Beantwoording Art. 44-vragen inzake "Plannen en onrust bij bewoners Schaapsdrift en omgeving", d.d 10-05-2022

Aan de leden van de raad

Datum

: 10 mei 2022

Zaaknummer

: 657415

Contactpersoon

: Jiska Krikke

Telefoonnummer

: 026 3772169

Onderwerp: Schriftelijke vragen art. 44 over Plannen en onrust bij bewoners Schaapsdrift en omgeving

Geachte voorzitter en leden, De fractie SP heeft ons bij brief, ingekomen 11 april 2021, schriftelijk vragen gesteld op grond van artikel 44 van het Reglement van Orde voor de Politieke Avond van de gemeente Arnhem 2018 over Plannen en onrust bij bewoners Schaapsdrift en omgeving. Ter beantwoording van deze vragen delen wij u het volgende mee. 1. Kunt u aangeven wat de dringende noodzaak is om het hele gebied Schaapsdrift en omgeving de wet voorkeursrecht gemeente toe te passen

De gemeente Arnhem heeft een verstedelijkingsopgave. Er is landelijk een grote woningbehoefte en zo ook in Arnhem. Ov-knooppunten zoals station Presikhaaf zijn logische plekken om meer woningen en andere voorzieningen te realiseren in Arnhem. Schaapsdrift is ruimtelijk gezien wat geïsoleerd geraakt van de stad, het bedrijventerrein is verrommeld en er is een kwaliteitsimpuls wenselijk. Ook is het gebied versteend geraakt, in verband met klimaatdoelen vinden we het ook belangrijk dat we daar meer aan doen. Schaapsdrift is één van de locaties waar de gemeente kansen ziet om de woningbouwopgave te realiseren. Het college heeft gekozen voor toepassing van de Wet voorkeursrecht gemeenten voor het gebied Schaapsdrift en omgeving om grondverhandelingen in het gebied tegen te gaan en te kunnen starten met het maken van een plan voor het gebied. Het college realiseert zich dat dit impact heeft op de eigenaren. Het voorkeursrecht, zoals dat nu is gevestigd, zorgt ervoor dat de gemeente het recht op eerste koop heeft. Een eigenaar kiest er zelf voor om wel of niet zijn huis te verkopen, er is bij het voorkeursrecht geen sprake van gedwongen verkoop. Het besluit is genomen om in de openbaarheid plannen te kunnen maken voor het gebied en de stad te kunnen betrekken bij deze planvorming, zonder het risico van grondverhandeling en speculatie door derden.

Daarnaast kan de gemeente, wanneer eigenaren er zelf voor kiezen om te verhuizen, de panden in het gebied in bezit krijgen. Dit geeft de gemeente de mogelijkheid om de regie te voeren op de planontwikkeling.

Stadskantoor - Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9200 • 6800 HA Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Datum Zaaknummer Pagina

: 10 mei 2022 : 657415 :2

2. De gemeente zal op dit moment van alle eigenaren die willen verkopen het huis of bedrijfspand moeten opkopen. Kunt u aangeven wat de risico's zijn die de gemeente hiermee loopt, omdat huizen en bedrijven door de gemeente aangekocht zullen moeten worden? Mogen we deze risico inventarisatie ontvangen? Graag toelichten. De gemeente zal strategische aankopen doen vanuit het grondbedrijf. De gemeente is overigens niet verplicht tot aankoop over te gaan, maar heeft wel de intentie deze aankopen te doen. De panden komen na aankoop in bezit van de gemeente en daarmee ook op de balans. Deze panden zullen worden beheerd en mogelijk verhuurd totdat duidelijk is hoe de plannen voor het gebied eruit gaan zien. Mochten er panden aangekocht worden die voor de uiteindelijke plannen niet noodzakelijk zijn, dan kunnen deze panden tegen de dan geldende marktwaarde weer worden verkocht. Deze waardeontwikkeling vormt daarmee vanzelfsprekend een risico. Er is geen aparte risico-inventarisatie gemaakt naast de opgenomen risico’s in het collegebesluit en het raadsvoorstel. Als de gemeente daadwerkelijk tot ontwikkeling overgaat en een daarmee samenhangend investeringsbesluit aan de raad voorlegt (bijvoorbeeld het openen van een grondexploitatie), dan zal er zeker een uitgebreidere risico-analyse volgen. 3. Op 29 maart vond er een informatieavond plaats voor de buurt.

a) Erkent het college dat tijdens de informatieavond op 29 maart de wethouder zich liet interviewen door een interviewer van buiten, dat er daarna nauwelijks gelegenheid was tot het stellen van vragen aan de wethouder, maar dat mensen voor vragen werden verwezen naar de mensen met naambordjes in de zaal? b) Waarom heeft het college gekozen voor deze opzet voor een informatieavond voor de buurt? c) Herkent het college de signalen van onvrede van bewoners uit de buurt over deze opzet waarbij bewoners ervaarden dat er geen gelegenheid was tot het stellen van vragen aan de wethouder, en dat bewoners bij verschillende mensen verschillende antwoorden kregen? Hoe beoordeelt u deze signalen? d) Er waren aparte informatieavonden voor woningeigenaren en voor huurders. Kunt u aangeven waarom hier is gekozen voor aparte avonden, in plaats van een informatieavond met bewoners van de buurt over de plannen voor hun buurt? Graag toelichten. a. Er is voor gekozen tijdens de informatieavond de wethouder te interviewen aan de hand van veel voorkomende vragen zodat deze aan het begin van de avond meteen werden beantwoord. Daarnaast heeft de wethouder tijdens dit interview het collegebesluit toegelicht. Er was daarna ruimte om de individuele vragen die eigenaren, verhuurders, bedrijven en bewoners hebben te kunnen beantwoorden.

De wethouder was op de gehele avond aanwezig en beschikbaar voor de individuele vragen. Zij heeft ook verschillende eigenaren, verhuurders en huurders persoonlijk gesproken.

Stadskantoor - Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9200 • 6800 HA Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Datum Zaaknummer Pagina

: 10 mei 2022 : 657415 :3

Ook waren er verschillende medewerkers van de gemeente aanwezig vanuit verschillende disciplines om de vragen ook zo goed mogelijk te kunnen beantwoorden om zo de eigenaren te kunnen helpen. Er werd een vraag- en antwoordlijst uitgedeeld met veel voorkomende vragen met daarbij ook een verwijzing naar het mailadres waarop zij de gemeente kunnen bereiken voor vragen, een terugbelverzoek of een afspraak. b. De opzet is gekozen omdat de meeste vragen gaan over de persoonlijke situatie van de eigenaren en bewoners. Door de wethouder het besluit van het college te laten toelichten en de veel voorkomende vragen centraal te beantwoorden kon vervolgens over worden gegaan tot de meer persoonlijke vragen in een kleinere setting waarbij eigenaren terecht konden bij onder andere de ontwikkelmanager, projectmanager, Wvg-specialisten en de wijkmanager. Bedrijven konden terecht bij een bestuursadviseur bedrijven en er was een adviseur aanwezig voor de vragen over de ruimtelijke motivatie. Omdat er verschillende doelgroepen aanwezig waren is gekozen voor dit maatwerk om de vragen zo goed mogelijk te kunnen beantwoorden. c.

Het college erkent dat een aantal bewoners heeft aangegeven plenair vragen te willen stellen en te hebben gehoord dat zij het jammer vonden dat hier niet voor is gekozen. Op de avond gaven mensen ook aan persoonlijke vragen over hun persoonlijke situatie te hebben. Plenair zouden dat soort vragen niet goed aan bod zijn gekomen.

d. We hebben tijdens de informatieavond zo veel mogelijk in willen spelen op de informatiebehoefte van de eigenaren en bewoners. Omdat eigenaren / verhuurders en huurders verschillende belangen en verschillende typen vragen hebben is er voor gekozen tijdens de informatieavond die gelijktijdig plaatsvond aparte delen te houden voor eigenaren en huurders. Er is gekozen de vragen uit het interview op de doelgroep af te stemmen. 4. De SP heeft inmiddels met tientallen bewoners van deze buurt gesproken. Erkent het college dat: a) Tegen een aantal bewoners op de informatieavond is gezegd dat het nog wel 15 jaar kan duren, en tegen andere bewoners dat de vaart erin wordt gezet en ze er vanuit moeten gaan dat ze er over twee jaar niet meer wonen? Zo ja, kunt u ons dit plan doen toekomen? Zo nee, hoe verklaart u dat dit tegen verschillende bewoners is gezegd? b) Tegen bewoners op de informatieavond is gezegd dat er een weg zal worden aangelegd om het gebied te ontsluiten? Zo ja, kunt u ons dit plan doen toekomen? Zo nee, hoe verklaart u dat dit tegen verschillende bewoners is gezegd? c) Tegen bewoners op de informatieavond is gezegd dat ze in principe niet zullen kunnen terugkeren in de wijk? Zo ja, kunt u ons de onderbouwing van deze uitspraak doen toekomen? Zo nee, hoe verklaart u dat dit tegen verschillende bewoners is gezegd?

Stadskantoor - Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9200 • 6800 HA Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Datum Zaaknummer Pagina

: 10 mei 2022 : 657415 :4

a. Het college is niet op de hoogte van een uitspraak dat bewoners er over 2 jaar niet meer wonen en kan zich niet voorstellen dat een medewerker van de gemeente een uitspraak hierover heeft gedaan. Er is aangegeven door de wethouder dat er nog geen plannen zijn. Er is ook door de wethouder aangegeven dat de plannen in de komende tijd uitgewerkt moeten worden samen met de buurt en er is aangegeven dat er binnen 3 jaar een bestemmingsplan moet worden gemaakt, omdat het voorkeursrecht anders vervalt. Ook is aangegeven dat dit soort trajecten langdurig kunnen zijn. Het college vindt het belangrijk bewoners hier in een vroeg stadium in mee te nemen. b. Er is nog geen plan voor een ontsluiting omdat er ook nog geen plan is. Dat is ook aangegeven op de avond. We herkennen deze uitspraken dan ook niet. Aan de bewoners is wel uitgelegd dat er is gekozen voor toepassing van de Wet voorkeursrecht gemeenten voor het gehele gebied Schaapsdrift e.o. omdat de plannen nog niet duidelijk zijn. Er zal een ontsluiting van het gebied moeten komen om dit meer onderdeel van de stad te laten zijn. Waar deze ontsluiting zal komen is nog niet duidelijk. Dat wordt pas duidelijk bij de planontwikkeling die zal worden opgestart. c.

Aan de bewoners van de wijk is aangegeven dat we geen garanties kunnen geven dat wanneer zij hun woning aan de gemeente verkopen, zij terug kunnen keren in de wijk. Er is geen regeling die hierin voorziet. We kunnen hier ook nog geen uitspraken over doen, omdat het nog niet duidelijk is wat de plannen zijn en welk gebied ontwikkeld zal worden en of de opgekochte woningen zullen worden gesloopt. Ook dat is afhankelijk van de plannen voor het gebied.

5. Is het college zich ervan bewust dat veel bewoners een netwerk hebben in de buurt om bijvoorbeeld mantelzorg te verlenen? Hoe weegt het college dit soort netwerken en samenhang in de buurt bij het maken van dit besluit? Graag toelichten. Het college heeft het besluit tot het voorlopig vestigen van het voorkeursrecht gekozen om grondverhandeling tegen te gaan in het gebied. Om zo een plan te kunnen maken om de grote woningbouwopgave die de gemeente Arnhem heeft voor een deel in dit gebied te kunnen laten landen. Het gaat hier niet om een aanbiedingsplicht, maar een vrijwillige verkoop. Het gaat bij een voorkeursrecht om een recht op eerste koop wanneer eigenaren zelf besluiten te verhuizen en hun pand te willen verkopen. 6. Het college net als de gemeenteraad heeft zich eerder duidelijk uitgesproken over het belang van burgerparticipatie. Kunt u aangeven op welke manier de bewoners in deze buurt zijn betrokken in het maken van dit besluit en de voorgenomen besluiten? Kunt u dit toelichten?

Stadskantoor - Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9200 • 6800 HA Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Datum Zaaknummer Pagina

: 10 mei 2022 : 657415 :5

Bij een instrument als het voorkeursrecht is er sprake van geheimhouding. Om die reden is er geen sprake van burgerparticipatie bij de besluitvorming over het gebruik van dit instrument. Bij het maken van een plan voor het gebied, zal er wel participatie gaan plaatsvinden. Samen met de buurt zal worden gekeken hoe we dit gaan doen en hoe zij betrokken kunnen en willen worden bij de planvorming. 7. Erkent het college dat het opleggen van de Wet voorkeursrecht gemeenten een enorme impact heeft als deze wordt toegepast op woonhuizen? Kunt u aangeven hoe het college deze impact heeft gewogen en beoordeeld in het nemen van dit besluit? Het college erkent dat dit een impact heeft op de eigenaren. Het voorkeursrecht, zoals dat nu is gevestigd, zorgt ervoor dat de gemeente het recht op eerste koop heeft. Het gaat grondverhandeling tegen en de gemeente kan, wanneer eigenaren er zelf voor kiezen om te verhuizen, de panden in het gebied in bezit krijgen. Dit geeft de gemeente de mogelijkheid om de regie te voeren op de planontwikkeling en in de toekomst ook in woningen voor verschillende doelgroepen te voorzien zoals starters, senioren, sociale huurwoningen en levensloopgeschikte woningen. Een eigenaar kiest er zelf voor om wel of niet zijn huis te verkopen en er is bij het voorkeursrecht geen sprake van gedwongen verkoop. 8.

Is het college bereid om per direct het voorkeursrecht in te trekken voor wat betreft alle woningen in het gebied? Zo nee, kunt u aangeven waarom niet? Het college heeft gekozen om voor het vestigen van het voorkeursrecht van de contouren uit te gaan zoals die zijn aangegeven in de Ruimtelijke Motivatie Ontwikkeling Schaapsdrift om de planvorming goed op te kunnen pakken. Het is aan de gemeenteraad of en hoe men dit voorkeursrecht bekrachtigt. 9. De SP fractie kent de voorgenomen plannen voor de Spoorzone Oost. De aanpak van de gemeente in deze buurt en het opleggen van voorkeursrecht voor de gemeente is echter ingrijpend, geldt specifiek voor deze buurt en is niet een automatisch gevolg van de plannen die er liggen voor Spoorzone Oost. We gaan er daarom vanuit dat hier een plan en onderbouwing voor is om dit op deze manier te doen voor deze specifieke buurt. Mogen wij dit plan en de onderbouwing voor de gekozen aanpak in de buurt Schaapsdrift en omgeving ontvangen? Er is geen plan voor de Schaapdrift en omgeving anders dan aangegeven in de Ruimtelijke Motivatie. Het voorkeursrecht is gekozen om speculatie van gronden tegen te gaan en juist in openheid het gesprek te voeren over mogelijkheden voor woningbouw en intensivering op deze locatie nabij station Presikhaaf.

Stadskantoor - Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9200 • 6800 HA Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

Datum Zaaknummer Pagina

: 10 mei 2022 : 657415 :6

10. Zo niet, wanneer mag de gemeenteraad de informatie over dit besluit en voorgenomen besluiten voor de buurt Schaapsdrift en omgeving alsnog verwachten? De gemeenteraad is direct na het vestigen van het voorkeursrecht per raadsbrief geïnformeerd. De Ruimtelijke Motivatie Schaapsdrift en omgeving is als bijlage bijgevoegd. Het raadsvoorstel voor het bekrachtigen van het voorkeursrecht ontvangt de raad nadat de zienswijzentermijn is afgerond en beoordeeld is hoe het college met deze zienswijzen omgaat. De raad ontvangt bij dit raadsvoorstel ook de zienswijzennota. De ruimtelijke motivatie vormt de basis voor de verdere planologische uitwerking. In de komende periode zal de planvorming worden opgestart. 11. Waarom heeft het college er voor gekozen om informatie over de onrust en de plannen niet naar de gemeenteraad te sturen (ondanks berichten in de media waar de gemeente wel reageert op de onrust en de plannen)? Het college heeft de gemeenteraad per raadsbrief geïnformeerd over het gevestigde voorkeursrecht. Er is ook een technische sessie voor raadsleden georganiseerd. 12.

Bent u het met de SP fractie eens dat een goede informatievoorziening van de gemeenteraad cruciaal is, en dat het niet de bedoeling kan zijn dat gemeenteraadsleden informatie over ingrijpende genomen en voorgenomen besluiten moeten vernemen uit de media? Kunt u dit toelichten? Ja, het college erkent dat een goede informatievoorziening aan de gemeenteraad cruciaal is. Het college heeft de gemeenteraad om die reden direct zodra de geheimhouding was opgeheven per raadsbrief geïnformeerd.

Hoogachtend, het college van burgemeester en wethouders van Arnhem, de secretaris, de burgemeester,

J.H. de Baas

A. Marcouch

Stadskantoor - Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9200 • 6800 HA Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl