Voortgangsbrief OV-governance van VRA

Postbus 626 1000 AP Amsterdam Jodenbreestraat 25 1011 NH Amsterdam

Regioraad Vervoerregio Amsterdam Postbus 626 1000 AP AMSTERDAM

T 020 527 37 00 E info@vervoerregio.nl W www.vervoerregio.nl KvK: 34374879000 IBAN: NL46BNGH0285168274 BIC: BNGHNL2G

Datum

10 december 2021

Onderwerp

Voortgangsbrief ov-governance

Uw kenmerk Ons kenmerk

Inlichtingen

2021/16300/STR Thierry van Es, t.vanes@vervoerregio.nl

Geachte leden van de Regioraad, Zoals toegezegd houdt het Dagelijks Bestuur van de Vervoerregio u op de hoogte over het OV Governancetraject. Over de voortgang van deze implementatie bent u op 19 oktober jl. voor het laatst geïnformeerd. Sindsdien is door de Vervoerregio, gemeente Amsterdam en GVB een gerichte eindsprint ingezet om de besluitvorming rondom de organisatie van het openbaar vervoer in Amsterdam zorgvuldig af te ronden. Het Dagelijks Bestuur kijkt met grote tevredenheid naar hoe de drie organisaties deze maand toewerken naar het einde van het implementatietraject. Het eindadvies van Pedro Peters in de zomer 2020 was duidelijk: Vervoerregio, gemeente Amsterdam en GVB staan voor grote uitdagingen voor de mobiliteit en het OV. Dat betekent dat een herverdeling van taken en verantwoordelijkheden noodzakelijk is, om tot een sterkere samenwerking te komen. Afgelopen anderhalf jaar is door de organisaties hard gewerkt om het eindadvies van Peters te implementeren. Door een aanpassing van taken en verantwoordelijkheden moet het openbaar vervoer (met de wereld van beheer en onderhoud hierachter) voor de reiziger nog betrouwbaarder worden en zal de samenwerking in de OV-driehoek effectiever en efficiënter verlopen.

Binnen het programma OV Governance vormden met name het opdrachtgeverschap, beheer en onderhoud van de railinfra, het aandeelhouderschap, strategische activa en bijbehorende reorganisatie van directie Metro en Tram van de gemeente de cruciale elementen. Op al deze thema’s zijn nieuwe afspraken en kaders vastgesteld. Bij deze veranderingen is een niet te onderschatten aspect de flexibiliteit van werknemers geweest. Zij hebben meegedacht en zijn meebewogen naar een nieuwe werkomgeving. De bereidheid van collega’s van de Vervoerregio, gemeente en GVB om in een hechte samenwerking tot finalisering van de gestelde opdracht te komen, heeft tot groot vertrouwen voor het verdere vervolg bij het Dagelijks Bestuur geleid. De komende jaren blijven door de coronapandemie turbulent. Het verloop van het virus kent veel onzekerheid en dat heeft automatisch zijn weerslag op ons OV. COVID-19 en de maatregelen die van

Ons kenmerk

2021/16300/STR

Pagina

2 van 3

overheidswege zijn afgekondigd hebben een grote impact. Het aantal reizigers nam het afgelopen jaar ten opzichte van 2019 enorm af, terwijl de kosten voor de vervoerders op hetzelfde niveau bleven. Het reizigersherstel de komende jaren is onzeker en de financiële impact is in alle scenario’s groot. De Vervoerregio werkt samen met de vervoerders aan een transitieplan en is in gesprek met het Rijk over (aanvullende) financiële steun. Het sterkt het Dagelijks Bestuur dat de drie partijen ondanks deze ongewisse toekomst bouwen aan een solide OV-organisatie voor de inwoners en reizigers in Amsterdam en Regio. Bestendiging afspraken einde jaar Voor het einde van dit jaar is de overdracht van het prioriteitsaandeel in GVB Holding NV. van de gemeente Amsterdam naar Vervoerregio Amsterdam een feit. Het medeaandeelhouderschap versterkt de onderlinge samenwerking, transparantie en uitwisseling van informatie. Daarnaast zijn eind deze maand afspraken rondom activa (materieel) tussen Vervoerregio en GVB definitief, zoals eerder gemeld in de laatste voortgangsbrief OV Governance die u heeft gekregen. Er zijn ook afspraken (‘terugklapregeling’) gemaakt met de gemeente om te borgen dat de bezittingen (en bijbehorende leningen) van GVB Activa BV altijd beschikbaar blijven voor de uitvoering van concessies, ook bij eventuele verandering van vervoerder in de toekomst.

Beheer en onderhoud Een belangrijk onderdeel van OV Governance is beheer en onderhoud van de railinfra. Vanaf 2022 gaat de nieuwe samenwerking van het beheer en onderhoud van start. Hierbij wordt de Vervoerregio risicodragend opdrachtgever. De complexiteit en onderlinge verwevenheid van het OV-netwerk en de samenhang tussen exploitatie, aanleg, beheer, onderhoud en vervanging van infrastructuur en de omliggende openbare ruimte zorgen voor een onlosmakelijke verbondenheid tussen de Vervoerregio, GVB en gemeente Amsterdam. Deze onderlinge verbondenheid vraagt een soepele en efficiënte samenwerking die is gericht op continu verbeteren. Dit nu in een verhouding met heldere verantwoordelijkheden, werkafspraken en communicatielijnen. De afspraken tussen de Vervoerregio en GVB Railinfrabedrijf worden vastgelegd in de zogenoemde overeenkomst Assetmanagement Railinfrastructuur (AMRI). Deze overeenkomst volgt het BORI-contract (Beheer en Onderhoud Railinfrastructuur) op. De naamsverandering van BORI naar AMRI sluit aan bij de gezamenlijke keuze voor toepassing van de principes van Asset Management voor het beheer en onderhoud. Bij Asset Management gaat het om het vinden van de juiste balans tussen kosten, opbrengsten en risico’s. Gesprekken over het AMRI-contract bevinden zich in een laatste fase.

In de AMRI-overeenkomst geeft de Vervoerregio jaarlijks, binnen de kaders van de begroting, opdracht aan GVB Infra BV (RIB) op basis van een beheerplan. Transitieperiode Vervoerregio en GVB RIB professionaliseren het Assetmanagement in de transitieperiode van 2022 tot en met 2024. Vanaf januari starten Vervoerregio en GVB RIB, parallel aan de dagelijkse uitvoering van het AMRI-contract, met een transitiefase om beide organisaties verder te ontwikkelen. Om deze transitie in goede banen te leiden bevat het contract een aantal plannen, waaronder bijvoorbeeld de ISO-certificering van het Asset Management systeem van GVB, het doorontwikkelen van prestatienormen (KPI’s) en het professionaliseren en optimaliseren van capaciteitsmanagement waaronder de tijdelijke buiten gebruikname van infrastructuur (TBGN) en duurzaamheid (hergebruik, groene energie, minder energie, duurzame materialen en duurzaamheidscriteria bij aanbesteding, waardoor er ook duurzamer gebouwd of onderhouden wordt.) De Vervoerregio heeft zoals afgesproken de regie op het transitieprogramma. In 2024 vindt een herijking plaats, die gaat over de samenwerking, de financiële meerjarenreeks en de ontwikkeling van de organisaties. Deze herijking vormt de basis voor de wijze waarop het AMRI-contract in de periode 20252034 wordt vormgegeven.

Ons kenmerk

2021/16300/STR

Pagina

3 van 3

In halfjaarlijkse rapportages aan de Regioraad zal de Vervoerregio expliciet aandacht besteden aan de voortgang van dit transitieprogramma. Opdrachtgeverschap De gemeente Amsterdam is tot 1 januari 2022 nog risicodragend opdrachtgever voor de projecten ter verbetering of uitbreiding van het metro- en tramsysteem. De Vervoerregio neemt dit risicodragend opdrachtgeverschap van deze projecten over. De directie Metro en Tram (MET) houdt op te bestaan en gaat afgeslankt verder als Dienst Bijzondere Projecten. Samen met de gemeente is besproken op welke wijze het opdrachtgeverschap wordt belegd vanaf 1 januari. Restpunten Per 1 januari 2022 zijn nog niet alle projecten van directie MET overgedragen aan de Vervoerregio, GVB of directie V&OR van gemeente Amsterdam. Directie MET zal nog zorgdragen voor de financiële afsluiting van 2021 en voorgaande boekjaren. Deze resterende punten worden belegd bij een ‘restpuntenorganisatie’ binnen de gemeente Amsterdam. De drie partijen hebben daarnaast een nulmeting laten uitvoeren door onderzoeksbureau Dekra, over de technische staat van de railinfrastructuur en de prestatieniveaus binnen de beschikbare infrastructuur. Dekra heeft in dit kader 33 aanbevelingen gedaan. Over enkele van de aanbevelingen zijn we nog met elkaar in gesprek.

In het bijzonder wordt aandacht gegeven aan het inzichtelijk maken van de technische staat en toekomstig benodigde budgetten voor de (civieltechnische) kunstwerken. Signalling & Control Het programma Signalling en Control bevindt zich in een bepalende fase waarin er definitief wordt overgeschakeld van het oude naar het nieuwe beveiligingssysteem voor de Amsterdamse metro’s. Gezien de onzekerheden die samenhangen met deze fase is samen met de gemeente besloten om het opdrachtgeverschap van het programma voorlopig bij de gemeente te houden. Tot slot Het Dagelijks Bestuur zal u ook na de formele afronding van de implementatie van het OVGovernancetraject op de hoogte houden van de eerdergenoemde transitiefase die loopt tot eind 2024. Dat zal gebeuren door voortgangsbrieven en middels bijvoorbeeld aangekondigde halfjaarlijkse rapportages over het AMRI-contract. Het Dagelijks Bestuur ziet de afronding van het OV-Governancetraject als een mooie mijlpaal voor een beter reizigersproduct en een effectievere en efficiëntere samenwerking en kijkt uit naar de nieuwe fase die in januari van start gaat. Hoogachtend, Egbert J. de Vries Lid Dagelijks Bestuur

Dit document is digitaal ondertekend en bevat daarom geen zichtbare handtekening. Zie akte van Digitally signed by Zynyo B.V. ondertekening. Date: 2021.12.10 13:36:01 CET Document ID: 99ccf4a5-cc4d-4d69-be71e600109cfc54