Schriftelijke reactie dhr. De Wit inzake Omgevingsvergunning Hugo de Vrieslaan
Tekst van het document
Aan:
leden van de raadscommissie RO
Van:
werkgroep Hugo de Vrieslaan
Betreft: Achtergrondinformatie bij de inspraak van 13 maart 2023 Omgevingsvergunning Park Frankendael.
Amsterdam, 3 maart 2024.
Geachte leden van de raadscommissie RO, Omdat de inspreektijd van 3 minuten tekort is, stuur ik u vooraf deze achtergrondinformatie, die nader toegelicht zal worden tijdens het inspreekmoment. Vooraf. Sinds 2020 wonen wij aan de Hugo de Vrieslaan te Amsterdam, koopwoningen in een nieuwbouwwijk in Tuindorp Frankendael. Volgens het bestemmingsplan locatie hof H. (zie foto 1) In het gebruik bleek al heel snel dat de woningen klein zijn, bergruimte ontbeert en als gevolg van het ontwerp intern bijzonder gehorig. Het zijn geen huizen, waar gezinsleden zonder elkaar in de weg te zitten, kunnen wonen, spelen, studeren, hobby’s kunnen uitoefenen en als het nodig is kunnen werken. Dit kwam pregnant naar voren tijdens de covidperiode toen onderwijs thuis moest worden gevolgd en vanuit huis moest worden gewerkt. Overleg conceptaanvraag Omgevingsvergunning Om te bezien of uitbreiding van de woning mogelijk was, is een van onze buren toen oriënterend op gesprek gegaan bij Stadsdeel Oost. Uitbreiding voor de eigen woning alléén kon niet. De ambtenaar opperde, dat als de hele straat mee zou doen, een extra woonlaag met behoud van een gelijk gevelbeeld, de kans op een omgevingsvergunning enorm zou toenemen. Daarvoor moest een conceptaanvraag voor een omgevingsvergunning ingediend worden voorzien van een schetsmatige opzet. De hele straat werd gemobiliseerd; de bewoners waren enthousiast.
Een werkgroep van bewoners nam een architect in de arm om de aanvraag voor te bereiden en in te dienen. Hij voerde ook ambtelijk overleg, waarbij de ambtenaar nog enkele verbetersuggesties deed. Op 13 september 2023 vond over de conceptaanvraag overleg plaats tussen onze architect, de ambtenaar stadsdeel Oost en Stedenbouw. De stedenbouwkundige, tevens de opsteller van het stedenbouwkundige plan Tuindorp Frankendael beschouwde onze aanvraag als een aantasting van het plan en wees het onomwonden direct af. Daardoor luidde de conclusie: Gelet op de beoordeling vanuit ruimtelijke ordening en het negatieve advies van stedenbouw, wordt geen medewerking aan uw initiatief verleend. Deze teleurstellende uitkomst beantwoordde niet aan de eerder gewekte verwachtingen. Ook al omdat stadsdeel Oost sinds 2013 ruimte biedt om ontheffing te krijgen buiten een bestemmingsplan om1 (o.a. voor aanvragen dakopbouw, waarin ‘maatwerk’ aan de orde is, gebaseerd op actueel beleid). Stadsdeel 1
‘Beleidsregels afwijkingen omgevingsvergunning’
Oost beoogt met dit beleid het woongenot van bewoners te stimuleren. In juli is over de afwijzing gesproken met twee medewerkers vergunningen Stadsdeel Oost. In dat gesprek werd bevestigd dat de ambtenaar zelf de ingediende conceptaanvraag en bijbehorende tekeningen degelijk en kansrijk achtte. De ambtenaren stonden – mede gesteund door de beleidsregels - welwillend tegenover onze aanvraag. Ze mochten het niet ‘gunnen’, omdat de stedenbouwkundige geen medewerking wilde verlenen. Opmerkelijk, want in het Bestemmingsplan van Tuindorp Frankendael staat op blz. 96 dat daarmee de ruimtelijke situatie voor de aankomende 10 jaar niet wordt bevroren. Onnodige starheid van het plan moet worden voorkomen.
Opvallende tegenstrijdigheden in Bestemmingsplan Frankendael. De afwijzingsgronden volgens stedenbouw waren, dat: -
-
De aangevraagde dakopbouw niet voldoet aan de 45-graden regel. De 45-gradenregel is o.i. niet aan de orde, er zijn geen overburen. Aan de overkant ligt Park Frankendael. Stedenbouw trekt - geheel ongebruikelijk en onnavolgbaar - een zichtlijn ver achter Park Frankendael 450m verderop vanaf de Kamerlingh Onneslaan. De woningen op het bestaande bestemmingsplan en de ruimtelijke structuur moest aansluiten op het monumentale lage deel (hoven A t/m F). o Door een dakopbouw wordt niet getornd aan de ruimtelijke haken en hovenstructuur. o Hoewel het in het bestemmingsplan niet wordt beschreven, is het volgens Stedenbouw een bewuste keuze geweest om de bebouwing op deze plek niet te verhogen. Het monumentale gedeelte aan de zuidwestkant (6 hoven met monumentale status), langs de Hugo de Vrieslaan, en de nieuwe bebouwing aan de noordwestkant (2 hoven) zouden van gelijke hoogte moeten zijn.
Opmerkelijk want de ruimtelijke samenhang bij de Hugo de Vrieslaan wordt ten eerste op no. 65 doorsneden door N een groot appartementencomplex van resp. 26 m. hoogte (6 bouwlagen) en 20 meter hoogte het zuidelijke deel. (foto 2). Ondanks protesten uit de buurt was er geen sprake van aantasting van uitzicht en privacy en werd het stedenbouwkundig acceptabel geacht. Ten tweede is het in tegenspraak met het stedenbouwkundig plan zelf. Daarin staat dat er grotere stedenbouwkundige eenheid tussen het noordelijk- en zuidelijk deel van het plangebied wordt nagestreefd. Dat streven om de ruimtelijke structuur te laten aansluiten op het monumentale lage deel (hoven A t/m F) en de eenheid tussen het noordelijk- en zuidelijk deel in stand te houden wordt bij de hoven I. (zuidoostkant) en J. K. & L. (zuidwestkant) volledig losgelaten. -
-
De hoven bij I (aanvankelijk ook gewoon tweelaags duplex sociale huurwoningen) hebben een verhoging voor een extra woonlaag van 4 meter gekregen. (foto 3). o Ondanks bezwaren van bewoners Pasteurstraat werd gesteld dat veel belangen zijn afgewogen (participatie burgers, diverse deskundigen waaronder de corporaties Rochdael en De Key). Het werd acceptabel geacht gezien de verkaveling aan de oostkant van de Pasteurstraat (diepe voortuinen) en de redelijke breedte van de straat. Er staan nu huurwoningen bestaande uit 3 bouwlagen (10,5 m hoog). De hoven J, K, & L sluiten nu nog helemaal aan het monumentale lage deel. Het zijn ook nog gewoon sociale huur duplexwoningen 6m hoog. Volgens bestemmingsplan worden die hoven herbouwd 2 lagen hoog plus een setback op de tweede laag: een maximale hoogte van 10,5 meter (setbacks) en 7,5 meter (aan de straatzijde). (foto 4).
o
De bezwaren van de omwonenden werden genegeerd. De Maxwellstraat heeft een breed profiel (ca. 26 m). De hoogte aan de straatzijde wordt 7,5 m. hetgeen nauwelijks afwijkt van de huidige situatie.2 In de toekomst worden dat ook dure huurwoningen.
De bewoners van de Hugo de Vrieslaan kunnen die onderbouwingen zo overnemen. Hun huizen grenzen aan respectievelijk een ventweg, daarnaast is een grasveld, vervolgens de zeer brede Hugo de Vrieslaan, doorgangsweg naar het Amstelstation (inclusief fiets- en voetpaden) en tot slot nog Park Frankendael zelf. Onze aanvraag zou strijdig zijn met de maximaal toegestane bouwhoogte van 6,5 meter. Dat is met de voorbeelden uit het bestemmingsplan aantoonbaar een volstrekt willekeurige keuze en als gevolg daarvan arbitrair. Er kan ook op een andere manier naar gekeken worden. Bovendien heeft de Raad van State 201909213/1/R1 (uitspraken) in een andere zaak gekeken naar de maximale bouwhoogte in bestemmingsplan ‘Tuindorp Frankendael’. In die uitspraak staat te lezen dat bij de bestemming ‘wonen’ een maximale bouwhoogte geldt van 10m. Ons hof H heeft de bestemming ‘wonen’. Samengevat, in het stedenbouwkundige plan wordt gesteld, dat een gelijkvormig beeld (noord/zuid) wordt nagestreefd. Waar zich die mogelijkheid voordoet wordt daar van afgeweken (Hoven I en de hoven J. K. & L.) en daar waar het niet wordt nagestreefd noordoost – noordwestkant Hugo de Vrieslaan wordt een gedeeltelijke dakopbouw, zoals bij de hoven J. K. & L.
als strijdig met het bestemmingsplan aangemerkt en wordt als gevolg van die onnavolgbare redenering een conceptaanvraag omgevingsvergunning van een negatief advies voorzien, wordt medewerking aan het bewonersinitiatief ontzegd en is men, ondanks de beleidsregels ‘afwijkingen omgevingsvergunning’ niet bereid af te wijken van een bestemmingsplan, waarvan de willekeurigheid en inconsequenties in de opzet o.i. voldoende duidelijk zijn.
Gesprek met de wijkwethouder. Op 30 november heeft een vertegenwoordiging van de Hugo de Vrieslaan overlegd met de wijkwethouder. Bij dat gesprek waren tevens de betrokken stedenbouwkundige en een juridisch medewerker aanwezig. Alle argumenten werden gewisseld. Er werd nauwelijks op gereageerd. De uitkomst bleef hetzelfde. De wethouder wilde zelfs niet ingaan op ons verzoek van een onafhankelijke beoordeling van de conceptaanvraag. Dat besluit wenste hij ook niet schriftelijk te bevestigen. Volgens een e-mail van de juridisch medewerker Stadsdeel Oost worden de hoven J.K. & L. voorlopig nog niet ontwikkeld. Op de suggestie het bestemmingsplan bij te stellen (gebruikelijk na 10 jaar) middels een uitruil, waarbij de hoogte van de hoven J.. K. & L. aan de Maxwellstraat blijft, zoals ze is. Het gelijkvormig beeld noord/zuid blijft behouden en de gelijke gevelhoogte blijft dan aangesloten op het beschermde stadsgezicht. De bewoners aan de Hugo de Vrieslaan kunnen dan tegemoet gekomen worden met de mogelijkheid van een dakopbouw. Dat wilde de wethouder niet in overweging nemen, want dan zou het toekomstige verdienmodel van de woningcorporatie worden aangetast en zou stadsdeel Oost een planschadelast-claim tegemoet kunnen zien.
Waarom wenden wij ons tot de commissie RO? Het gaat in de kern o.i. om een eerlijk en gelijk speelveld en een gelijke behandeling van woningbouwcorporaties en particuliere huiseigenaren. Waarom mogen woningbouwcorporaties door 2
Uit de nota ‘Verantwoording zienswijzen bestemmingsplan Tuindorp Frankendael’ van 2010.
de opsteller van het stedenbouwkundige plan sociale huurwoningen omzetten naar meerlaagse dure huurwoningen, maar worden particuliere huiseigenaren door diezelfde stedenbouwkundige tegengewerkt om vergelijkbare woningen te realiseren. De gemeenteraad is het hoogste orgaan van de stad. Uiteindelijk gaat u erover. Gemeenteraadsleden weten als geen ander dat zij zich dienen te onthouden van stemming bij een suggestie van mogelijke betrokkenheid en/of belangenverstrengeling. Het heeft ons dan ook zeer verwonderd dat de stedenbouwkundige, opsteller van het bestemmingsplan Frankendael, ook aanvragen omgevingsvergunning binnen datzelfde plan beoordeeld. We hopen dat u de wethouder kunt bewegen tot enige ‘goodwill’, om de eigen beleidsregels ‘afwijkingen omgevingsvergunning’ toe te passen en alsnog medewerking wordt verleend aan ons initiatief of dat onze conceptaanvraag op zijn minst gewoon onafhankelijk en onbevooroordeeld opnieuw beoordeeld wordt met medeneming van bovenstaande gegevens. Mede namens de bewoners dank ik de commissie voor de aandacht. Namens de werkgroep
Jos de Wit