VGR Oranje Loper eerste halfjaar 2025 - Raadscie.pdf
Tekst van het document
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025) In het kader van de Regeling Grote Projecten
April 2025: werkzaamheden bij kruispunt Marnixstraat/Rozengracht
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Inhoud 1 Dashboard .............................................................................................................. 3 2 Voortgang .............................................................................................................. 7 2.1 Voortgang op projectdoelstellingen...........................................................................................7 2.2 Voortgang op deelgebieden ..................................................................................................... 9 2.3 Omgeving, bereikbaarheid en communicatie ..........................................................................12 2.4 Samenwerking, tegenspraak en leren ...................................................................................... 15 3 Projectbeheersing ................................................................................................. 18 3.1 Scope .......................................................................................................................................18 3.2 Planning ..................................................................................................................................19 3.3 Financiën ................................................................................................................................
20 3.4 Risico’s.................................................................................................................................... 22 4 Maatwerk voor omgeving ...................................................................................... 25 4.1 Nadeelcompensatie voor ondernemers ................................................................................. 25 4.2 Overige maatregelen voor ondernemers .............................................................................. 26 4.3 Maatregelen voor bewoners ................................................................................................... 29
2
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
1 Dashboard
Scope H1-2025
De scope is vastgesteld in het door de gemeenteraad op 24 april 2024 genomen Uitvoerings- en kredietbesluit Oranje Loper. H2-2024
Het project realiseert aanvullend daarop: 1. Het onderhoud van de bovenzijde van het brugdek van de Groentemarktbrug (brug 156) en Bullebaksluis (brug 160) in de Marnixstraat. Door deze werkzaamheden nu mee te nemen besparen we kosten en voorkomen we tweemaal hinder. De kosten hiervoor zijn geraamd op circa €0,1 mln en komen ten laste van het programma Stadsbehoud.
2. Extra werkzaamheden op de Jan Evertsenstraat in 2025 en 2026: a. Het vervangen van de asfaltdeklaag van de fietspaden. Dit is een aanvulling op het reguliere onderhoud en draagt bij aan de leefbaarheid en veiligheid van de straat; b. Het vernieuwen van tegels in de voetpaden. Dit werk combineren we met de reeds geplande werkzaamheden van Liander in de straat om tweemaal hinder te voorkomen. Dit is ook een aanvulling op het reguliere onderhoud dat project Oranje Loper al zou doen en draagt bij aan de leefbaarheid van de Jan Evertsenstraat. De kosten hiervoor zijn geraamd op circa €0,2 mln (deels Liander en deels project) en komen ten laste van de risicoreservering. 3.
Op verzoek van Stadsdeel West aansluitend op wensen van ondernemers en bewoners extra werkzaamheden op de Admiraal de Ruijterweg:
a. Het vernieuwen van de tegels van de voetpaden aan de noord- en zuidzijde conform Puccini; b. Vernieuwen van de deklaag bij het fietspad aan de noordzijde; c. Vernieuwen van de tegels in de servicestrook, het ophogen van fietsparkeervakken en plaatsen van nieuwe fietsnietjes.
De totale kosten (inclusief BLVC-maatregelen) hiervoor zijn geraamd op circa €0,2 mln en komen ten laste van de risicoreservering.
3
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Planning H1-2025
H2-2024
Afgelopen half jaar zijn de werkzaamheden begonnen op de gehele Oranje Loper, in alle drie de deelgebieden. Dit is conform planning verlopen. In deelgebied West is het kruispunt Admiraal de Ruijterweg/Jan Evertsenstraat in gebruik genomen (de restwerkzaamheden hebben plaatsgevonden in juni/juli). De overige werkzaamheden in dit deelgebied lopen op schema. Op de Marnixstraat ten zuiden van de Rozengracht is het nieuwe spoor geplaatst. Volgens planning wordt het spoor op 13 juli 2025 in gebruik genomen. In het Centrum gaat het werk op de Rozengracht voorspoedig. Het eerste gedeelte is 9 weken eerder gereed dan gepland. De planning van de overige delen van Rozengracht is bijgesteld. Er wordt gestreefd om de werkzaamheden op de Rozengracht, met uitzondering van het deel aansluitend op brug 117 (Lijnbaansgracht), begin 2026 af te ronden. Eerder was de verwachting dat deze werkzaamheden pas begin 2027 zouden zijn afgerond, maar door optimalisaties is dit eerder gereed. De werkzaamheden op de Raadhuisstraat gaan volgens planning. De werkzaamheden op de Westermarkt starten in oktober 2025.
Financiën H1-2025
H2-2024
Afgelopen half jaar heeft voornamelijk in het teken gestaan van het op de juiste manier monitoren van de kosten in verband met de implementatie van het nieuwe Amsterdamse financiële systeem. Daarnaast zijn alle samenwerkingsovereenkomsten gesloten met de kabels & leidingen partijen. De overeengekomen aanneemsommen en overige kosten passen binnen het Uitvoerings- en kredietbesluit ‘24. In het projectbudget is een reservering voor toekomstige indexering meegenomen op basis van een gemiddelde van 3,5% per jaar, conform het beleid van de gemeente. Het risico bestaat dat dit in werkelijkheid hoger ligt. Het project blijft de ontwikkeling hiervan iedere voortgangsrapportage monitoren. Van de totale reservering van 8 mln is reeds 1 mln besteed, dit betekent dat er nog een reservering is van 7 mln.
4
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Risico’s H1-2025
H2-2024
Het project voert regulier risicomanagement uit en beschikt over een actueel risicodossier. De belangrijkste risico’s hebben betrekking op: 1. Vervlechting van alle werkzaamheden op de corridor Oranje Loper geeft snel vertraging; 2. Tijdelijke verkeersbrug bij Brug 117 niet tijdig werkend; 3. Draagvlakvermindering omgeving; 4. Verborgen gebreken bij renovatie monumentale bruggen; 5. Wijzigingen in plannen ten behoeve van bereikbaarheid, veiligheid en leefbaarheid (BLVC); 6. Toekomstige indexering; 7. Alertheid incidenten binnen en buiten werkterrein; 8. Hergebruik hulpbruggen elders in Nederland blijkt lastig.
Kwaliteit en organisatie
De projectorganisatie is het afgelopen halfjaar jaar op volledige sterkte gebracht, ook de teams omgevingsmanagement en contractmanagement.
H1-2025
De afgelopen maanden zijn verschillende sessies georganiseerd met de diverse opdrachtnemers om de werkzaamheden van de afgelopen periode te evalueren, hier zijn een aantal aanbevelingen uitgekomen die momenteel worden toegepast.
H2-2024
Omgeving H1-2025
H2-2024
Op basis van een aantal aanbevelingen door een extern bureau uit 2024 is er in juni 2025 een vervolg aangegeven om te onderzoeken of het gemeentelijk projectteam en de vier hoofdaannemers gesteld staan voor de uitvoering tot en met 2028. De uitkomsten hiervan worden verwacht in het najaar van 2025 en de resultaten worden in de volgende Voortgangsrapportage (over de tweede helft 2025) gedeeld en eerder indien de resultaten daar aanleiding toe geven. 15 februari 2025 is een groot deel van het werk op de De Clercqstraat en de Marnixstraat Noord afgerond, zodat de tram weer kon rijden en een groot deel van de straat geen hinder meer heeft van de werkzaamheden.
Er is verder gewerkt op het kruispunt Admiraal de Ruijterweg /Jan Evertsenstraat en de brug over de Admiralengracht. Met ingang van 15 februari wordt er ook hard gewerkt aan de zuidzijde van de Marnixstraat en de Rozengracht en Raadhuisstraat. Deze werkzaamheden veroorzaken veel hinder voor de omgeving. Met name het ontbreken van de tram voor 2 jaar leidt tot veel overlast. Om de omgeving goed te informeren worden continu diverse middelen ingezet, zoals nieuwsbrieven, bewonersbrieven, informatiebijeenkomsten, de BouwApp, schouwen, 1 op 1 contacten en overleggen met de verschillende BIZ’en. Het omgevingsmanagementteam is inmiddels niet meer onderbezet en is nu op orde.
5
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Buiten de vastgestelde projectkaders, niet beheersbaar door projectteam, escalatie naar bestuur Buiten de vastgestelde projectkaders, beheersbaar door projectteam Binnen de vastgestelde projectkaders
6
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
2 Voortgang
2.1 Voortgang op projectdoelstellingen In het Uitvoerings- en kredietbesluit Oranje Loper zijn de volgende projectdoelstellingen opgenomen. We zorgen dat de gehele corridor in 2029 (bepaalde onderdelen al eerder) weer beschikbaar is voor de verkeersmodaliteiten zijnde OV, fietsers en voetgangers, waarbij zeven bruggen een verlengde levensduur hebben van minimaal 30 jaar en één brug een levensduur heeft van minimaal 100 jaar en zij allen hun (rijks)monumentale karakter behouden. In 2024 zijn conform planning met verschillende hoofdaannemers uitvoeringscontracten afgesloten voor de werkzaamheden tussen Mercatorplein en Dam tussen 2024 en 2029. In de contracten zijn mijlpalen opgenomen aansluitend op de overall fasering binnen deze periode. De uitvoeringswerkzaamheden in 2024 en de eerste helft 2025 zijn conform planning verlopen. Het huidige beeld is dat aan deze projectdoelstelling wordt voldaan en dat de in de planning opgenomen buffers voldoende zijn om de onzekerheden zoals nu ingeschat op te vangen.
7
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
We verhogen de kwaliteit van de openbare ruimte door het kruispunt Marnixstraat/Rozengracht veilig her in te richten en verbeteringen aan te brengen op de rest van de corridor. Hierbij ligt de prioriteit bij het verbeteren van de verkeersveiligheid, waaronder het aanleggen van een veilige, doorgaande fietsroute tussen het Centrum en West, en het vergroten van de betrouwbaarheid van de aankomsten vertrektijden van de tram op de haltes. De in 2024 vastgestelde en gecontracteerde ontwerpen zijn gebaseerd op bovengenoemde doelstelling. De eerste fase van de uitvoering in 2024 en de eerste helft 2025 is verlopen conform deze ontwerpen. De werkzaamheden die uitgevoerd worden hebben onder andere als doel meerdere verkeersonveilige ‘blackspots’ op te heffen. Het huidige beeld is dat aan deze projectdoelstelling wordt voldaan. Nadat de werkzaamheden op het kruispunt Admiraal de Ruijterweg /Jan Evertsenstraat gereed zijn wordt geëvalueerd of het kruispunt (voormalige blackspot) veiliger is geworden. In de afwegingen in onze aanpak staat het door de gemeenteraad toegekende budget en veiligheid voorop, sturen we erop dat voetganger, fietsers en tram met een voorspelbare planning weer gebruik kunnen maken van de corridor, en betrekken we continu de leefbaarheid en bereikbaarheid van de omgeving waarbij tijdig wordt gecommuniceerd.
Met de contractpartners maken we afspraken over de samenwerking tijdens de uitvoering. Voor de verschillende delen op het traject Dam tot Mercatorplein zijn in 2024, samen met de uitvoeringspartners, plannen opgesteld voor de bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en communicatie tijdens de werkzaamheden. Het projectteam doet er alles aan om tijdig de omgeving te informeren door onder meer informatiebijeenkomsten te organiseren, nieuwsbrieven te verspreiden en regelmatig met ondernemers/BIZ’en contact te hebben. We stellen de BIZ’en in de gelegenheid voorafgaand aan een nieuwe fase mee te denken over de optimale bereikbaarheid en leefbaarheid door in reguliere overleggen de plannen door te spreken en tijdens het werk regelmatig buiten te schouwen Dit neemt niet weg dat bewoners en ondernemers overlast hebben van de werkzaamheden. We kijken ook tijdens het werk waar we bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en communicatie kunnen verbeteren. Daarnaast begeleiden we ondernemers waar mogelijk bij een aanvraag bij het Bureau Nadeelcompensatie. Er wordt gehandeld in de geest van ‘best for project’: over de eigen organisatie en contract heen kijken om te handelen in het belang van het project.
Om te borgen dat partijen hiernaar handelen is met de verschillende uitvoerende partijen een coördinatieovereenkomst afgesloten waarbij één aannemerscombinatie de overall coördinatietaak heeft. Daarnaast is er een integraal samenwerkingsplan tussen de verschillende hoofd- en nevenaannemers en gemeente Amsterdam over hoe er wordt samengewerkt. Dit alles met als doel handelen in de geest van ‘best for project’. Het huidige beeld is dat aan deze projectdoelstelling wordt voldaan.
8
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
2.2 Voortgang op deelgebieden Maaiveldwerkzaamheden West (Jan Evertsenstraat, Admiraal de Ruijterweg en De Clercqstraat) en renovatie brug 135 (Bilderdijkgracht),167 (Singelgracht) en brug 359 (Admiralengracht) De werkzaamheden verlopen conform planning. In mei 2024 zijn we gestart met het verleggen van kabels en leidingen op verschillende plekken op het kruispunt Admiraal de Ruijterweg /Jan Evertsenstraat. Op 2 september 2024 zijn we gestart met de renovatie van de bruggen 135 en 167 en met de aanpak van de openbare ruimte van de De Clercqstraat en Admiraal de Ruijterweg. Hierbij is een deel veranderd in werkterreinen en werden de trams omgeleid. Vanaf 15 februari 2025 reden er conform planning, weer trams door deze twee straten. De werkzaamheden aan de openbare ruimte in de De Clercqstraat zijn afgerond. Eind 2025 worden er tot slot, in het plantseizoen, nog drie bomen geplant in de De Clercqstraat. Op de Admiraal de Ruijterweg worden de werkzaamheden naar verwachting eerste helft 2026 uitgevoerd. Dit in verband met raakvlakprojecten in 2025 Op de Jan Evertsenstraat zijn in het voorjaar van 2025 uitvoeringswerkzaamheden uitgevoerd. Na de zomer van 2025 wordt er verder gewerkt aan de Jan Evertsenstraat tot en met zomer 2026. Op de Jan Evertsenstraat reden er geen trams tussen 2 september 2024 en 14 februari 2025 en tussen 31 maart 2025 en 22 juni 2025.
In deze laatste periode vonden ook werkzaamheden plaats door GVB aan het kruispunt Mercatorplein/Hoofdweg. De renovatie van brug 135 (Bilderdijkgracht) is begin juli 2025 gereed. De renovaties van bruggen 167 (Singelgracht) en 359 (Admiralengracht) zijn in het najaar van 2025 gereed.
Voorjaar 2025: werkzaamheden aan brug 359 (Admiralengracht)
9
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Herinrichting kruispunt Marnixstraat/Rozengracht en vernieuwing brug 117 (Lijnbaansgracht) De werkzaamheden verlopen conform planning. In mei 2024 is gestart met het verleggen van kabels en leidingen op het kruispunt Marnixstraat/Rozengracht. Aansluitend op de verhuizing en verbouwing van de brandweerkazerne Hendrik op dit kruispunt zijn op 2 september 2024 de tramsporen en de weg verwijderd, zijn kabels en leidingen verlegd en is gewerkt aan de nieuwe inrichting van het kruispunt. Op 15 februari 2025 is het noordwestelijk deel van het kruispunt en de Marnixstraat Noord weer in gebruik genomen en is gestart met het zuidoostelijk deel. Op 13 juli rijdt naar verwachting de tram ook weer over de Marnixstraat Zuid. Eind 2025 is naar verwachting de gehele Marnixstraat dat valt binnen de scope Oranje Loper gereed. Eind 2024 zijn de eerste voorbereidende werkzaamheden voor de vernieuwing van brug 117 over de Lijnbaansgracht gestart met het verleggen van kabels en leidingen. Begin 2025 is gestart het slopen van het zuidelijk deel van de bestaande brug en is de nieuwe brugfundering aldaar aangebracht. In de zomer van 2025 wordt een tijdelijke verkeersbrug over de Lijnbaansgracht in gebruik genomen. Na ingebruikname kan het resterende deel van de bestaande brug gesloopt worden en kan ook hier de nieuwe brugfundering worden aangelegd.
De nieuwe brug 117 dient uiterlijk in 2029 gereed te zijn. De genoemde tijdelijke verkeersbrug is voor de periode zomer 2025 tot maart 2027 en is beschikbaar voor de modaliteiten: Gemotoriseerd- en fietsverkeer in de richting stad-uit; Nood- en hulpdiensten in beide richtingen. Fietsverkeer stad-in wordt omgeleid over een tijdelijke fiets en voetgangersbrug ten zuiden van de bestaande brug.
10
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Voorjaar 2025: werkzaamheden aan kabels en leidingen in de Raadhuisstraat
Maaiveldwerkzaamheden Centrum (Rozengracht, Westermarkt en Raadhuisstraat) en renovatie bruggen 8 (Singel), 22 (Herengracht), 106 (Prinsengracht) en 63 (Keizersgracht) In december 2024 zijn conform planning de uitvoeringsovereenkomsten ondertekend met drie hoofdaannemers voor de maaiveldwerkzaamheden, renovatie van de bruggen en het verleggen van de kabels en leidingen in genoemde drie straten. In november 2024 zijn eerste voorbereidende werkzaamheden hiervoor begonnen op de Rozengracht. Op 15 februari 2025 is de buitendienststelling ingegaan (tot maart 2027) voor het tramverkeer over de Raadhuisstraat, Westermarkt en Rozengracht. Deze buitendienststelling was het startschot voor de aanpak van de bruggen en straten op deze locaties. De planning is om in 2027 gereed te zijn. De werkzaamheden op de Raadhuisstraat (noordzijde van de straat) lopen voor op de planning en naar verwachting starten de werkzaamheden in de zuidzijde van deze straat in oktober 2025. Dit is gelijktijdig met de werkzaamheden op de Westermarkt. Doel is om de werkzaamheden aan de noordzijde van de Rozengracht in juli 2025 grotendeels af te ronden waarna tussen augustus 2025 en begin 2026 de zuidzijde van de Rozengracht wordt aangepakt. De renovatiewerkzaamheden aan brug 8 (Singel) zijn eind maart 2025 gestart op het water. Op straatniveau gaat de renovatie van de bruggen mee in de fasering van het maaiveld.
Dat houdt in dat aan de zuidzijde van de Raadhuisstraat, het betonwerk aan de bovenzijde van het brugdek van brug 8 (Singel) en brug 22 (Herengracht) is hersteld en geconserveerd. Ook is bij beide bruggen het leuningwerk aan de zuidzijde gedemonteerd. Dit wordt nu gerestaureerd. De werkzaamheden verlopen conform planning. Tot en met 2027 wordt er gewerkt aan de renovatie van de vier bruggen in het Centrum.
11
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
2.3 Omgeving, bereikbaarheid en communicatie Informeren van de omgeving Sinds de start van de eerste voorbereidende werkzaamheden in mei 2024 informeren we de omgeving op verschillende manieren over de werkzaamheden. Dit doen we door o.a.: Een-op-een-gesprekken met ondernemers te voeren (voorafgaand, maar ook tijdens de werkzaamheden); Bewonersbrieven en nieuwsbrieven te verspreiden (zowel analoog als digitaal); Informatiebijeenkomsten te organiseren; Regulier overleg met de BIZ’en (West en Centrum) te voeren, in samenspraak met de stadsdelen; Wekelijkse schouwen met de BIZ-en van Centrum; Periodiek een overleg met de BIZ’en over hoe de samenwerking verloopt; Inzet van de BouwApp; bij werkzaamheden met hinder of langere werktijden die kort van tevoren bekend zijn. De BouwApp wordt door steeds meer mensen gebruikt. Daarnaast zijn onze omgevingsmanagers bereikbaar via telefoon of app. De omgeving vindt het fijn dat de omgevingsmanagers van de Oranje Loper op een laagdrempelige directe wijze benaderbaar zijn. De maatwerkaanpak (zie hoofdstuk 4) wordt hierbij gewaardeerd. Echter, de werkzaamheden hebben een grote impact op de bewoners, ondernemers, gebruikers en andere organisaties in het gebied. Zo zijn hun huis of bedrijf minder bereikbaar tijdens de werkzaamheden. En ervaren zij bijvoorbeeld geluids- en trillinghinder.
Het project spant zich in om: De hinder zoveel mogelijk te beperken door bijvoorbeeld duidelijke omleidingen en doorsteken voor fietsers en voetgangers; De leefbaarheid te verbeteren door bijvoorbeeld zoveel mogelijk lage houten hekken toe te passen, waar mogelijk extra groen te plaatsen (bloembakken) en af en toe iets te organiseren voor de buurt (al dan niet samen met- of door de BIZ); Regelmatig de situatie te ‘schouwen’ en te zoeken naar verbetermogelijkheden. Dit doen we samen met de ondernemers en bewoners; De verwachte hinder zo goed mogelijk te communiceren, in gesprek te blijven met bewoners en ondernemers en laagdrempelig bereikbaar te zijn voor vragen; De ondernemers te wijzen op de mogelijkheden voor nadeelcompensatie. In de tweede helft 2025 wordt gestart met het evalueren wat de omgeving van onze communicatie en omgevingsmanagement vindt. Dit doen we door dit te bespreken in een regulier overleg met de BIZ maar ook door bewoners en ondernemers hiernaar te vragen. De wijze waarop wordt nader uitgewerkt. Doel hiervan is om actief de geleerde lessen toe te passen bij de volgende werkzaamheden. In april is er extra bezetting gekomen waarmee het omgevingsmanagementteam nu weer op sterkte is. Schouwen Het werk op de Oranje Loper heeft een lange looptijd en bestaat uit meerdere fases.
Elke fase kent weer andere uitdagingen op het gebied van bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en
12
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
communicatie (BLVC). Met onder andere de brandweer (namens de nood- en hulpdiensten) en de stadsdeelregisseur schouwen we de situatie buiten om te bepalen welke verbeteringen er nodig zijn. Daarnaast worden er ook schouwen uitgevoerd met onder andere bewoners/ondernemers uit de omgeving, vertegenwoordiging vanuit de BIZ en Cliëntenbelang. Doel is om vanuit meerdere perspectieven de tijdelijke situatie zo optimaal mogelijk te laten zijn voor alle gebruikers Informatiebijeenkomsten In januari is er een informatiebijeenkomst georganiseerd voor de werkzaamheden in Centrum die 15 februari zijn gestart. De opkomst was zeer goed (circa 80 bezoekers). Ook is er een informatiebijeenkomst georganiseerd voor de werkzaamheden in West die eind maart zijn gestart. Deze bijeenkomst is georganiseerd samen met GVB en Liander, omdat naast het werk aan de brug over de Admiralengracht, deze partijen ook veel werk hebben op respectievelijk het Mercatorplein en de Jan Evertsenstraat. Deze bijeenkomst is goed bezocht.
Januari 2025: informatieavond aankomende werkzaamheden Centrum.
Nadeelcompensatie Ondanks inspanningen de hinder voor de omgeving te beperken kunnen de werkzaamheden impact hebben op de bedrijfsvoering van omliggende bedrijven. Ondernemers kunnen bij omzetverlies als gevolg van de werkzaamheden nadeelcompensatie aanvragen. Dit verloopt via het Bureau Nadeelcompensatie Amsterdam. Het project draagt deze mogelijkheid actief uit bij ondernemers en ondersteunt waar nodig. In de raming van het project is € 3,5 miljoen gereserveerd voor nadeelcompensatie en de afhandeling daarvan ten gevolge van de werkzaamheden vanaf mei 2024 tot einde project.
13
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Vorige VGR
Huidige VGR
Aantal ontvangen aanvragen
13
18
Aantal toegekende aanvragen
5
7
Reservering nadeelcompensatie
€ 3.500.000
€ 3.500.000
Uitgekeerd bedrag
€ 137.854
€ 161.291
Kosten afhandeling Bureau Nadeelcompensatie Amsterdam Resterende reservering
€
€
65.859
€ 3.296.286
137.859
€ 3.200.850
In het verleden is nadeelcompensatie uitgekeerd voor de werkzaamheden aan brug 108 over de Da Costagracht en het verleggen van kabels en leidingen en aanleggen hulpbruggen (totaal € 316.213). Een deel van de afhandelingskosten afgelopen periode heeft hier nog betrekking op. Naast het verstrekken van nadeelcompensatie zijn we voornemens om met twee ondernemers in de zomer van 2025 een vaststellingsovereenkomst te sluiten. Dit omdat zij door de werkzaamheden aan de Oranje Loper op een soort van ‘schiereiland’ komen te zitten waardoor de reguliere bedrijfsvoering zeer lastig wordt. Ook proberen we op andere manier met een tegemoetkomingen te komen richting de ondernemers. Zo helpen we de BIZ-en bijvoorbeeld mee aan een gebiedsmarketingcampagne. Daarnaast zijn we aan het onderzoeken hoe we op andere manieren de ondernemers kunnen ontlasten, in de volgende Voortgangsrapportage kan hier meer over gedeeld worden of eerder indien dit vanwege de resultaten relevant zou zijn.
Voorjaar 2025: fietsstraat in de De Clercqstraat
14
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Bereikbaarheid algemeen Tijdens de werkzaamheden is er een beperktere bereikbaarheid. Op dit moment rijdt gemotoriseerd verkeer in Centrum alleen stad-uit over de Rozengracht en de Raadhuisstraat. Fietsers en voetgangers worden langs het werk geleid. Sinds 15 februari 2025 rijdt de tram weer op de De Clercqstraat. Tussen eind maart en juli rijdt de tram niet op de Jan Evertsenstraat. Daarnaast is de tram op 15 februari 2025 ca. twee jaar buiten gebruik genomen tussen de Nieuwezijds Voorburgwal en de Marnixstraat. Het jaar 2025 is daarmee de piek in de werkzaamheden, waarbij op het gehele traject Mercatorplein tot Dam gewerkt wordt. Momenteel onderzoekt het project of er alternatieve mogelijkheden zijn om ritjes voor ouderen en mensen die slecht ter been zijn (deels) te faciliteren. n. Om de bereikbaarheid en veiligheid in goede banen te leiden zetten we verkeersregelaars in. Helaas leert de praktijk dat er vanuit sommige verkeersdeelnemers agressie heerst richting verkeersregelaars. Naast het geven van goede instructies en trainingen voor verkeersregelaars zijn er bewustwordingscampagnes met betrekking tot gedrag van verkeersdeelnemers naar verkeersregelaars. Waar mogelijk wordt meer handhaving ingezet, wat helpt. Bereikbaarheid nood- en hulpdiensten De nood- en hulpdiensten zijn nauw betrokken geweest bij de totstandkoming van de plannen met betrekking tot de bereikbaarheid.
Ca. twee dagen na elke nieuwe fase organiseren we een schouw waarvoor ook de nood- en hulpdiensten worden uitgenodigd om te kijken of er (aanvullende) maatregelen moeten worden genomen. Daarnaast is er elke twee weken een overleg met de brandweer (als vertegenwoordiger van alle nood- en hulpdiensten) om de werkzaamheden en de gevolgen voor de bereikbaarheid van nood- en hulpdiensten te bespreken. Ook is samen met alle nood- en hulpdiensten een plan gemaakt om hen te faciliteren tijdens de werkzaamheden aan brug 117 over de Lijnbaansgracht. Om verkeer stad-uit en nood- en hulpdiensten stad-in en -uit te faciliteren realiseren we over de huidige brug een tijdelijke brug. Aan weerszijden van deze brug en onder deze brug bouwen we de nieuwe brug. Om te komen tot een goed plan voor de werking van deze brug nemen we de nood- en hulpdiensten in alle stappen en op alle niveaus goed mee. Ook zullen de nood- en hulpdiensten de brug gaan testen voordat deze daadwerkelijk open wordt gezet.
2.4 Samenwerking, tegenspraak en leren Samenwerking Een goede samenwerking tussen alle betrokkenen partijen, binnen en buiten, is cruciaal voor het doen slagen van dit project. Om hier maximaal invulling aan te geven zijn onder andere de volgende keuzes gemaakt: Alle partijen die buiten werken hebben een gezamenlijke coördinatieovereenkomst ondertekend met daarin de hoofdafspraken wie waarvoor verantwoordelijk is; Eén aannemerscombinatie heeft de overall coördinatietaak;
15
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Er is een integraal samenwerkingsplan tussen de verschillende hoofdaannemers en gemeente Amsterdam over hoe er wordt samengewerkt; In de verschillende contracten zijn mijlpalen opgenomen die gezamenlijk gevierd worden. Daarnaast worden mijlpalen die betrekking hebben op de bonussen gezamenlijk gevierd. Het bonus-malus systeem dat overeengekomen is met de diverse aannemers wordt tot zoverre als positief ervaren en geeft een extra stimulans om een mijlpaal te bereiken; Vanaf 2025 zijn er periodieke Project Follow Up (PFU) bijeenkomsten onder leiding van een externe deskundige met de verschillende uitvoerende partijen om doorlopend de stand van zaken van de samenwerking te monitoren en bij te sturen indien noodzakelijk.
Voorjaar 2025: gebiedsconciërge Oranje Loper
Tegenspraak Het project heeft invulling gegeven aan de aanbevelingen uit het onderzoek (start eind 2024) van een extern bureau of het project gesteld staat voor een gecontroleerde en beheerste uitvoeringsfase, zijnde investeer in een goede samenwerking, stel een stabiele planning vast met overeengekomen mijlpalen, organiseer controle op de (contract)dossiers en stel een plan voorwaarts vast. In de periode juni-september 2025 onderzoekt hetzelfde bureau uit 2024 of het gemeentelijk projectteam en de vier hoofdaannemers gesteld staan voor de uitvoering tot en met 2028. De uitkomsten hiervan worden verwacht in september 2025. Leren In de eerste helft van 2025 zijn de verschillende bouwteams Oranje Loper, waarvan de laatste in december 2024 is afgerond, geëvalueerd met als doel om hier binnen Amsterdam, en binnen de sector, van te kunnen leren. In Q3 2025 worden de resultaten hiervan gedeeld met
16
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
verantwoordelijken binnen Amsterdam. Daarnaast wordt in de tweede helft van 2025 gestart met het periodiek in de omgeving ‘meten’ van hoe de omgevingscommunicatie en het omgevingsmanagement ervaren wordt. Daarnaast wordt door het omgevingsteam een uiteenzetting opgesteld op welke wijzen maatwerk geboden kan worden aan met name ondernemers en bewoners. In de volgende Voortgangsrapportage wordt hierover een uiteenzetting opgenomen.
Voorjaar 2025: vernieuwing brug 117 (Lijnbaansgracht)
17
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
3 Projectbeheersing
3.1 Scope De scope is vastgesteld in het door de gemeenteraad op 24 april 2024 genomen Uitvoerings- en kredietbesluit Oranje Loper. Het project realiseert aanvullend daarop: 1. Het onderhoud van de bovenzijde van het brugdek van de Groentemarktbrug (brug 156) en Bullebaksluis (brug 160) in de Marnixstraat. Door deze werkzaamheden nu mee te nemen besparen we kosten en voorkomen we tweemaal hinder. De kosten hiervoor komen ten laste van de exploitatiebegroting van Verkeer & Openbare Ruimte. Kosten zijn geraamd op circa € 0,1 miljoen. 2. Extra werkzaamheden op de Jan Evertsenstraat in 2025 en 2026: a. Het vervangen van de asfaltdeklaag van de fietspaden. Dit is een aanvulling op het reguliere onderhoud en draagt bij aan de leefbaarheid en veiligheid van de straat. Kosten zijn geraamd op circa € 0,1 miljoen. b. Het vernieuwen van tegels in de voetpaden. Dit werk combineren we met de reeds geplande werkzaamheden van Liander in de straat om tweemaal hinder te voorkomen. Dit is ook een aanvulling op het reguliere onderhoud dat project Oranje Loper al zou doen en draagt bij aan de leefbaarheid van de Jan Evertsenstraat. Kosten zijn geraamd op circa € 0,1 miljoen. De kosten hiervoor (deels Liander en deels project) komen ten laste van de risicoreservering. 3. Op verzoek van ondernemers, bewoners en Stadsdeel West worden extra werkzaamheden uitgevoerd op de Admiraal de Ruijterweg.
De tegels van de voetpaden aan de noord- en zuidzijde worden vernieuwd conform Puccini, de deklaag bij het fietspad aan de noordzijde wordt vernieuwd en de tegels in de servicestrook worden vernieuwd, fietsparkeervakken worden opgehoogd en nieuwe fietsnietjes worden geplaatst. Kosten (inclusief BLVCmaatregelen) hiervoor zijn geraamd op circa € 0,2 miljoen. De kosten komen ten laste van de risicoreservering Oranje Loper.
18
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Februari 2025: de vernieuwde Marnixstraat Noord
3.2 Planning Hieronder is in de tabel voor de verschillende onderdelen van de Oranje Loper de planning weergegeven. De hulpbruggen bij brug 135 en 359 worden naar verwachting in het tweede halfjaar van 2025 verwijderd. Voor de overige hulpbruggen wordt momenteel nog onderzocht wanneer deze worden verwijderd. Mijlpaal Huidige Planning Planning UKB planning vorige VGR West Zomer 2025 Jan Evertsenstraat1 Voorjaar 2026 Begin 2026 Brug 359 over de Admiralengracht Eind 2025 Najaar 2026 Verwijderen hulpbrug 359 over de Voorjaar 2026 Admiralengracht Kruispunt Admiraal de Ruijterweg /Jan Zomer 2025 Zomer 2025 Evertsenstraat Admiraal de Ruijterweg2 2026 De Clercqstraat Eind 2025 Zomer 2025 Brug 135 over de Bilderdijkgracht Eind 2025 Eind 2025 Verwijderen hulpbrug 135 over de Eind 2025 Eind 2025 Bilderdijkgracht Marnixstraat/Rozengracht Herfst 2029 3 Kruispunt Marnixstraat/Rozengracht Eind 2025 Voorjaar 2026 Marnixstraat Eind 2025 Brug 167 over de Singelgracht Eind 2025 Eind 2025 Brug 117 over de Lijnbaansgracht 2029 2029 Verwijderen hulpbruggen 117/167 2029
19
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Centrum Rozengracht4 Brug 63 over de Prinsengracht5 Westermarkt Raadhuisstraat Brug 106 over de Keizersgracht5 Brug 22 over de Herengracht5 Brug 8 over het Singel5 Verwijderen hulpbruggen 8/22/106/63 Overdracht aan beheer en decharge
Eind 2028 Voorjaar 2026 Zomer 2026 2027 2027 Zomer 2026 Eind 2025 Zomer 2025 2027 2029
2027 2027 2027 2027 2027 2027 2027 2029
2029
1 = Inclusief het eigenwerk van Liander in de Jan Evertsenstraat 2 = Inclusief aanvullende werkzaamheden op verzoek stadsdeel. 3 = Het betreft de afronding van het kruispunt excl. de aansluiting op brug 117 over de Lijnbaansgracht. Op het moment dat brug 117 in afronding is volgen nog enkele werkzaamheden op het kruispunt. 4= Rozengracht is exclusief het werkterrein voor het vernieuwen van brug 117 is op de Rozengracht. De herinrichting van dit deel Rozengracht, ca 80m ten oosten van de Lijnbaansgracht, is onderdeel van de scope van het vernieuwen van Brug 117 en volgt de planning ‘Brug 117 over de Lijnbaansgracht’. 5 = Enkel de renovatiewerkzaamheden, exclusief de maaiveldwerkzaamheden. Bovenstaande mijlpalen m.u.v. decharge betreffen de afronding van de werkzaamheden buiten.
3.3 Financiën Budgetmonitor (in M€)
Huidige VGR
Vorige VGR
Mutatie
Prognose inkomsten
317,4
317,4
-
Prognose uitgaven (einde werk) Gerealiseerd
311,0
310,8
+0,2
151,6
132,4
+19,1
In opdracht
73,8
89,4
-15,6
Nog op te dragen (raming)
23,7
27,0
-3,3
Reguliere risicoreservering
28,8
29,1
-0,3
Reservering toekomstige indexatie Reservering P85
7,0*
6,8
0,2
26,1
26,1
-
Voorzien resultaat: overschot of tekort
+6,4
+6,6
-0,2
Trend
20
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
* Ten opzichte van de vorige VGR is de reservering voor toekomstige indexatie licht gestegen. Dit komt omdat de indexeringskosten voor het verwijderen van de hulpbruggen eerder nog onderdeel uitmaakte van de nog op te dragen kosten, in deze VGR is dit gecorrigeerd. De ontwikkeling van de post indexering is verder in dit hoofdstuk beschreven. Inkomsten De verwachte inkomsten zijn gelijk gebleven. Dit komt doordat er voor wat betreft de inkomsten geen zaken zijn veranderd. Op het moment van schrijven worden de laatste samenwerkingsovereenkomsten met de netbeheerders definitief gemaakt en dit kan nog zorgen voor minimale wijzigingen. Aangezien de verleggingen van kabels en leidingen worden afgerekend op basis van werkelijk gemaakte kosten, blijven we dit periodiek monitoren. Hierover zullen we in iedere Voortgangsrapportage terugkoppeling geven. Het betreft met name extra verleggingen c.q. verwijderingen van onverwachte kabels en leidingen waar veelal een bijdrage van de netbeheerders tegenover staat. Uitgaven De totale verwachte uitgaven zijn toegenomen met € 0,2 miljoen. Dit komt voornamelijk door een aantal extra verplichtingen en omdat bepaalde prognosekosten, zoals kosten die vallen onder omgevingsmanagement beter in beeld zijn gebracht.
De resterende verwachte kosten onder ‘nog te contracteren (raming)’ betreffen onder meer: Een deel van de werkzaamheden voor het verwijderen van de hulpbruggen; Intern gemeentelijke doorbelastingen van uren en projectkosten te maken door andere directies; Reserveringen voor uitgaven op het gebied van leefbaarheid, communicatie en nadeelcompensatie. Risicoreservering De afgelopen periode is € 0,3 miljoen onttrokken uit de risicoreservering, wat het totaal maakt op €1,8 miljoen. In deze periode betreft het voornamelijk contractwijzigingen en meerwerk op de diverse contracten. De risicoreservering inclusief de reservering voor P85 bedraag nu € 54,9 mln. Dit is in totaal 18 procent van de totale project kosten. De risicoreservering op basis van het risicodossier en onbenoemde risico's bedraagt rond de 10% (€ 28,8 mln), passend bij de fase van het project. De onttrekkingen passen binnen de risicoreservering en zijn passend bij de voortgang van het project. De reservering op basis van de in het Uitvoerings- en kredietbesluit gehanteerde dekkingsnorm van P85 is de afgelopen periode niet ingezet. Toekomstige indexering De raming in het uitvoeringskrediet is op prijspeil januari 2024.
In het krediet is een post van € 7,5 miljoen opgenomen voor toekomstige indexering, de indexeringskosten voor het verwijderen van de hulpbuggen zijn aan deze post toegevoegd waardoor het totaal uitkomt op € 8 miljoen. Dit is gebaseerd op een verwachte prijsontwikkeling van 3,5% per jaar conform gemeentelijk beleid. Hiervan resteert nog € 7 miljoen. De toegekende indexering deze periode (€ 0,3 miljoen) betreft de indexatie voor de eerste twee kwartalen van één lopende overeenkomst. Eind dit jaar worden verzoeken ingediend voor de dan nog overige lopende overeenkomsten.
21
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
De indexeringsregelingen in de overeenkomsten zijn gebaseerd op een combinatie van de GWWindex en cao-lonen. De recente ontwikkeling van de GWW-index lijkt beperkt; cao-lonen stijgen nog steeds aanzienlijk. De verwachting is daarom dat de huidige reservering onvoldoende zal zijn tot het einde van het project, zeker omdat het grootste deel van de uitvoering en dus toekomstige kosten nog volgt. Op dit moment is vooralsnog geen maatregel benodigd gezien de positieve stand van zaken van de projectfinanciën. Dit risico is reeds meegegeven in het Uitvoerings- en kredietbesluit en we monitoren dit iedere Voortgangsrapportage.
3.4 Risico’s Het project voert regulier risicomanagement uit en beschikt over een actueel risicodossier. De belangrijkste risico’s en beheersmaatregelen zijn op dit moment de volgende. 1. Vervlechting van alle werkzaamheden op de corridor Oranje Loper geeft snel vertraging Het project Oranje Loper is een complex werk in een complexe omgeving, met een groot aantal betrokken partijen. Vertraging van het één kan grote impact hebben op een ander deel van het werk. Onder andere: coördinatie vele ON’s, ondergrond K&L anders dan voorzien, graafschade, K&L liggen anders dan op tekeningen, meer nood net of andere obstakels, BLVC niet goed werkend voor K&L-aannemers, of nutsbeheerder wenst bij nader inzien afwijkend van beoogd tracé of opgave werkzaamheden uit te voeren aan K&L, planning of fasering blijkt voor de K&L-werkzaamheden en GVB-werkzaamheden niet realistisch genoeg, onvoldoende tijd voor zetting (negatieve verdichtingsresultaten) tussen werkzaamheden in. Dit risico is al meermaals opgetreden maar is blijvend actueel.
Beheersmaatregelen op dit risico zijn een coördinatieverplichting/-overeenkomst bij één van de aannemers opleggen [uitgevoerd], één integrale uitvoeringsplanning, integrale BLVCplannen, coördinatie overleggen, werken met bonussen om aannemers uit te dagen, met elke netbeheerder planning en BLVC extra nalopen [uitgevoerd], buffer in de planning aanhouden [uitgevoerd], samenwerkingsovereenkomst per partij [uitvoering bijna afgerond]. 2. Tijdelijke verkeersbrug bij brug 117 niet tijdig werkend Tijdelijke verkeersbrug bij brug 117 is in deze periode nader uitgewerkt. Hiervoor wordt met veel partijen afgestemd en aandachtspunt hierbij is dat iedereen hetzelfde beeld heeft over de werkverdeling en coördinatie (OG, ON’s, nevenaannemers en derden). Risico's zijn er met betrekking tot aannames in de eisen over verkeersstromen en de beschikbare ruimte voor verkeer om de tijdelijke brug veilig te bereiken (rijcurve), of de nood- en hulpdiensten niet akkoord zijn met de nadere detaillering/werking. Belangrijkste aandachtspunt hierbij is de bereikbaarheid van de nood- en hulpdiensten in relatie tot de mate waarin verkeersdeelnemers (met name fietsers) zich houden aan verkeersregels. De tijdelijke verkeersbrug gaat snel (midden juli 2025) in gebruik dus vertraging hierop heeft direct impact voor de uitvoeringsplanning.
Beheersmaatregelen: afgestemd met nood- en hulpdiensten [uitgevoerd – lopend proces],
22
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
wekelijks overleg met genoemde partijen, draaiboek opstellen voor tijdens gebruik (o.a. schouwen, opschalen) [uitgevoerd], verkeerskundige maatregelen inrichten [uitgevoerd]. 3. Draagvlakvermindering omgeving Hinder in een project als de Oranje Loper is onvermijdelijk. Tijdens de werkzaamheden is er een mindere bereikbaarheid voor de bewoners, de ondernemers en de reizigers. Ook kan overlast door bijvoorbeeld geluid of trillingen ontstaan. Daarnaast is er vanuit de omgeving in West teleurstelling in verband met de geplande werkzaamheden aan brug 108 door Programma Bruggen en Kademuren (PBK) vanaf 2026. Beheersmaatregelen op dit risico zijn voldoende capaciteit in het projectteam organiseren voor communicatie en aanspreekpunten voor de omgeving, het organiseren van informatieavonden, het regelmatige schouwen van de situatie buiten met de omgeving, en het wijzen op en ondersteunen bij aanvragen van nadeelcompensatie. Daarnaast ook gedurende de uitvoering monitoren of er bijgesteld moet worden in bepaalde processen en/of in de organisatie. 4. Verborgen gebreken bij renovatie monumentale bruggen Ondanks uitgebreide inspecties vooraf van deze objecten leert de ervaring dat bij een renovatie verborgen gebreken aan het licht komen die moeten worden opgelost.
Beheersmaatregelen op dit risico zijn dat het projectbudget is gebaseerd op een ruimere dekkingsnorm (P85) om extra kosten op te vangen, de communicatieve mijlpalen (excl. TBGN’s) buffers bevatten om vertraging op de te vangen en in de communicatie het vakmanschap (en onverwachte) van brugrenovaties tonen. 5. Wijzigingen in plannen ten behoeve van bereikbaarheid, veiligheid en leefbaarheid (BLVC) Bij het opstellen van de kostenraming zijn aannames gedaan voor de kosten voor bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en communicatie (BLVC), mede door de grote tijdsdruk tot start uitvoering. Door de complexe projectomgeving en lange uitvoeringsduur van de Oranje Loper zijn tijdens de uitvoering wijzigingen in deze aannames onvermijdelijk. Ontwikkelingen/evenementen in de stad of bouwmethodiek-wijzigingen geven BLVCaanpassingen, eisen in het BLVC-kader blijken multi-interpretabel, klachten vanuit omgeving, of verkeer gedraagt zich anders dan verwacht. Dit leidt tot extra kosten voor het aanpassen of toevoegen van BLVC-maatregelen. Dit risico is al meermaals opgetreden, maar is blijvend actueel.
Beheersmaatregelen op dit risico zijn de betrokkenheid van het team handhaving, het betrekken van de Werkgroep Werk in Uitvoering (WWU) voor maatwerkoplossingen, reguliere schouwen op het werk en het toetsen van verkeersmaatregelen aan het gedrag van verkeersdeelnemers, stelpost in contracten voor toekomstige aanpassingen [uitgevoerd], schouw of veiligheidsronde houden met alle disciplines op werkbaarheid en veiligheid
23
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
werkterreinen (ontwerp vs. praktijk), indien nodig maatwerk afstemmen met omgeving, goed afstemmen met aannemers, extra capaciteit voor handhaving door Toezicht en Handhaving n de Openbare Ruimte (THOR). 6. Toekomstige indexering In de raming is een reservering getroffen op basis van een prijsstijging van 3,5% per jaar. Op dit moment lijkt dit percentage voldoende, maar toekomstige ontwikkelingen moeten gemonitord blijven. Beheersmaatregel op dit risico is dat de ontwikkeling en resterende reservering iedere Voortgangsrapportage inzichtelijk wordt gemaakt. 7. Alertheid incidenten binnen en buiten werkterrein Vanwege de drukke complexe omgeving, de vele werkterreinen, meerdere opdrachtnemers en nevenaannemers en agressie naar verkeersregelaars is het van belang om alert te zijn wat er binnen en buiten de werkterreinen gebeurt. Verschillende incidenten hebben al plaatsgevonden en de verwachting is dat nieuwe incidenten (bijvoorbeeld het raken van een huisaansluiting) niet allemaal voorkomen kunnen worden.
Beheersmaatregelen op dit risico zijn Veiligheid & Gezondheidcoördinatie bij één aannemer, veiligheidsdeskundigen inschakelen, de organisatie van een incidententeam, verschillende veiligheidsrondes en schouwen met Werkgroep Werk in Uitvoering (WWU), werkplannen op kritieke locaties extra afstemmen en afsluiten van diverse verplichte verzekeringen, waaronder de CAR (construction all risk verzekering). 8. Hergebruik hulpbruggen blijkt lastig Voor het hergebruik van zeven van de acht hulpbruggen zijn nog geen concrete gegadigde partijen gevonden ondanks diverse contacten en brede communicatie uitingen. De bruggen blijken niet passend voor kopers. Hierdoor voldoen we niet aan invulling circulariteitsgedachte/duurzaamheid gemeente. Beheersmaatregel: hulpbruggen aanbieden op de nationale Bruggenbank en aan diverse gemeentelijke partijen en projecten.
24
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
4 Maatwerk voor omgeving
Voorliggend hoofdstuk ‘maatwerk voor omgeving’ is in principe een eenmalig hoofdstuk in de Voortgangsrapportage met als doel het informeren over wat project Oranje Loper doet qua ‘bieden van maatwerk voor de omgeving (bewoners en ondernemers’ tijdens de uitvoeringswerkzaamheden
4.1 Nadeelcompensatie voor ondernemers Ondernemers kunnen aanspraak maken (via Bureau Nadeelcompensatie) op vergoeding van omzetverlies door werkzaamheden in de stad. Hier zijn voorwaarden aan verbonden. Zo geldt er een omzet drempel van 8 procent en kan er een gemiddelde korting van 20 procent worden toegepast omdat dit wordt gezien als normaal maatschappelijk risico voor een onderneming. Daarnaast speelt de voorzienbaarheid een grote rol bij het bepalen of de betreffende ondernemer in aanmerking komt voor een vergoeding, oftewel; “had de ondernemer bij vestiging rekening kunnen houden met de geplande werkzaamheden?”. In zo’n geval wordt dan geen compensatie toegekend. Bij de beoordeling van ingediende nadeelcompensatieverzoeken is het steeds maatwerk. Bij onevenredige en langdurige overlast (>2 jaar, wat veelal het geval is voor de Oranje Loper) kan de omzetdrempel worden verlaagd naar twee procent en de korting zelfs helemaal vervallen conform de regeling. Dit wordt door Bureau Nadeelcompensatie beoordeeld op basis van de informatie over de omzet ten opzichte van 3 representatieve jaren ervoor en de informatie die het project (zijnde de omgevingsmanager van het betreffende gebied) zelf deelt met de Commissie Nadeelcompensatie die de claim in behandeling heeft.
Project Oranje Loper kan dus een grote bijdrage leveren aan het oordeel van de Commissie door eerlijk en empathisch te zijn over de gevolgen van het werk voor de ondernemer. De bij de Oranje Loper betrokken omgevingsmanagers zijn dat. Daarnaast is het project in gesprek met de omgeving en Bureau Nadeelcompensatie over de datum van de voorzienbaarheid voor ondernemers. Zo gold voorheen het raadsbesluit van juni 2017 als belangrijke mijlpaal voor zich vestigende ondernemers (Raad stemt in met aanpassen reikwijdte project Raadhuisstraat-Rozengracht en stelt voorbereidingsbudget beschikbaar). Het Uitvoerings- en Kredietbesluit van 2021 is echter in 2024 vervangen voor een nieuw Uitvoeringsen kredietbesluit waarbij de reikwijdte voor Raadhuisstraat en Rozengracht gewijzigd naar herinrichting van gevel tot gevel en aanpak van de bruggen). Met het vastleggen van de nieuwe scope en planning van het project in april 2024 (vaststelling nieuw UKB door de gemeenteraad) is het te verantwoorden dat deze voorzienbaarheidsdatum in sommige gevallen op kan schuiven. Uiteraard is dit naar oordeel van de commissie en kan pas op basis van een aanvraag van een
25
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
ondernemer die zich later heeft gevestigd meer zekerheid worden gegeven over hoe om te gaan met deze voorzienbaarheid. Bijgevoegd is een actueel overzicht met daarin de actuele stand van aanvragen en toekenningen nadeelcompensatie. Nabij het kruispunt Marnixstraat/Rozengracht is er met twee ondernemers een vaststellingsovereenkomst gesloten. Kern hiervan is dat beide ondernemers vanaf midden juli 2025 voor 20 maanden gesloten zijn als gevolgd van uitvoeringswerkzaamheden aan de bouw van een nieuwe brug over de Lijnbaansgracht en hiervoor een passende financiële vergoeding krijgen. Deze vergoeding sluit aan op de Amsterdamse regeling nadeelcompensatie. Vanuit ondernemers en gemeente is op een fijne wijze samengewerkt om te komen tot genoemde vaststellingsovereenkomsten.
4.2 Overige maatregelen voor ondernemers Onderstaand een niet uitputtend overzicht van de maatregelen die we als project nemen om ondernemers verder tegemoet te komen: Middels bebording aangeven dat ondernemers/winkels bereikbaar zijn; Ophangen bouwdoeken met hierop een foto van de ondernemer; Bloembakken op straat rondom de werkterreinen gedurende de zomerperiode; Tulpenbakken op straat rondom het werkterreinen gedurende het jaarlijkse tulpenfestival; Extra (feestelijke) verlichting; Financiële bijdrage aan initiatieven van de BIZ (zoals met kerst of tussentijds); Gebiedspromotie/marketing voor de winkelstraat in samenwerking met de BIZ-en (op de Raadhuisstraat, Westermarkt, Rozengracht en de De Clercqstraat); Tijdelijke terrassen tijdens de werkzaamheden, terrassen vooruitlopend op het werk tijdelijk vergroten (goedgekeurd door DB Stadsdeel Centrum), of een extra bankje plaatsen vanuit gemeente (toegepast in Stadsdeel West); Voor de maanden dat een terras door een werkzaamheden niet kan worden gebruikt kan precario in mindering worden gebracht.
Dit kan worden georganiseerd door per ondernemer in kaart te brengen om hoeveel maanden dit gaat en Dienst Belastingen hierover te informeren; Bijdrage voor extra schoonmaken door ondernemers als er veel overlast is van stof; In overleg met Afval en grondstoffen aanvullende afspraken maken over plekken voor bedrijfsafval; Gedogen van extra uitstallingen van ondernemers (i.o.m. handhaving en met goedkeuring van bestuur); Inzet van de gebiedsconciërges van het project Oranje Loper om het gebied rond het bouwterrein schoon te houden. Hierbij vragen we op verzoek van de omgeving soms ook of we wat verder van het bouwterrein kunnen schoonmaken.
26
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Uitingen van gebiedspromotie/marketing voor de Jordaan en de De Clercqstraat in samenwerking met de BIZ
Tulpenbakken Raadhuisstraat
27
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Extra terrassen voor ondernemers
Bouwhekdoeken met ondernemers
28
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Buurtconciërges Sietze, Martin en René In overleg met Dienst Belastingen is onderzocht wat de mogelijkheden zijn om de reclamebelasting te verminderen. Helaas zijn hier geen mogelijkheden toe. Een korting toepassen kan binnen de fiscale regels niet. Het feit dat reclame van ondernemers zichtbaar is maakt dat dit belastbaar is. Het project gaat in de tweede helft van 2025 in overleg met de BIZ om te onderzoeken op welke andere manier deze kosten toch vergoed kunnen worden aan de ondernemers door bijvoorbeeld een bedrag ter hoogte van de totaalsom van de reclamebelasting van alle ondernemers over te maken aan de BIZ welke voor andere doeleinden kan worden gebruikt.
4.3 Maatregelen voor bewoners Leefbaarheid Het woonplezier van mensen die bij een bouwterrein wonen neemt af tijdens de uitvoering. Dit met name op locaties waar er sprake is van een lange uitvoeringsduur. Vaak is het een combinatie van geluid, stof, slechte bereikbaarheid, weinig parkeergelegenheid (auto’s en fiets) en overlast door passanten (vervelend gedrag van mensen wordt vaak uitvergroot door slechtere bereikbaarheid) waardoor mensen simpelweg niet meer fijn wonen. Dit is bij iedereen anders. De volgende maatregelen worden door het project getroffen (ook hierbij geldt dat dit altijd maatwerk is): De plaatsing van tijdelijke plantenbakken draagt bij aan de leefbaarheid voor de omwonenden;
29
Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte
Definitief 20 oktober 2025
Voortgangsrapportage Oranje Loper 2025-1 (januari - juni 2025)
Tijdelijke vervangende woon- of werkruimte bij extreme geluids/trillingsoverlast in specifieke gevallen (b.v. zwangerschap/geboorte); Vergoeden extra kosten van verhuizing of levering van spullen. Voorkeur de betaling rechtstreeks aan de gedupeerde. Offerte van bewoner en opdracht aan bewoner; Koptelefoons met noicecancelling tegen geluidsoverlast aansluitend bij vergunning; Aanbrengen dubbel glas (b.v. bij iemand die nachtdiensten draait en overdag slaapt); Buurtborreltje voor en door de buurt op het bouwterrein; Vergroten van vergunningsgebied om mensen in de gelegenheid te stellen toch elektrisch te laden (in specifieke situatie de Marnixgarage). In overleg met Parkeerbeleid. Dit kan niet altijd; Huur van parkeerplekken in parkeergarages (particulier en gemeentelijk) in overleg met dienst Parkeren. Huur van plekken door project. Afweging is: is het onevenredig belastend dat er geen of minder parkeerruimte is.
Bereikbaarheid OV in Centrum Geen OV (zijnde tramhalte Westermarkt voor circa 2 jaar) voor lange tijd waardoor mensen die slecht ter been zijn niet meer/slechter/niet zelfstandig hun bestemming kunnen bereiken. Wat is er al? Aanvullend Openbaar Vervoer (AOV) en diverse andere (gemeentelijke) mogelijkheden om mensen te helpen, zie (Aanvullend openbaar vervoer, vrijwilligersvervoer en vervoerspas aanvragen - Gemeente Amsterdam) De omgevingsmanagers van de Oranje Loper krijgen echter van bewoners terug dat deze voorzieningen onvoldoende werken omdat mensen o.a. lang moeten wachten voordat ze opgehaald worden, de beschikbare tijden te kort zijn, er geen vervoer op zondagen is en mensen soms minstens een week van te voren een afspraak moeten maken om transport te kunnen regelen. Dit leidt tot vergroting van de eenzaamheid van ouderen en mensen die slecht ter been zijn. Wat heeft de Oranje Loper aanvullend gedaan: Een financiële bijdrage (zijnde kortingscode) geleverd aan gebruikers van deelscooters in het gebied. Een bijdrage leveren aan deelfietsen kan niet meer omdat dit staatsteun betreft; Oranje Loper onderzoekt de mogelijkheden om in Q4 2025 een opdracht aan de Stichting Heen en Weer Amsterdam (https://heenenweeramsterdam.nl/) te verstrekken om extra ritten te faciliteren in de nabijheid van de uitvoeringswerkzaamheden in Centrum totdat de tram weer rijdt in maart 2027.
Deze stichting rijdt ouderen en anderen die slecht ter been zijn van huis naar hun bestemming en weer terug voor een bescheiden bedrag. Stadsdeel Centrum en het project kregen veel signalen binnen dat juist deze groep vereenzaamde door het wegvallen van de tram (op de as Raadhuisstraat-Rozengracht) voor een lange periode. Daarom worden er specifiek voor de Oranje Loper twee extra auto’s beschikbaar gemaakt en door de stichting extra vrijwilligers aangetrokken om de mensen van en naar hun bestemming te brengen.
30