RIB bestuurlijke reactie advies kunstraad

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 31 oktober 2023 Kunst en Cultuur Wethouder Meliani Kunst en Cultuur Reactie op advies Amsterdamse Kunstraad over Hoofdlijnen Kunstenplan 2025-2028 (Groei vraagt om groei)

Geachte leden van de gemeenteraad, Op 13 oktober jl. heeft het college de Hoofdlijnen Kunstenplan 2025-2028 gepresenteerd. Met het nieuwe Kunstenplan zet het college in op een sterke, open en representatieve cultuurstad, waar kunst en cultuur voor iedereen is. Door ruimte en kansen te geven aan culturele instellingen verspreid over de hele stad. En ruimte te geven aan de makers van nu en morgen. Door de Kunstenplansystematiek te versimpelen zal meer ruimte worden gecreëerd voor een nieuwe instroom van makers en culturele instellingen die nu ondervertegenwoordigd zijn binnen het brede kunst- en cultuuraanbod in de stad. Het college werkt verder aan een gelijke verdeling van kunst en cultuur in de stadsdelen. Door zowel te investeren in nieuwe en bestaande plekken als door drempels weg te nemen in de toegang tot subsidies en financieringsmogelijkheden. Op het gebied van cultuureducatie gaat het college de komende periode ongelijk investeren voor gelijke kansen. De reeds ingezette koers op diversiteit en inclusie zal door het college verder worden doorgezet. Er zijn namelijk nog steeds Amsterdammers die onvoldoende toegang hebben tot het aanbod in de stad. Om kunst en cultuur voor iedereen toegankelijk te maken worden ook scherpe keuzes gemaakt binnen de financiële ruimte die beschikbaar is. Het college kiest onder andere voor meer en meer directe ondersteuning aan makers.

Het college wil bovendien een meer gelijk speelveld creëren voor instellingen en makers in onze stad die een aanvraag willen indienen binnen het Kunstenplan. Het college heeft daarom besloten € 3 miljoen te verschuiven binnen het Kunstenplanbudget voor de periode 2025-2028 naar het Amsterdams Fonds voor de Kunst om zo de vierjarige regeling, de ontwikkelregeling en de regeling voor projectsubsidies voor de periode 2025-2028 aan te vullen. Het college heeft de Amsterdamse Kunstraad, als onafhankelijke adviesorgaan van het Amsterdamse gemeentebestuur, verzocht om een advies te geven over de gepresenteerde plannen van de Hoofdlijnen Kunstenplan 2025-2028. Op 18 oktober jl. heeft de Kunstraad het advies ‘Groei vraagt om groei’ gepresenteerd. Het college bedankt de Kunstraad voor het advies. In deze brief geeft het college een reactie.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 oktober 2023 Pagina 2 van 4

Aandacht voor eerder geagendeerde urgenties en advies om het budget te verhogen De Kunstraad herhaalt in zijn advies kort de thema’s die eerder in andere adviezen ook zijn geagendeerd. Het gaat hier om diversiteit en inclusie, het convenant cultuureducatie, stadsdeel Zuidoost, ruimtegebrek, tijdelijkheid en een visie voor de toekomst. De Kunstraad onderschrijft het belang van een inzet op verbreding en spreiding van het aanbod en het bereiken van zoveel mogelijk Amsterdammers. Ten aanzien van diversiteit en inclusie benoemt de Kunstraad het belang van een verdiepend en integraal vervolg dat meeweegt in de verantwoording en de beoordeling. Ook moeten volgens de Kunstraad de instellingen die een aanvraag doen voor een subsidie binnen het Kunstenplan een heldere visie hebben op hun positie en de relatie tot het bredere culturele veld. Met het nieuwe convenant voor cultuureducatie kan Amsterdam een voorbeeld zijn met twee uur per week cultuureducatie op basisscholen. Hiervoor zou het vouchersysteem ingezet kunnen worden. De Kunstraad benadrukt de urgentie voor het doen van grote investeringen in de culturele infrastructuur in Zuidoost, gezien de groei van het aantal inwoners in dit stadsdeel en het ontoereikende aantal voorzieningen. Er moet ruimte zijn voor het verduurzamen van het culturele aanbod.

De verdichting van de stad neemt toe en de ruimte voor kunst en cultuur wordt schaarser. Plek om te experimenteren is schaars maar essentieel voor de ontwikkeling van het culturele veld. In de tijdelijkheid kan soms een oplossing worden gevonden voor kunst en cultuur in de stad, maar zo stelt de Kunstraad, het is een aanvulling en geen basis. Zonder permanente plekken kunnen er geen wederkerige relaties ontwikkeld worden. Dit dient volgens de Kunstraad vertaald te worden in langdurig uitvoeringsbeleid en een langetermijnvisie op de kunsten in de stad. De Amsterdamse Kunstraad adviseert het budget te verhogen met € 37 miljoen extra, bovenop het huidige bedrag van € 160 miljoen dat nu door het college structureel ter beschikking is gesteld voor het Kunstenplan 2025-2028. Om het voorzieningenniveau per inwoner gelijk te houden, moet het budget van kunst en cultuur volgens de Kunstraad stijgen met de groei van het aantal inwoners van de stad. Bestuurlijke reactie De door de Kunstraad eerder geagendeerde urgenties komen in dit advies terug. Het college onderkent deze thema’s en pakt deze daarom integraal aan met het Kunstenplan, het Strategisch Huisvestingsplan Kunst en Cultuur, het Broedplaatsenbeleid en de Uitvoeringsagenda Nachtcultuur.

In lijn met het advies van de Kunstraad heeft het college besloten het actieplan Diversiteit en Inclusie met het Kunstenplan 2025-2028 als instapeis los te laten en diversiteit en inclusie integraal onderdeel te maken van de aanvraag en de beoordeling. Er zal voorafgaand aan de start van het Kunstenplan 2025-2028 onderzocht worden of het extra budget voor cultuureducatie (€ 0,4 miljoen) via vouchers aan scholen kan worden verstrekt. We investeren in nieuwe voorzieningen voor makers en instellingen met de investeringsagenda op cultuur (voorzieningen en specials) en het broedplaatsenbeleid. Zuidoost is hierbij een van de aandachtsgebieden, net als Noord en Nieuw-West. Maar we kijken ook naar andere delen van de stad, waar verdicht wordt, waar ook nieuwe wijken worden toegevoegd en waar te weinig aanbod is gericht op de bestaande wijken. We blijven de komende jaren investeren in (grootstedelijke) projecten zoals de Nieuwe Meervaart, het Nationaal Slavernijmuseum (samen met het Rijk),

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 oktober 2023 Pagina 3 van 4

renovatie Amsterdam Museum, renovatie Bijlmer Parktheater en een extra (theater)zaal in Zuidoost. In de stadsdelen Noord, Nieuw-West en Zuidoost werken we aan een inhaalslag omdat het aantal culturele voorzieningen voor buurten en wijken hier achter blijft bij de andere stadsdelen. Een voorbeeld hiervan is onder andere het Verhalenhuis (Nieuw-West) waarin Oxville, El Hizjra, FunX en de Openbare Bibliotheek Amsterdam samen gaan programmeren. We realiseren een permanente culturele wijkvoorziening en nieuwe creatieve broedplaatsen in Reigersbos en de K-buurt (Zuidoost). In Noord werken we verder aan een buurtcultuurhuis in de Banne, realiseren we een culturele wijkvoorziening aan het Buikslotermeerplein voor de DAT! School en werken we aan een permanente voorziening voor theater (Podium Noord) in het Hamerkwartier. Nog voor het einde van het jaar ontvangt u het Strategisch Huisvestingsplan kunst en cultuur. Voor makers en zelfstandige kunstenaars zijn broedplaatsen en ateliers van wezenlijk belang. Aan het begin van het nieuwe jaar wordt het nieuwe atelier- en broedplaatsenbeleid aangeboden aan de raad. Daarnaast richten we ons op nieuwe permanente plekken voor nachtcultuur met de Uitvoeringsagenda Nachtcultuur, onder andere in Noord, Nieuw-West, Oost en Zuidoost. Met de Hoofdlijnen Kunstenplan 2025-2028 blijft het college investeren in kunst en cultuur.

Door ruimte te geven aan instellingen verspreid over de hele stad. En ruimte te geven aan de makers van nu en morgen. Het college herkent het signaal van de Kunstraad dat de uitdagingen voor de sector groot zijn. Het college steunt de kunst- en cultuursector binnen de financiële ruimte die de gemeentebegroting op dit moment biedt. De druk op de gemeentebegroting is en blijft groot. Hier komt bij dat het Rijk vooralsnog vasthoudt aan de korting op het gemeentefonds na 2026. In 2027 is er een structureel tekort op de begroting van € 40 miljoen, door lagere inkomsten vanuit het gemeentefonds. Het budget voor het Kunstenplan 2025-2028 blijft ondanks deze druk structureel € 160,7 miljoen voor de gehele Kunstenplanperiode 2025-2028.1 Het budget wordt eveneens geïndexeerd met 5,2%.2 Het college blijft zich met de middelen die beschikbaar zijn ook op andere manieren inzetten voor de sector. Na steunpakketten in 2021 en 2022 - en eerdere indexaties3 - heeft het college ook in 2023 incidenteel € 5,3 miljoen beschikbaar gesteld voor een herstelplan kunst en cultuur 20232024.4 Hierbij is de samenwerking gezocht met diverse private culturele fondsen om zo meer geld beschikbaar te stellen voor de sector. Dit blijven we doen. In het kader van Amsterdam 750 is daarnaast incidenteel € 1,75 miljoen beschikbaar gesteld voor culturele projecten in het jubileumjaar.

Voor noodsteun op het gebied van energiekosten stellen we in 2023 € 0,4 miljoen en in 2024 € 1,4 miljoen voor de cultuursector van Amsterdam beschikbaar.5

1

Een eerder besluit tot bezuiniging op dit budget in 2020 is in het Coalitieakkoord 2023-2026 en door het college bij de Voorjaarsnota 2023 teruggedraaid voor de kunstenplanperiode 2025-2028. Ook is met de begroting voor 2024 besloten om de dekking voor de gemeentebrede structurele taakstelling op subsidies vanuit het coalitieakkoord 2023-2026 (in totaal € 8,5 miljoen waarvan ongeveer een-derde beslag zou hebben op de subsidies voor kunst en cultuur) uit de Algemene Middelen halen, in plaats van te bezuinigen op de subsidies 2 Onder voorbehoud van de vaststelling van de begroting 2024 door de gemeenteraad in november 2023. 3 Bij de begroting 2023 is er een structurele indexering toegekend van 7,3% bij de kunstenplansubsidies. Rekening houdend hiermee zijn de kunstenplansubsidies structureel met 12,88% geïndexeerd de afgelopen 2 jaar. 4 Zie raadsinformatiebrief ‘Herstelplan kunst en cultuur 2023-2024’ van 19 juli 2023 5 Onder voorbehoud van de vaststelling van de begroting 2024 door de gemeenteraad in november 2023

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 oktober 2023 Pagina 4 van 4

Vervolg Op 2 november aanstaande worden de Hoofdlijnen Kunstenplan 2025-2028 besproken in de raadscommissie Financiën, Kunst en Democratisering waarna deze voor vaststelling voorgelegd worden aan de gemeenteraad op 8/9 november. Op 4 december gaan de subsidieloketten open waarna instellingen tot 1 februari 2024 in de gelegenheid zijn om een aanvraag in te dienen. Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Touria Meliani Wethouder Kunst en Cultuur

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl