Schriftelijke reacties mevrouw Doornhegge

Inspraak bij agendapunt 10 – raadsinformatiebrief monitor vervroegde weekendsluitingstijden in het kern-Wallengebied Vergadering Raadscommissie Algemene Zaken 15-02-2024 Gemeente Amsterdam (raadsinformatie.nl) Geachte lezer, We hebben kennisgenomen van de monitor vervroegde weekendsluitingstijden in kern-Wallengebied en willen onderstaande graag inbrengen bij agendapunt 10 van uw commissievergadering van donderdag 15 februari a.s., betreffende raadsinformatiebrief over dit onderwerp d.d. 18 december jl. Uit de informatie die op dit moment beschikbaar is, blijkt een beeld waarin de vroegere sluitingstijden van de horeca ervoor zorgen dat het rustiger is op straat in de (late) nacht. Er zijn tussen 0:00 en 06:00 uur 24% minder bezoekers in het gebied geteld in 2023 t.o.v. 2022. Door de venstertijd wordt de instroom van bezoekers vanaf 01:00 uur al snel minder. Om 02:00 uur is het veel rustiger en vanaf 3:00 uur zijn de straten in het kern-Wallengebied nagenoeg leeg. De negatieve kant hieraan is dat er minder sociale controle is op straat, straatdealers meer opvallen omdat het verder vrij rustig is en dat horecabedrijven aangeven inkomstenverlies te hebben. De nu beschikbare enquête-informatie kan gezien worden als een eerste signaal van de beleving van de responderende ondernemers en bewoners binnen het bredere Burgwallen Oude Zijde gebied.

Het laat zien dat de vroegere sluitingstijden een minderheid van hen is opgevallen. Hun oordeel over het effect op de leefbaarheid laat een gemengd beeld zien. Er zijn zowel positieve als negatieve reacties. Niet bekend is waarom men een positief of negatief oordeel geeft. Bovenstaande is het samenvattende beeld uit de monitor vroegere weekendsluiting kernWallengebied. Via deze weg willen we graag reageren en onze bevindingen met u delen. We hebben een goed beeld van wat er gaande is. Er zijn veel ondernemers in het gebied. We spreken en zien hen vaak en door de vele overleggen met partners zoals de BIZen, bewoners, maar ook afgevaardigden van de gemeente, handhaving, politie, enz. volgen we de ontwikkelingen op de voet. Er zijn regelmatig schouws in de avond en nacht die ons een beeld geven van de actuele situatie. We denken dat de mogelijke rust niet per se te wijten is aan de vervroegde sluitingstijden. Het merendeel van onze ondernemers in het Oude Stadshart geven aan dat het aantal bezoekers sinds de zomer van 2023 minder is dan in 2022. De bezoekersaantallen stabiliseren zich en zijn nog niet op het niveau van voor corona. Uiteraard realiseren we ons dat er ook nu in een deel van het gebied op bepaalde tijden veel drukte wordt ervaren. We maken ons vooral zorgen om de toenemende overlast die er in het gebied is van drugsdealers en andere criminelen.

Ondanks de vele inspanningen lijkt daar geen grip op te komen. Op 29 november 2021 is er namens o.a. KHN en de BIZen van het Oude Stadshart een brandbrief overlast straatdealers Wallengebied naar u gestuurd. De daarop aangekondigde aanpak lijkt tot op heden weinig effectief. De massa van straatdealers en criminelen lijkt onuitputtelijk. Ze zijn onaantastbaar en claimen het gebied. Natuurlijk zijn er acties die kortstondig effect lijken te hebben en we begrijpen ook hoe lastig het is om op deze groep grip te krijgen. We zijn echter van mening dat de capaciteit van politie en toezichthouders te gering is voor een gebied waar zoveel gaande is en focus op is. Het is jammer dat er te vaak een (politieke) discussie is over de optimale inzet van instrumenten, zoals camera’s, afsluiting stegen op verzoek van bewoners, inzet hosts, het gebied aanmerken als veiligheidsrisicogebied, enz. Het feit dat de “ISA-hosts” nu, naar we hopen tijdelijk, zijn stopgezet draagt ook niet bij. Hier komen we later in dit betoog op terug. De vervroegde sluitingstijden en in het bijzonder de venstertijd van 01.00 uur draagt niet bij aan minder overlast in het gebied. Ondernemers hebben onder protest, maar van meet af gezorgd voor correcte naleving van de nieuwe regelgeving. Speciale aandacht vragen we voor de instaptijd van 01.00 uur.

Deze draagt niet bij aan minder bezoekers en minder overlast in het gebied. In tegendeel denken wij. In de zomermaanden blijven gasten juist langer voor de deur en in het gebied hangen als ze nergens meer op dit relatieve vroege sluitingstijdstip naar binnen kunnen. Daarnaast levert het

1

veel discussie op met gasten en vraagt deze maatregel om extra personele capaciteit. Als KHN hebben we veel ervaring met instaptijden in andere gebieden in het land. Dit instrument is effectief als je wilt voorkomen dat grote groepen mensen tegelijk op straat komen. Het wordt dan ingezet als er grotere locaties zijn met veel uitgaanspubliek en vaak op een wat later tijdstip in de nacht. Dat is hier niet aan de orde. De monitor toont ook geen effect. We doen dan ook een dringend beroep op u om de instaptijd van 01.00 uur in deze fase te laten vallen. Dit draagt niet bij tot minder overlast en minder bezoekers, maar raakt de ondernemers hard. We hebben met elkaar nog vele uitdagingen te overwinnen en om draagvlak te houden bij ondernemers om extra stappen te zetten in die samenwerking en afstemming zou je ook moeten werken aan meer vertrouwen. De nachtelijke schouws tonen ons dat ondernemer zich doorgaans aan de regels houden en een enkeling die dat niet doet wordt vroeg in het traject van de handhavingsstrategie hard getroffen. De zogenaamde top X aanpak lijkt goed te werken in het gebied en ook de BIZen en KHN nemen hun verantwoordelijkheden en spreken ondernemers aan die willens en wetens de regels overtreden.

Geef ruimte voor de samenwerking en herstel van vertrouwen in plaats van steeds meer beperkende maatregelen voor ondernemers in te voeren die niet aantoonbaar bijdragen aan verbeteringen, maar ondernemers wel hard raken. De uitdagingen van u zijn ook onze uitdagingen. Het rechtvaardigt niet om het merendeel van de goedwillende ondernemers het ondernemen onmogelijk te maken in dit gebied. Wij streven met elkaar naar kwaliteit bezoekers, ondernemerschap en ondernemers die meer en meer hun eigen verantwoordelijkheid nemen. Daarvoor is vertrouwen nodig, ruimte voor ondernemerschap en draagvlak voor maatregelen die aantoonbaar bijdragen aan verbeteringen. We begrijpen er niets van dat er wordt gesproken over uitbreiding van vervroegde sluitingstijden voor de Warmoesstraat of nog vroegere sluitingstijden. Uit de monitor blijkt dat er geen waterbedeffect is naar andere delen in het gebied. Dat gaat er wel komen als u in het gebied met vervroegde sluitingstijden steeds groter maakt. U en ook wij streven naar meer diversiteit in het aanbod en bijzondere concepten. Realiseer u dat die niet levensvatbaar zijn als daar geen ruime openingstijden voor zijn. De huren zijn hoog in dit gebied en ook andere kosten in de horeca zijn exorbitant gestegen. Mogelijk maatwerk met uitzonderingen voor bepaalde concepten zijn niet zonder risico in te zetten.

Ondernemers zullen een beroep doen op gelijke voorwaarden en precedentwerking. Ook vinden we dat de rechtsbeginselen van behoorlijk bestuur worden geschonden. Onze ondernemers kopen zaken voor veel geld, betalen hoge huren, maken plannen, hebben een exploitatievergunning en u grijpt telkens rigoureus in, in hun bedrijfsvoering. Dit kan niet onbeperkt doorgang vinden. Er is zo’n omvangrijk pakket aan maatregelen van toepassing in dit gebied dat op geen enkele manier nog effectief te meten is welke maatregel bijdraagt. Dat is een veel gebruikte opmerking in alle evaluaties. Het steekt ons dat deze argumentatie vooral wordt ingezet zoals het de gemeente uitkomt en vaak ten nadele van ondernemers. Er zou meer aandacht moeten zijn voor maatregelen die Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden (SMART)zijn. De regeldruk is door het hoogtepunt heen: ondernemers maar ook uw ambtenaren kunnen niet nog meer regels aan. Onze ondernemers lopen totaal vast in het woud aan regels en er zou meer aandacht moeten zijn voor deregulering. Eerst enkele regels eraf als er ruimte moet zijn voor nieuwe regels erbij. Het lijkt erop dat steeds meer regels vanuit gevoelsmatigheid en beeldvorming worden bedacht en in stand worden gehouden. Dit vraagt om een enorme capaciteit van het ambtelijke apparaat en de politie (die er niet is) waardoor de inzet steeds minder het verschil maakt.

De zichtbaarheid van politie en handhaving in het gebied wordt door zowel ondernemers als bewoners als grote zorg geuit. Nu er in bepaalde gebieden steeds minder bewegingen zijn van bezoekers gaat dit ten koste van de sociale veiligheid. Als we echt oplossingen willen voor hoe we de bezoekers in het gebied kunnen sturen en overlast kunnen voorkomen, zullen we op een fundamenteler niveau moeten gaan nadenken over hoe dit gebeid er in de toekomst uit moet gaan zien en welke maatregelen nodig zijn. Je zou de Wallen zo moeten inrichten dat het de onmiskenbare toenemende mobiliteit ook kan faciliteren en te streven naar respectvolle en waardevolle bezoekers, die respect hebben voor het culturele erfgoed van de binnenstad, haar bewoners en ondernemers. De pakketten aan maatregelen die nu worden losgelaten op het gebied dragen daar vaak niet aan bij en ook de reputatie die maar benadrukt blijft worden als een overlast en drukte gebied draagt daar niet aan bij. Er is een leefbaarheidspanel in het leven geroepen om wat meer objectieve beeldvorming van bewoners in het gebied te krijgen. We zijn erg benieuwd naar hun bevindingen over eerdergenoemde

2

zaken. We zien of horen in elk geval te weinig of zij een belangrijke rol vervullen bij de aanpak in het gebied. Wat ons betreft is dat waardevol. Tot slot hebben we twee weken geleden vernomen dat de inzet van de pilot van de ISA-hosts in het kern-Wallengebied voor ons toch nog abrupt wordt beëindigd. Uiteraard wisten we dat het pilot was en nog een keer verlengd was, maar hadden andere verwachtingen over de opvolging. Wij hadden begrepen dat de verlenging van de eerste pilot nodig was om een zorgvuldige evaluatie te realiseren en op zoek te gaan naar mogelijkheden voor een structurele inzet. Die evaluatie is begin vorig jaar al gestart, in eerste instantie intern en alleen voor het Wallengebied en later overgedragen aan een externe partij en op basis van alle gebieden waar hosts ingezet worden. De externe partij heeft hiertoe in augustus of september vorig jaar al opdracht gekregen en tot op heden hebben wij nog geen oplevering gezien. We maken ons zorgen over het feit dat dit lang duurt en een goed instrument als de ISA-hosts nu zomaar gestopt wordt zonder enig alternatief. De sociale veiligheid voor bewoners, ondernemers, medewerkers en sekswerkers staat immers enorm onder druk. En zelfs voor uw eigen mensen.

We hebben er geen begrip voor dat een week voor het eindigen van de pilot alleen de mededeling komt dat het eindigt en de evaluatie nog loopt en het maanden kan duren voordat er weer mogelijkheden zijn. Er is bij onze ondernemers een toenemende zorg over de sociale veiligheid in het gebied er zijn meer en meer incidenten die die zorg voeden. Ondernemers en ook medewerkers durven niet meer alleen af te sluiten en alleen over straat. Ze worden regelmatig lastiggevallen en geïntimideerd en er is te weining politie zichtbaar die bij kan dragen aan een verbetering van de veiligheidsgevoelens. Met het stoppen van de hosts in dit gebied is er op geen enkele manier gesproken over een (tijdelijk) alternatief. Kortom we vragen u kritisch te zijn op de inzet van het instrument vervroegde sluitingstijden, de instaptijd van 01.00 uur in elk geval te schrappen, druk uit te oefenen op een goed alternatief om de (sociale) veiligheid in het gebied te vergroten en zo snel mogelijk de inzet van hosts weer mogelijk te maken. We nodigen u nogmaals van harte uit om met ons een schouw te lopen in het gebied. Heeft u daarvoor belangstelling neem dan contact op met regiomanager Koninklijke Horeca Nederland, Eveline Doornhegge, Ook zijn we altijd bereid om over bovenstaande verder met u in gesprek te gaan of eventuele vragen te beantwoorden. Hiervoor kunt u contact opnemen met Eveline Doornhegge.

Zij kan u ook de gegevens verstrekken als u een van ons persoonlijk wilt spreken. Met vriendelijke groet,

Pim Evers Voorzitter KHN Amsterdam e.o.

Frits Voet Voorzitter BIZ Burgwallen

Charlie Iwan Voorzitter Warmoesstraat

3