RIB - afdoening toezegging walstroom.pdf

Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 26 februari 2025 Lucht- en Zeehaven Wethouder Van Buren Economische Zaken en Cultuur, bestuurszaken.ezc@amsterdam.nl Afdoening toezegging (TA2024-001143) uit de FKD commissievergadering van 3 oktober 2024

Geachte leden van de gemeenteraad, In uw commissie FKD vergadering van 3 oktober 2024 heb ik (op een vraag van raadslid Meerburg (PvdD) toegezegd u schriftelijk te informeren over het gebruik van walstroom van cruiseschepen en de impact op het stroomnet (TA2024-001143). Dit was bij de bespreking van agendapunt 7: Bespreken van de raadsinformatiebrief 'Handelingsperspectief Zeecruise Amsterdam en de verdiepende analyse naar de zeecruise in Amsterdam Nr. VN2024-012837’. In hoeverre heeft het gebruik van walstroom voor zeecruise impact op de capaciteit van het stroomnet? Net als elke aansluiting heeft ook de walstroomaansluiting impact op de capaciteit van het stroomnet. Omdat de aansluiting voor walstroom is gemaakt op een hoog spanningsniveau van 50kV heeft de aansluiting vooral impact op de capaciteit van het hoogspanningsnet – onder beheer van TenneT – en minder op de regionale netten van Liander. Congestie bevindt zich op dit moment op alle onderdelen van ons energienet. Er is onvoldoende transportcapaciteit op zowel het hoogspanningsnet (TenneT) als op het tussen- en middenspanningsnet (Liander). De aansluiting draagt niet direct bij aan de capaciteitsproblemen op het middenspanningsnet. Het is wel zo dat er pas opnieuw capaciteit kan worden uitgedeeld als de congestie op zowel TenneT als Liander niveau is opgelost.

Het Havenbedrijf Amsterdam (HbA) probeert op de volgende drie manieren de impact van congestie op de stad te minimaliseren: 1. HbA voert actief gesprekken met de netbeheerder om flexibiliteit in het contract te krijgen. Het HbA kan zeer goed voorspellen wanneer verbruik verwacht wordt en is op alle andere momenten in staat om de capaciteit vrij te geven. Momenteel is er echter nog geen contractvorm beschikbaar die deze vorm van flexibiliteit kan ontsluiten. Samen met de

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 februari 2025 Pagina 2 van 3

Taskforce Congestie Amsterdam gaat verder verkend worden of hier aanvullende opties bespreekbaar zijn. 2. HbA onderzoekt samen met omringende bedrijven de mogelijkheid voor een groepscapaciteitsbeperkend contract om de omringende bedrijven van flexibel beschikbare capaciteit te voorzien op momenten dat er geen cruiseschip ligt. 3. HbA probeert de aansluiting zo goed mogelijk te benutten. Zo zijn er plannen om een laadplein te realiseren die gebruik maakt van de restcapaciteit van de aansluiting. Daarnaast is het gecontracteerde vermogen al verlaagd van 35MW naar 20MW. Maatschappelijke inzet stroomaansluiting Het HbA onderzoekt in samenwerking met de gemeente graag de mogelijkheden om de stroomaansluiting voor alternatieve doeleinden in te zetten wanneer deze niet door de scheepvaart wordt gebruikt. De stroomaansluiting zou voor diverse toepassingen kunnen worden gebruikt, zoals het opladen van elektrische voertuigen – identiek aan het mogelijke gebruik van het energienetwerk van het GVB – of als basis voor een snellaadplein vergelijkbaar met het plein dat het HbA heeft geopend in het havengebied. Door wie en hoe wordt de walstroomaansluiting gebruikt? HbA is gebonden aan Europese wet- en regelgeving. Onderdeel van Europese wetgeving is dat schepen die in EU-havens aanmeren vanaf 2030, wanneer ze er langer dan twee uur liggen, verplicht zijn gebruik te maken van walstroom.

Daarnaast strookt het handelen van het havenbedrijf ook met motie 1631.20 uit december 2020. HbA verplicht daarom cruiseschepen om tijdens de duur van hun verblijf aan te sluiten op walstroom. Vanaf 2027 mogen cruiseschepen die daar niet toe in staat zijn, niet meer aanmeren in de haven. Voor walstroom in de haven wordt windenergie uit de Amsterdamse haven ingekocht. De walstroomaansluiting voor zeecruise wordt momenteel uitsluitend gebruikt door rivier- en zeecruiseschepen. Terwijl een cruiseschip is aangemeerd, schakelt het over op walstroom waardoor er geen uitstoot van schadelijke stoffen meer plaatsvindt. Door de verminderde uitstoot en de geluidsreductie wordt het lokale leefklimaat verbeterd. Doordat alle energie uit duurzame bronnen wordt ingekocht worden de cruise- en rivierschepen volledig gedraaid op groene stroom. Zodra er een cruiseschip aanmeert moet deze ook garantie hebben op stroom. Daarvoor is er een contract met de netbeheerder om de leveringszekerheid voor de aangemeerde schepen te garanderen. Een alternatief contract wat flexibel is, is op dit moment alleen een contract waarbij de netbeheerder op elk willekeurig moment het vermogen kan claimen voor congestiemanagement. Hiermee komt de leveringszekerheid voor de aangemeerde schepen in het geding, juist hetgeen waar deze aansluiting voor gemaakt is.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 februari 2025 Pagina 3 van 3

Ik beschouw hiermee de toezegging als afgedaan.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Hester van Buren Wethouder Lucht- en Zeehaven

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl