Tijdelijke Algemene Raadscommissie Voordracht

VN2022-013775 Werk, Participatie en Inkomen

Tijdelijke Algemene Raadscommissie

TAR

Voordracht voor de Tijdelijke Algemene Raadscommissie van 19 mei 2022 Ter kennisneming Portefeuille

Armoede en Schuldhulpverlening

Agendapunt

80

Datum besluit

College van B&W 19 april 2022 Onderwerp

Kennisnemen van het jaarverslag schuldhulpverlening 2021 en de begeleidende raadsinformatiebrief De commissie wordt gevraagd

1.

Kennis te nemen van de raadsinformatiebrief voor aanbieding van het Jaarverslag schuldhulpverlening 2021 waarin tevens de motie van de leden Khan (DENK) en De Fockert (GL) wordt afgedaan, die het college vraagt om voortaan bij de jaarverslagen schuldhulpverlening de resultaten ook uit te splitsen naar stadsdeelniveau zodat de ontwikkelingen beter gevolgd kunnen worden. Met als belangrijkste punten: 1.1. Aanbieding van het jaarverslag over 2021 dat een compleet overzicht geeft van de ondersteuning van de gemeente aan Amsterdammers met schuldenproblematiek; 1.2. Een beschrijving van de belangrijkste trends, te weten een lichte daling van het aantal schuldhulptrajecten bij problematische schulden, toename van het aantal hulpvragen over beginnende geldproblemen en daling van het slagingspercentage schuldhulpverleningstrajecten; 1.3. De eerste resultaten van de aanpak Jongeren Schuldenvrije Start en de inzet op versterking van de samenwerking met schuldeisers via het programma Schuldenrust; 1.4. De wijze waarop uitvoering wordt gegeven aan deze motie - door de cijfers op stadsdeelniveau weer te geven in het Jaarverslag schuldhulpverlening 2021 (p.8 – cijfers op stadsdeelniveau); 1.5.

Beantwoording van de vraag van het raadslid Michel (CDA) om de raad nader te informeren over de hoge uitval uit de schuldhulpvraagtrajecten (p.20 en 21 – Brede en toegankelijke schuldhulpverlening, cijfers).

Wettelijke grondslag

Reglement van orde gemeenteraad en raadscommissies Amsterdam, Artikel 79 en 80. Gemeentewet, artikel 169: het college van burgemeester en wethouders en elk van zijn leden afzonderlijk zijn aan de Gemeenteraad verantwoording schuldig over het door het college gevoerde bestuur (lid 1); zij geven de raad alle inlichtingen die de raad voor de uitoefening van zijn taak nodig heeft (lid 2). Zij geven de raad mondeling of schriftelijk de door een of meer leden gevraagde inlichtingen, tenzij het verstrekken ervan in strijd is met het openbaar belang (lid 3). Bestuurlijke achtergrond

Ad 1.1. aanbieding Jaarverslag schuldhulpverlening 2021 Met bijgaande raadsinformatiebrief wordt het Jaarverslag schuldhulpverlening 2021 (bijlage 1) aan de gemeenteraad aangeboden. Dit jaarverslag geeft een compleet overzicht van de ondersteuning van de gemeente aan Amsterdammers met schuldenproblematiek. Op basis van sleutelindicatoren worden de Amsterdamse trends in kaart gebracht. Het is belangrijk om deze trends goed te volgen en afwijkingen te duiden zodat we ons gezamenlijk optimaal blijven inzitten om schulden te voorkomen, klein te houden en op te lossen. Ad 1.2. de belangrijkste trends schuldhulpverlening Amsterdam

Gegenereerd: v1.10

1

VN2022-013775 Werk, Participatie en Inkomen

Tijdelijke Algemene Raadscommissie

TAR

Voordracht voor de Tijdelijke Algemene Raadscommissie van 19 mei 2022 Ter kennisneming

Schuldhulpverlening kost vaak meerdere jaren. Daarom bevat het jaarverslag een meerjarige analyse van de cijfers en signalen uit de uitvoering. Een aantal landelijke en lokale ontwikkelingen hadden in 2021 een nadrukkelijke uitwerking op de Amsterdamse trends. De opvallendste ontwikkelingen zijn: • Landelijk daalde het aantal schuldhulptrajecten bij problematische schulden in het derde kwartaal van 2021 met 11% ten opzichte van het derde kwartaal een jaar eerder[1]. In de laatste twee maanden van het jaar was weer een lichte stijging te zien[2]. Over het geheel van 2021 is de daling landelijk 6%. In Amsterdam zien we een daling van 9% ten opzichte van 2020. Daarnaast zagen we de gemiddelde schuld stabiliseren en in 2021 zelfs aanzienlijk dalen, voor het eerst sinds lange tijd. • Hoewel het beroep op curatieve schuldhulpverlening niet toeneemt, zagen we wel dat meer mensen door de coronacrisis worstelen met financiële zorgen. Signalen daarvoor zijn de groei van het beroep op de bijzondere bijstand en de toename van het beroep op hulp van sociaal raadslieden. Er waren in 2021 veel hulpvragen over inkomen en beginnende geldproblemen. Met de gewijzigde Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) per 1 januari 2021 is vroegsignalering een wettelijke taak geworden van gemeente en vaste lastenpartners. Hierdoor is het aantal meldingen van betalingsachterstanden toegenomen.

• De verklaring voor de hoge uitval uit de schuldhulpverleningstrajecten kan veel te maken hebben met de coronamaatregelen. De beperkte mogelijkheden voor fysiek persoonlijk contact belemmerde de dienstverlening en maakt uitvalrisico’s groter. Digitale- en telefonische hulpverlening is niet voor iedereen geschikt. De uitval is in 2021 vooral gestegen in de voorfase van het opstellen van een plan van aanpak (fase 1). Mensen kwamen niet meer opdagen voor een afspraak ondanks herhaalde pogingen om contact te zoeken, of men gaf aan het zelf op te gaan lossen. Mogelijk speelt hier ook de coulance van veel schuldeisers ten tijde van corona een rol, doordat daarmee het gevoel van urgentie wegvalt. Met de buurtteamorganisaties is afgesproken dat zij de groep uitvallers in het vizier houden en op een later moment weer benaderen. [1] Divosa monitor schuldhulpverlening in coronatijd sep-okt 2021 [2] Divosa monitor schuldhulpverlening in coronatijd nov-dec 2021 Ad 1.3. Resultaten aanpak Schuldenrust en Jongeren Schuldenvrije Start (JSS) • Sinds 2021 voeren we als gemeente gestructureerd relatiebeheer met een breed scala van schuldeisers. Naast de bestaande vroegsignalering en ‘bij-voorbaat-akkoord’-afspraken met de Kredietbank Amsterdam kijken we nu breder naar het incassobeleid van schuldeisers.

Signalen, bijvoorbeeld over klantonvriendelijk incassogedrag, worden besproken en geëscaleerd. Ook kijken we als gemeente kritisch naar ons eigen incassobeleid. In 2021 traden we als eerste gemeente toe tot de Schuldeiserscoalitie en besloten we dat de gemeente zich niet meer als preferente schuldeiser zal opstellen. • In 2020 is de aanpak Jongeren Schuldenvrije Start gelanceerd. Jongeren stellen onder begeleiding een perspectiefplan op waarmee zij zich inzetten voor doelen (mijlpalen) op gebied van onder meer werk en opleiding. Door de mijlpalen uit hun plan te behalen, kunnen ze de aflosperiode op het saneringskrediet verkorten van 3 naar 2 jaar. Vanaf de start in 2020 tot en met eind december 2021 zijn 1.263 jongeren gesproken via het jongerenpunt, waarvan er 254 instroomden in de aanpak. De rest kon met een beperktere interventie worden geholpen. Er zijn tot dusver in totaal 141 jongeren aangemeld voor sanering bij de Kredietbank en van 77 jongeren is de aanvraag al toegekend. Inmiddels zijn 63 jongeren gestart met de mijlpalen van hun perspectiefplan. De tweede tussenrapportage van Jongeren Schuldenvrije Start over 2021 is als bijlage bij het jaarverslag bijgevoegd.

Gegenereerd: v1.10

2

VN2022-013775 Werk, Participatie en Inkomen

Tijdelijke Algemene Raadscommissie

TAR

Voordracht voor de Tijdelijke Algemene Raadscommissie van 19 mei 2022 Ter kennisneming

Ad 1.4. Uitvoering motie 398 van raadslid Khan (DENK) en De Fockert (GL) In de raadsvergadering van 27 mei 2021 heeft de raad bij de behandeling van het Jaarverslag schuldhulpverlening 2020 motie 398 van raadslid Khan (Denk) en De Fockert (GL) aangenomen. Daarin wordt het college gevraagd om voortaan bij de jaarverslagen de resultaten ook uit te splitsen naar stadsdeelniveau zodat de ontwikkelingen beter gevolgd kunnen worden. Het college geeft hier uitvoering aan door de cijfers op stadsdeelniveau weer te geven in het Jaarverslag schuldhulpverlening 2021 (p.8 en 9 – cijfers op stadsdeelniveau). Hiermee kunnen we de ontwikkelingen in de stadsdelen volgen. Deze informatie is te gebruiken om in te kunnen spelen op de behoeften van kwetsbare Amsterdammers. Ad 1.5. Toezegging aan raadslid Michel (CDA) om te informeren over hoge uitval uit de schuldhulpvraagtrajecten Via het jaarverslag wordt ook teruggekomen op de toezegging van wethouder Kukenheim op de vraag van raadslid Michel (CDA) in de commissievergadering ZJS van 3 februari 2022, om de raad nader te informeren over de hoge uitval uit de schuldhulpvraagtrajecten (Jaarverslag schuldhulpverlening 2021 p.20 en 21 – Brede en toegankelijke schuldhulpverlening, cijfers). (zie inhoudelijk ook onder ad 1.2.). Reden bespreking

n.v.t. Uitkomsten extern advies

n.v.t. Geheimhouding

n.v.t. Uitgenodigde andere raadscommissies

n.v.t.

Wordt hiermee een toezegging of motie afgedaan?

• ter aandeling van motie 398 (27 mei 2021) van de leden Khan (DENK) en De Fockert (GL) inzake voortaan bij de jaarverslagen schuldhulpverlening de resultaten ook uit te splitsen naar stadsdeelniveau zodat de ontwikkelingen beter gevolgd kunnen worden; • ter aandeling van de toezegging TA2022-000161 uit de commissievergadering ZJS van 3 februari 2022 om de raad nader te informeren over de hoge uitval uit de schuldhulpvraagtrajecten.

Welke stukken treft u aan?

Gegenereerd: v1.10

3

VN2022-013775 Werk, Participatie en Inkomen

Tijdelijke Algemene Raadscommissie

TAR

Voordracht voor de Tijdelijke Algemene Raadscommissie van 19 mei 2022 Ter kennisneming

Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2022-046208

0. Raadsbrief Jaarverslag schuldhulpverlening 2021.pdf (pdf)

AD2022-046211

Bijlage 1. Jaarverslag schuldhulpverlening 2021.pdf (pdf)

AD2022-046210

Bijlage 2. Actieplan jongeren & geld.pdf (pdf)

AD2022-046189

Tijdelijke Algemene Raadscommissie Voordracht (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Behandelend ambtenaar of indienend raadslid (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

WPI – Inkomen – Stephanie Bauchant, s.bauchant@amsterdam.nl 06 13.037.290

Gegenereerd: v1.10

4