Bijlage 1 - Turap 2 2021
Tekst van het document
Turap 2 - 2021
Inhoudsopgave Hoofdlijnen Turap 2 2021 ..................................................................................................................................... 3 Totaalbeeld financiën ........................................................................................................................................... 5 Bijlage 1 Voortgang doelen en financiële afwijkingen per programma ................................................................. 8 Wijken Algemeen ............................................................................................................................................. 8 W1 Centrum, Spijkerkwartier, Arnhemse Broek ............................................................................................. 12 W2 Noordwest ................................................................................................................................................ 17 W3 Noordoost ................................................................................................................................................ 19 W4 Presikhaaf ................................................................................................................................................
22 W5 Malburgen ................................................................................................................................................ 24 W6 Schuytgraaf/ Elderveld ............................................................................................................................. 26 W7 De Laar/ Elden ......................................................................................................................................... 29 W8 Rijkerswoerd, Kronenburg, Vredenburg ................................................................................................... 31 S00 Bestuur, dienstverlening en financiën ..................................................................................................... 33 S01 Veiligheid ................................................................................................................................................ 42 S02 Bereikbaarheid ........................................................................................................................................ 46 S03 Economie ................................................................................................................................................
51 S04 Onderwijs ................................................................................................................................................ 57 S05 Cultuur .................................................................................................................................................... 60 S06 Participatie en armoedebestrijding .......................................................................................................... 65 S07 Zorg......................................................................................................................................................... 75 S08 Welzijn en inclusie................................................................................................................................... 84 S09 Gezondheid en sport ............................................................................................................................... 92 S10 Klimaat en energie .................................................................................................................................. 95 S11 Ruimtelijke ontwikkeling ........................................................................................................................
101 S12 Wonen en leefomgeving ....................................................................................................................... 105 Bijlage 2 Investeringen ..................................................................................................................................... 113 Bijlage 3 Beheersing verbonden partijen ......................................................................................................... 114 Bijlage 4 Stand van zaken amendementen en moties ..................................................................................... 117
2
Hoofdlijnen Turap 2 2021 Twee keer per jaar maakt het college een tussenrapportage - de 'Turap' - voor de gemeenteraad. In de Turap staat de stand van zaken rondom de uitvoering van de programma's en plannen. We lichten de verwachte afwijkingen over het lopende jaar 2021 toe. Die ontstaan door autonome ontwikkelingen, maar ook door de uitvoering van moties en het aanpakken van urgente knelpunten. Positief financieel beeld Het beeld van deze tweede Turap van 2021 geeft per saldo een voordeel weer ten opzichte van de eerdere begroting over 2021. De afwijkingen in deze Turap laten een positief saldo zien voor de algemene reserve (AR) van € 6,2 miljoen. Dit saldo bestaat voor € 3,6 miljoen aan afwijkingen met een negatief effect welke reeds eerder in Turap 1 waren gemeld maar nog niet in de begroting waren gewijzigd en voor € 9,8 miljoen aan afwijkingen met een positief effect welke na Turap 1 bekend zijn geworden. In totaal leiden de afwijkingen uit Turap 1 en Turap 2 dus tot een verwachte dotatie aan de AR van € 17,9 miljoen over het jaar 2021. De verwachte stand van de algemene reserve eind 2021 is in de Begroting 2022 meegenomen als uitgangspunt voor het meerjarige verloop van de AR vanaf 2022. In de Turap is de voortgang op de diverse onderwerpen zichtbaar gemaakt met groene (op koers), gele (gedeeltelijk op koers) en rode bollen (niet op koers).
Doelen die gerealiseerd zijn, worden met een grijze bol gemarkeerd. Op koers Het merendeel van de doelen staat op groen. De voortgang ligt dus prima op koers. Tegelijk maakt corona dat we blijvend scherp moeten blijven op de ontwikkelingen en vlot moeten bijsturen waar nodig en mogelijk. Ook de Arnhemse Herstelagenda Coronacrisis is in de uitvoering op koers. Het mooie hiervan is dat een van de doelen daarvan - partners en andere overheden verleiden om mee te investeren - ook is behaald. Zo werden twee bijdragen aan maatschappelijke opvang en werkgelegenheid uit de Herstelagenda aangevuld met middelen van het Rijk. Ook investeerden de provincie Gelderland, OOSTNL, Industriepark Kleefse Waard en parkeigenaar Schipper Bosch miljoenen in de realisatie van innovaties van Connectr en het Innovatielab. Met cofinanciering maken we het totaalbedrag dat we kunnen investeren in onze stad groter. We gaan door met het steeds actualiseren van het coronadashboard en de impactanalyse coronacrisis. Met het coronadashboard houden we zicht op de effecten van corona voor de gemeente en voor de stad. En met de impactanalyse hebben we in beeld welke financiële consequenties die effecten hebben. Zo houden we continu de vinger aan de pols. Arnhem-Oost-aanpak We gaan aan de slag met de Arnhem-Oost-aanpak.
Met deze aanpak willen we in vijf oostelijke wijken de negatieve spiraal van armoede, werkeloosheid, matige gezondheid en slechte woningen stoppen en achterstanden inhalen. Het Rijk kende ons 25 miljoen euro toe voor een grootschalige aanpak van 1.750 particuliere woningen in Arnhem-Oost die kampen met lage energielabels, tocht, vocht, schimmel en achterstallig onderhoud. Ook hier werkt cofinanciering. Samen met geld van de provincie Gelderland, de gemeente Arnhem en een kleine eigen bijdrage van Arnhemmers zelf loopt het bedrag dat wordt geïnvesteerd op tot 47 miljoen euro. Burgerparticipatie Bij alles wat de gemeente doet, krijgt burgerparticipatie een steeds grotere rol. Bewoners krijgen en nemen steeds vaker de gelegenheid om mee te denken over plannen van de gemeente. Niet voor niets ontwikkelden we meedenken.arnhem.nl, waarbij we aan inwoners vragen wat zij vinden van diverse onderwerpen en plannen waar we als gemeente mee bezig zijn. Zo werden onze inwoners bijvoorbeeld al geconsulteerd over de nieuwe Omgevingswet. Bij het opstellen van de Perspectiefnota hebben we inwoners gevraagd mee te denken en ideeën te geven voor een beter Arnhem. Het is een onderwerp dat ook de raad aan het hart gaat. Zo werden al enkele voorstellen van de raadswerkgroep burgerparticipatie uitgewerkt en uitgevoerd. Ook hier maakte corona het soms lastig.
Veel bijeenkomsten met onze inwoners konden niet live worden gedaan, maar gingen online. Dat bood soms goede en verrassende nieuwe mogelijkheden, maar kent ook zijn beperkingen. In de toekomst willen we het beste van beide manieren gebruiken, live en online. De doorontwikkeling van burgerparticipatie gaat niet alleen over techniek maar ook over zoveel mogelijk Arnhemmers betrekken. Daarom hebben we een actieprogramma opgesteld dat tot doel heeft om meer Arnhemmers mee te kunnen laten doen met burgerparticipatie en meer mensen zich betrokken te laten voelen bij de stad. Dat leidt tot beter beleid, betere projecten en betere plannen. Leeswijzer In het volgende hoofdstuk wordt het financiële totaalbeeld geschetst, waarbij toegelicht wordt hoe Turap 1 en Turap 2 in samenhang met elkaar bezien moeten worden. Waar Turap 1 alleen de verwachte financiële afwijkingen beschrijft, wordt in deze Turap 2 in de bijlagen een integraal overzicht gegeven van de voortgang op de beleidsdoelen en inspanningen in combinatie met een verwachte financiële prognose. Dit doen we niet alleen
3
voor de exploitatie, maar ook de voortgang op de investeringen wordt toegelicht. Tevens staan we stil bij de beheersing van de verbonden partijen. Tot slot wordt een overzicht gegeven van de stand van zaken op de bij de Begroting 2021 aangenomen moties en amendementen.
4
Totaalbeeld financiën De afwijkingen in deze Turap zijn tot stand gekomen op basis van de realisatie over de eerste 7 maanden van dit jaar met een doorkijk naar de rest van het jaar. De financiële afwijkingen in Turap 1 die ook in de begrotingswijziging bij Turap 1 zijn opgenomen, zijn na de vaststelling van Turap 1 door de raad daarmee in de begroting verwerkt. Deze afwijkingen zijn daardoor in deze Turap 2 komen te vervallen. De afwijkingen in Turap 1 die nog niet in de begrotingswijziging zijn verwerkt (vanwege grotere onzekerheid of de mogelijkheid om bij te sturen), zijn in deze Turap 2 opnieuw benoemd dan wel geactualiseerd. De bijbehorende tekstuele toelichtingen uit Turap 1 zijn in dat geval één op één overgenomen uit Turap 1. In het geval van actualisatie is het oorspronkelijke bedrag uit Turap 1 opgenomen in de tabel van afwijkingen onder het kopje 'Turap 1' en is het bedrag van actualisatie onder dezelfde naam opgenomen in de tabel van afwijkingen onder het kopje 'Turap 2'. Cijfermatig ziet het totaalbeeld van de verwerking van Turap 1 in Turap 2 er als volgt uit: € 8,1 miljoen € 11,7 miljoen
Saldo van voor- en nadelen uit Turap 1 Saldo van voor- en nadelen die reeds in de begroting zijn verwerkt na vaststelling Turap 1 Saldo van voor- en nadelen die in Turap 2 terugkomen
€ -/- 3,6 miljoen
Daarnaast zijn nieuwe verwachte afwijkingen toegevoegd van in totaal € 9,8 miljoen onder de kop Turap 2. Daarmee verwachten we een dotatie aan de AR van € 17,9 miljoen over 2021 op basis van beide Turaps. Schematisch ziet dit er als volgt uit:
Leeswijzer tabellen De afwijkingen zijn opgenomen in bijlage 1 per wijk en programma. De afwijkingen op Wijken Algemeen gelden voor iedere wijk. Deze zijn niet meer individueel per wijk opgenomen. De afwijkingen die op specifieke wijken zijn opgenomen, betreffen afwijkingen die zich alleen voordoen op de desbetreffende wijk. Per afwijking is in de tabel informatie opgenomen welke volgens de volgende leeswijzer geïnterpreteerd kan worden: C: Is deze afwijking afkomstig uit de impactanalyse corona (Ja/Nee)? S/I: Is de afwijking structureel of incidenteel? AR/BR: Komt deze afwijking ten laste of gunste van de AR of een bestemmingsreserve (BR)? BW: Wordt deze afwijking in de begroting verwerkt (Ja/Nee)? In onderstaande tabel is het totaalbeeld opgenomen. Hierin is zichtbaar dat de begroting tot en met juli 2021 uit komt op een totaalsaldo van (afgerond) € 0 na mutaties in de reserves. Hierin is het reeds in de begroting verwerkte saldo van afwijkingen uit Turap 1 verwerkt als toevoeging aan de algemene reserve. Een totaal nadelig bedrag van € 3,6 miljoen uit Turap 1 is nog niet verwerkt. Alle nieuwe afwijkingen uit Turap 2 bedragen € 9,8 miljoen. Daarmee komt het totaal van de afwijkingen van Turap 1 en Turap 2 uit op € 6,2 miljoen. Dit bedrag zal worden toegevoegd aan de AR. Bij de jaarrekening 2021 wordt de uiteindelijke balans opgemaakt.
5
Begroting
Prognose
Afwijking
Afwijking
Stand Juli
Turap 2
Turap 2
Turap 1
(aanvulling op TR 1)
2021 Bedragen x € 1.000 Middelen Lasten
776.568
783.455
4.579
2.308
Baten
757.090
774.714
18.892
-1.268
Saldo lasten en baten
-19.478
-8.741
14.313
-3.576
Toevoegingen aan reserves
55.342
60.753
5.411
0
Onttrekkingen aan reserves
74.824
75.699
875
0
Saldo toevoegingen en onttrekkingen
19.482
14.946
-4.536
0
4
6.205
9.777
-3.576
Prognose resultaat
Budgetoverhevelingen Ten tijde van het opstellen van deze Turap is reeds een aantal voorgenomen budgetoverhevelingen bekend. Deze worden hieronder toegelicht. Deze zijn ter kennisname en leiden daarmee niet tot een begrotingswijziging door het vaststellen van deze Turap. In de nota budgetoverhevelingen die in december 2021 beschikbaar komt, worden deze nogmaals opgenomen. Op dat moment wordt een expliciet besluit gevraagd. Cultuur Zowel in 2020 als in 2021 heeft de gemeente Arnhem gelden van het rijk ontvangen om gevolgen van corona binnen de Culturele en Creatieve sector op te vangen. Gemeente Arnhem besteedt deze gelden om onder andere exploitatietekorten bij culturele instellingen te compenseren alsook om een transitie binnen het culturele veld te faciliteren om de sector voor de toekomst wendbaar en weerbaar te maken. Dit conform het Arnhemse Steunpakket Kunst & Cultuur 2021 (collegebesluit 20 april 2021). Deze middelen van in totaal € 2,7 miljoen zullen niet allemaal in 2021 uitgeput zijn: er is op dit moment nog een bedrag voor exploitatietekorten 2021 gereserveerd en er lopen nog enkele tijdelijke regelingen, waaronder een tweede aanvraagronde voor de regeling Transitie Cultuur Arnhem eind dit jaar. Hiervan zullen de toekenningen begin 2022 zijn.
We verwachten hierdoor € 1,2 miljoen over te hevelen naar 2021 waarvan € 0,7 miljoen om exploitatietekorten bij culturele instellingen te compenseren (o.b.v. jaarrekeningen 2021) en 0,5 miljoen voor tijdelijke subsidieregelingen om de culturele sector te ondersteunen. Via de septembercirculaire is €628.253 toegekend aan Arnhem voor het eerste en tweede kwartaal. toegekend aan Arnhem voor het eerste en tweede kwartaal. Wij zijn nog in afwachting van de verdeelsleutel van de middelen voor lokale en regionale cultuur die in de Kamerbrief van juni als vierde specifieke steunpakket voor de culturele en creatieve sector voor het derde kwartaal zijn aangekondigd. Bij de decembercirculaire zal de verdeelsleutel helder zijn. Er is een bestedingsvoorstel in voorbereiding dat in oktober / november aan college en raad wordt voorgelegd. Hierbij wordt voortgebouwd op de pijlers uit het huidige steunpakket met focus op het verder faciliteren van transitie binnen de sector. Inzet is de middelen in 2022 en verder in te zetten, dit mede vanwege te verwachten na-ijleffecten van de coronacrisis voor de sector. Momenteel verwachten wij in totaal ongeveer € 1,8 miljoen vanuit 2021 over te hevelen naar 2022, aangevuld met het beschikbare bedrag vanuit het Rijk voor het derde kwartaal.
Regionale budgetten werk en inkomen (S06) We hebben in 2021 diverse budgetten als arbeidsmarktregio beschikbaar, namelijk rijksmiddelen Perspectief op Werk (PoW), provinciale middelen Werken aan Werk (WaW), middelen vanuit de decentralisatie-uitkering Versterken arbeidsmarktregio, middelen vanuit de decentralisatie-uitkering Crisisdienstverlening en middelen vanuit de Regionale Mobiliteitsteams (RMT's). We werken aan een actueel bestedingsplan van deze regionale middelen waarbij we verwachten dat we een deel van deze middelen overhevelen naar volgend jaar. Het concrete voorstel voor budgetoverheveling met het precieze bedrag volgt aan het einde van het jaar in de nota Budgetoverheveling. Maatschappelijke Opvang (S08) Vanaf 2020 is als gevolg van de coronamaatregelen een extra locatie voor de daklozenopvang geopend op een cruiseschip. In 2021 is dit voortgezet. Bekostiging heeft plaatsgevonden vanuit beschikbaar gestelde Corona 6
rijksgelden. Voor de reguliere begroting Maatschappelijke Opvang 2021 blijkt dat er een positief resultaat is te verwachten. Voorstel is dit over te hevelen via de niet bestede middelen naar 2022 en te gebruiken voor financiering deelprojecten in beweging van opvang naar wonen en financiering tijdelijk extra opvangcapaciteit welke niet wordt betaald van Corona rijksgelden.
7
Bijlage 1 Voortgang doelen en financiële afwijkingen per programma Wijken Algemeen Algemeen Deze tussenrapportage geeft een beeld van de voortgang van de doelen en inspanningen zoals deze zijn geformuleerd in de wijkprogramma's. Wijkgericht werken is het samenwerken met partners aan leefbaarheid en sociale samenhang binnen wijken. Over het algemeen liggen we op schema. Op onderdelen is achterstand opgelopen. Dit heeft veelal gelegen aan de coronacrisis. We willen bewoners zo goed mogelijk betrekken maar worden soms beperkt in de concrete uitvoering. De Arnhemse wijkaanpak Van Wijken Weten is succesvol én moet op onderdelen verder worden doorontwikkeld. Dat is gebleken uit de uitgevoerde evaluatie. Meer dan ooit willen we dicht bij onze inwoners staan. Dat hebben we, ondanks alle beperkingen, zo goed mogelijk proberen te doen. Maar samenwerking en een effectieve wijkaanpak zijn beïnvloed doordat buurthuizen gesloten waren, doordat jongeren veel thuis waren van school en soms overlast veroorzaakten en doordat evenementen geen doorgang konden vinden. Het college gaat door met de wijkaanpak en gaat deze tegelijkertijd verder aanscherpen. Als uitvloeisel van de motie Voorkomen Stadsvernieuwing 4.0 gaan we de aanpak leefbare wijken uitwerken en hiermee starten we dit jaar nog.
Hiervoor gaan we een aantal concrete stappen zetten, onder andere door doelen en inspanningen nog beter te verbinden in stedelijke programma's en de wijkopgaven. In de begroting zijn de doelen en inspanningen per wijkprogramma beschreven per gebied. Op onderdelen gaan we deze beschrijvingen hiervan de komende jaren verbeteren. We willen een duidelijkere relatie maken tussen de doelen en de geleverde inspanningen. Er kan zodoende ook actief bijgestuurd worden op het moment dat buurtverandering negatieve gevolgen heeft voor de leefbaarheid. In de afgelopen periode zagen we een aantal trends in onze wijken die bijvoorbeeld gerelateerd zijn aan corona. We moeten een balans vinden tussen lange termijn doelen en tijdelijk bijsturen en prioriteren op de korte termijn.
Voorbeelden van trends die door corona komen zijn: het aantal mensen dat bereid is om zich vrijwillig in te zetten voor initiatieven in de wijken; de afname van het aantal woninginbraken tijdens de lockdowns, die bijdragen aan gevoelens van veiligheid; de toename van het aantal gevallen van huiselijk geweld dat bijdraagt aan gevoelens van onveiligheid; de toename van leerachterstanden bij kinderen op scholen en de psychosociale gevolgen voor jongeren; de toename van eenzaamheid bij ouderen; het aantal mensen dat hun baan is kwijt geraakt als gevolg van corona; de toename van leerachterstanden bij kinderen op scholen; de toename van de psychosociale gevolgen voor jongeren; de achterstallige zorg waardoor er meer beroep werd gedaan op hulp- en zorgvragen; de gevolgen van corona voor de wijkeconomie: veel zzp-ers hebben het zwaar in onze stad. Deze trends hebben natuurlijk directe gevolgen (gehad) op het werk van de teams Leefomgeving en voor partners in de wijken. Dit kan betekenen dat sommige inspanningen zijn geslaagd en dat anderen nog niet zijn geslaagd of nog geen doorgang hebben kunnen vinden.
8
Financiële afwijkingen Begroting
Prognose
Afwijking
Afwijking
Stand Juli
Turap 2
Turap 2
Turap 1
(aanvulling op TR 1)
2021 Bedragen x € 1.000 Middelen Lasten
209.582
207.170
-1.451
-961
Baten
24.914
24.914
0
0
-184.668
-182.256
1.451
961
Toevoegingen aan reserves
1.443
1.443
0
0
Onttrekkingen aan reserves
3.294
3.294
0
0
Saldo lasten en baten
Saldo toevoegingen en onttrekkingen Prognose resultaat
Onderwerp
1.851
1.851
0
0
-182.817
-180.405
1.451
961
V/N
Totale
Toelichting
C
I/S AR/
afwijking
B
BR
(x €1.000) Lasten
-2.412
V
Turap 2 (TLO & SWT)
-1.451
V
Teams Leefomgeving (TLO)
1.572
N
Thema: Kansengelijkheid Armoedebeleid
1.100
N
Gelrepas
N
I
AR
J
Armoedebeleid
650
N
Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK)
J
I
AR
J
Armoedebeleid
195
N
Kansrijk Opgroeien
N
I
AR
J
50
N
N
I
AR
J
Onderwijs
-37
V
J
I
AR
J
Armoedebeleid
-386
V
Armoederegelingen
N
I
AR
J
Sociale wijkteams (SWT)
-3.023
V
Thema: Gezondheid Zorg
-240
V
Woonvoorzieningen
N
I
AR
J
Zorg
-516
V
Doelgroepenvervoer
N
I
AR
J
Zorg
-600
V
Huishoudelijke ondersteuning
N
I
AR
J
Zorg
-830
V
WMO Begeleiding
N
I
AR
J
Jeugd /Jeugdzorg
-837
V
Jeugdzorg
N
I
AR
J
Turap 1 (TLO & SWT)
-961
V
Teams Leefomgeving (TLO)
315
N
Thema: Kansengelijkheid Armoedebeleid
250
N
Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK)
J
I
AR
J
Onderwijs
65
N
Compensatie eigen bijdrage peuteraanbod, SMI en Voorschoolse Educatie (VE)
J
I
AR
J
Armoedebeleid
Benadeelden informeren Compensatie eigen bijdrage peuteraanbod, SMI en Voorschoolse Educatie (VE)
9
Sociale wijkteams (SWT)
-1.276
V
Thema: Gezondheid Zorg
-1.276
V
Baten
0
Turap 2
0
Turap 1
0
Toevoegingen aan reserves
0
Turap 2
0
Turap 1
0
Onttrekkingen aan reserves
0
Turap 2
0
Turap 1
0
WMO huishoudelijke ondersteuning
N
I
Turap 2 Gelrepas Met ingang van 2021 is de Gelrepas gemoderniseerd en het programma waar inwoners gebruik van kunnen maken uitgebreid. Op basis van leeftijd heeft een pashouder een tegoed dat kan worden besteed aan cultuur, recreatie en sport. Ondanks dat het budget voor de Gelrepas is verruimd naar € 1,5 miljoen is de verwachting dat de kosten in 2021 € 2,6 miljoen gaan bedragen. De overschrijding van € 1,1 miljoen wordt veroorzaakt dat pashouders massaal gebruik hebben gemaakt van de nieuwe mogelijkheid om hun tegoed te besteden aan sportattributen bij sportwinkels. Middelen Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) Voor de TONK heeft het kabinet een bedrag van € 260 miljoen toegevoegd aan het gemeentefonds. Conform verdeelmaatstaven ontvangen wij hiervan ongeveer € 3,6 miljoen In de meicirculaire hebben we hiervan reeds € 0,9 miljoen ontvangen. Landelijk gezien wordt er minder gebruik gemaakt van de TONK. In Arnhem hebben we een ruimhartige regeling die is verruimd bij de verlenging tot en met september. De prognose van de programmaen uitvoeringskosten komt voor 2021 uit op € 0,9 miljoen Indien het gebruik van de regeling niet flink gaat toenemen, levert dit een voordeel van € 2,7 miljoen op. Het voordeel dat ontstaat door de baten die de gemeente ontvangt, is gepresenteerd op programma S00.
Kansrijk Opgroeien Binnen Kansrijk Opgroeien overtreffen de plannen het beschikbare budget met € 0,2 miljoen Dit wordt voornamelijk veroorzaakt doordat een aantal binnen Kansrijk Opgroeien gesubsidieerde organisaties een stadsbreed aanbod hebben, maar de dekking voor deze kosten niet voldoende is binnen de budgetten van de teams Leefomgeving. Compensatie eigen bijdrage peuteraanbod, SMI en Voorschoolse Educatie (impact corona) Vergoeden eigen bijdrage van ouders die gebruik maken van de gemeentelijke regelingen: peuteraanbod, SMI en Voorschoolse Educatie (VE). De totale kosten hiervoor zijn € 28.000 (en vallen daarmee lager uit dan bij Turap 1 werd ingeschat).
10
AR
J
Benadeelden informeren De toezegging op de teruggetrokken motie 21M110g Benadeelden informeren leidt tot een maximale overschrijding van het armoedebudget van € 50.000. Dit bedrag is eenmalig en omvat de kosten om de verstrekkingen Bijzondere Bijstand < 21 jaar over de periode november en december 2020 te herrekenen en indien nodig te verhogen. Armoederegelingen De overige armoederegelingen laten een voordeel zien van € 386.000. Vooral het aantal aanvragen voor bijzondere bijstand blijft achter ten opzichte van begroting en voorgaande jaren. WMO en Jeugdzorg Op het totale zorgbudget wordt op dit moment een voordeel van € 3,6 miljoen voorzien, waarvan een nadeel van € 700.000 op programma S07 Zorg wordt gemeld en een voordeel van € 4,3 miljoen op de wijkprogramma's. Dit betekent dat het voordeel ten opzichte van Turap 1 wordt bestendigd; hier werd al een voordeel van € 2,7 miljoen voorzien. Omdat toen nog rekening gehouden werd met een mogelijke inhaalvraag Zorg na corona ter hoogte van € 1,4 miljoen, werd per saldo een voordeel van € 1,3 miljoen geprognosticeerd. Inmiddels wordt op basis van de huidige bestedingen een eenmalig voordeel van circa € 3,6 miljoen in 2021 verwacht. Van een inhaalvraag Zorg lijkt vooralsnog geen sprake. In de prognose gaan we er vanuit dat de zorgvraag weer op het niveau van vóór de coronamaatregelen zal komen.
Zie voor een verdere toelichting van de afwijkingen per onderdeel onder programma S07. Teksten reeds opgenomen in Turap 1 Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) (impact corona) Het kabinet heeft een nieuwe regeling aangekondigd in verband met corona. Tonk is een noodmaatregel voor huishoudens die door omstandigheden in ernstige financiële problemen dreigen te komen. De regeling loopt van 01-01-2021 tot 01-07-2021. De impact van deze regeling is nog niet bekend. Compensatie eigen bijdrage peuteraanbod, SMI en Voorschoolse Educatie (VE) (impact corona) Dit betreft de vergoeding van de eigen bijdrage van ouders die gebruik maken van de gemeentelijke regelingen: peuteraanbod, SMI en Voorschoolse Educatie (VE). WMO huishoudelijke ondersteuning, activerend werk en doelgroepenvervoer Op het totale zorgbudget wordt, op basis van de huidige bestedingen en de aanname dat de afname van zorg weer op het niveau van voor de coronamaatregelen zal komen, een eenmalig voordeel van circa € 2,7 miljoen in 2021 verwacht. De ontwikkeling in de zorg is echter onzeker, het is mogelijk dat er sprake zal zijn van een inhaalvraag. Daarom is in 2021 vooralsnog rekening gehouden met € 1,4 miljoen extra zorgkosten en is ditzelfde bedrag als risico opgenomen voor 2022 en verder.
Het resterend voordeel van € 1,3 miljoen wordt voornamelijk veroorzaakt door lagere kosten, onder andere als gevolg van coronamaatregelen op het gebied van Wmo begeleiding, activerend werk en doelgroepenvervoer (totaal € 800.000) en door de verschuiving van specialistische naar algemene voorziening huishoudelijke ondersteuning (€ 500.000).
11
W1 Centrum, Spijkerkwartier, Arnhemse Broek Thema's
Doelen
Inspanningen
Meedoen Meer plekken in de wijk voor ontmoeting In de wijken Centrum, Spijkerkwartier en Arnhemse Broek versterken we de ontmoetingsplekken en laagdrempelige voorzieningen voor bewoners. Inspanningen 2021 Via Ontmoeting en Verbinden zijn meerdere initiatieven ondersteund. Zo worden de Symfonie en de Lommerd verbouwd. Aanpassingen leiden tot meer toegankelijkheid en bruikbaarheid. Ook worden buurtinitiatieven waar ingezet wordt op ontmoeting en sociale binding ondersteund. Versterken van sociale cohesie We werken aan het versterken van de sociale cohesie op basis van een integrale gebiedsagenda waarin de doelen sociale basis, werk, armoede en schuldhulpverlening samenkomen. Inspanningen 2021 Via initiatieven zoals de Buurtschakel, Buurtgroenbedrijf en de Buurtkeuken worden sociale verbanden versterkt in de buurt. Pilot 'De Welkome Wijk' is opgestart. De algemene voorliggende voorzieningen in de wijk worden samen met het Sociale wijkteam gemonitord en waar nodig bijgesteld. Algemene voorzieningen zijn voorzieningen die laagdrempelig voor inwoners toegankelijk zijn. Het project buurtschakels wordt in 2021 geëvalueerd. Verbeteren ondersteuning op financiën We willen partners laten samenwerken in de wijk, naast dat men stedelijk een loketfunctie heeft.
Inspanningen 2021 Op stedelijk niveau is er een loket ingericht en ook op wijkniveau wordt er in de Symfonie na de verbouwing samengewerkt. Alle betrokken partijen werken dan door onder andere een gezamenlijk spreekuur samen. Op deze manier is de drempel lager en worden mensen niet van het kastje naar de muur gestuurd. Ook buurtinitiatieven zoals Broek Omhoog en de Kansen bieden hulp bij het lezen en invullen van formulieren. Op koers zijn: derde jaar project het Fort; sturen op nauwere samenwerking van organisaties in de wijk/buurt; ondersteuning Stichting Broekomhoog; samenwerking met de Sociale wijkteams en Werk & Inkomen versterken. Kansengelijkheid Blijvend kansrijk Door een mix van interventies op het gebied van participatie en sociale verbinding wordt ervoor gezorgd dat mensen mee kunnen blijven doen. We maken afspraken voor meerdere jaren. Inspanningen 2021 Op het gebied van kansengelijkheid zetten we alleen in op langdurige projecten, voor een duurzaam effect. Zo kunnen bijvoorbeeld kwetsbare jongvolwassenen in clubverband sporten bij stichting RAAK. En worden mensen die moeite hebben om mee te komen in het 'normale leven' bereikt via initiatieven als Broek Omhoog en de Kansen. Minder onderwijs terugval We werken er aan dat minder terugvallen in niveau na de overgang van Basisonderwijs (PO) naar Voortgezet onderwijs (VO).
Inspanningen 2021 Via het programma Kansrijk Opgroeien worden via de Doorgaande Leerlijn en de Fridayschool op de basisscholen kinderen voorbereid op de middelbare school. Ook de middelbare scholen worden hierbij betrokken.
12
Gezondheid Realiseren van faciliteiten voor sport en bewegen in de wijk van 0 - 100 jaar In het gebied CSA zijn weinig sportfaciliteiten. Samen met het Sportbedrijf wordt gewerkt aan een herijking van de inzet op sport en bewegen in de wijk breed zodat dit beter aansluit op de behoefte en vraag van bewoners. Inspanningen 2021 Er is door het Sportbedrijf een plan opgesteld, waar uitvoering aan wordt gegeven. Integrale aanpak gezonde leefstijl We willen de komende jaren dat kinderen gezonder leven: een afname van het overgewicht. Inspanningen 2021 Er wordt in samenwerking met het basisonderwijs ingezet op GO. En op het JOGG programma vanuit het Sportbedrijf. Het overgewicht neemt nog niet af, maar de programma's JOGG en Go zijn in volle uitvoering. Mede door de corona is het lastig gebleken deze doelgroep te bereiken. Openbare Ruimte Aantrekkelijkere buitenruimte door vergroening In CSA wordt veel vergroend of daar worden plannen voor ontwikkeld. Bewonersinitiatieven hebben aan dit doel bijgedragen. Inspanningen 2021 Projecten in de openbare ruimte zijn in ontwikkeling. De resultaten van de diverse groene bewonersinitiatieven zijn zichtbaar in de wijk. Duurzaamheid Klimaatbestendiger wijk In het Arnhemse Broek is een hittesafari geweest. We willen in CSA groeninitiatieven stimuleren en deze slim verbinden in grote projecten met groen wordt ingezet.
Inspanningen 2021 Er wordt een wijkgroenagenda opgesteld in samenwerking met gemeente en bewoners, waarin veel aandacht is voor hittestress in de wijk. In Spijkerkwartier zijn door het buurtgroenbedrijf diverse initiatieven ontplooid om de wijk klimaatadaptiever te maken. Energietransitie (Wijk van de toekomst) Inwoners en wijkorganisaties werken samen aan de energietransitie. Inspanningen 2021 In de wijken zijn er bewonersavonden geweest om energietransitie toe te lichten en de behoefte van bewoners te peilen. Er is een verbinding tussen de Blauwe Wijkeconomie Spijkerkwartier en de gemeente (en andere partners). Wonen Ontwikkeling van levensbestendige woningen. Bij de kansen die zich voordoen in de wijk op het gebied van transformatie of nieuwbouw van woningen, gaan we aan de slag met de ontwikkeling van levensbestendige woningen. Inspanningen 2021 Wijkontwikkelingen en woonbehoeften worden gemonitord. Ook in de voorfase bij grote initiatieven op het gebied van transformatie en nieuwbouw worden de behoeften van bewoners meegenomen. Een voorbeeld is de herontwikkeling ROC Rijn IJssel aan de Thorbeckestraat, waar levensbestendig wonen is opgenomen in de plannen.
13
Wijkeconomie Groter zelforganiserend vermogen buurtgroenbedrijf Buurtgroenbedrijf (BGB) is volop in ontwikkeling. Zo voeren zij momenteel een impactmeting uit in samenwerking met de WUR. Bij de meeste groeninitiatieven in het Spijkerkwartier en ook deels in het Arnhemse Broek is het Buurtgroenbedrijf betrokken. Zij zijn de verbindende schakel tussen partijen zoals de gemeente en de bewoners. Daarnaast heeft het BGB ook veel kennis van zaken, zodat zij grotere projecten ook zelfstandig uit kunnen voeren. Inspanningen 2021 De afdelingen wijkonderhoud en Ontwerp ondersteunen het Buurtgroenbedrijf. Maximaal zelf organiserend wijkorganisatie De Blauwe Wijk Economie (DBWE). Wijkorganisatie De Blauwe Wijk Economie is op zoek naar duurzame samenwerkingsrelaties met de HAN, gemeente en andere partijen. De aansluiting met de gemeente is er en afspraken over ondersteuning zijn gemaakt. Inspanningen 2021 De verschillende wijkorganisaties zijn met elkaar in gesprek over samenwerking op diverse thema's (zoals klimaatadaptatie, vergroening, hittestress, parkeren) en zoeken aansluiting bij de gemeente. Verbeteren van de samenwerking in leefomgeving in relatie tot ondernemers en bewoners Aan de samenwerking wordt op meerdere plekken gewerkt. Bij het project 'Schoon, Heel en Veilig Steenstraat en omgeving' worden voor een groot gebied maatregelen getroffen en initiatieven ontplooid.
Dit is een meerjarig proces, waartoe nu de eerste stappen zijn gezet. Bij het 1,5 meter loket zijn alle vragen van bewoners en ondernemers in de coronatijd samengekomen. Inspanningen 2021 In verband met corona hebben sommige thema's minder prioriteit (keurmerk Veilig Ondernemen). Wel wordt in de Steenstraat met ondernemers nagedacht over een toekomstige visie voor deze straat (schoon, heel en veilig). Veiligheid Minder overlast In alle wijken in CSA zijn wijkveiligheidsoverleggen. Het project Centrum (overleg voor een preventieve aanpak met alle disciplines die te maken hebben met de doelgroep dak- en thuislozen en mensen die zorgen voor verward gedrag in het Centrum) en de straatcoaches zijn ingebed. De inzet van de straatcoaches worden door de ondernemers, bewoners en de organisaties als een groot succes benoemd. Inspanningen 2021 We zien een toename van mensen met ernstig verward gedrag. Een aanpak hierop wordt dit jaar nog ontwikkeld. Begroting
Prognose
Afwijking
Afwijking
Stand Juli
Turap 2
Turap 2
Turap 1
(aanvulling op TR 1)
2021 Bedragen x € 1.000 Middelen Lasten
28.146
28.146
0
0
Baten
10.255
8.415
-1.040
-800
Saldo lasten en baten
-17.891
-19.731
-1.040
-800
Toevoegingen aan reserves
561
561
0
0
Onttrekkingen aan reserves
575
575
0
0
Saldo toevoegingen en onttrekkingen
14
14
0
0
-17.877
-19.717
-1.040
-800
Prognose resultaat
14
Onderwerp
V/N
Totale
Toelichting
C
I/S AR/
afwijking
B
BR
(x €1.000) Lasten
0
Turap 2
0
Turap 1
0
Baten
-1.840
N
Teams leefomgeving (TLO)
-1.840
N
Turap 2
-1.040
N
-440
N
Terugloop parkeerinkomsten
J
I
AR
J
Mobiliteit: incl duurzame moblliteit
-600
N
Gemiste opbrengsten scanauto's
N
I
BR
J
Turap 1
-800
N
Thema: wonen Mobiliteit: incl duurzame moblliteit
-800
N
Terugloop parkeerinkomsten
J
I
AR
J
Thema: wonen Mobiliteit: incl duurzame moblliteit
Toevoegingen aan reserves
0
Turap 2
0
Turap 1
0
Onttrekkingen aan reserves
0
Turap 2
0
Turap 1
0
Turap 2 Terugloop parkeerinkomsten straatparkeren (impact corona) Op basis van de actuele gegevens van P1-parkeerbedrijf is er een duidelijke afname van parkeerinkomsten op straat en in de garages. Het gerealiseerde bruto bedrag komt uit op € 3,7 miljoen inkomstenderving voor 2020. Dit is/wordt overigens door rijkscompensatie via het gemeentefonds vergoed. In januari 2021 is een prognose gemaakt op grond van de verwachting van doorwerking van de lockdown in het eerste kwartaal (€ 2,1 miljoen januari t/m maart, 40% straat en 60% garages). Het werkelijke verlies in maanden januari t/m april is € 2,1 miljoen. Op basis van de afzwakking van de beperkende maatregelen is de verwachting dat het verlies zal afnemen in de resterende maanden van 2021, maar nog wel onder de begroting zal liggen. Voor mei en juni is de verwachting dat het verlies op € 200.000 per maand zal liggen en vanaf juli wordt een verlies van € 100.000 per maand verwacht. De inschatting voor het hele jaar 2021 komt daarmee op een nadeel van € 3,2 miljoen. , ten opzichte van turap 1 een toename van € 1,1 miljoen, waarvan € 440.000 aandeel straatparkeren (wijkbegroting) en € 660.000 garageparkeren (programma S02 Bereikbaarheid) In lijn met 2020 is de verwachting echter dat dit door het rijk wordt gecompenseerd en aan het gemeentefonds (S00) wordt toegevoegd in 2022.
15
Gemiste opbrengsten scanauto's De raad is op 6 juli j.l. geïnformeerd over de invoering van het scanparkeren. De door de raad vastgestelde begrotingswijziging ging uit van invoering van het scanparkeren medio 2021 met in 2021 € 600.000 extra parkeerinkomsten. Door de motie over de gehandicaptenparkeerkaart schuift de invoering en realisatie van de extra parkeerinkomsten op. Naar verwachting is met de nu voorgestelde oplossing voor de gehandicaptenparkeerkaart de invoering per 1 januari 2022 mogelijk. Dit betekent dat er in 2021 een incidenteel nadeel op de parkeerinkomsten verwacht wordt van € 600.000. Teksten reeds opgenomen in Turap 1 Terugloop parkeerinkomsten (impact corona) Op basis van de actuele gegevens van P1-parkeerbedrijf is er een duidelijke afname van parkeerinkomsten. Dit heeft zich in 2020 ook voorgedaan. Op basis van de bezettingsgraad op straat, in de garages en het aantal naheffingen is de verwachte impact voor heel 2021 berekend. Het totaal verwachte nadeel over de eerste maanden van 2021 bedraagt €2,1 miljoen. €1,3 miljoen hiervan heeft betrekking op inkomsten die op programma S02 Bereikbaarheid waren begroot. De resterende €800.000 heeft betrekking op opbrengsten die begroot zijn op de wijken (wijk CSA).
16
W2 Noordwest Voortgang doelen en inspanningen Thema's
Doelen
Inspanningen
Meedoen Meer passende ontmoetingsplekken In elke wijk zijn goede ontmoetingsplekken, waardoor bewoners voldoende mogelijkheden hebben om elkaar te ontmoeten en activiteiten te organiseren. Inspanningen 2021 Er is een zelfstandige stichting gevormd om Buurthuis de Nieuwe Hommel te exploiteren. Huur en beheer lopen nu via de Stichting. Door ondersteuning bij het aanvragen van de subsidies is een gezonde financiële basis gelegd. Met de Wasplaats is hun rol verkend voor de wijk. Zij onderzoeken met andere wijkpartijen hoe vormgegeven kan worden aan een sociale VVV in de wijk. De Bakermat vervult als breed wijkcentrum in de wijk een goede rol. Er is veel behoefte aan een ontmoetingsplek in de wijk. Veel inspanningen zijn nog gericht op de verbouwingen van de Bakermat en de ondersteuning van het stichtingsbestuur om daar ook de middelen voor te verkrijgen. Meer samenwerking tussen buurthuizen Binnen het samenwerkingsverband buurthuizen wordt structureel kennis en ervaring uitgewisseld. In het derde kwartaal wordt een themabijeenkomst georganiseerd om tot samenwerking tussen buurtinitiatieven (waaronder buurthuizen) en tot intensivering van samenwerking te komen. Inspanningen 2021 Eind juni is er een verkenning geweest van de mogelijkheden van samenwerking en de rol van het bewonersondersteuning daarbij.
Drie buurthuizen uit Noordwest maken deel uit van de kern van samenwerkende buurthuizen. Meer zicht op voorliggende voorzieningen en activiteiten We streven er naar dat het voorliggende aanbod van voorzieningen en activiteiten beter inzichtelijk is voor bewoners en professionals/partners en deze beter passend is bij de behoefte in het gebied. Actie hierop moet nog plaatsvinden. Inspanningen 2021 Met het Sociale wijkteam en Werk & Inkomen worden de doelen en inspanningen voor 2022 geformuleerd. Via netwerkbijeenkomsten met samenwerkingspartners wordt gewerkt aan de programmering en bijstelling en opdrachtverstrekking. In juni 2021 is gestart met een bijeenkomst voor de netwerkpartners voor de uitgangspunten voor de wijkprogramma's 2022. Verbetering sociaal-economische situatie van gezinnen We werken aan een verbetering van de sociaal- economische situatie van gezinnen met kinderen die een bijstandsuitkering of hoge schulden hebben. Inspanningen 2021 Werk & Inkomen heeft een selectie gemaakt van de gezinnen die in de aanpak betrokken worden en de werkwijze afgestemd met het Sociaal wijkteam. Uitvoering volgt in de tweede helft van het jaar. Kansengelijkheid Meer ontplooiingskansen voor kinderen die extra ondersteuning nodig hebben waaronder het verminderen overgewicht van kinderen.
Het dagelijks naschools programma dat in samenwerking met het Sociale wijkteam, Rijnstad, Sportbedrijf en Rozet is opgezet en bestaat uit diverse onderdelen zoals taalontwikkeling, huiswerkbegeleiding, sport, voeding en bewegen, creativiteit en muzikale ontwikkeling loopt en wordt goed gewaardeerd. Ongeveer 90 kinderen nemen deel aan het programma. Inspanningen 2021 Alle onderdelen van het project kansrijk opgroeien lopen op koers.
17
Openbare Ruimte Meer inspraak voor bewoners bij besluiten in de openbare ruimte Bij de diverse projecten die hebben plaatsgevonden zijn de opvattingen van de bewoners betrokken (tunneltje Amsterdamseweg, plein St Antonielaan, binnenplein SintMarten, aanstaande is vergroening Graaf Ottoplein, buiten ruimte Pieter Jongelingschool, invulling programma van eisen Rijn IJssel). Inspanningen 2021 Herinrichting Hommelseweg /Dalweg en het participatieproces is lichtelijk vertraagd vanwege later beschikbaar komen van middelen. Aanleg rotonde - Hommelseweg /Thomas a Kempislaan vindt wel plaats zodat de verkeersveiligheid op deze plek toeneemt. Aanpak aanliggende plein is met bewoners tot stand gekomen. Ontwikkeling Parkeerplan Klarendal Zuid: we zijn bezig met een stadsbrede visie voor parkeren. Zodra deze gereed is, kunnen we verder met de ontwikkeling parkeerplan Klarendal zuid Verkeersonderzoek Arnhem-West is uitgevoerd. Hieruit vloeien geen maatregelen op korte termijn uit voort. Meer verbinding tussen wijkinitiatieven en plannen in de gemeentelijke organisatie We ondersteunen/verbinden initiatieven vanuit de wijken en de gemeentelijke organisatie ten aanzien van vergroening. Inspanningen 2021 In samenwerking met de kernorganisatie en bewoners wordt gewerkt aan wijkgroenplannen voor de wijk. In onderzoek is de mogelijkheid van het vergroenen van het Graaf Ottoplein.
Duurzaamheid Energietransitie Aardgasvrij en bewustwording en besparen In diverse wijken van het gebied Noordwest wordt actief nagedacht over de energietransitie. Inspanningen 2021 Wijkgesprekken hebben plaatsgevonden. Veiligheid Bewoners hebben minder last van gevoelens van onveiligheid Binnen het wijkveiligheidsoverleg waaraan alle toezichthoudende en handhavende partijen deelnemen wordt overlast besproken en opgepakt met een speciale focus op het gebied Steenstraat/Hommelseweg. Het daadwerkelijk verminderen van overlast vraagt, onder andere door de beperkte beschikbare capaciteit en beperkte juridische mogelijkheden, een lange adem. Dan gaat het om drugsoverlast, overlast van jeugd en overlast van panden voor maatschappelijke opvang/verhuur aan bewoners met een afstand tot de maatschappij. Inspanningen 2021 Kernteam veiligheid met deelname van verschillende handhavingspartners is ingesteld. Thema's die aan de orde komen worden gelijk opgepakt (overlast huis van Puck, overlast Sonsbeek park, overlast Sonsbeek singel en Hommelseweg), Ten aanzien van Klarendal: schouwen met bewoners en partners hebben plaatsgevonden. Buurtcoaches zijn aangesteld. Rol ten aanzien van afval en verloederingsaspecten moet in 2021 nog verder worden uitgewerkt. Preventie bemoeizorg is ingekocht en wordt ingezet.
Verbeteren doorgaande lijn vanuit overlast naar zorg en inzet van voorliggende voorzieningen moet nog vorm krijgen.
18
W3 Noordoost Voortgang doelen en inspanningen Thema's
Doelen
Inspanningen
Meedoen Meer bewoners zijn sociaal zelfredzaam Er zijn verschillende ontmoetingscentra in de wijk waar inwoners laagdrempelig gebruik van kunnen maken. Inspanningen 2021 Verschillende ontmoetingscentra in Noordoost worden (financieel) ondersteund. In het MFC de Wetering is een ontmoetingsplek gerealiseerd, beheerd en geëxploiteerd door stichting Rijnstad en stichting Stevig. Meer bewoners participeren in de vorm van (vrijwilligers)werk Het creëren van meer leer- en werkplekken, onder andere in de Vlindertuin, heeft vertraging opgelopen door de coronacrisis. Inspanningen 2021 De oprichting van het buurtgroenbedrijf is stop gezet, vanuit de wijk is er op dit moment te weinig interesse om te werken in het groen. Bewoners willen zich wel inzetten voor schoon houden van hun eigen straat. De uitbreiding van het aantal sociaal ondernemers met leer- en werkervaringsplekken in de Vlindertuin is in tijd naar achteren verschoven omdat de verbouwing van de Vlindertuin om deze uitbreiding mogelijk te maken is vertraagd. De training basisvaardigheden 'Eigen-Wijs' is voor de tweede keer aangeboden aan inwoners in de wijk. Deze training is erg succesvol, lijntjes met Sociaal wijkteam en Werk & Inkomen zijn kort, zodat deelnemers een goede follow-up krijgen. Als gevolg van corona heeft de samenwerking tussen Werk & Inkomen en Sociaal wijkteam nog niet kunnen starten op locatie.
Dat gebeurt later dit jaar. De zelfstandigheid en zelfredzaamheid van bewoners is vergroot De eerste deelnemers zijn gestart met 'Social Coin'. Een project waarin de deelnemers met een schuld bij de gemeente maatschappelijk actief worden en hiermee 'coins' verdienen waarmee ze kunnen aflossen op hun schuld. Organisaties in de wijk zorgen voor taken die de deelnemers kunnen uitvoeren. Door de coronacrisis is het project later gestart dan gepland. Inspanningen 2021 De pilot gezinsgerichte aanpak op basis van de methodiek mobility mentoring loopt door tot en met ultimo 2021. De intentie is om deze methodiek vanaf 2022 stedelijk te hebben geborgd. Kansengelijkheid Meer kinderen hebben de mogelijkheid om hun talent te ontdekken en te ontwikkelen Met het uitvoeringsprogramma Kansrijk Opgroeien krijgen kinderen op basisschool de Witte Vlinder extra sport- en cultuureducatie. Met de Noord-Oost Academy wordt ingezet om de overgang van PO naar VO te vergemakkelijken. Inspanningen 2021 In samenwerking met het wijknetwerk is het uitvoeringsprogramma Kansrijk Opgroeien opgesteld. Het programma richt zich op de onderdelen onderwijs, vrije tijd en thuis. Op basisschool de Witte Vlinder loopt een in- en naschools programma sport- en cultuureducatie. Er wordt gewerkt aan het invoeren van een verlengde leertijd.
Het Jongeren Toezicht Team Geitenkamp (onderdeel van Rijnstad) is tijdelijk 'on hold' gezet vanwege gebrek aan deelnemers. Het kostte moeite om deelnemers te vinden. De NoordOost Academy is gestart met een tweede groep, waarbij de samenwerking met andere wijkpartners is geïntensiveerd. Openbare ruimte De wijk Geitenkamp is klimaatbestendiger De wijk wordt steeds meer vergroend. Voorbeelden hiervan zijn: geveltuinen, pleintjes, vergroten boomspiegels, ligusterhagen.
19
Inspanningen 2021 In samenwerking met Save Plastics worden de eerste regenreservoirs geplaatst op een aantal plekken in het gebied Noordoost. Deze regenreservoirs bieden naast opslag van water ook ruimte om te zitten. Op verschillende pleintjes in Geitenkamp zijn in samenwerking met aanwonenden de gevels en het plein vergroend. In de straten waar de riolering wordt vervangen, wordt ook ingezet op het terugplaatsen van ligusterhagen in het straatbeeld. Samen met de Schatgravers en hun 'ligusterlied' worden bewoners hiervoor enthousiast gemaakt. Dit werkt goed. Minder waterloverlast Het streven is om waterberging in Beekdal te realiseren om water bij hevige regenval vast te houden en zo de wateroverlast benedenstrooms te beperken. Inspanningen 2021 De initiatiefgroep Beek op de Paasberg wordt actief ondersteund. Wonen De wijk Geitenkamp wordt vitaler Het vitaler maken van de wijk vraagt om een langjarige inspanning. Eerder was al gestart met het Bruisend maken van het Marktplein, het reguleren van instroom van nieuwe inwoners, het aanpakken van ondermijning. Het vergroten van diversiteit, door onder andere in te zetten op verlaging van de sociale woningvoorraad vraagt om meer aandacht.
Inspanningen 2021 Met de drie woningbouwcorporaties in Geitenkamp zijn de 'hotpots', plekken waar de leefbaarheid onder druk staat in beeld gebracht en zijn er afspraken gemaakt over interventies gericht op het sturen op instroom van kwetsbare inwoners en omgaan met kwetsbare inwoners. Door de coronacrisis zijn de festiviteiten rondom 100 jaar Geitenkamp niet door gegaan. Het uitvoeringsplan Marktplein is in ontwikkeling, dit zal vlak voor of na de zomervakantie worden opgeleverd. Onderzocht wordt hoe dit plan vorm en gestalte kan krijgen binnen de Arnhem-Oost aanpak. De provincie staat niet open voor een wijkendeal met Geitenkamp, wel kan aanspraak worden gemaakt op verschillende provinciale regelingen. Wijkeconomie Meer bruisend marktplein In het laatste kwartaal 2020 is geconcludeerd dat een grotere supermarkt aan het Marktplein noodzakelijk is voor de levensvatbaarheid van het Marktplein met zijn winkels. Er is extra onderzoek gedaan naar verschillende stedenbouwkundige opties om dit te realiseren. De supermarkt en particulier eigenaar werken aan een plan om de uitbreiding te realiseren. Rond de zomervakantie is het uitvoeringsplan Marktplein opgeleverd.
Inspanningen 2021 Het uitvoeringsplan geeft richting aan (her)nieuwde invulling van de verschillende plinten aan het Marktplein, dit om er voor zorg te dragen dat op Geitenkamp voldoende voorzieningen aanwezig blijven. Onderzocht wordt hoe de Arnhem-Oost aanpak deze ontwikkeling kan ondersteunen en versterken. Veiligheid Bewoners ervaren minder parkeeroverlast Bewoners ervaren nog steeds parkeeroverlast. Er zijn wel stappen gezet om dit te verminderen. Oplossingsrichtingen worden in 2021 bepaald. De daadwerkelijke maatregelen worden naar verwachting uitgevoerd in 2022. Inspanningen 2021 De aanbevelingen van de parkeerwerkgroep Alteveer Cranevelt om de parkeerdruk te verlagen worden zo veel mogelijk opgenomen in het stedelijk parkeerbeleid. Bewoners ervaren meer veiligheid in hun directe omgeving We willen een wijkveiligheidsagenda opstellen en een wijkveiligheidsoverleg voeren waarin de staat van de wijk wordt besproken op de thema's verloedering, overlast jeugd, verwarde personen, verkeer en drugscriminaliteit en eventuele acties worden uitgezet. 20
Inspanningen 2021 De wijkkoningen en windhappers in de Geitenkamp zijn in beeld. Er zijn kleine stappen gezet. We hebben onvoldoende kunnen doorpakken als gevolg van de verschillende belangen van de samenwerkende organisaties. In samenwerking met wijkprofessionals wordt een aanpak op overlastgevende jongeren ontwikkeld. Belangrijk onderdeel is informatie delen en verwerken (convenant in de maak). Zeswekelijks is er een overleg zorg en overlast, dit overleg gaat over overlast gevende huishoudens waar verschillende acties worden uitgezet.
21
W4 Presikhaaf Voortgang doelen en inspanningen Thema's
Doelen
Inspanningen
Meedoen Meer Presikhavers zijn sociaal zelf- en samenredzaam (er is meer sociale cohesie) We streven er naar dat Presikhavers meer contacten in hun directe leefomgeving hebben en weten waar zij informatie en advies kunnen krijgen. Er zijn in Presikhaaf veel activiteiten die na corona weer opgestart worden. De wijkkrant, wijkwebsite en naar buiten gericht werken door professionals zijn middelen om wijkbewoners te bereiken. Inspanningen 2021 Het wijkplatform pakt een rol om de participatie van bewoners in Presikhaaf te verhogen. Bewonersinitiatieven krijgen indien nodig professionele ondersteuning en worden in contact gebracht met elkaar. Via netwerkkansen voor kinderen, jongeren en ouderen worden professionals samen gebracht met als doel inwoners samen te brengen en activiteiten op elkaar af te stemmen. Meer Presikhavers zijn financieel zelfredzaam: verantwoordelijkheid kunnen nemen voor eigen administratie en (tijdige) hulpvraag We willen komen tot betere samenwerking met onze partners op het gebied van financiële zelfredzaamheid en komen tot een passend aanbod. Het participatiespreekuur, het spreekuur van de sociale raadslieden en een aanpak 'met het gezicht naar de bewoners' de medewerkers van de stichting Oprecht worden weer gestart.
Inspanningen 2021 Samen met het Sociaal Wijkteam en Werk & Inkomen en uitvoeringspartners is gesproken over de herijking van het bestaande aanbod. Er is veel aanbod van activiteiten, door samenwerking en van elkaar leren kan dit mogelijk bijgesteld worden. De samenwerking tussen Werk & Inkomen, Sociaal wijkteam, woningbouwvereniging en team Leefomgeving leidt mogelijk tot een project in Presikhaaf1. Meer Presikhavers hebben een gezonde leefstijl Veel Presikhavers hebben een te hoog bmi. Er wordt gezocht naar interventies die werken in samenwerking met professionals zorg, welzijn, sport en bewegen en wijkpartners. Inspanningen 2021 Kennis van medewerkers JOGG en GO vormt een onderdeel van het netwerk kansen voor kinderen. Bij alle activiteiten voor kinderen wordt water gedronken. Er is een visie ontwikkeld voor samen spelen in Presikhaaf. Er wordt gezocht naar manieren om aandacht te vragen voor goede voeding, beweging, fysiek en geestelijk welbevinden. Meer Presikhavers zijn voldoende zelfredzaam in de Nederlandse taal We willen kinderen met een goed taalniveau laten starten op het basisonderwijs en investeren in voorschoolse voorzieningen. Het is een uitdaging om deelnemers aan de lopende informele taalgroepen door te laten stromen naar het reguliere taalaanbod. De voorschoolse voorzieningen worden te weinig gebruikt door kinderen die er wel baat zij zouden hebben.
Onderzocht wordt waarom dit zo is en hoe dit veranderd kan worden. Inspanningen 2021 Er is een werkgroep gestart die de huidige voorzieningen voor kinderen tot 4 jaar in beeld brengt. Er start een stedelijke meting naar het taalniveau voor kinderen tot 4 jaar. Pas na de inventarisatie is helder wat er nodig is om het bestaande ToTaalplan aan te passen. Kansengelijkheid Meer ouders zijn in staat om hun rol en verantwoordelijkheid te nemen als het gaat om opvoedingsvraagstukken We zien vaak een hulpvraag van ouders en professionals die zaken met en voor kinderen organiseren in de wijk. We willen hen ondersteunen. Er is een start gemaakt om de voorschoolse voorzieningen voor kinderen in beeld te brengen zodat er een beeld is welke voorzieningen door de ouders gebruikt worden. Inspanningen 2021 Vanwege corona zijn er geen activiteiten voor ouders georganiseerd. De betrokkenheid van ouders als voorwaarde bij het verstrekken van subsidie is vastgelegd in de beschikkingen. Het in kaart brengen van de behoefte aan ondersteuning van ouders wordt opgepakt. 22
Presikhaafse kinderen worden meer ondersteund bij de ontwikkeling van sociaal-emotionele vaardigheden In Presikhaaf wonen mensen met een diversiteit in achtergronden, culturen en gewoonten. Vooral kinderen en jongeren ervaren veel verschillen in normen, waarden en regels tussen thuis, school en op straat/ in de omgeving. Afkomst en talenten willen we meer met elkaar verbinden in de aanpak. Met professionals worden afspraken gemaakt om de talenten van kinderen en jongeren te (h)erkennen, zodat kinderen en jongeren hun talenten kunnen benoemen en stappen vooruit maken. Inspanningen 2021 Het beschrijven van (on)gewenst gedrag met ouders en partners moet nog plaats vinden. Managers van alle wijkpartijen komen twee keer per jaar bij elkaar waarbij ze uitspreken wat ze aan doelen willen bereiken, hoe we samen werken en van elkaar kunnen leren. De pilot mediawijsheid voor professionals die met jeugd werken is gestart. Presikhaafse jongeren zijn meer weerbaar ten behoeve van hun identiteitsontwikkeling De professionals worden meegenomen in het stimuleren van kinderen in hun ontwikkeling via het netwerk kansen voor kinderen. Sleutelfiguren, vrijwilligers bij activiteiten, spelen een belangrijke rol in het leven van kinderen, er is een eerste stap gezet met het in beeld brengen van deze belangrijke groep.
Inspanningen 2021 In Presikhaaf is een netwerk opgericht voor en door professionals die werken met jongeren. De pilot mediawijsheid voor professionals die met jeugd werken is gestart. Presikhaaf University is gestart om te werken met talentenkaarten waardoor jongeren zicht krijgen op hun talenten. Veiligheid Er is minder fysieke verloedering in Presikhaaf Het streven is minder bijplaatsingen en dumping van afval. De schone buurtcoaches en buurtconciërges zorgen voor signaleren van bijplaatsingen van afval en aanspreken op gedrag. Meldingen in fixi en het dagelijks verwijderen van bijplaatsingen van afval zorgen voor een schonere wijk. Inspanningen 2021 Er zijn folders in meerdere talen verschenen bij de afschaffing van Diftar. Onderzoek naar het gedrag van inwoners rond het bijplaatsen van afval is wel geïnitieerd maar niet opgepakt. Een uitdaging is om uit te zoeken waarom bewoners structureel afval bijplaatsen en hoe dit gedrag te veranderen is. Er zijn twee bewonersinitiatieven om de buitenruimte te verfraaien opgepakt. Er wordt minder hard gereden in Presikhaaf en de parkeeroverlast is verminderd Het aanspreken op gedrag van bewoners als zij overlast signaleren door een buurtgenoot is en blijft lastig. Meldingen aanmaken in fixi gebeurt wel. Inspanningen 2021 Vragen van bewoners rond mobiliteit worden door de deskundige afgehandeld.
Waar mogelijk wordt aandacht gevraagd voor voorrang voor langzaam verkeer. Via overleg met partijen wordt aandacht gevraagd voor mogelijkheden om te hard rijden te beperken en parkeeroverlast te verminderen. Er wordt minder woonoverlast ervaren Door de Arnhem-Oost aanpak en het te starten ontwikkelperspectief Presikhaaf3 wordt met de bewoners en de wijkpartijen een aanpak geïnitieerd die bijdraagt aan het verbeteren van de leefomstandigheden in Presikhaaf. Inspanningen 2021 Voor Presikhaaf3 is een concept visie in de maak die samen met bewoners en professionals wordt opgesteld. Stedelijk wordt ingespeeld op nieuwe wetgeving en Presikhaaf wordt aangemeld als wijk waar woningen gekocht worden door de bewoners. Bij de Arnhem-Oost aanpak wordt aandacht gevraagd voor een integrale aanpak waarbij bewoners mee kunnen denken en er mogelijkheden komen zodat de huidige bewoners kunnen blijven leven, werken en wonen in Presikhaaf.
23
W5 Malburgen Voortgang doelen en inspanningen Thema's
Doelen
Inspanningen
Meedoen Meer Malburgers doen mee door arbeidsparticipatie en/of maatschappelijke participatie. Malburgers die drempels ervaren bij het meedoen worden aangemoedigd en zo nodig ondersteund om die drempels structureel te overwinnen. Malburgers die niet in staat zijn om de drempels bij het meedoen structureel te overwinnen vinden makkelijk en dichtbij de ondersteuning (hulp en informatie) om daarmee om te gaan. Inspanningen 2021 De gebiedsagenda is opgesteld: samen met het Sociaal wijkteam en Werk & Inkomen maar ook Achter de Voordeur waarin de samenwerking is vastgelegd en de doelen zijn geformuleerd. De acties zijn voor tweede helft 2021. Meer Malburgers zijn (meer) financieel zelf- of samenredzaam Malburgers die zichzelf financieel niet of onvoldoende kunnen redden worden aangemoedigd en zo nodig ondersteund om dit te verbeteren. Malburgers die structureel niet in staat zijn om zichzelf financieel voldoende te redden vinden makkelijk en dichtbij de hierbij noodzakelijke ondersteuning binnen het netwerk of wijk- en stedelijke voorzieningen. Inspanningen 2021 Het bewonersplatform gaat zelfstandig functioneren, de opbouwwerker heeft tot nu toe ondersteuning geboden. Bewoners vinden het nog wel spannend en we moeten nog wel een vinger aan de pols houden.
Malburgers voelen zich gezamenlijk meer verantwoordelijk voor elkaar en de wijk Malburgers worden aangemoedigd en ondersteund om elkaar te ontmoeten en initiatieven te ontplooien. Er wonen relatief veel mensen met een niet westerse achtergrond in Malburgen. Zij helpen elkaar maar weten niet altijd goed waar ze informatie of hulp kunnen krijgen op divers gebied. In Buurthuiskamer de Duiventil is tot nu toe ingezet op ontwikkeling en realisatie van een idee. Inspanningen 2021 Door corona was het lastig om de sociale cohesie beter in te bedden. De buurthuizen gaan/zijn weer open en de buurthuiskamer 't Duifje is bezig met een verzelfstandig en verdere programmering. Huis voor de Wijk is verbouwd en gaat weer open. Kansengelijkheid De Malburgse jeugd heeft en krijgt, ook in het verdere leven, zoveel als mogelijk de kans om mee te doen. In Malburgse jeugd wordt op een dusdanige manier geïnvesteerd dat eventuele achterstanden in de kansen op meedoen tijdig worden bestreden. Extra aandacht voor (talent)ontwikkeling van kinderen uit arme gezinnen (lager dan 130% sociaal minimum). In Malburgen wonen veel kinderen met een anderstalige achtergrond. Mede door corona zien professionals dat veel van deze kinderen moeite hebben om mee te komen. Inspanningen 2021 Inventariseren alle activiteiten die nu op jongeren en kinderen worden ingezet.