Resultaten Amsterdam inbusiness 2021_raadsinformatiefbrief.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 17 februari 2022 Economische Zaken Victor Everhardt Economische Zaken en Cultuur, p.de.kruijk@amsterdam.nl

Onderwerp

Toelichting inspanningen en resultaten amsterdam inbusiness 2021

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over de resultaten van de activiteiten van amsterdam inbusiness (aib) over het afgelopen jaar. Binnen aib werken de gemeenten Almere, Amstelveen, Haarlemmermeer en Amsterdam samen aan het aantrekken van buitenlandse bedrijven en het onderhouden van de relatie met deze bedrijven in de Metropoolregio Amsterdam (MRA). In deze brief geef ik u een toelichting op de inspanningen en de resultaten in 2021. Amsterdam inbusiness richt zich op acquisitie van bedrijven die een stimulans geven aan de lokale werkgelegenheid, duurzaamheid en innovatie. De belangrijkste redenen voor internationale bedrijven om zich hier te vestigen zijn de strategische ligging in Europa, de goede digitale en logistieke verbindingen en de aanwezigheid van en aantrekkingskracht op talent. Het streven hierbij is om deze bedrijven zo duurzaam mogelijk te verankeren in de MRA en op innovatief vlak verder te laten groeien. Dit doet aib onder andere door het verbinden van buitenlandse bedrijven met lokale bedrijven en met startups, kennisinstellingen en maatschappelijke initiatieven in de stad en regio. Bedrijven die louter komen voor belastingvoordelen zonder een bijdrage te leveren aan de lokale werkgelegenheid of innovatie worden door aib dus niet ondersteund en zijn ook niet bekend.

Impact coronacrisis op buitenlandse investeringen in 2021 De Metropoolregio Amsterdam beleeft een sterk herstel in het aantrekken van internationale bedrijven ten opzichte van 2020. Dit geeft aan dat de MRA economisch in staat is om haar verdienvermogen op peil te houden na een forse economische klap. Dit komt onder andere omdat de kracht van de MRA is dat zij zich niet enkel op één sterke sector richt, maar in een brede waaier van sectoren en maatschappelijke uitdagingen een sterke positie heeft. Door de breedte in de sectoren te waarborgen en tegelijkertijd de sectoren van nu zoals de ICT & tech en life science & health (LSH) te versterken, is Amsterdam in staat haar concurrentiepositie verder uit te bouwen dus ook tijdens en na de coronacrisis. Dit beeld komt ook naar voren in de Economische Verkenningen Metropoolregio Amsterdam 2021 (EVMRA) waarin uiteen wordt gezet dat de economie van de MRA relatief zwaar is getroffen in 2020, maar daarna een relatief goed herstel meemaakte in 2021. De krimp in de MRA die het

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

17 februari 2022 Pagina 2 van 4

gevolg was van de coronacrisis zal volgens de EVMRA eind 2022 teniet zijn gedaan (er vanuitgaand dat de covid pandemie geen invloed meer heeft). Binnen dit tijdspad zou er daarmee sprake zijn van een snel en krachtig herstel. Niettemin dient te worden opgemerkt dat bij dit herstel sprake is van een gemengd beeld. Daar waar veel sectoren weer de weg omhoog hebben gevonden is de schade aan bedrijven en het leed bij ondernemers in andere sectoren nog steeds groot. De economie in de MRA is sterk, snel en innovatief omdat deze internationaal verankerd is. Binnen de Metropoolregio Amsterdam werkt amsterdam inbusiness daarom samen met Amsterdam Trade & Innovate en IN Amsterdam onder de naam Amsterdam International Business. Amsterdam Trade & Innovate houdt zich bezig met internationalisering van startups en innovatief MKB terwijl IN Amsterdam de rol heeft van gezamenlijk loket (one-stop-shop service) voor internationale nieuwkomers die in de MRA komen werken bij Nederlandse bedrijven, buitenlandse bedrijven en de Amsterdamse kennisinstellingen. De onderlinge samenwerking binnen Amsterdam International Business dient als vliegwielfunctie voor internationaal zakendoen in de MRA. De positie van de MRA als metropool die zich internationaal kan meten is echter niet vanzelfsprekend. Voortdurend is er beleid nodig om onze positie te waarborgen.

Het Economisch herstel- en investeringsplan Amsterdam, 2021-2024 levert hier een bijdrage aan. Amsterdam International Business is binnen dit plan gepositioneerd om vernieuwing in duurzame groeisectoren in de MRA verder aan te jagen. De in 2021 nieuw opgerichte regionale ontwikkelingsmaatschappij ROM InWest is hierin een belangrijke nieuwe speler waarmee nauw samengewerkt gaat worden. Resultaten 2021 De 133 nieuwe bedrijven die zich hier in 2021 vestigden hebben aangegeven binnen 3 jaar in totaal 4.089 nieuwe arbeidsplaatsen te creëeren in de MRA (t.o.v. 101 bedrijven met 1.970 arbeidsplaatsen in 2020). De inschatting (op basis van cijfers CBS uit 2017) is dat iedere arbeidsplaats bij een (internationaal) bedrijf ook nog eens 1 arbeidsplaats elders op de arbeidsmarkt oplevert. ICT & tech was afgelopen jaar de sector met de meeste arbeidsplaatsen. Op de tweede plaats volgt de financieel/zakelijke dienstverlening & fintech. In 2021 was er sprake van bijna een verdubbeling in zowel het aantal nieuwe bedrijven als het aantal arbeidsplaatsen in deze sector. Daarna volgden de sectoren transport & logistiek, de creatieve sector en LSH. Uitbreidingen bij 30 buitenlandse bedrijven die reeds in de MRA gevestigd zijn hebben daarnaast in 2021 gezorgd voor nog eens 2.474 nieuwe arbeidsplaatsen (ten opzichte van 35 uitbreidingen met 2.485 arbeidsplaatsen in 2020).

Deze uitbreidingen komen ook voornamelijk van bedrijven actief in de ICT & tech, gevolgd door de financieel/zakelijke dienstverlening & fintech, de transport & logistiek en de LSH. De meeste uitbreidingen van bestaande bedrijven in de MRA komen nog steeds van Noord-Amerikaanse bedrijven: meer dan 43% van de bedrijven met meer dan 66% van de arbeidsplaatsen kwam uit deze regio.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

17 februari 2022 Pagina 3 van 4

Het aantal sectoren dat groeiende is door zowel nieuwe bedrijven als uitbreidingen geeft de kracht weer van de brede en diverse economie van de MRA. Tevens zijn in 2021, 32 internationale hoofdkantoren in de MRA gevestigd, goed voor 1702 banen. Dat is een forse toename t.o.v. 2020 waarmee we weer terug zijn op het oude niveau van voor de coronacrisis. Tot slot is, zowel qua aantallen bedrijven als arbeidsplaatsen, in 2021 wederom zichtbaar dat bedrijven meer dan voorheen kiezen voor de regio. 29% van de bedrijven met 26% van de arbeidsplaatsen landen buiten Amsterdam maar binnen de MRA. Ter vergelijking: in 2020 was dat aandeel vergelijkbaar met 29% bedrijven en 31% arbeidsplaatsen. In 2019 lag het aandeel MRA (exclusief Amsterdam) nog op 20% bedrijven en 11% arbeidsplaatsen. Gevolgen van de Brexit Brexit heeft in 2021 tot gevolg gehad dat er in totaal 27 bedrijven zijn geweest die mede door de Brexit hebben besloten zich in de MRA te vestigen of hier uit te breiden, goed voor in totaal 678 arbeidsplaatsen. Deze banen zijn onderdeel van de hierboven genoemde totale cijfers over 2021 en betreffen zowel nieuwe bedrijven als uitbreidingen. Brexit is daarmee in 2021 goed geweest voor 10% van de door buitenlandse bedrijven gecreëerde nieuwe arbeidsplaatsen (t.o.v. 30% in 2020).

Hiermee zijn er sinds het Brexit-referendum in 2016 nu in totaal 169 bedrijven naar de MRA gekomen of hier uitgebreid door de Brexit, waarbij in totaal 6.139 arbeidsplaatsen werden gecreëerd. Er lopen daarnaast nog meer dan 100 projecten waarbij bedrijven de MRA als mogelijke locatie overwegen voor nieuwe activiteiten of uitbreidingsinvesteringen (mede) ten gevolge van de Brexit. Verwachtingen en inzet voor 2022 Het is aannemelijk dat de coronacrisis ook in 2022 nog een belemmerende factor zal zijn voor internationaal zakendoen. Er blijft dus onzekerheid bij bedrijven en hun werknemers omdat de uitdagingen nu eenmaal groot zijn. Zo is de arbeidsmarkt zeer krap geworden, zijn de problemen op het stroomnet groot, blijft de schaarste aan grondstoffen oplopen en lijkt de inflatie ook een steeds belangrijkere rol te spelen. Wel zien wij dat de grootste klap van de coronacrisis op buitenlandse investeringen in de MRA waarschijnlijk achter ons ligt. Daarnaast zien wij binnen alle onderdelen van Amsterdam International Business tekenen van herstel, met name in de tweede helft van 2021. Dat momentum verwachten wij in 2022 verder door te trekken. Net als in de afgelopen jaren is duidelijk dat de concurrentie tussen regio’s binnen Europa hevig zal blijven. De MRA heeft echter een uitstekende uitgangspositie, zowel digitaal als fysiek.

Amsterdam inbusiness zal in 2022 blijven inzetten op het positioneren van de MRA op de sectoren waarin de MRA sterk is of waar de meeste kansen liggen op herstel, zoals de ICT & tech, LSH en de financieel/zakelijke dienstverlening & fintech. Amsterdam inbusiness zal zich daarbij steeds meer focussen op bedrijven die een bijdrage leveren aan de maatschappelijke uitdagingen van de stad en regio op gebied van duurzaamheid, innovatie en gezondheid.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

17 februari 2022 Pagina 4 van 4

In de bijlage treft u een nadere onderbouwing en analyse van de resultaten van amsterdam inbusiness in 2021 aan. Ik vertrouw erop u hiermee voldoende informatie over de inspanningen en toelichting op de resultaten van amsterdam inbusiness te hebben gegeven. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Victor Everhardt Wethouder Economische Zaken

Bijlage 1. Onderbouwing en analyse resultaten amsterdam inbusiness 2021

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl