Rib voortgangsbrief Amsterdamse Voetbal Agenda.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 11 juli 2023 Sport & Bewegen Wethouder Mbarki Directie Sport & Bos

Onderwerp

Voortgangsbrief Amsterdamse Voetbal Agenda

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de Gemeenteraad, Afgelopen januari heb ik u via de raadsbrief Amsterdamse Voetbal Agenda 2023-2027 geïnformeerd over mijn voornemen te werken aan toekomstbestendige voetbalsport in Amsterdam. Met deze brief informeer ik u over de voortgang van de Amsterdamse Voetbal Agenda. Deze brief richt zich met name op de maatregelen die we nemen om de commerciële voetbalscholen te reguleren: 1) we scheppen duidelijkheid over de gewenste samenwerkingsvorm (interne verenigingsvoetbalschool of externe voetbalschool), 2) we formaliseren de samenwerking in een huurovereenkomst daar waar dit niet op orde is, 3) KNVB stelt een meldplicht in voor verenigingen en wij verwachten transparantie van verenigingen waar we velden aan verhuren 4) gelijktijdig investeren we in de verbetering van het gemeentelijk ondersteuningsaanbod en introduceren we sportparkmanagers en toezichthouders voor onze sportparken. In de bijlage wordt u in nader detail geïnformeerd over alle actielijnen van de voetbalagenda. In co-creatie werken aan sterkere verenigingen De problemen in het amateurvoetbal kunnen we als gemeente niet alleen oplossen. We zijn hiervoor afhankelijk van de verenigingen zélf, de KNVB en de commerciële voetbalscholen die bereid zijn een positieve bijdrage te leveren aan de verenigingen.

Ook Ajax heeft als betaalde voetbalorganisatie een verantwoordelijkheid: het betaald voetbal gedijt immers beter bij een florerend amateurvoetbal. De Amsterdamse Voetbal Agenda is een aanpak waarin we in cocreatie met onze partners werken aan het vitaler maken van de voetbalverenigingen. In de afgelopen periode is er samen met de verenigingen én de KNVB gewerkt aan concrete doelen en acties voor komend seizoen. Er zijn gesprekken gevoerd met verenigingen, voetbalscholen, Ajax en andere organisaties in het Amsterdamse voetbal. Deze gesprekken gingen bijvoorbeeld over de manier waarop we om willen gaan met voetbalscholen. Een kerngroep van verenigingen heeft meegedacht over de inhoud van de te nemen acties. Op zichzelf is dit al een zeer waardevol proces geweest wat we als gemeente nog niet eerder op dit niveau en intensiteit hebben gevoerd. Het goede gesprek in de driehoek verenigingen, KNVB en gemeente levert een steeds beter beeld op van de specifieke uitdagingen bij verschillende verenigingen. De afgelopen periode is erop gericht geweest om met een gedragen plan het nieuwe voetbalseizoen in te gaan. We leggen met deze gesprekken het fundament voor een hechter partnerschap waarmee we in gezamenlijkheid werken aan de problemen. De inzichten en

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 juli 2023 Pagina 2 van 5

lessen die we leren uit deze aanpak passen we uiteraard ook toe in de samenwerking met andere sporten. In deze brief informeer ik u op hoofdlijnen over de voortgang. In de bijlage wordt in nader detail gerapporteerd over de voortgang op de verschillende actielijnen.

I)

Maatregelen reguleren commerciële voetbalscholen

De regulering van commerciële voetbalscholen is een urgentie actielijn. We weten al langer dat zwakke verenigingen soms verder worden uitgehold door een voetbalschool, dat er minder binding is met leden en ouders (potentiële vrijwilligers). De snelle opmars van de commerciële voetbalscholen is de afgelopen jaren onvoldoende gepaard gegaan met regulering waardoor onze informatiepositie continu onder druk staat. Er is regelmatig geen sprake van een huurovereenkomst tussen de gemeente en de voetbalschool. Voetbalscholen gebruiken de gemeentelijke voetbalvelden en voorzieningen vaak onrechtmatig. Dit is onwenselijk omdat de voetbalvelden gemeentelijk eigendom zijn waar wij op toeleggen om zo het maatschappelijk tarief voor de verenigingen laag te houden. De verenigingen hebben ook last van het oneigenlijk gebruik omdat hierdoor bijvoorbeeld conflicten ontstaan over het gebruik van het veld. Het gevolg is ook dat de gemeente inkomsten misloopt omdat er geen verhuurovereenkomst is. Tegelijkertijd weten we ook dat sommige clubs de velden onderverhuren. Ook is niet duidelijk of alle voetbalschoolhouders die met minderjarigen werken een VOG hebben en voldoen aan de basiseisen sociale veiligheid waar verenigingen wel aan moeten voldoen.

Daarom hebben we in het coalitieakkoord aangegeven de commerciële voetbalscholen te reguleren door het betalen van een hoger tarief voor de huur van velden. Ook gaan we commerciële voetbalschoolhouders die met ons willen samenwerken verplichten om te voldoen aan de basiseisen sociale veiligheid. Gelet op bovenstaande werken we de komende periode aan de volgende maatregelen om de commerciële voetbalscholen te reguleren: 1. Duidelijkheid scheppen over gewenste samenwerkingsvormen De bovenstaand geschetste situatie in het amateurvoetbal heeft allerlei negatieve effecten. Het amateurvoetbal heeft behoefte aan duidelijkheid. Daarom werken we toe naar de volgende twee samenwerkingsvormen: A) Interne voetbalschool: een vereniging heeft een eigen voetbalschool. De gedachte is dat de behoefte aan extra trainingen voor voetbalverenigingen juist een kans is om meer leden te binden en leden beter te bedienen. Door een eigen voetbalschool krijgen deelnemers een (betere) band met de vereniging en speelt de vereniging in op een groeiende behoefte. Eventuele inkomsten komen ook ten goede aan de hele vereniging. Doordat de vereniging een huurovereenkomst heeft met de gemeente moet zij voldoen aan onze eisen op het gebied van sociale veiligheid (denk aan een VOG voor alle trainers) én doordat de voetbalschool dan een verenigingsactiviteit is, volstaat het verenigingstarief.

De KNVB adviseert voetbalverenigingen te kiezen voor de interne voetbalschool daar waar behoefte is aan extra trainingen en ondersteunt voetbalverenigingen bij het opstarten en organiseren van een interne voetbalschool. We vragen clubs die al ervaring hebben met een interne voetbalschool om hun ervaringen te delen met andere verenigingen en zo samen het Amsterdamse voetbal sterker te maken B) Externe voetbalschool: Daarnaast willen we als gemeente ruimte bieden aan commerciële voetbalscholen die niet gelieerd zijn aan een vereniging. Met als voorwaarde dat deze

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 juli 2023 Pagina 3 van 5

externe voetbalschool de vereniging niet verdringt. Voor deze voetbalscholen geldt dat zij het juiste (commerciële) tarief moeten betalen en dat zij net zoals de verenigingen moeten voldoen aan de basiseisen sociale veiligheid. Zo zorgen we ervoor dat gemeentelijke velden alleen gebruikt worden als er daadwerkelijk gehuurd wordt door de gebruiker, creëren we de randvoorwaarden om in een veilige omgeving te sporten en zorgen we ervoor dat de gebruiker het juiste tarief betaalt. 2. Formaliseren van de samenwerkingsvorm en afspraken sociale veiligheid via de huurovereenkomst De huurovereenkomst is een belangrijk middel waarmee we de samenwerking tussen de voetbalschool en gemeente formaliseren waar dit niet op orde is. Daar waar bijvoorbeeld onrechtmatig gebruik wordt gemaakt van de velden en/of niet het juiste tarief wordt betaald grijpen we in. We geven de keuze om een interne of externe voetbalschool op te zetten en formaliseren de samenwerkingsvorm in een huurovereenkomst met bijbehorende randvoorwaarden over sociale veiligheid. Ook bij onderhuur door de vereniging verwachten we dat er een duidelijke keuze wordt gemaakt tussen het opzetten van een interne voetbalschool of deze extern laten. In het laatste geval wordt er een huurovereenkomst aangegaan.

Op deze manier formaliseren we de relatie met deze voetbalscholen, met hen sluiten we immers een huurovereenkomst af, en kunnen we vanuit de gemeente ook sturen op de sociale veiligheid. In beide scenario’s kunnen we met de huurovereenkomst voetbalscholen dwingen om te voldoen aan de basiseisen voor een veilig sportklimaat, net zoals dit al geldt voor verenigingen. Het gaat hier om een verplichte Verklaring Omtrent Gedrag, ondertekenen van de gedragscode sociale veiligheid en iedere vereniging of club moet een vertrouwenscontactpersoon hebben. Dit allemaal in het belang van de veiligheid van onze kinderen, vrijwilligers en andere kaderleden die werken op en rond de vereniging of voetbalschool. 3. Meldplicht Door de twee scenario’s te hanteren scheppen we duidelijkheid. Dit vereist wel transparantie van zowel de voetbalschool als vereniging dat zij zich als goede gesprekspartners opstellen. In dit kader hebben de KNVB en gemeente afgesproken dat er een meldplicht gaat gelden voor voetbalscholen en verenigingen. Ook de KNVB ziet dat de verwevenheid tussen een vereniging en ‘derden’ niet altijd wenselijk is. Zij hebben regels en richtlijnen ingesteld voor de samenwerking tussen clubs en derden om inzicht te geven in die samenwerking, o.a. om vormen van belangenverstrengeling (bijv. met een voetbalschool) tegen te gaan. Deze maatregel is al komend seizoen van kracht.

Wij verwachten van verenigingen ook dat zij niet meer onderhuren aan een externe voetbalschool en transparant zijn over de samenwerking met commerciële voetbalscholen. Verenigingen hebben ook baat bij een goede informatiepositie van de gemeente. Wij kunnen hierdoor immers sneller interveniëren daar waar bijvoorbeeld door onrechtmatig gebruik van de velden overlast wordt ervaren. Van de gemeente mag als goede verhuurder verwacht worden dat wij naast onze huurders gaan staan en hen goed ondersteunen (zie ook paragraaf III hierna). Tot slot trekken wij samen op met de KNVB om ook Betaald Voetbal Organisaties (BVO’s) aan te spreken op hun verantwoordelijkheid. We verwachten dat zij zorgvuldig omgaan met vaak jeugdige talenten, de rol van de vereniging respecteren en werken met partijen die een veilige

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 juli 2023 Pagina 4 van 5

sportomgeving garanderen. Dat betreft overigens niet alleen Ajax, maar (juist) ook andere BVO’s uit de regio. 4. Toezicht en handhaving De regulering van de voetbalscholen kan ook niet zonder toezicht en handhaving. Daarom brengen we in kaart wie er wanneer op onze velden actief is: - Extra toezichthouders: Verenigingen vragen ons nadrukkelijk om te helpen met toezicht op de velden. Nog dit jaar maak ik middelen vrij voor de inzet van minimaal twee extra toezichthouders die alle gemeentelijke velden controleren op (oneigenlijk) gebruik. Deze toezichthouders houden consistent data bij over wat ze constateren en stellen enkele standaard vragen. Het doel is tweeledig: we creëren allereerst meer inzicht wie de velden gebruikt en als gemeente kunnen wij verenigingen én voetbalscholen directer aanspreken bij oneigenlijk gebruik. De toezichthouders gaan ook handhaven bij oneigenlijk gebruik van de velden. Indien blijkt dat de gebruiker de velden niet heeft gehuurd, dan spreken wij deze daarop aan en leggen we uit hoe je de velden huurt. Mocht bij een tweede controle blijken dat de velden wederom niet gehuurd zijn dan zullen wij hen vragen de velden te verlaten. Zonder huurovereenkomst is er geen grond om gebruik te maken van de velden.

- Sportparkmanagers: In de gesprekken met de verenigingen merkten wij een grote wens bij gebruikers om één vertrouwd loket te hebben op de sportparken, die o.a. een grote rol speelt in programmering. De sportparkmanager moet het vertrouwde gezicht worden voor de verenigingen op het sportpark. De Sportparkmanager heeft ook als taak om te onderzoeken hoe het gebruik van het park geoptimaliseerd kan worden daar waar dit nog te wensen overlaat. Deze functie willen we structureel organiseren, met gemeentefunctionarissen. Er worden nog dit jaar 3-4 sportparkmanagers aangesteld. De sportparkmanager en toezichthouder vormen samen een team waarmee we enerzijds onze informatiepositie versterken en anderzijds dichter bij de gebruikers komen te staan. Deze zomer starten we met het opstellen van profielen en de werving, zodat de sportparkmanagers nog in 2023 kunnen worden ingezet. - We blijven in gesprek met verenigingen, óók over (on)rechtmatig gebruik van velden. Verenigingen zijn immers een essentiële bron van informatie. We krijgen zo steeds beter zicht op waar we als eerste moeten handhaven. II)

Doorontwikkeling gemeentelijk ondersteuningsaanbod: aanpak Sterke Sportclubs De ondersteuning van voetbalverenigingen is het fundament onder de Amsterdamse Voetbal Agenda. De verenigingen staan centraal in onze aanpak, en om die reden is de samenwerking met hen de afgelopen periode verder geïntensiveerd. Het goed en op maat ondersteunen van alle voetbalverenigingen in Amsterdam is daarmee meteen ook de meest omvangrijke pijler. We willen dichter bij onze verenigingen komen te staan. Met de introductie van de sportparkmanager en toezichthouder zetten we een belangrijke stap. Met bijna 60 verenigingen en rond de 80 voetbalscholen kunnen we niet overal tegelijk beginnen. We focussen ons op de gebieden waar de opgave het grootst is; met name in Zuidoost, Nieuw West en Noord. We kijken per stadsdeel en sportpark wat nodig is om te komen tot een vitaal voetballandschap. Er is geen uniforme aanpak doordat de uitdagingen per sportpark en per vereniging verschillen. Zo werken we de komende jaren bijvoorbeeld aan een toekomstbestendig, open en groen sportpark Sloten, zodat op dit

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 juli 2023 Pagina 5 van 5

sportpark weer meer mensen gaan voetballen. Daarvoor gaan we in gesprek met de verenigingen en gaan we hen helpen zodat zij als fitte, aantrekkelijke verenigingen klaar zijn voor de toekomst en bijdragen aan een vitaal voetballandschap. Tegelijkertijd kijken we ook kritisch naar de inrichting van het sportpark omdat een goede accommodatie essentieel is voor een veilig sportklimaat. Uiteindelijk moet van iedere vereniging en sportpark een duidelijk beeld ontstaan waar de grootste hulpvragen liggen. We richten ons samen met de KNVB op het verduurzamen van de relatie met alle voetbalverenigingen. Clubondersteuning zal veel meer op maat worden aangeboden, terwijl we wel alle verenigingen bedienen. Op veel plekken zien we al het effect hiervan. Een volledig overzicht van die initiatieven vindt u in de bijlage. In de verdere uitwerking van de agenda nemen we ook de uitwerking van toezegging (TA2023-000339) aan de commissie SED mee, om te onderzoeken hoe de sportvergoeding jeugd effectiever kan worden ingezet in de stadsdelen waar het beweegcijfer achterblijft (Zie bijlage). Hiermee beschouw ik deze toezegging als afgehandeld. Bovenstaande maatregelen worden de komende periode gefaseerd uitgerold. Hierdoor leren we ook wat wel en niet werkt bij het reguleren van de commerciële voetbalscholen.

III) Gezamenlijke aftrap Amsterdamse Voetbal Agenda We werken de komende periode verder toe naar de gezamenlijke aftrap van de Amsterdamse Voetbal Agenda. Een moment waarbij gemeente, de verenigingen en KNVB hun handtekening zetten onder deze agenda en zich committeren aan de acties. We zijn ook in gesprek met Ajax over hun betrokkenheid. Zo werken we samen om het tij te keren en in die gebieden waar verenigingen het zwaar hebben weer nieuw elan te brengen zodat de jeugd daar ook kunnen genieten van het samen voetballen. Ik hoop u hiermee voor nu voldoende geïnformeerd te hebben. Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam, Met vriendelijke groet,

Sofyan Mbarki Wethouder Sport & Bewegen