen en dat jongeren best open staan voor het leveren van een tegenprestatie in ruil voor een woonruimte. Dit draagt bij als community-building. Vraag is of er in de wijken voldoende plekken zijn om bij elkaar te komen, te chillen. Een jongere geeft aan dat er in de wijken met een lager inkomen ook minder plekken zijn om bij elkaar te komen zoals Geitenkamp, Klarendal. Er wordt aandacht gevraagd voor het serieus nemen van mentale gezondheid, wat nog beter kan. Vroeger was er Levensbeschouwelijke Vorming, nu is dat vervangen door burgerschap,
•
•
•
•
• •
•
wat een uitholling betekent. Ruimte om te leren een goed mens te zijn, is verdwenen. De rolmodellen op sociale media leggen verwachtingen op en er is een botsing tussen die verwachtingen en de realiteit. Er moet een plek zijn om weer te leren mens te zijn. Daartoe zijn hangplekken niet de enige optie. We richten in wijken leef-scholen op. Een jongere vraagt aandacht voor de waarde van spiritualiteit, er is behoefte aan verbinding met de natuur, groene leefomgeving. Daar is nog ruimte die kan worden benut. Er is grote behoefte aan integrale projecten door bijvoorbeeld gebruik te maken van kunstenaars. Een jongere geeft aan de informatie die jongeren tot zich nemen toeneemt en dat dit ook kan leiden tot het meer zien van problemen. Beperken van de informatiestroom kan ook een oplossing zijn voor de hoge verwachtingen in de samenleving. Het simpel houden kan ook rust geven. Er wordt aandacht gevraagd voor de veiligheid in de wijken die belangrijk is. Er zou overal veiligheid moeten zijn om ook van de plekken gebruik te maken. Dit staat los van de aanwezigheid van de plekken. Advies is dan ook om daar de nodige aandacht voor te geven. Er wordt gevraagd of er geen tussenorganisatie bestaat die bij moeilijke situaties kan meekijken, zonder dat direct bureau Halt wordt ingeschakeld. Wat is er aan de hand is een hele belangrijke vraag.
Wethouder Roelofs geeft aan dat er veel focus op dit moment is op de verbinding tussen school, werk en thuis. Dat meer met elkaar verbinden vergroot ook de kans op preventie van grotere problemen. De kans dat je er op tijd bij bent is groter. Op steeds meer scholen lopen jongerenwerkers rond die vanuit de leefwereld kunnen kijken hoe het met jongeren gaat en verbinden met de wijk. Wethouder geeft aan dat het een aandachtspunt is om vaste gezichten bij de wijkteams te realiseren. Idee is om af te stappen van generalisten en meer maatwerk in de regels mogelijk te maken. Er wordt aangegeven dat veel plekken om samen te komen niet aantrekkelijk zijn. Een jongere vraagt of er minder is geïnvesteerd in die plekken vanwege de corona-tijd. Er wordt de vraag gesteld of een eventuele besparing kan worden herbestemd. Wethouder Roelofs geeft daarop aan dat men aan de slag gaat met alle accommodaties in Arnhem. Er moet goed worden gemonitord. De wethouder zegt toe om de suggesties mee te nemen bij de verdere ontwikkeling van de accommodaties in Arnhem. Er wordt aandacht gevraagd door jongeren voor terugkoppeling van wat er besproken is. Wethouder Roelofs geeft verder aan dat er gezamenlijk keuzes worden gemaakt, maar dat niet alle problemen zoals de woningnood snel kunnen worden opgelost.
Dit neemt niet weg dat het niet belangrijk is en dat er geen aandacht voor is, maar het gaat met kleine stapjes.
Wat is het meest nodig? • •
•
• •
12
Er moeten voldoende ontmoetingsplaatsen zijn waar jongeren terecht kunnen. ‘’Je werd veel weggestuurd van hangplekken op straat’’. Mentale gezondheid is belangrijk, men is verleerd hoe het is om te leven. Een campagne zou een groot verschil kunnen maken met podcasts, een liveshow in de gemeente, dit kan ook anderen helpen om hulp te vragen. De wethouder vult aan dat er al een stadsgesprek mentale veerkracht is geweest en dat een podcast een goed idee is. In het onderwijs meer 1-op-1 gesprekken voeren, de klas is niet altijd een veilige omgeving om te vertellen hoe het met je gaat. Er is een project bij ROC-Rijn IJsel wat wellicht als voorbeeld kan dienen. OV frequent en betaalbaar maken is belangrijk. Er moet meer bekendheid worden gegeven aan alles wat er al is, bijvoorbeeld door de ontwikkeling van een goede app.
• • • •
•
•
• •
•
•
•
•
13
Speelsheid is belangrijk: humor en communicatie verbindt. Natuur en kunst integreren op scholen kan een oplossing zijn Er wordt aandacht gevraagd voor de fysieke omgeving in relatie tot mentale gezondheid, omdat alles met elkaar samenhangt. Er moet meer aandacht zijn voor zingeving, zelfvertrouwen en normen en waarden. Een mooi voorbeeld wat is opgeschreven: convenant tussen JONAhuis van Pactum en de gemeente over briefadressen. Dit moet worden geborgd. Het is verder belangrijk om vooral naar de jongere zelf of andere mensen die zij vertrouwen te luisteren. Als er wordt gezegd dat jongeren een urgentie nodig hebben zeggen ze dat niet voor niets. Een oproep: luister! Er zijn verschillen in het veiligheidsgevoel voor jongeren in verschillende wijken, iets wat vanuit het perspectief van vrouwen meer en specifieke aandacht vraagt. In de ontmoetingsplekken moet ook aandacht zijn voor de veiligheid om die ook te kunnen bezoeken. Een jongere vraagt zich af of er een tussenvoorziening is tussen het onderwijs en bureau Halt en of dit niet gecreëerd kan worden. Wethouder Roelofs geeft aan dat op dit moment sterk de focus binnen de inzet binnen de gemeente ligt op het versterken van de verbinding tussen school, werk en thuis. Daarvoor zijn ook jongerenwerkers op school aanwezig. De wethouder onderstreept het belang van een vaste contactpersoon bij de wijkteams.
Daar zal veel aandacht voor blijven. De wethouder geeft ook aan dat dit niet snel op te lossen is Een jongere vraagt naar de besparingen op de wijkaccommodaties in verband met corona? De wethouder geeft aan dat op dit moment alle wijkaccommodaties in beeld worden gebracht en de voorzetten worden meegenomen in de lijst met plekken. Het is afhankelijk van de keuzes van de gemeenteraad wat er daadwerkelijk wordt meegenomen. De wethouder geeft bijvoorbeeld aan dat de woningnood niet opgelost kan worden door de wethouder alleen, maar dat alle suggesties worden meegenomen om in kleine stapjes de problemen wel aan te pakken. Ontmoetingsplaatsen waar jongeren terecht kunnen. Het politieoptreden is erg hard in vergelijking met andere gemeentes. Advies: de politie zou meer de verbinding moeten zoeken. Mentale gezondheid van jongeren. Corona heeft daar hele grote invloed op gehad. Veel mensen weten niet meer hoe om te gaan met het leven. Keuzes worden moeilijker en er lijkt meer sprake van traumatische symptomen. Advies is om een mentale gezondheidscampagne te starten een verschil kan maken en ook iemand die langsgaat bij scholen, of een talkshow of podcast. Dit kan ook preventiever werken. Een jongere vraagt of OV ook later kan rijden in verband met werktijden.
Stadsgesprek Jeugdbeleid4 oktober Arnhem 2021 Samenwerkingspartners in gesprek met de gemeente Arnhem
Wat gaat er goed in Arnhem? Iedereen was erg enthousiast over het voorstel om een Linkedingroep te beginnen voor het jeugdbeleid. Het is fijn om een medium te hebben waar professionals elkaar kunnen spreken en vinden. Focus op de kwetsbare wijken is een goede zaak, maar aandacht voor de hele stad is essentieel. Er wordt kleur bekent, door gerichte investeringen in de risicowijken. Dit een goede zaak. Aanpak VO rondom veiligheid is een mooi voorbeeld met korte lijnen en er wordt snel geschakeld. Dit zou kunnen worden uitgebreid.
Wat kan er beter in Arnhem? Maatwerk: rederneer vanuit het probleem en niet vanuit een domein of de inrichting van financiële middelen. Dat beperkt de mogelijkheden voor effectief maatwerk. Is Arnhem een veilige stad om op te groeien? Op straat is het veilig, maar op het speciaal onderwijs is het onveilig en daardoor een kweekvijver voor crimineel gedrag. Advies: Besteed meer aandacht aan bestrijding van crimineel gedrag in het speciaal onderwijs. Besteed in het beleidsplan meer aandacht aan normalisering: wanner is iets normaal gedrag van een kind en wanneer is hulp noodzakelijk? Werk minder probleemgestuurd, maar zet de behoefte centraal met voldoende preventie. Organiseer ontmoetingsplekken voor zowel ouders als jongeren.
Wat wil je veranderen in de stad? Laat de school een plek zijn die is ingebed in de wijk, zorg voor gemeenschapsvorming. Advies: Zet er sterk op in dat wijkteams ook in de scholen actief zijn. Als jongeren met ideeën komen, laten we dit omarmen, ook als het niet het gewenste effect heeft. Advies: Organiseer jeugdtafels in petit comité, met de juiste mensen doelmatig en efficiënt. Wijkteams/wijkcoach als vast aanspreekpunt voor lange tijd/ zo lang nodig is. Zet daarnaast sleutelfiguren in.
14
Impressie stadsgesprek Samenwerkingspartners Arnhem Aanwezigen: • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Bob Roelofs, Wethouder Gemeente Arnhem Het JongerenNetwerk Monchyschool Malburgen West Vitesse Betrokken (onderdeel Arnhem Oost) De Onderwijsspecialisten Regionaal Bureau Leerplicht Rozet Stichting Pas 0-6 jaar Bijzonder in Arnhem Stichting Leergeld Stichting Jeugdland (activiteiten basisschool) Timmerhuis Jeudrijk, wijkraad De Helling, activiteitenwerkplaats De Gazelle, Delta Scholengroep Jeugdwijkraad Wij zijn Samen Arnhem Sociale Wijkteams Arnhem Jeugdbescherming Gelderland Stichting Peutercentra Arnhem Dullert Stichting Bureau Nieuwkomers Rijnstad Effect zorg AM-supportteam Youth for Christ Leger des Heils VGGM Richtering Flores Onderwijs Leergeld Arnhem Riozorg Moviera Stichting Lezen en Schrijven Pactum Bijzonder in Arnhem Regionaal Bureau Leerlingenzaken Volkshuisvesting Bureau Halt Stichting Pas
In totaal zijn ongeveer 90 deelnemers aanwezig bij het stadsgesprek
15
Wat gaat er goed? •
• • • •
• • •
•
16
Door Corona wordt er wel meer samengewerkt, dat is terug te zien in het jeugdbeleid. Het besef moet er zijn dat we eigenlijk allemaal jongerenwerkers zijn, voor een jongere maakt het niet uit wie helpt. De juiste plek is belangrijk. Complimenten voor het huidige stuk. Het is een mooi geheel en goed leesbaar. Een evaluatie van het huidige jeugdbeleid wordt gemist, waardoor er vragen bij het huidige beleid ontstaan. Het vooropstellen van preventie wordt door de aanwezigen van harte ondersteund, evenals de Gebiedsgerichte insteek met Preventie voorop en Sterk in Maatwerk. Focus op de kwetsbare wijken is een goede zaak, maar aandacht voor de hele stad is essentieel. Er wordt kleur bekent, door gerichte investeringen in de risicowijken. De partners vinden dit een goede zaak. Men is positief over het feit dat meer maatwerk gaat worden geleverd rondom onderwijshuisvesting. Een vraag is wel binnen welk budget dat gaat gebeuren. Aanpak VO rondom veiligheid is een mooi voorbeeld met korte lijnen en er wordt snel geschakeld. Dit zou kunnen worden uitgebreid. Samenwerking (preventieve) jeugdhulp en Onderwijs. Er worden diverse voorbeelden genoemd zoals naschoolse opvang, ook op voortgezet onderwijs of sportactiviteiten. Advies aan de gemeente kan wellicht faciliteren in op gang brengen van die gesprekken met de scholen. School is een veilige plek, ook voor ouders.
Ouders staan erachter dat jongeren op school aanwezig zijn. Eerder dan jeugdhonk waar jongeren staan te blowen voor de deur.
Wat kan er beter? •
•
• •
• •
•
•
• • •
•
•
•
17
Er wordt aandacht gevraagd voor realiteitszin in het jeugdbeleid. “De ambitie is mooi, niemand kan daarop tegen zijn. Voor de groep schetste het alleen niet de werkelijkheid en werd het mooier omschreven dan de situatie is. Arnhemse jeugd staat er niet goed voor. ‘We doen het heel slecht en er ligt een enorme opgave om het voor elkaar te krijgen. De urgentie is niet voldoende in het jeugdbeleid. Door corona is een veel grotere groep uit de boot gevallen de afgelopen 20 maanden en dat wordt niet voldoende benoemd”. De samenhang van verschillende wetten en de overgangen daarbinnen worden gemist. We hebben niet alleen te maken met het jeugdbeleid, maar ook met andere wetten zoals wet langdurige zorg en de zorgverzekeringswet. Advies: Besteedt als gemeente veel tijd aan integratie van disciplines! Regie op de integrale aanpak hangt samen met de regie over het gezin. Dit geeft nu een versnippering weer. Het is een abstract stuk dat hoog-over zaken beschrijft. Aandacht voor hoe en wie het gaan uitvoeren wordt in het stuk erg gemist. De doelen kan niemand tegen zijn, maar de uitvoering en het hoe zijn bij partners nog vragen over. Niet alle partners die belangrijk zijn voor jongeren worden benoemd zoals het RBL. Het RBL speelt een belangrijke rol voor jongeren. Maak een koppeling met de huidige arbeidsmarkt en het arbeidsmarktbeleid.
De cruciale rol van werkgevers wordt gemist in het huidige jeugdbeleid. Die kunnen van grote betekenis zijn. Er wordt samenwerking tussen verschillende initiatieven in de wijken gemist. Er is veel versnippering en er zijn heel veel partijen betrokken in de wijken. Actie zou zijn dat er een strakke regierol vanuit de gemeente moet worden ingericht. Er zijn veel zorgen over het feit dat er vaak dezelfde dingen door meerdere partijen worden gedaan: Wie houdt de regie? Priortering en gebrek aan focus zou moeten worden opgelost: “We doen van alles een beetje”. Hoe zorgen we ervoor dat de netwerkpartners elkaar kennen en gaan samenwerken? “In de stad en in de wijken is er veel aanbod. Van elkaar weten we niet wat er allemaal aanwezig is en hoe we zoveel mogelijk voorliggend kunnen inzetten”. Maar het belangrijkste: hoe werken we samen? Samenwerking tussen school, wijk en thuis is belangrijk voor een goede basis. Het effect van één gezin één plan is nog te gering. Er wordt nu gesproken over een brede doelgroep. Goed om daar een scheiding in te maken. Doelgroep nog een keer opdelen. Missen differentiatie in verschillende doelgroepen. Dat we willen dat kids veilig opgroeien en dat iedereen gelijke kansen krijgt, dat geldt voor de hele wereld. Open deuren.
Mag veel concreter! Wat gaat Arnhem nou concreet doen om doelen te behalen? De rol van ouders wordt gemist en mag meer nadruk krijgen. Dat is voor jonge kinderen heel belangrijk! Soms is het richten op ouders effectiever om doelen te bereiken. Dit maakt community building mogelijk door beter te kijken naar de invloedssfeer. Er zouden meer middelen naar de jeugd zonder problemen moeten gaan om echt preventief te kunnen werken. De middelen gaan te veel naar probleemjongeren en dan met name 16+ terwijl er veel armoede is onder Arnhemse jongeren. Aandacht voor armoede wordt gemist in het stuk. Een belangrijke sleutel zit in ontmoeting, samenwerking, verbinding en echte aandacht. Kortere lijntjes zijn nodig zodat partner elkaar beter weten te vinden. De gemeente heeft
• • • • • • • • • • •
18
nadrukkelijk een rol om die samenwerking te organiseren. Zo kan het belang van vroeg signalering worden nagestreefd. Jongeren t/m 14 vallen tussen wal en schip. Ze zijn te jong voor kinderwerk en te oud voor 16+ werk. Er is een focus op lager-opgeleiden in het beleid. Ook hoger-opgeleiden kunnen soms grote problemen hebben die te vaak worden onderschat. Daarop zou extra signalering moeten zijn door professionals. Als je uit een crimineel milieu komt (pleegkind) is het onmogelijk om met gelijke kansen te beginnen. Heb meer aandacht voor het feit dat als een kind in de problemen komt, er ook vaak problemen bij ouders zijn. Zorgen hebben partners over de wachtlijsten voor Jeugd GGZ. Ga op zoek naar het grijze gebied: vreemd of verkeerd gedrag niet meteen af te wijzen waardoor er uitsluiting plaatsvindt en je de jongere kwijt bent. Betrek ouders beter bij het voorkomen van laaggeletterdheid Breng meer structuur in de Vroeg en voorschoolse educatie. Er is nu sprake van een onregelmatig ritme. Jonge mantelzorgers worden gemist in het stuk. Geef daar meer aandacht aan. Leerlingenvervoer is niet goed georganiseerd en moet meer vanuit de leerlingen en minder vanuit de wet worden georganiseerd. Er wordt opmerkt dat niet alles zichtbaar is, tussen de muren. Schuytgraaf is weinig aanbod, wordt weinig gefaciliteerd voor jongeren. Worden overal weggestuurd.
Horen nergens bij en gaan zich vervelen.
Wat zou je veranderen aan de stad? Samenwerkingspartners geven aan het volgende te willen veranderen aan de stad? • Noem het geen jeugdbeleid maar gezinsbeleid. Jeugd is geholpen bij een ouder-aanpak, daar waar de problemen vaak vandaan komen of door worden gegeven. Zorg in het gezin voor een vroegtijdige ouder-aanpak. • Een idee: maak gezamenlijk met de partners een soort netwerkkaart. Er is weinig samenwerking tussen de verschillende organisaties. Daarnaast zijn er veel organisaties die hetzelfde doen, hoe kan dit? Laten we het met elkaar overzichtelijker maken en ook kijken waar we het geld aan uitgeven • Zorg voor gemeente overstijgend beleid o Hoe verhoudt het Arnhems jeugdbeleid zich tot ander regionaal beleid? Waaronder huisvesting en zorgaanbod inkoop. o Hoe is de samenhang met andere onderwerpen? • Organiseer een plek voor jongeren waar verschillende mensen samenwerken waar jongeren terecht kunnen met al hun vragen, talenten en ideeën rondom het jeugdbeleid. “Jongeren missen nu een centrale plek waar ze zich kunnen melden en waar de verschillende disciplines samen komen. Als jongeren zich willen melden bij het wijkteam dan moet er sprake zijn van een zorgvraag, maar die hebben jongeren vaak niet. • Meer bekendheid van interventies in het kader van jeugdbeleid is belangrijk: voor de jongere is het vaak een zoektocht naar de juiste hulp.
• Er wordt aandacht gevraagd voor de monitoring van de ambities in het beleidsplan. De aandacht daaraan wordt gemist. Evalueer de resultaten van het oude beleid en kijk dan of er de juiste doelstellingen voor het nieuwe beleid worden gesteld. Advies is van de aanwezigen om regelmatig te evalueren of het goed gaat met het beleid. Geef aan wat de belangrijkste indicatoren zijn en hoe je tevredenheid gaat meten. Formuleer bij de monitoring duidelijke KPI’s, zodat duidelijk is of er ook echt voortgang geboekt wordt. • Er is een spanningsveld tussen wijkgericht werken en stadsbreed aanbod, waar de samenwerkingspartners aandacht voor vragen. Meer concreet worden de volgende punten meegegeven: o De teams leefomgeving zitten allemaal in hun eigen wijk. Per wijk zijn ze aan het kijken wat er helpt om de jeugd zo vroeg mogelijk te helpen. Bepaalde thema’s spelen echter op stedelijk niveau waar aandacht voor moet zijn. o Onderscheid maken tussen gebiedsgericht werken en een stedelijke aanpak. De partners zijn waarschuwen er met klem voor dat alles gebiedsgericht wordt ingericht en er geen stedelijke aanpak boven hangt. o Vraag is: hoe hangt het gebiedsgericht werken samen met de regionale samenwerking die er op diverse thema's is? o Pas op met etiketteren en daardoor een overkill verzorgen. Geef gepaste aandacht en niet alleen op Arnhem Oost.
Zo creëer je de nieuwe aandachtswijken in de nabije toekomst. o Er is een overkill van professionals in sommige wijken, terwijl in andere wijken tekort is. o Maak gebruik van samenwerkingspartners met organisatie als vindplaats in de wijk. Maak een eind aan domeinpolitiek en concurrentie in het welzijnsdomein. Regel een sociaal maatschappelijk inleentarief!
19
• • •
•
•
•
• • • • •
•
20
De partners willen graag meegenomen worden in de ontwikkeling van het jeugdbeleid, dus niet alleen de stadsgesprekken. Ze willen meelezen, denken en uitvoeren. Ze vragen de gemeente dat ook echt te doen. Beleid zou specifieker op Arnhem gericht moeten worden. De toelichting in de inleiding werd eveneens als generalistisch aangemerkt. Jongeren betrekken en laten meedenken is belangrijk en wordt ruimhartig onderschreven. Er fysiek naartoe gaan en jongeren betrekken. Niet alleen op uitnodiging maar bijv. aansluiten op plekken waar ze al zijn. Jongeren motiveren en meer eigenaarschap geven in organiseren activiteiten. Laat ze het zelf doen i.p.v. dat de ‘specialisten’/professionals bepalen en organiseren. Zorg voor partnercipatie in plaats van participatie o Dit betekent met jongeren, en niet over jongeren. o Jongeren die andere jongeren helpen. o Leerlingenraad op school, o Vrouwennetwerk oprichten. o Jongeren horen over wat zij belangrijk vinden, door bijvoorbeeld een leerlingenraad. o Er is veel aandacht voor meepraten in plaats van meedoen: Presikhaaf University en AM-support zijn hier voorbeelden van. o Overleg minder doe meer. Organisaties haken soms af in de samenwerking, de kans is groot dat inwoners dan al eerder afgehaakt zijn. o Maak educatieve waarde geen voorwaarde voor het besteden van budget aan activiteiten.
Advies Gemeente Almere heeft geluksbudget, waarmee kinderen naar een pretpark kunnen. o Meer van dit soort bijeenkomsten waarbij verschillende disciplines in één groep zitten. Het aanbod in Arnhem is volledig en toereikend. De vraag is hoe partners elkaar vinden en hoe kan dat worden verbeterd? Alle puzzelstukjes zijn nodig en samen moeten we de puzzel leggen. De gemeente moet daarin een faciliterende rol nemen in de samenwerking. Versnipper de 5 miljoen niet. Verdeel niet over allerlei kleine en goed bedoelde initiatieven. Maar zet het in op regie, focus, samenwerking, verbinding. Met een rol voor de gemeente al facilitator van deze samenwerking en verbinding. En de wijkteams/wijkcoach als vast aanspreekpunt voor lange tijd/zo lang nodig is. Werk met sleutelfiguren en vaste gezichten. Betrek alle partners regelmatig bij de uitvoering van het jeugdbeleid, zodat er beter wordt samengewerkt. Zorg voor voldoende interne samenwerking bij de gemeente, waardoor dat ook extern te zien is. Er wordt een uitvoeringsplan gemist. Daarin moet concreet staan wie de samenwerkingspartners zijn en wie waarvoor verantwoordelijk is. Biedt organisaties veel meer handvatten om met het jeugdbeleid aan de slag te gaan. Het is te abstract! Beleid is erg gericht voor als er een probleem is. Het stuk vóór het probleem wordt erg gemist.
Preventief werken is belangrijk: meer middelen voor jongeren die niet probleemjongere zijn. Maar bijv. wel in armoede leven. Aandacht en middelen voor alle kids! In ‘probleemwijken’ wordt veel geregeld en georganiseerd. Waar geen problemen zijn wordt weinig gefaciliteerd. Er wordt te weinig geïnvesteerd in preventie. Zorg dat jongerencentra niet het imago hebben van ‘probleem’ jongerencentrum. Maak dit voor alle jongeren meer toegankelijk.
• •
•
•
•
• • • • 21
Organiseer ontmoetingsplekken voor zowel ouders als jongeren, gericht op preventie. Partijen laten samenwerken maakt kostenefficiënt. Er wordt bij een gezonde basis speciale aandacht gevraagd voor statushouders die binnen het huidige jeugdbeleid onvoldoende voorkomen. o Wat kan de gemeente doen om daar kamers voor te faciliteren? o Zijn er voorrangsregelingen voor? o Welk maatwerk is mogelijk voor deze groep? o Wat zijn de opties als gemeente? o Kunnen we aan de slag met werkgevers? Breng perspectieven van onderwijs en gemeente samen in de strijd tegen kansenongelijkheid. Onderwijs en gemeente werken allebei aan het terugdringen van kansenongelijkheid. Of moeten we er meer leren omgaan/accepteren. Er wordt een stevig pleidooi voor maatwerk gehouden door de samenwerkingspartners die voor de invulling de volgende adviezen meegeven en vragen neerleggen: o Een vraag is: verstaan we allemaal hetzelfde onder maatwerk? o In het stuk staat: sterker in maatwerk. De partners zien hier een opening. In paragraaf 5.5. Jeugdhulp staat omschreven: we hebben jeugdhulp duidelijk kader meegegeven wat maatwerk is. Dit spreekt elkaar tegen. o Als jongeren met ideeën komen, laten we dit omarmen, ook als het niet het gewenste effect heeft. o De wens is om bij iemand te komen die kan afwijken van het algemeen beleid.
Vaak krijgen we te horen dat de aanvraag niet aansluit bij het huidig beleid en dat een wijkcoach niet mag afwijken. Dit roept de vraag op: wie voert de regie op maatwerk? o Een tip die men geeft is: rederneer vanuit het probleem en niet vanuit een domein of de inrichting van financiële middelen. Dat beperkt de mogelijkheden voor effectief maatwerk. o De indeling van de middelen werkt niet in de sturing richting de stad. Het is belangrijk om de middelen op een andere manier in te steken. Daarbij is het ook belangrijk dat er minder wordt gewerkt vanuit ‘kokers’ bij de gemeente en dat er meer verbinding wordt gelegd. Vanuit probleem rederneren en niet vanuit domein. o Borg financiering van succesvolle pilots vroegtijdig en veranker samenwerking meer in de opdracht. o Voeg problematiek samen en neem dat als uitgangspunt voor de manier van werken binnen de gemeente. o Maatwerk: per leeftijdsgroep per wijk kijken: wat is nodig, wat leren we van andere wijken door preventief bezig te gaan. Tienerleeftijd zou uit twee groepen moeten bestaan en zo zou beter maatwerk moeten komen. Wat heeft die doelgroep nodig en hoe realiseren we dat? De gemeente moet als organisatie het goede voorbeeld geven. Er is bij de samenwerkingspartners behoefte om daarover in gesprek te gaan. Op dit moment loopt men tegen een ambtelijk apparaat aan dat beter kan functioneren.
Organiseer jeugdtafels in petit comité, met de juiste mensen doelmatig en efficiënt. Iedereen was erg enthousiast over het voorstel om een LinkedIngroep te beginnen voor het jeugdbeleid. Ze vinden het fijn om een medium te hebben waar ze elkaar kunnen spreken en vinden. Besteedt aandacht aan cultuur sensitief werken! Dit wordt gemist in het beleid, niet alleen inkomensgelijkheid is belangrijk, ook cultuur! Laat de school een plek zijn die is ingebed in de wijk, die zorgt voor gemeenschapsvorming. Een school die de spil is, waar ouders welkom zijn. Een community-aanpak die zorgt voor
• •
• •
• •
• • • • •
• •
22
samenhang. Op dit moment bewegen nieuwe scholen zich de wijken in. Voorbeeld: internationale scholieren/expats waar veel gemeenschapsvorming is, samen activiteiten organiseren op school, samen eten op school etc. Advies: Zet er sterk op in dat wijkteams ook in de scholen actief zijn. Zet de buurtnetwerken weer op! Waarom zijn die gestopt? Er wordt aandacht gevraagd voor het feit dat men ernaar zou moeten streven bij complexe situaties juist minder professionals in te zetten in plaats van meer. Werk daarbij samen met partijen die aansluiten op de belevingswereld van de doelgroep zoals bijvoorbeeld Empowering Nisa. Jeugdigen meekrijgen, iemand (jeugdige) benaderen die de rest mee neemt is belangrijk “Als er één het niet stoer vindt, gaat de rest ook niet meer”. Er zijn vragen over het effect en de activiteiten rondom preventie in het jeugdveld als er zo’n grote groep 18 + bij reclassering komen. Advies is dat jeugdreclassering veel eerder in beeld komen; bijvoorbeeld bij Halt of in een ander traject. Jongeren komen vaak op hogere leeftijd pas bij jeugdreclassering.
Besteedt in het beleidsplan meer aandacht aan normalisering: wanner is iets normaal gedrag van een kind en wanneer is hulp noodzakelijk? Durf de vraag te stellen: is Arnhem een veilige stad om op te groeien? Op straat is het veilig, maar op speciaal onderwijs onveilig, want concentratie van allerlei soort problematiek en kweekvijver voor crimineel gedrag. Advies: Besteedt meer aandacht aan bestrijding van crimineel gedrag in het speciaal onderwijs. Peuterspeelzalen meer onderdeel maken van de school. Het helpt om peuterspeelzalen en scholen onder 1 organisatie te laten werken. Samenwerking tussen jeugdhulp en onderwijs. Wens is hulpverleners op school die kunnen doorverwijzen maar zelf hulp kunnen geven. Er is nu te veel hulp rondom een kind. Onderwijs wordt in het beleidsplan benoemd tot 18 jaar. Advies is om het beleidsplan uit te gaan van onderwijs tot 23 jaar. Sommige aanbieders hebben een monopolypositie. Vraag aan de gemeente is of er zicht is op de wachtlijsten. Vanuit MBO zijn wijkteams niet altijd handig. Locatie wordt gekoppeld aan een wijkteam, want studenten komen niet uit die wijk. Breng jeugdzorg in de school om inclusief onderwijs vorm te geven. Biedt begeleiding aan jongeren in een kwetsbare positie. Stuur ze niet van het kastje naar de muur, maar neem ze mee onder de arm.
We doen al heel veel, start niet allerlei nieuwe initiatieven, maar ga uit van wat er al is. Er zijn erg veel initiatieven voor jongeren met een afstand tot de arbeidsmarkt. Daardoor weet niemand meer wie waarvoor verantwoordelijk is en/of wie betaalt.
Wat is er het meest nodig? 1.
Realiseer meer maatwerk door:
• Vanuit de behoefte van de inwoner te redeneren en niet vanuit het probleem; • Integraal budget realiseren en ontschotten van financiële kokers en anders vormgeven van gemeentelijke organisatie. Zie de omgekeerde toets.
• Doorbraakbudget voor ingewikkelde onderwijsvragen. 2.
Maak het concreter door:
• Een uitvoeringsplan te maken met aandacht voor wie, wat hoe gaat uitvoeren • Heb aandacht voor monitoring van de effecten door duidelijke doelen te formuleren, samen met alle belanghebbenden. 3.
Zicht op de hele stad en een sterke rol van ouders door:
•
Richt je beleid meer op ouders die een belangrijke rol spelen in de opvoeding van kinderen, dat is soms beter dan je alleen richten op het kind.
• Heb naast de probleemwijken ook aandacht voor de andere wijken en stad als geheel. Nu zijn de initiatieven en mensen ongelijk verdeeld. 4.
Ontwikkel ontmoetingsplaatsen voor jongeren en versterk de rol van de school door:
• De school sterk te integreren in de wijk en de wijkteams ook op de scholen actief te laten zijn. Breng ook zorg in het MBO-onderwijs voor inclusief onderwijs.
• Neem afscheid van de noodzaak om je met een zorgvraag bij een wijkteam te melden. 5.
Neem regie in de samenwerking en sturing door:
• Als gemeente samenwerking tussen partijen te faciliteren en het goede voorbeeld te geven. • Het beleid te vertalen naar heldere contractafspraken • Het aanbod in een wijk methodisch in kaart te brengen en op output te sturen. Dit kan bijvoorbeeld door het werkzame factorenmodel in de zorg voor Jeugd van de gemeente Rotterdam. 5.
Organiseer structureel samenspraak tussen belanghebbenden door:
• Structureel in gesprek te gaan met jongeren op de plekken waar zij actief zijn; • Eigen initiatief te stimuleren door budget en ondersteuning te geven. • Passende vormen voor betrokkenheid van belanghebbenden te ontwikkelen bijvoorbeeld sociale media.
23
Stadsgesprek Jeugdbeleid Arnhem 5 oktober 2021 5-12 jaar Wat gaat goed in Arnhem?
In Arnhem zijn veel evenementen Arnhem is goed ingericht voor iedereen, ook rolstoelers. En er zijn veel sportactiviteiten
Er is een groot gevoel van veiligheid in de wijk en de stad. Er zijn ook veel activiteiten en voorbijgangers die behulpzaam zijn.
Jongerencentrum
Advies is om meer activiteiten in de buurt te organiseren. bijv. running dinner
Advies: onderzoeken of dit er kan komen, wellicht dan minder overlast. Betrek daarbij wijkbewoners.
Gevoel van veiligheid Op school is veel overlast van jongeren Advies: Praat hierover met de wijkagent. Het is fijn om iemand te hebben die op de veiligheid in de buurt let.
Sp
24
ee Mo lge gen leg geb w en ed rui he ev ken de oe Ad n tba vie ? s is en lve a o lde de and m d n it u ac ve ht rn pla i t te ie te ats zo he vin ling b en de be eken n. nv die oo r
Over
Wat kan beter in Arnhem?
Meer onderhoud aan de speelgelegenheden. Kleine signalen van grote problemen direct kunnen aangeven bij de juiste mensen. Betrek de kinderen daarbij! Kunstgras op het voetbalveldje naast de school - Pak zo'n vraag voortvarend op en zorg voor een toegankelijke gemeente, dichtbij de leefwereld.
last van h Advi es: p ondenp oep rulle zak Wein jes plaa nbakk e ig di t ngen sen lang n en pla tuss stic s en d te do het p e 10 en v a a dje. e oor Advi kind es: k n 16 jaa e r i r j . k en leef en p tij er Mee dscateg rd orie wat Arnh oen me er t em e goe de d is. n be hierb oele trek ij. n kind eren in
Wat wil je veranderen in de stad?
Advies: het grasveld aan het Goeman Borgesiusplein te veranderen. Op dit moment is het een poepveld, het is een groot grasveld waar ook een voetbalveld kan komen. Advies: Bij speeltuinen geen zand gebruiken, daar wordt veel in gepoept door dieren. Er zijn rubberen alternatieven zoals op het schoolplein.
Maak het leuk om dingen weg te gooien door aantrekkelijke prullenbakken te plaatsen. Advies: meer aandacht voor het milieu in het beleidsplan.
Advies: om een BMX of skatebaan te maken van de blauwe golven. En om jongeren bij de inrichting daarvan te betrekken.
25
Impressie stadsgesprekken Arnhem 5-12 jaar Aanwezigen: Sep, Sem, Otmar, Lucas, Sophie, Coco, Friso, Daan, Luther, Hugo, Freek, Jones, Susie, Pip, Lily, Foske, Ties, Sam Lexi, Lune, Anna, Yekta, Isa, Thomas, Flors en Tijmen Wat gaat er goed? • • • • • • • •
• • • • • • • • •
26
Kinderen geven aan zich op school en in de buurt van hun huis veilig te voelen. Wijkvereniging ‘De penseelstreek’ organiseert heel veel in de buurt https://www.penseelstreek.nl/wijkkrant Er zijn veel sportactiviteiten SML voetbal, Upward Hocky, Tennisverenigingen Hoogkamp en Schaarsbergen, Rugby, Judo, Zwemles, Kickboksen. Ook is er naailes, jumpsquare, een Running Dinner voor jong en oud wat kinderen erg leuk vonden. Advies is om vaker een running dinner te organiseren. De activiteiten rond Koningsdag zijn altijd erg leuk volgens de leerlingen. In de zomervakantie was er op een grote flatscreen lasergame op het Mesdagveld door De Penseelstreek, wat erg leuk is. Ook is er eten op rolletjes en het foodtruckfestival wat erg leuk is. Er is op het Sonsbeekpark altijd veel te doen zoals: o Sprookjesfestival o Buitenbioscoop o Theater Avenue o Rondje Nederland, waar de kinderen erg enthousiast over zijn o Avondvierdaagse De kinderen zijn ook erg te spreken over Living Statues in de stad. Dit vinden de kinderen erg leuk. Er is een speeltuintje naast het schoolplein waar veel gebruik van wordt gemaakt. Er is het Mesdagveld en Witsenveld. Er is een groot gevoel van veiligheid in de wijk en de stad. Er zijn ook veel activiteiten en voorbijgangers die behulpzaam zijn. In Arnhem zijn veel evenementen zoals stadskelders met sinterklaas.
Arnhem is goed ingericht voor iedereen, ook rolstoelers. In de wijk zijn geen zwervers, in de stad helaas wel, ook zijn er mensen die muziek maken voor geld. Dat is minder erg dan zwervers die er niets doen voor geld. “Er zijn veel mensen op straat en daardoor voel ik me veilig. In de avond zijn er altijd mensen waarmee ik een praatje kan maken” Er is een kinderwijkteam geweest en deelname was enkele keren. “We hebben afval opgeraapt en konden daarvan weer iets goeds doen in de wijk”
Wat kan er beter? •
•
• •
•
•
•
•
•
• •
•
27
Eén van de kinderen woont naast een restaurant en daar is veel overlast van kinderen die ook rotzooi achterlaten. Advies is om meer controle te hebben op die plek. Leerlingen geven ook aan dat richting Schaarsbergen meer incidenten lijken te zijn. Op school is veel overlast van jongeren en er worden ook vernielingen aangericht. o Jongeren komen op het plein, dat is soms beangstigend; Advies is om in ieder geval als school met de wijkagent te spreken over dit onderwerp. Dat was eerst Remco maar die is naar het station verplaatst. Remco was fijn, wie is de nieuwe Remco? Kinderen vinden het fijn om iemand te hebben die op de veiligheid in de buurt let zoals jongerenwerkers, beveiligers, BOA’s of een wijkagent. Dit komt mede doordat het plein vrij toegankelijk is en dat het als je er eenmaal bent erg beschut ligt, waardoor sociale controle wordt bemoeilijkt. Er zijn niet echt buurtfeesten of dingen die we met de buurt doen. Advies is om meer activiteiten in de buurt te organiseren. De kinderen geven aan dat het geen jongerencentrum is in de wijk is. Advies van de kinderen is om te onderzoeken of dit er wel kan komen, dit kan wellicht ook de overlast die wordt ervaren op het schoolplein en in de wijk door jongeren verminderen. Betrek daarbij de wijkbewoners en stuur op een diversiteit aan activiteiten in de wijk.
Er wordt gevraagd of er ook gebruik mag worden gemaakt van de voetbalvelden? Dat zou ook een gelegenheid kunnen geven. Advies is om dit uit te zoeken en aandacht te hebben voor de vernielingen die daar plaatsvinden. De speeltuinen in de wijk zijn knollenvelden. Dat is niet prettig spelen. Advies is om te kijken of er meer onderhoud aan de speelgelegenheden kan worden gedaan. Meerdere kinderen geven aan dat de gelegenheden die er wel zijn, slecht onderhouden zijn. Bij het speeltuintje naast de school is ook onderhoud dringend noodzakelijk Advies is om de schommel bij het speeltuintje te maken. Daar moet de gemeente verantwoordelijkheid voor nemen. Volgens school is het achterstallige onderhoud en de schade bij de gemeente gemeld. Er wordt door de leerlingen aangegeven dat het gemaaide gras niet wordt opgeruimd door de gemeente. Dit is storend en stinkt. Organiseer een mogelijkheid dat leerlingen van meerdere scholen kleine signalen van grote problemen direct kunnen aangeven waardoor het laagdrempelig wordt. Zorg er dan ook voor dat de juiste mensen dit signaal horen en er iets mee gaan doen. Betrek de kinderen daarbij! Kinderen vragen naar een wijkcentrum waarbij ook gespeeld kan worden. Advies is om echt werk te maken van een ontmoetingsplek in de wijk en daaraan ook een speelgelegenheid te koppelen voor de kinderen.
Kinderen geven aan dat een pannaveldje in de wijk in een behoefte voorziet. Kinderen willen graag kunstgras op het voetbalveldje naast de school. Advies is om te onderzoeken wat dit kost samen met de school en ook te kijken hoe aan inkomsten kan worden gekomen om dat te realiseren. Inschatting is dat kinderen best bereid zijn om daar bijvoorbeeld een sponsorloop voor te organiseren of iets terug te doen voor de buurt. Pak een dergelijke vraag voortvarend op en zorg voor een toegankelijke gemeente voor dergelijke vragen, dichtbij de leefwereld. Ook in deze leerlingenraad wordt aangegeven dat hondenpoep een probleem is. Op weg naar het bos lopen mensen met hun hond over de stoep langs school en tussen de
•
•
• • • •
28
velden. Op de stoep ligt vaak hondenpoep, die niet opgeruimd wordt. Er is een pad naar een poepveld, waar vaak overlast is van hondenpoep. De honden poepen onderweg en dat wordt niet opgeruimd. Advies is om daarlangs prullenbakken en plastic zakjes te plaatsen om het makkelijker te maken om de hondenpoep op te ruimen. Daarnaast moeten er borden worden geplaatst met duidelijke instructie. Wellicht kan er een automaat komen met zakjes, dan kan dat geld worden benut voor een schonere wijk. Er zijn weinig dingen te doen voor kinderen tussen de 10 en 16 jaar in de wijk. Advies is om per leeftijdscategorie de activiteiten te inventariseren en opnieuw een afweging te maken. Dit zou kunnen worden betrokken bij het in beeld brengen van de accommodaties in de stad. Organiseer een sponsorloop voor een goed doel in Arnhem. Het is belangrijk dat er geen ongelijkheid is. Advies is om meer te doen met goede doelen in Arnhem. Bijvoorbeeld een sponsorloop. Betrek hier ook de leerlingenraden bij die het leuk vinden om te doen. Wellicht een gezamenlijke activiteit met meerdere leerlingenraden. Idee is de organisatie van concerten voor kinderen. Die ontbreken nog in Arnhem aldus de leerlingen van de raad. Er wordt een toename van dakloosheid gesignaleerd in de stad. Dat is onprettig om te zien volgens de leerlingen.