TG 138742 Begrotingswijziging Gemeente Amsterdam 2023
Tekst van het document
Begrotingswijziging 2023
Colofon
Dit is een publicatie van de Gemeente Amsterdam Postbus 202, 1000 AE Amsterdam www.amsterdam.nl Vormgeving: OBT, Den Haag Fotografie: Fotobank Amsterdam Datum: 4 november 2022 Begrotingswijziging 2023
2
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave 1.1
Inleiding
4
1.2 Coalitieakkoord
5
1.3 Doelenraming
16
Bijlage 1 Programma's
17
Bijlage 2 Doelenraming
43
Begrotingswijziging 2023
3
H 1.1
1.1 Inleiding Deze begrotingswijziging is geen regulier planning & control-document, zoals een begroting of najaarsnota. Het is allereerst een aanvullende gelegenheid om coalitie akkoordmiddelen te alloceren aan de beleidsprogramma’s, en zo verder uitvoering te geven aan het coalitieakkoord. Deze begrotingswijziging stelt de raad vast. Daarnaast presenteren we ter kennisname de doelenraming, waarin zichtbaar is hoe de middelen in de begroting gekoppeld zijn aan de doelen uit de doelenboom.
Paragraaf 1.2 geeft een overzicht van de inzet van de coalitieakkoordmiddelen in de beleidsprogramma’s in deze begrotingswijziging. Daarnaast is een totaalbeeld opgenomen van de ontwikkelingen met betrekking tot de intensiveringen in de Begroting 2023 en deze begrotingswijziging. In bijlage 1 maken we inzichtelijk wat de ontwikkelingen in de baten en lasten en reserves zijn ten opzichte van de laatst vastgestelde begroting (Begroting 2023).
Doelenraming Deze extra begrotingswijziging is een actualisatie van de laatst vastgestelde begroting (Begroting 2023).
Coalitieakkoord Op 22 september 2023 publiceerden we de Begroting 2023. De basis van de besluit vorming in de Begroting 2023 is de financiële verwerking van het coalitieakkoord. De intensiveringen uit het coalitieakkoord zijn in de begroting beschikbaar gesteld aan de programma’s voor zover volledig duidelijk was hoe deze middelen ingezet worden. Dit was echter niet voor alle coalitieakkoordmiddelen het geval. Om niet tot de voorjaarsnota te hoeven wachten, biedt deze begrotingswijziging een aanvullende gelegenheid om coalitieakkoordmiddelen te alloceren aan de beleids programma’s, en zo verder uitvoering te geven aan het coalitieakkoord.
Begrotingswijziging 2023
In de begroting is normaliter ter kennisname de ‘doelenraming’ als bijlage opgenomen. Binnen de kaders die de raad geeft, te weten de vaststelling van de begroting op programmaonderdeelniveau, stelt het college de doelenraming vast. Dit betreft het sturingsniveau van het college. De raad ontvangt deze doelenraming ter kennisname. De doelenraming laat zien hoe de middelen in de begroting gekoppeld zijn aan de doelen uit de doelenboom. Aan de doelenboom is een verbeterslag doorgevoerd, waaraan nog tot in de zomer is gewerkt. Doordat de verbeterde doelenboom daarna in de begroting zelf is vastgesteld, konden niet tegelijkertijd de middelen aan de doelen en activiteiten uit de doelenboom worden gekoppeld. Paragraaf 1.3 geeft een korte toelichting op de doelenraming. In bijlage 2 is de doelenraming, met programma’s, programmaonderdelen, doelen en activiteiten en de gekoppelde middelen opgenomen.
4
H 1.2
1.2 Coalitieakkoord Hieronder is een overzichtstabel gegeven van de bedragen die gemoeid zijn met de intensiveringen die in deze begrotingswijziging aan de beleidsprogramma’s worden gealloceerd. Daarna volgt een toelichting op de inzet van die middelen. De tabel is opgebouwd in de oude programma-indeling, omdat de financiële tabel van het coalitieakkoord nog opgesteld is in die structuur. Omdat niet op voorhand voor alle regels duidelijk is in welk programma ze zullen landen in de nieuwe begrotings structuur, is een vertaling naar die nieuwe structuur niet te maken. De oude indeling is daarom nog altijd het uitgangspunt van de tabel. Voor de intensiveringen die we nu doorverdelen is wel aangegeven in welk programma ze in de nieuwe indeling landen. Een deel van deze intensiveringen was in het coalitieakkoord al verdeeld over de jaren, een deel was nog ‘meerjarig incidenteel’ – en had dus nog geen bestedingsritme. In tabel 1.1 is weergegeven hoeveel coalitiemiddelen na de Begroting 2023 per regel beschikbaar waren (links), welke in deze begrotingswijziging worden overgeheveld naar de programma’s (midden), en hoeveel na de begrotingswijziging nog resteert (rechts). Dit is inzichtelijk gemaakt per jaar, en voor de meerjarig incidentele middelen. Voor sommige regels uit de financiële tabel van het coalitieakkoord is meer dan één toelichting opgenomen.
Bij die gevallen staat een tabel met de bedragen van de verschillende intensiveringen. Tabel 1.4 aan het einde van paragraaf 1.2 geeft een overzicht van de coalitiemiddelen uit het coalitieakkoord, de intensiveringen die zijn overgeheveld in de Begroting 2023 en in deze begrotingswijziging, en de coalitiemiddelen die daarna resteren.
Begrotingswijziging 2023
5
H 1.2
Tabel 1.1 Intensiveringen Begrotingswijziging 2023 Programma (nieuw)
(bedragen x € miljoen) Resterende coalitiemiddelen na Begroting 2023 2023
2024
2025
2026
Coalitiemiddelen doorverdeeld in Begrotingswijziging 2023
Meerjarig incidenteel
2023
2024
2025
2026
Resterende coalitiemiddelen na Begrotingswijziging 2023 2023
2024
2025
2026
Meerjarig incidenteel
1.Veiligheid (incl. masterplannen) 1.1 Veiligheid
8
7,0
7,0
7,0
5,3
6,9
6,8
6,8
5,1
0,1
0,2
0,2
0,2
1.2 Handhaving
8
2,0
2,0
2,0
1,5
2,0
2,0
2,0
1,5
0,0
0,0
0,0
0,0
1.4 Masterplannen Nieuw-West en Zuidoost, Aanpak Noord*
B
9,9
3,0
3,0
3,0
1,3
1,3
1,0
1,0
60,0
41,1
5.Onderwijs 5.1 Lerarenagenda, kansenaanpak en PIEK-aanpak
5
5.10 Huiswerkbegeleiding / intensieve bijles (HDT)
5
1,3
1,3
6.Sport
4
3,0
3,0
3,0
2,3
0,5
7
5,0
5,0
5,0
5,0
5,0
5,0
5,0
6
3,0
3,0
3,0
2,3
3,0
3,0
1
3,0
3,0
3,0
2,3
5,0
3,0
0,0
0,0
1,0
0,0 2,5
3,0
3,0
2,3
5,0
0,0
0,0
0,0
0,0
3,0
2,3
0,0
0,0
0,0
0,0
3,0
3,0
2,3
0,0
0,0
0,0
0,0
0,5
0,5
0,5
7. Werk, inkomen en participatie Verhoging inkomensgrens naar 130%** 8.Volksgezondheid, jeugd en zorg 8.2 Zorgpreventie 9.Duurzaamheid en ruimtelijke ordening 9.1 Energietransitie en aardgasvrij
8,0
6,0
9.3 Inhaalslag verduurzaming organisatie (o.a. vastgoed)
B
20,0
4,0
9.4 Isolatieoffensief
1
32,0
8,5
14,5
9.7 Congestie
1
4,0
1,0
3,0
9.9 Voedselstrategie
2
4,0
0,8
3,2
23,5
11.Wonen en groen 11.3 Groen
2
2,0
2,0
2,0
1,5
2,0
11.6 Reiniging
2
1,0
1,0
1,0
0,5
1,0
12.1 Digitale stad
B
2,0
2,0
2,0
1,5
12.3 Woo/Wob
B
2,0
2,0
1,5
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
1,0
1,0
0,5
0,0
0,0
0,0
0,0
12. Moderne open overheid 2,0 16,0
2,0
2,0
1,5
10,0
6,0
* H et totaalbedrag van € 18,9 miljoen is exclusief de verwachte dekking van € 3 miljoen vanuit Rijksbijdrage. Deze € 3 miljoen wordt verwerkt in de Voorjaarsnota 2023. ** Betreft geen intensivering uit het coalitieakkoord, maar een uitwerking van bij Begroting 2023 genomen collegebesluit.
Begrotingswijziging 2023
6
H 1.2
1.1 Veiligheid
Erotisch centrum De Aanpak Binnenstad richt zich op het leefbaar maken van de Wallen, onder andere door de aanpak van overcrowding. Onderdeel van de aanpak is het verminderen van het aantal ramen, wat alleen kan met de realisatie van werkplekken elders in de stad: een erotisch centrum.
Tabel 1.2 Intensiveringen Veiligheid (bedragen x € miljoen) Programmaonderdeel/ begrotingsdoel
2023
2024
2025
2026
Programma SISG
1,4
1,2
1,2
0,9
Erotisch centrum
0,3
0,3
0,3
0,2
Buurtrechtbank
0,1
0,1
0,1
0,1
Weerbaar Amsterdam (Drugscriminaliteit)
1,3
1,1
1,1
0,8
Weerbaar Amsterdam (Ondermijningsbrigade)
0,4
0,4
0,4
0,3
Door het realiseren van een erotisch centrum kan de positie van de sekswerker verbeterd worden (goede werkomstandigheden in het centrum en vergunde werkplekken voor meer soorten sekswerkers), kan de drukte op de Wallen worden teruggedrongen (sluiten ramen) en kan ondermijning worden tegengegaan (strenge selectie marktpartijen).
Weerbaar Amsterdam (Bibob)
0,6
0,5
0,5
0,4
Buurtrechtbank
Top600 en 400
1,5
2,0
2,0
1,5
Intensivering beleidskader en knelpunten huidig beleidskader horeca en terrassen
0,9
0,8
0,8
0,6
Vergunningplicht uitbreiding
0,3
0,3
0,3
0,2
Bewustwording drugsgebruik
0,1
0,1
0,1
0,1
Totaal
6,9
6,8
6,8
5,1
De Buurtrechter is sinds 2020 in de buurt Venserpolder in stadsdeel Zuidoost aanwezig. Sinds november 2021 met een eigen locatie: de buurtrechtbank aan de Albert Camus laan. Daar vinden elke week zittingen en oplossingsgerichte gesprekken plaats. Het gaat nu nog om incassozittingen, zittingen met lichte strafzaken en leerplichtzaken, maar in de toekomst mogelijk ook om familiezaken. Hoewel de evaluatie pas in de zomer van 2023 zal plaatsvinden, stemmen de eerste ervaringen al positief. De ambitie van de buurtrechter is om zowel binnen als buiten de zittingzaal bij te dragen aan positieve ontwikkelingen in de wijk, in samenwerking met de buurt. Met de coalitiemiddelen wordt de buurtrechtbank in Venserpolder voortgezet, wordt de verbinding tussen de buurtrechtbank en de buurt verder bevorderd en wordt uitbreiding naar andere buurten in de stad onderzocht.
Programma tegen Seksuele Intimidatie en Seksueel Geweld (SISG) In 2020 is het programma tegen Seksuele Intimidatie en Seksueel Geweld (SISG) gestart, omdat het college van burgemeester en wethouders zorgen had dat veel meiden en jonge vrouwen in Amsterdam te maken hebben met seksueel grens overschrijdend gedrag, seksuele intimidatie en seksueel geweld. Het programma SISG is een veelomvattende aanpak om seksuele intimidatie en seksueel geweld in de stad tegen te gaan, zowel offline als online. Het programma heeft als doel om seksuele intimidatie en seksueel geweld beter te voorkomen en te bestrijden, slachtoffers effectiever te helpen, meer inzicht te krijgen in de problematiek en Amsterdammers bewuster te maken van het probleem en de hulpmogelijkheden. De problematiek is complex en voor de aanpak ervan is zodoende een lange adem nodig. Met de toegekende middelen in deze coalitieperiode kan de ingeslagen weg voor het tegengaan van seksuele intimidatie en seksueel geweld in de stad worden voortgezet en uitgebreid.
Begrotingswijziging 2023
Weerbaar Amsterdam (Drugscriminaliteit) Met de coalitiemiddelen wordt het programma Weerbaar Amsterdam - Drugs criminaliteit uitgevoerd, dat zich richt op het verminderen van de sociale ontwrichting van buurten en (kwetsbare jonge) mensen door drugshandel, en op het weerbaarder maken van wijken en jongeren tegen de aantrekkingskracht van drugs. Vanuit het programma worden activiteiten ontwikkeld die (duurzaam) bijdragen aan het versterken van de weerbaarheid van de buurten Venserpolder (Zuidoost) en de Wildemanbuurt (Nieuw-West) tegen de sociale ontwrichting als gevolg van drugs handel. Ook worden de ontwrichtende effecten van drugshandel op het leven van (jonge) mensen aangepakt. Het doel van de maatregelen is om met een combinatie van straf en zorg crimineel gedrag te stoppen en om personen die crimineel gedrag vertonen of dreigen af te glijden in de criminaliteit een ander perspectief te laten 7
H 1.2
kiezen. Door onderzoek en op basis van casuïstiek wordt inzicht verworven in de aard van carrières in de drugscriminaliteit. Met de kennis die hiermee wordt opgedaan worden interventies toegepast en ontwikkeld.
Weerbaar Amsterdam (Bibob / ondermijningsbrigade) We pakken ondermijning aan en maken de stad weerbaarder door ons bestuurlijke instrumentarium te versterken en door onze activiteiten gericht uit te breiden. We verstevigen onze kennis van financieel economische criminaliteit om complexe malafide constructies te kunnen doorzien en te weren. We trainen gemeente medewerkers zodat we bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Bibob)-dossiers beter en eenduidiger screenen en breiden dit proces uit naar meer branches, subsidies en aanbestedingen. We werken intensief samen met partners in het bestrijden van ondergronds bankieren en witwassen in vastgoed. Door de inzet van de Ondermijningsbrigade controleert de gemeente bedrijven, samen met partners. Hierdoor wordt actief geacteerd op signalen en toezicht gehouden op naleving van wet- en regelgeving.
Top600 en 400 In de Top600 en Top400 voeren regisseurs regie op personen die ernstige delicten plegen en die complexe problemen hebben op het snijvlak van veiligheid, zorg en sociaal domein. Dit doen zij met drie doelstellingen: 1) verminderen van recidive, 2) verbeteren van toekomstperspectief en 3) voorkomen instroom broertjes en zusjes. Er wordt ook ingezet op het uit de (drugs)criminaliteit halen van jongeren en voorkomen dat ze in de drugscriminaliteit komen, het voorkomen van het gebruik van wapens en het helpen van jongeren waarbij sprake is van wapenproblematiek. V(S)O- en MBO-scholen waar sprake is van schoolveiligheidsproblematiek worden ondersteund door Top400-regisseurs. De coalitiemiddelen worden ingezet om de aanpak Top600 en Top400 voort te zetten. De afgelopen jaren was de aanpak voor een deel meerjarig incidenteel gefinancierd en die middelen vallen weg per 2023. Wegvallen van regiecapaciteit zou betekenen dat er minder personen in de Top600 en Top400 in regie worden genomen, wat leidt tot meer recidive en veiligheidsrisico’s (gezien de drugs-, wapen- en geweldsdelicten die deze personen plegen) in de stad. Daarnaast vallen dan ook de korte lijnen naar deze organisaties weg en de samen met hen in jaren opgebouwde expertise over deze complexe doelgroep jeugd en (jong)volwassenen.
Begrotingswijziging 2023
Intensivering beleidskader horeca en terrassen Het concept Beleidskader voor horeca en terrassen omvat een nieuwe vergunnings plicht en verschillende nieuwe meldingsplichten en ontheffingsmogelijkheden. Dit betekent een uitbreiding van de vergunningverlenings-, toezicht- en handhavings(VTH-) taken die door stadsdelen worden uitgevoerd. Zorgvuldige en tijdige afhandeling van aanvragen, meldingen en ontheffingen en integraal risicogestuurd toezicht daarop staan daarbij centraal. Jaarlijks wordt de inzet op deze VTH-taken geëvalueerd in het Jaarverslag VTH Fysieke Leefomgeving.
Vergunningplicht uitbreiding De burgemeester heeft de bevoegdheid om bedrijfsmatige activiteiten in een gebied, straat, gebouw of branche aan te wijzen als vergunningplichtige activiteiten indien er sprake is van ondermijning, aantasting van het woon- en leefklimaat of openbare ordeverstoring. Momenteel gelden er vergunningplichten op de Hoogstraten, spy shops en autoverhuurbedrijven. Om uitvoering te kunnen geven aan deze bevoegd heden en waar nodig uit te breiden naar andere branches en gebieden moeten de VTH-taken gecontinueerd worden. De uitvoering van deze VTH-taken vindt plaats door de afdelingen Vergunningverlening, toezicht en handhaving van de stadsdelen. Zorgvuldige en tijdige afhandeling van de aanvragen en toezicht en handhaving op deze vergunning staan hierbij centraal. Jaarlijks wordt de inzet op deze VTH-taken geëvalueerd in het Jaarverslag VTH Fysieke Leefomgeving.
Bewustwording drugsgebruik De coalitiemiddelen worden gebruikt om de recreatieve drugsgebruiker bewuster te maken van de maatschappelijke gevolgen, ofwel de ‘schaduwkant’, van hun drugs gebruik en drugsaankoop. Op basis van onderzoek, ervaringen en expertises wordt op een zo efficiënt en effectief mogelijke manier een dialoog op gang gebracht en gehouden over de maatschappelijke gevolgen van drugsgebruik.
1.2 Handhaving Amsterdam is een veilige en leefbare stad voor bewoners en bezoekers. Daar dragen we aan bij door toezicht te houden en de overlast en leefbaarheid in de stad te handhaven. Dit doen we door onze operationele inzet van handhaving en toezicht in de openbare ruimte, op het water en in het openbaar vervoer. Concreet gaat het hier om circa 20 fte in handhavende en ondersteunende functies. Het actieplan handhaving openbare ruimte bevat de stedelijke en lokale prioriteiten. De opgave in het gebied bepaalt op welke prioriteiten de collega’s worden ingezet en daarover vindt steeds afstemming plaats met het lokale bestuur. 8
H 1.2
1.4 Masterplannen Nieuw-West en Zuidoost, Aanpak Noord Tabel 1.3 Intensiveringen Masterplannen (bedragen x € miljoen) Programmaonderdeel/ begrotingsdoel
2022
2023
2024
2025
2026
3,0
3,0
3,0
3,0
B.5 Bestuur en organisatie / Overhead Kosten programmaorganisaties B.3 Bestuur en organisatie / Democratisering Middelen masterplan Zuidoost
3,7
Middelen masterplan Nieuw West
2,2
Midddelen aanpak Noord
1,0
Totaal maatregelenbudgetten
6,9
Totaal voorstel intensivering
9,9
5.10 Huiswerkbegeleiding / intensieve bijles (HDT) We zetten in op intensieve bijles daar waar de behoefte het grootst is, op scholen waar complexe problematiek is en er weinig tijd is voor de individuele leerlingen. Hiervoor subsidiëren wij de begeleiding bij intensieve vormen van rekenlessen op basis van High Dosing Tutoring (HDT). De pilot wordt uitgevoerd door stichting The Bridge is dit jaar met groot succes afgerond op scholen. Wij gaan komend jaar op zoek naar een toekomstbestendige vormgeving van intensieve bijlessen. Scholen willen zelf graag onderwijsassistenten trainen om intensieve bijles te geven aan kinderen. De gemeente onderzoekt nu de mogelijkheden om in deze behoefte van trainingen te voorzien om intensieve bijles duurzaam te verankeren daar waar nodig.
6. Sport 3,0
3,0
3,0
Daarnaast stellen we werkbudget beschikbaar. Dit moet gezien worden als opstart-/ vliegwielgeld om enerzijds meer geld te genereren en anderzijds inhoudelijke door braken te bekostigen. We investeren daarbij onder andere in inclusie en bewoners participatie; in sociale projecten die impact hebben, maar waarvan de financiering stopt omdat de ontwikkelbuurtgelden zijn gestopt; en in veiligheid – bijvoorbeeld door extra inzet van jongerenwerkers, wijkactieteams en hotspotaanpakken.
De intensivering coalitiemiddelen sport van totaal € 3 miljoen voor 2023 wordt voor € 0,5 miljoen ingezet op de subsidieregeling sportevenementen Amsterdam. De € 0,5 miljoen maakt deel uit van een totaal subsidieplafond voor sportevenementen van € 1.150.000 waar het college op 27 september 2022 mee heeft ingestemd. Deze subsidie biedt evenementenorganisaties de financiering voor het behalen van doelstellingen die passen bij de in het coalitieakkoord opgenomen ambities om: • minimaal 1 groot toonaangevend (internationaal) sportevenement per jaar te organiseren, hierin werken we samen met (gemeenten in) de provincie en het bedrijfsleven; • een topsportomgeving te bieden die de breedtesport inspireert, Amsterdams talent de kans biedt het beste uit zichzelf naar boven te halen en de stad hiermee op de wereldkaart zet; • kinderen te stimuleren om te gaan sporten door ze te laten inspireren door topsporters.
5.1 Lerarenagenda, kansenaanpak en PIEK-aanpak
Programma 7
Professionaliseren, innoveren, excelleren en kansen bieden, dat is waar de PIEK-aanpak voor staat. Hieronder vallen onder andere de familiescholen, de brede brugklasbonus en de inzet op de integrale kindcentra. De komende jaren zetten we deze aanpak voort. Via verschillende subsidieregelingen stellen we scholen in staat om te werken aan bovenstaande doelstellingen.
Dit betreft geen intensivering uit het coalitieakkoord. Het is de uitwerking van het collegebesluit uit de Begroting 2023 om de inkomensgrens voor alle regelingen voor lage inkomens te verhogen van 120 naar 130% van het wettelijk sociaal minimum. Dit doen we vanaf 2023, en structureel.
Vooruitlopend op besluitvorming over de integrale plannen voor de aanpak Noord en de Masterplannen Nieuw-West en Zuidoost in 2023 maken we middelen vrij voor de kosten van de programmaorganisaties, te weten € 1 miljoen per jaar per gebied voor de komende 4 jaar. Daarmee kunnen de programmaorganisaties worden opgetuigd, van start gaan en/of doorgaan vanaf 1 januari – en is ook de continuïteit geborgd.
Begrotingswijziging 2023
9
H 1.2
8.2 Zorgpreventie Er is sprake van het terugdraaien van een besparing. In het tussentijds coalitieakkoord Samen sterker uit de crisis uit 2020 is op preventie tegen ongelijkheid gezondheid (o.a. eenzaamheid, gezondheidsvaardigheden) in 2023 en verder een bedrag van jaarlijks € 3 miljoen bespaard. De besparingen leidden bij de stadsdelen tot bezuinigingen in de sociale basis ter voorkoming van onder andere eenzaamheid, en bij de GGD op thema’s die bijdragen aan het terugdringen van gezondheidsachterstanden als mentale gezondheid, Gezonde & Kansrijke Start, tabaksontmoedigingsbeleid en seksuele gezondheid. In het coalitieakkoord is deze bezuiniging teruggedraaid. Hierdoor kunnen we met deze middelen blijven werken aan eerlijke kansen op gezondheid en welzijn voor groepen in kwetsbare omstandigheden.
9.1 Energietransitie en aardgasvrij Amsterdam gaat door met het terugdringen van de CO2-uitstoot door uitvoering van de aardgasvrijtransitie en de maatregelen uit de routekaart Klimaatneutraal. We onderzoeken mogelijkheden voor nieuwe duurzame warmtebronnen en benutten het windpotentieel in Amsterdam. Dit omvat onder andere het aardgasvrij maken van wijken, buurtgerichte begeleiding van warmtetransitie, onderzoek naar energie bronnen als aqua- en geothermie, de aanpak om het potentieel aan windenergie en het stimuleren van de samenwerking in het Noordzee Kanaalgebied en de haven op het gebied van energietransitie (zoals waterstof).
9.3 Inhaalslag verduurzaming organisatie (o.a. vastgoed) De intensivering in deze begrotingswijziging voorziet in een deel van de besteding van de € 20 miljoen intensiveringsmiddelen bestemd voor het verduurzamen en klimaat adaptief maken van ons vastgoed en wagenpark. Het volledige bestedingsplan volgt bij de voorjaarsnota. In dit plan wordt voorgesteld in totaal € 5,5 miljoen te besteden aan het vervangen van verlichting in onze panden naar led-lampen (ca 24.000 stuks), en het optimaliseren van de klimaatinstallaties zodat we deze slimmer in kunnen zetten en daarmee energie kunnen besparen. Beoogd resultaat is 57% minder elektriciteits verbruik en 10-30% minder gasverbruik. Het deelbudget wordt zodoende besteed aan inkoop van materialen, diensten en data-analyse. Daarnaast wordt dit budget besteed aan advisering van directies op het behalen van hun doelen, uit te voeren door de Begrotingswijziging 2023
Green Office. Green Office is het gemeentelijke team dat adviseert en monitort op het behalen van duurzaamheidsdoelstellingen van de gemeentelijke organisatie.
9.4 Isolatieoffensief In het coalitieakkoord is aangekondigd dat het college een grootschalig isolatie offensief gaat lanceren gericht op het versnellen van de verduurzaming en verbetering van woningen. Voor het lanceren van dit offensief wordt € 8,5 miljoen gereserveerd. De € 8,5 miljoen dient als vliegwiel om eigenaren te faciliteren zelf investeringen te doen. Dit vliegwiel wordt geïnitieerd aan de hand van een vve-aanpak, lenings mogelijkheid van de gemeente, aanpak particuliere verhuurders en betere samen werking met corporaties. Ook wordt er gewerkt aan onderzoek en participatie om in 2023 een voorstel voor een gerichte besteding van de overige middelen te doen.
9.7 Congestie De congestie van het elektriciteitsnetwerk raakt veel verschillende beleidsterreinen. Economische groei, verduurzaming, woningbouw en ontwikkeling van maatschap pelijke voorzieningen wordt allemaal geremd of geblokkeerd door de problematiek. We werken daarom breed samen om zo snel mogelijk het probleem beheersbaar te maken. Amsterdam doet hierbij meer dan haar wettelijke taak. De middelen worden besteed aan ambtelijke inzet en studies naar oplossingen. Het beheersbaar maken gaat via de volgende lijnen: 1. Versneld uitbreiden van het elektriciteitsnetwerk. 2. Tijdelijk beschikbaar stellen van meer vermogen. 3. Het reduceren van de vraag naar vermogen. 4. Het creëren van de juiste randvoorwaarden op het gebied van wet- en regelgeving en stimuleren van partijen om een bijdrage te leveren aan het oplossen van de problematiek.
9.9 Voedselstrategie Doel van de Voedselstrategie sinds 2019 is een actieve bijdrage te leveren aan de voedseltransitie naar een gezond, sociaal en duurzaam voedselsysteem. Langs zes actielijnen geven we richting aan ambities, doelen en acties: sociale functie, afval & voedselverspilling, gezonde voedselomgeving, regionale productie en distributie, ondernemerschap, dierenwelzijn/eiwittransitie. Per actielijn worden, veelal afgeleid 10
H 1.2
van of in samenspraak met netwerkpartners, concrete streefwaardes geformuleerd: reductie voedselverspilling 50% in 2030, verandering in ons eiwitdieet (dierlijk – plantaardig) van 60/40 naar 40/60 in 2030 en een reductie van eiwitconsumptie met 15%, verhoging van de consumptie van regionaal voedsel (uit korte keten en stadslandbouw) naar 25% in 2030..
11.3 Groengelden Er komt meer groen met meer waarde voor mens en dier. Groen is functioneel, aantrekkelijk, veilig en draagt bij aan sociaal welzijn, gezondheid, stadsnatuur en klimaatadaptatie. Met de intensiveringsmiddelen voor Groen (€ 7,5 miljoen voor 2023 tot en met 2026) geven we financiële ondersteuning aan groene (her)inrichtingsprojecten (zoals vijf projecten in het kader van de uitvoering van het Bosplan), programma’s (bijvoorbeeld Klimaatadaptatie) en subsidieregelingen (Groen in de Buurt) die zorgen voor een vliegwieleffect waardoor de ambities uit het Amsterdams akkoord en de Groenvisie versneld behaald kunnen worden. Hiermee dragen we bij aan de uitvoering van twee activiteiten van dit programma: “Wij werken aan een groene, klimaatadaptieve en biodiverse stad” en “Wij faciliteren medebeheer en bevorderen aantrekkelijk groen voor mens en dier”. De bijbehorende indicatoren en streefwaarden, onder andere het aantal vierkante meters groen dat ecologisch omgevormd wordt, zijn nog in ontwikkeling.
11.6 Reiniging De aanpak voor een schone stad richt zich op de lijnen: Basis op orde (opruimen, ophalen en verwerken), maar ook het voorkomen van afval (preventie en circulariteit), het informeren en faciliteren van bewoners en ondernemers, en zeker ook toezicht en handhaving (beboeten). Naast onze bestaande inspanningen zetten we de coalitie middelen voor reiniging in daar waar dit het meeste rendement oplevert voor een schone stad. Gezien de opgave die we zien in de stad richten we de inzet met name op grof afval, karton, aanbiedgedrag en regels voor reinigingsrecht en bedrijfsafval en de gebiedsgerichte aanpak van zwerfaval. Twee plannen zijn al concreet in de Begroting 2023 uitgewerkt: buurtconciërges en het ophalen van grof afval in dicht bebouwde gebieden. De overige plannen voor 2023 liggen hierbij voor.
Begrotingswijziging 2023
Deze plannen richten zich op de doelen van programma 2.3 (schone en restafvalvrije stad) en bestaan uit vijf onderdelen: 1. Kartonaanpak: extra tijdelijke bovengrondse containers en binnenwerk OPKcontainers verbeteren op stremmingen 2. Lokale recyclepunten en Campagne 3. Meer afvalbakken (en vervanging) 4. Extra inzameling van afval rondom drukke plekken Centrum in de avonduren. 5. Voorbereiding burgerberaad
12.1 Digitale stad Amsterdam heeft zich er de afgelopen jaren sterk voor ingezet dat technologie op een verantwoorde manier gebruikt wordt. De digitale rechten van de Amsterdammer worden daardoor beter geborgd. We zien daarnaast dat er op verschillende maat schappelijke domeinen voor de Amsterdammer weinig overzicht is, de afhankelijkheid van sommige techbedrijven groot is en dat veel informatie ontbreekt. Daarom willen we meer regie pakken op de platforms door gebruik te maken van de technologie die er is. Hiertoe geven wij samen met de stad vorm aan een overzichtelijke, veilige en inclusieve digitale publieke ruimte. We voorkomen daarmee dat we als bewoners, ondernemers en gemeente afhankelijk worden van de kanalen die door een beperkt aantal partijen gedomineerd worden en zorgen voor een democratisch ontworpen platform. In 2023 worden de coalitiemiddelen besteed aan: • Ontwikkelen van beleid op het gebied van controle op algoritmen, digitale veiligheid, datastrategie etc. • Ontwikkelen van de Werkagenda Digitale Stad samen met de stad (ontwerpproces). • Lopende activiteiten zoals wijzer.amsterdam, Amsterdam app, digitale identiteit. • Technologie inkopen/gebruiken om tot een digitale publieke ruimte te komen.
• Ontwikkelen van nieuwe samenwerkingen/partnerships in het kader van de nieuwe Werkagenda Digitale Stad met onder andere kennisinstellingen waar vaak een gelijke inzet wordt gevraagd vanuit zowel de gemeente als de organisatie waar we mee samenwerken.
11
H 1.2
12.3 Woo/Wob Wij houden ons aan de kaders en regels van de Wet open overheid. Daarom investeren we in een nieuwe organisatie en aanpak, extra capaciteit en verbeterde ICT-onder steuning. Dit doen we om eind 2023 tenminste 80% van de Woo-verzoeken binnen de wettelijke termijn af te handelen en te voldoen aan de verplichtingen ten aanzien van het actief (uit eigen beweging) openbaar maken van informatie. De aanpak van deze versnelling wordt voor het eind van het jaar nader uitgewerkt in een programmaplan. Een randvoorwaarde daarbij is dat de informatiehuishouding op orde wordt gebracht.
Begrotingswijziging 2023
12
H 1.2
Tabel 1.4 Coalitieakkoordmiddelen (bedragen x € miljoen) Middelen coalitieakkoord 2023
2024
2025
2026
1.Veiligheid (incl. masterplannen)
9,0
9,0
9,0
6,8
4,5
Veiligheid
7,0
7,0
7,0
5,3
3,5
Handhaving
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
Begroting 2023
Struc. Meerjarig (na 2026) incidenteel 2023 - 2026
Aanpak Binnenstad
70,0
10,0
Masterplannen Nieuw-West en Zuidoost, Aanpak Noord
2024
2025
3,3
3,3
3,3
2026
3,3
3,3
3,3
25,0
25,0
25,0
25,0
25,0
25,0
25,0
25,0
25,0
Programma bruggen en kademuren (exploitatie)
25,0
25,0
25,0
25,0
25,0
3. Economie
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
16,0
4. Kunst, cultuur en erfgoed
2,5
2,5
4,5
4,4
2,5
25,0
Broedplaatsen
1,5
1,5
7,0
Kunstenplan
1,0
0,8
0,5
2,5
2,5
1,3
Amsterdams Fonds voor de Kunsten
16,0
25,0
25,0
25,0
25,0
0,0
0,0
0,0
0,0
1,5
1,5
Resterende coalitiemiddelen na begrotingswijziging 2023
2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Meerjarig incidenteel 2023 - 2026
18,8
11,8
11,8
9,6
0,1
0,2
0,2
0,2
41,1
6,9
6,8
6,8
5,1
0,1
0,2
0,2
0,2
2,0
2,0
2,0
1,5
0,0
0,0
0,0
0,0 0,0
60,0
2.Verkeer, vervoer en waterstaat
9,9
3,0
3,0
3,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
41,1
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
2,0
2,0
2,0
1,5
16,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
1,5
1,5
4,5
4,4
24,0
1,5
1,5
1,0
0,8
7,0
2,5
2,5
0,0
0,0
0,0
2,0
Publieke omroep OBA
2023
Begrotingswijziging 2023
1,0
1,0
1,0
0,4
0,3
4,0
0,8
0,5
2,0
0,0
2,0
1,5
1,5
0,0
0,0
1,0
0,4
4,0
0,8
1,0
Cultuureducatie
4,0
4,0
Slavernijmuseum
6,0
6,0
5.Onderwijs
2,4
Lerarenagenda, kansenaanpak en PIEK-aanpak Volwasseneducatie
2,0
Preventief Interventieteam (PIT)
12,2
13,1
10,5
7,0
5,3
5,3
4,0
2,7
2,5
2,5
1,9
1,3
1,0
1,0
0,8
0,5
1,0
1,0 0,5
0,6
0,4
2,4
2,8
0,3
0,2
Leerlingenvervoer Cultuurcoaches Onderwijs en jeugd Onderwijsachterstandenbeleid
0,4
2,3
1,5
0,8
0,5
14,0
2,0
11,8
11,8
13,7
4,0
4,0
4,0
2,5
2,5
1,9
1,0
1,0
0,8
1,0
1,0
0,0
2,3
2,3
1,3
1,3
1,0
0,4
0,0
2,4
3,3
0,7
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0 0,5
0,6
2,4
2,8
0,3
2,3
Gezonde schoollunches
4,0 3,0
0,4
0,0
0,0
0,8
0,4
Schoolveiligheid
Begrotingswijziging 2023
2,4
0,0
1,0
1,0
1,6
0,0
1,0
1,0
1,0
0,0
13
H 1.2
Middelen coalitieakkoord 2023
2024
2025
2026
Begroting 2023
Struc. Meerjarig (na 2026) incidenteel 2023 - 2026
Huiswerkbegeleiding / intensieve bijles (HDT)
3,0
Kenniscentrum ongelijkheid
4,0
6.Sport
2023
2024
2025
2026
1,3
1,3
1,3
0,0
0,0
0,0
3,0
3,0
3,0
2,3
1,5
3,0
3,0
3,0
2,3
1,5
7.Werk, inkomen en participatie
16,0
16,0
16,0
12,0
8,0
16,0
16,0
16,0
Werk
9,0
9,0
9,0
6,8
4,5
9,0
9,0
9,0
Armoedebestrijding
7,0
7,0
7,0
5,3
3,5
7,0
7,0
7,0
8.Volksgezondheid, jeugd en zorg
8,5
8,5
8,5
6,4
4,3
5,5
2,2
2,2
3,9
Jongerenwerk
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
Zorgpreventie
3,0
3,0
3,0
2,3
1,5
Terugdraaien eigen bijdrage voormalige ambulante ondersteuning dagbesteding Anti-discriminatiebeleid
1,5
1,5
1,5
1,1
25,2
2024
2025
2026
1,0
1,0
1,0
0,5
2023
2024
2025
2026
3,0
3,0
2,3
2,5
3,0
3,0
2,3
0,0
0,0
0,0
0,0
6,8
0,0
0,0
0,0
0,0
5,3
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
4,0
4,0
3,0
0,0
2,0
2,0
1,5
0,0
0,0
0,0
0,0
12,1
0,7
0,7
2,8
1,5
1,5
1,1
0,0
0,0
0,0
0,0
3,0
0,0
3,0
0,0
3,0
0,0
2,3
3,0
3,0
2,3
2,0
2,0
1,5
1,0
12,0
5,0
5,0
5,0
3,8
2,5
95,0
0,0
0,0
0,0
0,0 8,0
2,0
0,0
2,0
2,0
1,5
12,0
2,0
2,0
2,0
1,5
67,2
1,0
Energietransitie en aardgasvrij
3,0
3,0
3,0
2,3
1,5
8,0
Circulaire economie en duurzaamheid
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
10,0
21,0
0,0
8,0 2,0
Meerjarig incidenteel 2023 - 2026 0,0
2,5
3,0
1,5
Resterende coalitiemiddelen na begrotingswijziging 2023
0,0
2,0
0,8
Drugsbeleid 9.Duurzaamheid en ruimtelijke ordening
2023
0,5
4,2
Aanpak dakloosheid Opvang
0,0
Begrotingswijziging 2023
1,0 3,0
3,0
3,0
1,0
19,3
3,5
3,5
2,8
5,0
3,0
3,0
2,3
0,0
0,0
0,0
0,0
6,0
2,0
2,0
2,0
1,5
10,0
Inhaalslag verduurzaming organisatie (o.a. vastgoed)
20,0
4,0
0,5
0,5
0,5
14,5
Isolatie-offensief
32,0
8,5
0,0
0,0
0,0
23,5
Zonne-energie
4,0
Klimaatadaptatie
7,0
Congestie
4,0
Luchtkwaliteit
6,0
Voedselstrategie
4,0
Begrotingswijziging 2023
1,0
1,0
1,0
1,0
0,0 7,0 1,0
2,0
2,0
2,0
3,0 0,0
0,8
3,2
14
H 1.2
Middelen coalitieakkoord
11.Wonen en groen
2023
2024
2025
2026
6,0
6,0
6,0
4,5
Begroting 2023
Struc. Meerjarig (na 2026) incidenteel 2023 - 2026 3,0
Verduurzamen en vergroenen Artis
33,0
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
Groen
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
Wonen Huisvesting kwetsbare groepen Reiniging
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
12. Moderne open overheid
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
Digitale stad
2,0
2,0
2,0
1,5
1,0
4,0
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Meerjarig incidenteel 2023 - 2026
4,7
4,0
4,0
3,5
3,0
2,0
2,0
1,5
0,0
1,0
1,0
0,5
28,3
18,0
0,3
28,0
16,0 1,4
1,4
1,4
25,4
25,4
24,0
24,0
1,0
1,0
1,0
1,0
1,0
Raadsondersteuning bij griffie
0,4
0,4
0,4
0,4
0,4
Totaal intensiveringen
82,8
92,6
95,5 103,9
85,6
3,0
0,4
12,0
Verhoging investeringsplafond 2026 naar gemiddelde 2022-2025 (exploitatie)
5,0
6,0
WOO/WOB
Begrotingswijziging 2023
2023
3,0
3,0
2,5 2,0
Democratisering en buurtbudgetten
Fractiebudgetten
Resterende coalitiemiddelen na begrotingswijziging 2023
5,0
Gebiedsontwikkeling
Overig
Begrotingswijziging 2023
2,0
2,0
1,5
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
5,6 17,7
1,0
1,0
1,0
1,0
1,0
0,0
0,0
0,0
0,0
12,0
8,0
2,0
2,0
2,0
2,0
0,0
1,0
1,0
0,5
1,5
0,0
0,0
0,0
0,0
1,5
0,0
0,0
0,0
0,0
12,0
12,0 10,0 1,4
1,4
1,4
1,4
0,0
6,0 0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
24,0 24,0
1,0
306,2
1,0
1,0
1,0
0,4
0,4
0,4
0,4
62,9
68,3
66,8
60,6
0,0
56,6
24,6
24,6
18,7
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
8,5
16,1
20,0
37,9
215,6
15
H 1.3
1.3 Doelenraming De begrotingsstructuur van Amsterdam bestaat uit programma’s, programma onderdelen, doelen en activiteiten (zie figuur 1). Aan ieder van deze niveaus zijn de middelen van de begroting gekoppeld. De raad stelt de begroting vast op het niveau van programmaonderdeel en autoriseert het college tot het doen van uitgaven (budgetrecht). Het college stuurt op het niveau van de doelen. Dat betekent dat het college ook de doelenraming vaststelt en hierop stuurt. De ambtelijke organisatie stuurt op het niveau van activiteiten.
Figuur 1 – begrotingsstructuur gemeente Amsterdam
Begrotingswijziging 2023
In de Begroting 2023 zijn de middelen per programmaonderdeel opgenomen. Op deze manier kan de raad de begroting vaststellen en het college autoriseren tot het doen van uitgaven. Normaliter is in de begroting ook ter kennisname de doelenraming opgenomen, die toont hoeveel geld er voor de doelen beschikbaar is. Omdat de doelenboom nog tot in de zomer verbeterd is en vastgesteld in de begrotingsretraite, konden de middelen nog niet aan de doelen en activiteiten uit de doelenboom worden gekoppeld. Dat is de afgelopen weken gebeurd, waarna het college de doelenraming vastgesteld heeft. Deze doelenraming wordt ter kennisname bij deze begrotingswijziging aan de raad gestuurd. De doelenraming is opgenomen als bijlage 2.
16
Bijlage 1
Bijlage 1 Programma's Programma 1 Bouwen, Wonen en Duurzaamheid
Programmaonderdeel 1.1 Ruimtelijke ontwikkeling Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
2023
2024
2025
2026
Baten
869,1
1.057,9
892,2
931,4
Lasten
886,8
967,2
806,2
821,1
Baten
Saldo begroting 2023
-17,7
90,7
86,1
110,3
Lasten
13,6
12,3
11,2
10,7
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
-13,6
-12,3
-11,2
-10,7
Baten
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
14,5
3,0
3,0
2,3
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
-14,5
-3,0
-3,0
-2,3
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
869,1
1.057,9
892,2
931,4
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
901,3
970,2
809,2
823,4
Baten
Saldo na begrotingswijziging
-32,2
87,7
83,1
108,0
Lasten
13,6
12,3
11,2
10,7
Saldo na begrotingswijziging
-13,6
-12,3
-11,2
-10,7
2023
2024
2025
2026
Onttrekking
2,1
2,4
1,0
1,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
2,1
2,4
1,0
1,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Begrotingswijziging 2023
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
2,1
2,4
1,0
1,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
2,1
2,4
1,0
1,0
17
Bijlage 1
Programmaonderdeel 1.2 Grond
Programmaonderdeel 1.3 Erfpacht
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
482,5
707,5
549,9
591,3
Baten
213,8
196,6
194,9
199,7
Lasten
526,1
625,7
532,3
555,6
Lasten
56,8
47,8
47,1
48,6
Saldo begroting 2023
-43,6
81,8
17,6
35,7
Saldo begroting 2023
157,0
148,8
147,8
151,1
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
482,5
707,5
549,9
591,3
Baten
213,8
196,6
194,9
199,7
Lasten
526,1
625,7
532,3
555,6
Lasten
56,8
47,8
47,1
48,6
Saldo na begrotingswijziging
-43,6
81,8
17,6
35,7
Saldo na begrotingswijziging
157,0
148,8
147,8
151,1
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Onttrekking
144,2
144,0
154,4
162,3
Onttrekking
126,9
40,7
2,0
2,0
Toevoeging
104,0
220,2
163,8
186,3
Toevoeging
174,5
74,4
28,9
29,2
Saldo begroting 2023
40,3
-76,2
-9,5
-24,0
Saldo begroting 2023
-47,6
-33,8
-26,8
-27,2
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
144,2
144,0
154,4
162,3
Onttrekking
126,9
40,7
2,0
2,0
Toevoeging
104,0
220,2
163,8
186,3
Toevoeging
174,5
74,4
28,9
29,2
Saldo na begrotingswijziging
40,3
-76,2
-9,5
-24,0
Saldo na begrotingswijziging
-47,6
-33,8
-26,8
-27,2
Begrotingswijziging 2023
18
Bijlage 1
Programmaonderdeel 1.4 Bouwen en wonen
Programmaonderdeel 1.5 Vastgoed
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
86,1
80,1
76,5
69,2
Baten
75,4
61,8
61,8
62,1
Lasten
158,4
156,3
130,1
120,7
Lasten
51,1
45,8
45,9
45,9
Saldo begroting 2023
-72,3
-76,2
-53,5
-51,6
Saldo begroting 2023
24,3
16,0
15,8
16,2
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
8,5
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
-8,5
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
86,1
80,1
76,5
69,2
Baten
75,4
61,8
61,8
62,1
Lasten
166,9
156,3
130,1
120,7
Lasten
51,1
45,8
45,9
45,9
Saldo na begrotingswijziging
-80,8
-76,2
-53,5
-51,6
Saldo na begrotingswijziging
24,3
16,0
15,8
16,2
2023
2024
2025
2026
1,0
1,0
1,0
1,0
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
17,4
22,8
0,0
0,0
Onttrekking
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
17,4
22,8
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
1,0
1,0
1,0
1,0
Onttrekking
8,5
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
8,5
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
25,9
22,8
0,0
0,0
Onttrekking
1,0
1,0
1,0
1,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
25,9
22,8
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
1,0
1,0
1,0
1,0
Begrotingswijziging 2023
19
Bijlage 1
Programmaonderdeel 1.6 Duurzaamheid en milieubeheer
Programmaonderdeel 1.7 Begraafplaatsen en crematoria
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
2,3
3,0
0,3
0,3
Baten
8,8
8,8
8,8
8,8
Lasten
72,2
70,9
31,2
31,2
Lasten
8,4
8,4
8,4
8,4
Saldo begroting 2023
-69,9
-67,9
-30,9
-30,9
Saldo begroting 2023
0,4
0,4
0,5
0,5
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
6,0
3,0
3,0
2,3
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
-6,0
-3,0
-3,0
-2,3
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
2,3
3,0
0,3
0,3
Baten
8,8
8,8
8,8
8,8
Lasten
78,2
73,9
34,2
33,5
Lasten
8,4
8,4
8,4
8,4
Saldo na begrotingswijziging
-75,9
-70,9
-33,9
-33,2
Saldo na begrotingswijziging
0,4
0,4
0,5
0,5
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
46,9
44,9
7,6
7,6
Onttrekking
Toevoeging
2,4
2,3
2,2
2,1
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
44,5
42,6
5,4
5,5
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
3,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
3,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
49,9
44,9
7,6
7,6
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
2,4
2,3
2,2
2,1
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
47,5
42,6
5,4
5,5
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Begrotingswijziging 2023
20
Bijlage 1
Programma 2 Openbare ruimte, Water, Groen en Vervoer
Programmaonderdeel 2.1 Verkeer, vervoer en parkeren
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten (bedragen x € 1 miljoen)
2023
2024
2025
2026
Baten
560,8
572,7
610,7
556,0
Lasten
1.148,5
1.122,2
1.163,0
1.107,7
Baten
48,2
48,9
51,5
41,8
Saldo begroting 2023
-587,7
-549,6
-552,2
-551,7
Lasten
231,2
200,2
199,0
178,6
-183,0
-151,3
-147,5
-136,7
0,0
0,0
0,0
0,0
2023
2024
2025
2026
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
Lasten
3,8
2,0
2,0
1,5
Baten
Saldo effecten begrotingswijziging
-3,8
-2,0
-2,0
-1,5
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
560,8
572,7
610,7
556,0
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
1.152,3
1.124,2
1.165,0
1.109,2
Baten
48,2
48,9
51,5
41,8
-553,2
Lasten
231,2
200,2
199,0
178,6
Saldo na begrotingswijziging
-183,0
-151,3
-147,5
-136,7
Saldo na begrotingswijziging
-591,5
-551,6
-554,2
Reserves (bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Onttrekking
109,8
7,8
6,8
3,7
Toevoeging
143,2
120,7
112,9
125,5
Saldo begroting 2023
-33,4
-112,9
-106,1
-121,8
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
Begrotingswijziging 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
109,8
7,8
6,8
3,7
Toevoeging
143,2
120,7
112,9
125,5
Saldo na begrotingswijziging
-33,4
-112,9
-106,1
-121,8
21
Bijlage 1
Programmaonderdeel 2.2 Openbaar vervoer
Programmaonderdeel 2.3 Afval en reinigen openbare ruimte
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
2023
2024
2025
2026
Baten
33,5
40,0
70,4
20,7
Lasten
85,3
97,2
130,8
78,6
Baten Lasten
Saldo begroting 2023 Baten
2023
-51,8
-57,2
-60,4
-57,9
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
2024
2025
2026
201,4
201,4
201,3
201,3
232,7
228,9
229,0
228,9
-31,3
-27,6
-27,6
-27,6
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
1,0
0,0
0,0
0,0
-1,0
0,0
0,0
0,0
Baten
33,5
40,0
70,4
20,7
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
85,3
97,2
130,8
78,6
Baten
201,4
201,4
201,3
201,3
Saldo na begrotingswijziging
-51,8
-57,2
-60,4
-57,9
Lasten
233,7
228,9
229,0
228,9
Saldo na begrotingswijziging
-32,3
-27,6
-27,6
-27,6
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Reserves Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
1,0
1,0
1,0
0,7
(bedragen x € 1 miljoen)
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
Saldo begroting 2023
1,0
1,0
1,0
0,7
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
Onttrekking
1,0
1,0
1,0
0,7
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
1,0
1,0
1,0
0,7
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Begrotingswijziging 2023
22
Bijlage 1
Programmaonderdeel 2.4 Beheer en onderhoud Openbare Ruimte
Programmaonderdeel 2.5 Water
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
4,9
5,2
5,3
5,4
Baten
35,8
35,8
35,8
35,8
Lasten
39,7
38,9
41,6
43,7
Lasten
247,1
249,4
257,4
271,4
Saldo begroting 2023
-34,8
-33,7
-36,3
-38,4
Saldo begroting 2023
-211,3
-213,6
-221,6
-235,6
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
4,9
5,2
5,3
5,4
Baten
35,8
35,8
35,8
35,8
Lasten
39,7
38,9
41,6
43,7
Saldo na begrotingswijziging
-34,8
-33,7
-36,3
-38,4
2023
2024
2025
2026
15,7
15,6
18,5
20,6
Lasten
247,1
249,4
257,4
271,4
Saldo na begrotingswijziging
-211,3
-213,6
-221,6
-235,6
Reserves Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Onttrekking
Onttrekking
71,8
73,1
75,1
78,8
Toevoeging
0,0
0,0
0,4
0,4
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
15,7
15,6
18,1
20,2
Saldo begroting 2023
71,8
73,1
75,1
78,8
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
15,7
15,6
18,5
20,6
Onttrekking
71,8
73,1
75,1
78,8
Toevoeging
0,0
0,0
0,4
0,4
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
15,7
15,6
18,1
20,2
Saldo na begrotingswijziging
71,8
73,1
75,1
78,8
Begrotingswijziging 2023
23
Bijlage 1
Programmaonderdeel 2.6 Groen en Dierenwelzijn
Programmaonderdeel 2.7 Riool en Drinkwater
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
2,7
2,7
2,7
2,7
Baten
234,4
238,7
243,7
248,3
Lasten
87,5
78,6
71,5
68,2
Lasten
225,0
229,0
233,7
238,3
Saldo begroting 2023
-84,8
-75,9
-68,8
-65,5
Saldo begroting 2023
9,3
9,7
10,0
10,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
2,8
2,0
2,0
1,5
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
-2,8
-2,0
-2,0
-1,5
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
2,7
2,7
2,7
2,7
Baten
234,4
238,7
243,7
248,3
Lasten
90,3
80,6
73,5
69,7
Lasten
225,0
229,0
233,7
238,3
Saldo na begrotingswijziging
-87,6
-77,9
-70,8
-67,0
Saldo na begrotingswijziging
9,3
9,7
10,0
10,0
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,1
0,1
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
27,4
17,2
14,5
14,8
Onttrekking
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,1
0,1
0,2
0,2
Saldo begroting 2023
27,4
17,2
14,5
14,8
Saldo begroting 2023
-0,1
-0,1
-0,1
-0,1
Onttrekking
0,8
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,8
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
28,2
17,2
14,5
14,8
Onttrekking
0,0
0,0
0,1
0,1
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,1
0,1
0,2
0,2
Saldo na begrotingswijziging
28,2
17,2
14,5
14,8
Saldo na begrotingswijziging
-0,1
-0,1
-0,1
-0,1
Begrotingswijziging 2023
24
Bijlage 1
Programma 3 Economie, kunst, cultuur en erfgoed
Programmaonderdeel 3.1 Economie en innovatie
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten
Baten
2023
2024
2025
2026
22,6
22,3
21,7
20,7
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Lasten
226,8
222,4
214,4
211,8
Baten
21,7
21,4
20,8
19,8
Saldo begroting 2023
-204,3
-200,1
-192,7
-191,1
Lasten
57,4
54,0
49,8
46,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
-35,7
-32,7
-29,0
-26,2
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
22,6
22,3
21,7
20,7
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
226,8
222,4
214,4
211,8
Baten
21,7
21,4
20,8
19,8
-191,1
Lasten
57,4
54,0
49,8
46,0
Saldo na begrotingswijziging
-35,7
-32,7
-29,0
-26,2
Saldo na begrotingswijziging
-204,3
-200,1
-192,7
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Begrotingswijziging 2023
2023
2024
2025
2026
Onttrekking
12,9
9,9
3,2
0,4
Toevoeging
3,2
3,2
0,2
0,2
Saldo begroting 2023
9,7
6,7
3,0
0,2
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
12,9
9,9
3,2
0,4
Toevoeging
3,2
3,2
0,2
0,2
Saldo na begrotingswijziging
9,7
6,7
3,0
0,2
25
Bijlage 1
Programmaonderdeel 3.2 Kunst en cultuur
Programmaonderdeel 3.3 Erfgoed
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
020230
2024
2025
2026
Baten
0,8
0,8
0,8
0,8
Baten
0,2
0,2
0,2
0,2
Lasten
166,5
165,6
161,9
163,0
Lasten
3,0
2,8
2,8
2,8
Saldo begroting 2023
-165,8
-164,8
-161,1
-162,2
Saldo begroting 2023
-2,8
-2,6
-2,6
-2,6
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,8
0,8
0,8
0,8
Baten
0,2
0,2
0,2
0,2
Lasten
166,5
165,6
161,9
163,0
Lasten
3,0
2,8
2,8
2,8
Saldo na begrotingswijziging
-165,8
-164,8
-161,1
-162,2
Saldo na begrotingswijziging
-2,8
-2,6
-2,6
-2,6
020230
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
1,2
1,4
0,0
0,0
Onttrekking
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
1,2
1,4
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
1,2
1,4
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
1,2
1,4
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Begrotingswijziging 2023
26
Bijlage 1
Programma 4 Sport
Programmaonderdeel 4.1 Sport
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten
Baten
2023
2024
2025
2026
17,1
18,1
18,1
18,1
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Lasten
81,0
82,0
84,3
83,8
Baten
17,1
18,1
18,1
18,1
Saldo begroting 2023
-63,9
-63,8
-66,2
-65,6
Lasten
81,0
82,0
84,3
83,8
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
-63,9
-63,8
-66,2
-65,6
Lasten
0,5
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
-0,5
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,5
0,0
0,0
0,0
-0,5
0,0
0,0
0,0
Baten
17,1
18,1
18,1
18,1
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
81,5
82,0
84,3
83,8
Baten
17,1
18,1
18,1
18,1
-65,6
Lasten
81,5
82,0
84,3
83,8
Saldo na begrotingswijziging
-64,4
-63,8
-66,2
-65,6
2023
2024
2025
2026
0,8
1,3
2,1
0,8
Saldo na begrotingswijziging
-64,4
-63,8
-66,2
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
Begrotingswijziging 2023
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,8
1,3
2,1
0,8
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,8
1,3
2,1
0,8
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,8
1,3
2,1
0,8
27
Bijlage 1
Programma 5 Onderwijs
Programmaonderdeel 5.1 Onderwijs
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten
Baten
2023
2024
2025
2026
57,8
53,2
53,2
53,2
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Lasten
306,6
306,6
310,5
316,2
Baten
57,8
53,2
53,2
53,2
Saldo begroting 2023
-248,8
-253,4
-257,3
-263,0
Lasten
306,6
306,6
310,5
316,2
-248,8
-253,4
-257,3
-263,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
Lasten
0,0
2,3
2,3
1,0
Baten
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
-2,3
-2,3
-1,0
Lasten
0,0
2,3
2,3
1,0
0,0
-2,3
-2,3
-1,0
Baten
57,8
53,2
53,2
53,2
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
306,6
308,9
312,8
317,2
Baten
57,8
53,2
53,2
53,2
-264,0
Lasten
306,6
308,9
312,8
317,2
Saldo na begrotingswijziging
-248,8
-255,7
-259,6
-264,0
2023
2024
2025
2026
1,2
0,5
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
-248,8
-255,7
-259,6
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
Begrotingswijziging 2023
Toevoeging
0,0
0,5
0,5
0,5
Saldo begroting 2023
1,2
0,0
-0,5
-0,5
Onttrekking
0,0
1,0
1,0
1,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
1,0
1,0
1,0
Onttrekking
1,2
1,5
1,0
1,0
Toevoeging
0,0
0,5
0,5
0,5
Saldo na begrotingswijziging
1,2
1,0
0,5
0,5
28
Bijlage 1
Programma 6 Gezondheid, Zorg, Jeugd, Opvang en Diversiteit
Programmaonderdeel 6.1 Basisvoorzieningen Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
60,8
62,0
66,7
65,0
Baten
43,0
43,0
43,0
43,0
Lasten
1.169,3
1.076,0
1.047,9
1.055,3
Lasten
242,2
237,6
238,1
238,1
Saldo begroting 2023
-1.108,6
-1.014,0
-981,1
-990,4
Saldo begroting 2023
-199,1
-194,6
-195,1
-195,1
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
1,5
1,5
1,5
1,2
Lasten
1,5
1,5
1,5
1,2
Saldo effecten begrotingswijziging
-1,5
-1,5
-1,5
-1,2
Saldo effecten begrotingswijziging
-1,5
-1,5
-1,5
-1,2
Baten
60,8
62,0
66,7
65,0
Baten
43,0
43,0
43,0
43,0
Lasten
1.170,8
1.077,5
1.049,4
1.056,5
Lasten
243,7
239,1
239,6
239,2
Saldo na begrotingswijziging
-1.110,1
-1.015,5
-982,6
-991,5
Saldo na begrotingswijziging
-200,6
-196,1
-196,6
-196,2
2023
2024
2025
2026
0,2
0,0
0,0
0,0
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
Begrotingswijziging 2023
Toevoeging
0,1
0,1
0,1
0,1
Saldo begroting 2023
0,1
-0,1
-0,1
-0,1
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,2
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,1
0,1
0,1
0,1
Saldo na begrotingswijziging
0,1
-0,1
-0,1
-0,1
29
Bijlage 1
Programmaonderdeel 6.2 Wijkteams
Programmaonderdeel 6.3 Individuele voorzieningen
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
0,9
0,9
0,9
0,9
Baten
16,8
18,0
22,8
21,0
Lasten
122,8
122,7
122,9
123,5
Lasten
794,2
705,8
678,2
685,4
Saldo begroting 2023
-121,9
-121,7
-121,9
-122,6
Saldo begroting 2023
-777,4
-687,8
-655,4
-664,4
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,9
0,9
0,9
0,9
Baten
16,8
18,0
22,8
21,0
Lasten
122,8
122,7
122,9
123,5
Lasten
794,2
705,8
678,2
685,4
Saldo na begrotingswijziging
-121,9
-121,7
-121,9
-122,6
Saldo na begrotingswijziging
-777,4
-687,8
-655,4
-664,4
2023
2024
2025
2026
8,8
12,1
11,7
13,2
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
6,8
5,6
3,9
2,2
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
2,0
6,5
7,9
11,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
8,8
12,1
11,7
13,2
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
6,8
5,6
3,9
2,2
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
2,0
6,5
7,9
11,0
Begrotingswijziging 2023
30
Bijlage 1
Programmaonderdeel 6.4 Diversiteit Baten & lasten (bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
10,2
9,9
8,7
8,3
Saldo begroting 2023
-10,2
-9,9
-8,7
-8,3
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
2025
2026
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
10,2
9,9
8,7
8,3
Saldo na begrotingswijziging
-10,2
-9,9
-8,7
-8,3
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Begrotingswijziging 2023
31
Bijlage 1
Programma 7 Sociale zaken en Armoedebestrijding
Programmaonderdeel 7.1 Inkomensregelingen
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten (bedragen x € 1 miljoen)
2023
2024
2025
2026
Baten
628,9
627,8
626,5
626,5
Lasten
1.039,2
1.006,4
994,9
977,8
Baten
593,1
593,1
593,1
593,1
Saldo begroting 2023
-410,3
-378,6
-368,4
-351,3
Lasten
656,5
656,3
655,0
648,0
-63,3
-63,2
-61,8
-54,8
0,0
0,0
0,0
0,0
2023
2024
2025
2026
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
Lasten
5,0
5,0
5,0
5,0
Baten
Saldo effecten begrotingswijziging
-5,0
-5,0
-5,0
-5,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
628,9
627,8
626,5
626,5
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
1.044,2
1.011,4
999,9
982,8
Baten
593,1
593,1
593,1
593,1
-356,3
Lasten
656,5
656,3
655,0
648,0
Saldo na begrotingswijziging
-63,3
-63,2
-61,8
-54,8
2023
2024
2025
2026
13,1
12,2
1,4
1,4
Saldo na begrotingswijziging
-415,3
-383,6
-373,4
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
Begrotingswijziging 2023
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
13,1
12,2
1,4
1,4
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
13,1
12,2
1,4
1,4
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
13,1
12,2
1,4
1,4
32
Bijlage 1
Programmaonderdeel 7.2 Werk, participatie en inburgering
Programmaonderdeel 7.3 Armoede en schuldhulp
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
2023
2024
2025
2026
Baten
19,2
19,1
19,1
19,1
Baten
16,5
15,5
14,2
14,2
Lasten
242,3
220,1
212,8
204,6
Lasten
140,4
130,0
127,2
125,2
Saldo begroting 2023
-223,1
-201,0
-193,7
-185,5
Saldo begroting 2023
-123,8
-114,5
-112,9
-111,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
5,0
5,0
5,0
5,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
-5,0
-5,0
-5,0
-5,0
Baten
19,2
19,1
19,1
19,1
Baten
16,5
15,5
14,2
14,2
Lasten
242,3
220,1
212,8
204,6
Lasten
145,4
135,0
132,2
130,2
Saldo na begrotingswijziging
-223,1
-201,0
-193,7
-185,5
Saldo na begrotingswijziging
-128,8
-119,5
-117,9
-116,0
2023
2024
2025
2026
2,5
0,0
0,0
0,0
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
-0,8
-0,8
-0,8
-0,8
Onttrekking
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,1
0,1
0,1
0,1
Saldo begroting 2023
-0,8
-0,8
-0,8
-0,8
Saldo begroting 2023
2,4
-0,1
-0,1
-0,1
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
-0,8
-0,8
-0,8
-0,8
Onttrekking
2,5
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,1
0,1
0,1
0,1
Saldo na begrotingswijziging
-0,8
-0,8
-0,8
-0,8
Saldo na begrotingswijziging
2,4
-0,1
-0,1
-0,1
Begrotingswijziging 2023
33
Bijlage 1
Programma 8 Veiligheid
Programmaonderdeel 8.1 Brandweer en crisisbeheersing
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten
Baten
2023
2024
2025
2026
19,8
19,8
19,8
19,8
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Lasten
248,2
246,0
245,7
239,3
Baten
3,0
3,0
3,0
3,0
Saldo begroting 2023
-228,4
-226,1
-225,9
-219,5
Lasten
83,9
83,9
83,9
83,9
-80,9
-80,9
-80,9
-80,9
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
Lasten
8,9
8,8
8,8
6,6
Baten
Saldo effecten begrotingswijziging
-8,9
-8,8
-8,8
-6,6
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
19,8
19,8
19,8
19,8
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
257,1
254,8
254,5
245,9
Baten
3,0
3,0
3,0
3,0
-226,1
Lasten
83,9
83,9
83,9
83,9
Saldo na begrotingswijziging
-80,9
-80,9
-80,9
-80,9
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
-237,3
-234,9
-234,7
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
Begrotingswijziging 2023
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
34
Bijlage 1
Programmaonderdeel 8.2 Openbare orde en veiligheid Baten & lasten (bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Baten
16,8
16,8
16,8
16,8
Lasten
164,3
162,1
161,8
155,5
Saldo begroting 2023
-147,5
-145,2
-145,0
-138,6
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten Lasten
8,9
8,8
8,8
6,6
Saldo effecten begrotingswijziging
-8,9
-8,8
-8,8
-6,6
Baten
16,8
16,8
16,8
16,8
Lasten
173,2
170,9
170,6
162,1
Saldo na begrotingswijziging
-156,4
-154,0
-153,8
-145,2
2023
2024
2025
2026
0,7
0,0
3,0
0,0
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking Toevoeging
0,0
3,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,7
-3,0
3,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,7
0,0
3,0
0,0
Toevoeging
0,0
3,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,7
-3,0
3,0
0,0
Begrotingswijziging 2023
35
Bijlage 1
Programma A Algemene dekkingsmiddelen
Programmaonderdeel A.1 Lokale heffingen
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten
Baten Lasten Saldo begroting 2023
2023
2024
2025
2026
3.645,9
3.751,0
3.895,8
3.777,3
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
104,5
244,2
387,0
580,7
Baten
777,2
814,7
853,6
869,8
3.541,4
3.506,8
3.508,8
3.196,6
Lasten
32,3
32,5
33,3
33,3
Saldo begroting 2023
744,9
782,2
820,4
836,5
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
-25,4
-25,1
-25,1
-19,2
Baten
Saldo effecten begrotingswijziging
25,4
25,1
25,1
19,2
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
3.645,9
3.751,0
3.895,8
3.777,3
Saldo effecten begrotingswijziging
Lasten
79,1
219,1
361,9
561,5
Baten
777,2
814,7
853,6
869,8
3.215,8
Lasten
32,3
32,5
33,3
33,3
Saldo na begrotingswijziging
744,9
782,2
820,4
836,5
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
3.566,8
3.531,9
3.533,9
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
Begrotingswijziging 2023
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
36
Bijlage 1
Programmaonderdeel A.2 Gemeentefonds
Programmaonderdeel A.3 Treasury en deelnemingen
Baten & lasten
Baten & lasten
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Baten
2783,7
2848,5
2952,9
2817,4
Baten
84,8
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
29,2
2783,7
2848,5
2952,9
2817,4
Saldo begroting 2023
55,6
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
0,0
Saldo begroting 2023 Baten
2023
2024
2025
2026
87,5
89,0
89,8
46,4
71,2
97,0
41,1
17,8
-7,1
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Baten
2783,7
2848,5
2952,9
2817,4
Baten
84,8
87,5
89,0
89,8
Lasten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
29,2
46,4
71,2
97,0
2783,7
2848,5
2952,9
2817,4
Saldo na begrotingswijziging
55,6
41,1
17,8
-7,1
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
Reserves
Reserves
(bedragen x € 1 miljoen)
(bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking
2023
2024
2025
2026
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo begroting 2023
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo na begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Begrotingswijziging 2023
37
Bijlage 1
Programmaonderdeel A.4 Overige eigen middelen en onvoorzien Baten & lasten (bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026
Baten
0,3
0,3
0,3
0,3
Lasten
43,1
165,2
282,5
450,4
Saldo begroting 2023
-42,8
-164,9
-282,2
-450,1
Baten
0,0
0,0
0,0
0,0
Lasten
-25,4
-25,1
-25,1
-19,2
Saldo effecten begrotingswijziging
25,4
25,1
25,1
19,2
Baten
0,3
0,3
0,3
0,3
Lasten
17,7
140,1
257,4
431,2
Saldo na begrotingswijziging
-17,4
-139,8
-257,1
-430,9
2023
2024
2025
2026
137,9
62,5
51,2
95,5
Reserves (bedragen x € 1 miljoen)
Onttrekking Toevoeging
255,9
254,1
299,6
128,6
Saldo begroting 2023
-117,9
-191,7
-248,4
-33,1
Onttrekking
0,0
0,0
0,0
0,0
Toevoeging
0,0
0,0
0,0
0,0
Saldo effecten begrotingswijziging
0,0
0,0
0,0
0,0
Onttrekking
137,9
62,5
51,2
95,5
Toevoeging
255,9
254,1
299,6
128,6
Saldo na begrotingswijziging
-117,9
-191,7
-248,4
-33,1
Begrotingswijziging 2023
38
Bijlage 1
Programma B Bestuur en organisatie
Programmaonderdeel B.1 Dienstverlening
(bedragen x € 1 miljoen)
Baten & lasten
Baten
2023
2024
2025
2026
43,5
51,4
51,6
51,6
(bedragen x € 1 miljoen) 2023
2024
2025
2026