Rib afdoening toezegging bouwen bestaande stad 20241125

Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door

Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 25 november 2024 Ruimtelijke Ordening Reinier van Dantzig Vergunningverlening, Toezicht & Handhaving (VTH), afdeling Regie, Advies en Projecten , Willem-Jan Boskma, w.boskma@amsterdam.nl Afdoening diverse toezeggingen aan GroenLinks, VVD en CDA uit de commissievergadering van 23 oktober 2024 over bouwen in de bestaande stad

Geachte leden van de gemeenteraad, Op 23 oktober jl spraken we met elkaar in de eerste termijn over bouwen in de bestaande stad. Dit in het kader van het initiatiefvoorstel De buurt telt mee; de afdoening van moties 358 en 373 inzake grondwateronderzoek omgeving Van Eeghenstraat, de toezegging aan het lid Van Renssen, de vervolgaanpak bouwdynamiek en afdoening motie 372 inzake maatregelen schade uitvoering andere percelen. Tijdens de behandeling heb ik u toegezegd voor de behandeling van de tweede termijn op 27 november 2024 in de commissie Ruimtelijke Ordening schriftelijk terug te komen op een aantal vragen. Ontsluiten beschikbare informatie Onder meer de VVD en het CDA vroegen om in beeld te brengen welke bestaande informatie beschikbaar is, hoe die is ontsloten, wat de betrouwbaarheid is en wat het zou kosten om deze informatie aan elkaar te koppelen via een nieuw systeem. Hierbij werd onder andere verwezen naar informatie over hoogtes van funderingen, grondwaterstanden, open.amsterdam, Funda en WOZ informatie. Achtergrond van deze vraag is het signaal dat er meer informatie inzichtelijk moet zijn die al beschikbaar is. De volgende informatie is beschikbaar: • Grondwaterstanden zijn beschikbaar via het peilbuizennet dat Waternet beheert en openbaar beschikbaar is via https://maps.waternet.nl/kaarten/peilbuizen. Hiermee wordt de grondwaterstand gemonitord.

Naast oudere informatie wordt hier ook actuele informatie aangeboden. De informatie is betrouwbaar maar vakkennis om deze te interpreteren is wel gewenst. Bijvoorbeeld omdat peilbuizen in een incidenteel geval verstopt kunnen raken of onbedoeld en tijdens werkzaamheden zijn verschoven. • NAP peilmerken zijn beschikbaar op NAP - Data en informatie Deze gegevens zijn actueel en afkomstig van het Kadaster en Rijkswaterstaat. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat is opdrachtgever.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

•

•

•

•

•

• •

Datum 25 november 2024 Pagina 2 van 5

Informatie over funderingen is beschikbaar via het Amsterdamse funderingsloket Het funderingsloket - Gemeente Amsterdam. Bij het gemeentelijk archief zijn er tekeningen en berekeningen van panden op te vragen. Van sommige panden in Amsterdam zijn oude funderingsgegevens bekend, dat zijn de gegevens van de fundering bij oprichting van het gebouw. En soms is er geen informatie. Verder zijn er bij het archief gegevens op te vragen van latere verbouwingen, eventueel met funderingsherstel. Ook archiefinformatie over splitsingen kan informatie geven over de fundering. Deze informatie is erg pandspecifiek waardoor geen algemene uitspraak kan worden gedaan over de betrouwbaarheid of actualiteit. Het ontsluiten en beoordelen van deze informatie dient handmatig plaats te vinden. De nodige vakkennis is gewenst om de informatie goed te kunnen interpreteren. Op Funderingshoogten Amsterdam - Data en informatie is een dataset met funderingshoogten beschikbaar. Deze informatie is gebaseerd op oude bouwtekeningen en inschattingen. Het is dus niet zeker of de fundering is aangelegd conform de bouwtekening dan wel of de funderingswijze van een pand waarvan geen bouwtekeningen zijn opgevraagd gelijk is aan de funderingswijze van een nabijgelegen pand waarvan wel bouwtekeningen zijn geraadpleegd. Amsterdam zakt net als de rest van West Nederland.

Informatie over zakkingen is beschikbaar via meetboutgegevens. Data zoekresultaten op locatie - Data en informatie Hiermee worden de zakkingssnelheden inzichtelijk gemaakt. Deze informatie is gedeeltelijk recent en gedeeltelijk van oudere data. Hiermee kunnen langjarige trends inzichtelijk worden gemaakt. Informatie over verleende vergunningen is beschikbaar op www.overheid.nl. Hier kan in het gemeenteblad gezocht worden naar aangevraagde en verleende omgevingsvergunningen. In het Kadaster staan gegevens over alle onroerende zaken in Nederland en hun rechthebbende en de publiekrechtelijke beperkingen aan onroerende zaken zoals aanschrijvingen. Informatie over de waarde van woningen op grond van de Wet Waardering Onroerende zaken (Wet WOZ) is beschikbaar via het landelijke WOZ-waardeloket. Een groot gedeelte van de te koop aangeboden woningen staat op funda.nl. Deze site is eigendom van de NVM Holding, Stichting Administratiekantoor Funda en General Atlantic een wereldwijde investeerder. De gegevens op deze site zijn recent en worden geplaatst door de aangesloten makelaars. Het bekijken van aangeboden woningen om na te gaan of hier kelders op staan is echter wel handmatig werk.

Amsterdammers hebben daarmee de beschikking over een aanzienlijke hoeveelheid openbare informatie met betrekking tot de onroerende zaken binnen hun woonomgeving. Het college ziet daarom geen aanleiding om data verder aan elkaar te koppelen met het oog op kelderbouw. Dit zou naar verwachting forse kosten en personele inspanningen met zich meebrengen om alle informatie op een andere manier te ontsluiten. Deze capaciteit zou voornamelijk uit het VTH en ICT domein moeten komen terwijl daar forse druk op staat. Dit staat nog los van de noodzakelijke aanpassing van de juridische basis en het eigenaarschap van de gegevens.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 november 2024 Pagina 3 van 5

Slimme grondwatermeter GroenLinks stelde de vraag of we slimme waterstandmeters als voorwaarde op kunnen nemen in de vergunningen voor kelderbouw. Het is voor ons mogelijk aanvullende voorwaarden te stellen om de veiligheid te waarborgen cq schade aan omliggende panden te voorkomen, als daar aanleiding toe is. Daarmee is het mogelijk om als voorwaarde in de vergunning op te nemen dat de grondwaterstand wordt gemonitord. De grondslag hiervoor is neergelegd in artikel 7.5 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Het stellen van een voorwaarde om een slimme grondwatermeter te plaatsen die ook inzichtelijk is voor omwonende behoort echter niet tot de mogelijkheden. De verplichting om (gebruikelijke) peilbuizen te plaatsen, kunnen we wel opleggen en dat doen we dan ook al bij kelders. Verder geldt vanuit de Waterschapsverordening AGV het volgende. Voor grondwateronttrekkingen geldt een specifieke zorgplicht. Dit houdt kortgezegd in dat in gebieden met een houten paalfundering rondom een bouwput goede aaneengesloten damwanden dienen te zijn, de grondwaterstand buiten de damwand niet wordt verlaagd tot onder de bovenzijde van de houten paalfundering, dat er voorafgaand aan de bemaling peilbuizen worden geplaatst en dat deze altijd goed functioneren en toegankelijk zijn voor het Waterschap. Deze bevoegdheid valt dus niet onder het college maar het Waterschapsbestuur.

Kruising publiekrecht en privaatrecht Vanuit GroenLinks kwam de vraag of we bereid zijn te kijken naar nieuwe jurisprudentie op het snijvlak van het privaat- en publiekrecht en privaatrechtelijke belemmeringen bij het verstrekken van een Omgevingsvergunning. Er is uitgebreid onderzoek1 uitgevoerd door Prof. Mr. J. Struiksma Emeritus hoogleraar Omgevingsrecht bij de VU Amsterdam, naar de verhouding tussen het publiek- en privaatrecht in het kader van bouwdynamiek. Ik heb u eerder gemeld worden de verhoudingen tussen buren onderling primair beheerst door het privaatrecht en daarmee ook het onderwerp van schades aan eigendommen. De gemeente speelt daarbij, binnen zijn publiekrechtelijke positie, geen rol. Bij de ontvankelijkheidstoets in het kader van een vergunningaanvraag wordt getoetst aan evident privaatrechtelijke belemmeringen. Een belemmering is (bijvoorbeeld) pas ‘evident’ als een bouwplan wordt aangevraagd op de grond van een ander die daar niet mee instemt. Het gegeven dat een lid bezwaar maakt tegen een bouwplan is nooit evident omdat de andere Vve leden de rechter om vervangende toestemming kunnen vragen. Dit is de vaste lijn vanuit de wet- en regelgeving en de jurisprudentie waar we ons als gemeente aan moeten houden. Het college volgt uiteraard de actuele jurisprudentie op dit gebied.

En indien hier aanleiding toe is dan nemen we deze ontwikkelingen mee in onze aanpak en passen we deze hier op aan. Als er na vergunningverlening privaatrechtelijke belemmeringen aan het licht komen dan zijn er twee mogelijkheden:

1

Rapport Struiksma Stadsdeelcommissie West Amsterdam

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 november 2024 Pagina 4 van 5

1. Indien deze belemmering na het verstrekken van de vergunning is ontstaan dan kunnen we de vergunning niet intrekken. Deze is dan immers op juiste gronden verleend. Er is in dit kader slechts een juridische grondslag om een vergunning in te trekken indien deze op onjuiste gronden is verleend. 2. Indien de informatie pas na vergunningverlening beschikbaar komt maar de belemmering al aanwezig was ten tijde van de vergunningverlening dan kunnen we de vergunning intrekken. In beide situaties geldt natuurlijk dat een vergunning alleen gerealiseerd kan worden als dit privaatrechtelijk mogelijk is. Daarnaast is door het CDA de vraag gesteld of we ook in de participatiehandreiking kunnen verwijzen naar privaatrechtelijke belemmeringen. In de participatiehandreiking wijzen we ook op het belang van communicatie met de omgeving en het verkrijgen van toestemming van de VVE indien nodig. In onze communicatieaanpak zoals opgenomen in de vervolgaanpak bouwdynamiek nemen we deze punten nadrukkelijk mee. Registeren van meer gegevens Door GroenLinks is de vraag gesteld of we meer gegevens kunnen registeren (onder andere bouwmethode, retourbemaling en meldingen) en of de wethouder deze noodzaak deelt. Het wettelijk systeem is dat een aanvraag voor bouwactiviteiten wordt getoetst aan wettelijke regelgeving en Amsterdams beleid.

Vervolgens wordt al dan niet een vergunning verleend voor de aangevraagde bouwactiviteiten. Door de gemeente wordt toezicht gehouden of het vergunde bouwwerk wordt gebouwd conform de verleende vergunning. En daarmee of het bouwwerk voldoet aan de wettelijke regels en het Amsterdams beleid. Bij het bouwen moet de aannemer zich ook houden aan wettelijke eisen met betrekking tot hinder, overlast en schade. Vanuit dit kader is er geen noodzaak om aanvullende gegevens met betrekking tot de bouwmethode te registeren. Meldingen van buren bij de gemeente, het aanpassen van de constructie en stilleggen van de bouw worden reeds geregistreerd. Het registeren van extra gegevens levert een extra belasting op van al reeds hoog belaste Toezichthouders. Financieringsmogelijkheid funderingsherstel Vanuit GroenLinks kwam verder nog de vraag welke alternatieve financieringsmogelijkheden kunnen worden bedacht voor uitsluitend funderingsherstel zonder kelderbouw, bijvoorbeeld met de plannen voor funderingsherstel vanuit het Rijk. Het kabinet heeft in de begroting voor 2025 het voornemen opgenomen om het Fonds Duurzaam Funderingsherstel (FDF) landelijk beschikbaar te maken. Dit fonds biedt eigenaren met urgente funderingsproblemen een financieringsmogelijkheid wanneer zij geen lening kunnen krijgen via reguliere hypotheekverstrekkers.

Er zijn in de Rijksbegroting 2025 verder geen extra middelen gereserveerd om funderingsherstel te subsidiëren of direct te financieren. Tot slot Het college is zich bewust van de overlast die Amsterdammers ervaren door bouwactiviteiten en de zorgen over de effecten op de omgeving. Tegelijkertijd hebben we ook een enorme opgave op het vlak van verduurzamen, schimmelaanpak en isolatie. In een druk bebouwde stad kunnen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 november 2024 Pagina 5 van 5

bouwactiviteiten leiden tot overlast. Vanuit de aanpak bouwdynamiek hebben we al veel maatregelen genomen om ongewenste bouwactiviteiten tegen te gaan. In de review die we hebben uitgevoerd blijkt dat we de belangrijkste en meest effectieve maatregelen hebben uitgevoerd. De komende periode werken we verder aan de aanpak op het gebied van openbare ruimte en communicatie. We verwachten u in het eerste kwartaal van 2025 te informeren over de resultaten en de vervolgstappen. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Reinier van Dantzig Wethouder Woningbouw en Stedelijke Ontwikkeling

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl