Rapportage spreidingsonderzoek PHKG 2020-2023.pdf
Tekst van het document
Toewijzingen PHKG 2020-2023 Onderzoek en Statistiek
In opdracht van: Projectnummer: Auteur: E-mailadres:
Programma huisvesting kwetsbare groepen 240567 Lieselotte Bicknese l.bicknese@amsterdam.nl
Bezoekadres: Post: Telefoon: Website:
President Kennedylaan 923 Postbus 658 1000 AR Amsterdam 020 251 0333 onderzoek.amsterdam.nl
Foto voorzijde:
Het Schip, fotograaf Edwin van Eis (2022)
Amsterdam, conceptversie maart 2025
Inhoud
Inhoud
2
Samenvatting
3
Inleiding
8
1
Doel van het onderzoek Werkwijze Leeswijzer
8 9 9
Toewijzingen PHKG in Amsterdam
11
1.1 1.2
11 11
Jaarlijks circa 2.000 woningen toegewezen via het PHKG Aantal toewijzingen aan statushouders stijgt sinds 2021
2
Factoren die de verdeling beïnvloeden
14
3
Toewijzingen PHKG per stadsdeel
15
3.1 3.2 3.3 3.4
15 16 16 18
4
5
Meeste toewijzingen PHKG in West en Oost Corporatieverhuringen in Zuid relatief vaak toegewezen via PHKG In Noord hoogste aandeel woningvoorraad toegewezen via PHKG Doelgroepen
Toewijzingen PHKG per buurt
20
4.1 4.2
20 22
Toewijzingen als aandeel van de verhuringen per buurt Toewijzingen als aandeel van de woningvoorraad per buurt
Kwetsbaarheid van de buurt
24
5.1 Aandeel PHKG hoger in wijken met veel kwetsbare bewoners 24 5.2 Geen sterk verband tussen aandeel verhuringen via PHKG en kwetsbaarheid van de bevolking 26
Bijlage 1 Selectie WoningNet
27
Samenvatting
Deze rapportage beschrijft de toewijzingen van corporatiewoningen met een sociale huurprijs via het Programma Huisvesting Kwetsbare Groepen (PHKG) per stadsdeel en buurt. De gemeente Amsterdam, de woningcorporaties en zorgaanbieders werken binnen het programma aan passende woonoplossingen voor kwetsbare mensen. In de definitie van het PHKG zijn mensen kwetsbaar als zij een urgent woonprobleem hebben en zij dit probleem zelf niet binnen afzienbare tijd kunnen oplossen. De doelgroepen van het programma hebben meestal problemen op meerdere domeinen, waaronder een woonvraagstuk. Soms is het huisvestingsprobleem het belangrijkste obstakel. Deze rapportage gaat over de jaren 2020 tot en met 2023. Per jaar kan het aantal mutaties in een gebied behoorlijk schommelen. Om een robuuster beeld te krijgen van hoe de toewijzingen via het PHKG verspreid zijn over de stad, wordt ook gekeken naar het aantal toewijzingen over de gehele periode 2020-2023. Het optellen van het aantal toewijzingen kan de suggestie wekken dat de instroom van kwetsbaarheid ook bij elkaar kan worden opgeteld. Dat is niet het geval. Voor velen is kwetsbaarheid een fase en geen blijvende situatie. De kwetsbaarheid kan verminderen of verdwijnen nadat mensen passend zijn gaan wonen.
Toewijzingen PHKG naar stadsdeel Er zijn verschillen tussen stadsdelen in het aantal woningen dat wordt toegewezen via het PHKG, ook als rekening wordt gehouden met de omvang van de woningvoorraad van een stadsdeel of het aantal corporatiewoningen met een sociale huurprijs dat is vrijgekomen. In de periode 2020-2023 zijn via het PHKG de meeste woningen toegewezen in de stadsdelen West en Oost. De minste toewijzingen vonden plaats in Centrum en Zuidoost. In beide stadsdelen komen relatief weinig sociale corporatiewoningen vrij en deze worden daarnaast relatief weinig toegewezen via het PHKG. Het aandeel verhuringen van sociale corporatiewoningen dat wordt toegewezen via het PHKG is het hoogst in stadsdeel Zuid (2020-2023: 37%). Daarna volgen West en Oost met 31% en 29% van de verhuringen. In Noord, Weesp, Centrum, Nieuw-West en Zuidoost ligt het aandeel PHKG-toewijzingen op het aantal verhuringen tussen de 20% en 25%. Voor al deze stadsdelen geldt dat het percentage in 2022 en 2023 lager is dan in 2021. Afgezet tegen de totale woningvoorraad is het aandeel toewijzingen via het PHKG het hoogst in Noord. In dit stadsdeel is bijna de helft van de woningen een corporatiewoning in het sociale segment. De woningen wisselen relatief vaak van huurder.
3
Woningtoewijzingen via het PHKG naar stadsdeel, 2020-2023 % van sociale verhuringen aantal (excl. projecten) Centrum 572 22 West 1.538 31 Nieuw-West 1.313 21 Zuid 1.156 37 Oost 1.532 29 Noord 1.421 25 Weesp* 35 24 Zuidoost 523 20 Amsterdam 8.090 26
% van woningvoorraad per jaar (incl. projecten) 0,25 0,46 0,45 0,34 0,51 0,70 0,30 0,30 0,43
*Uitsluitend gebaseerd op 2023. Betekenis kleuren: grijs relatief weinig en blauw relatief veel o.b.v. spreiding over de 25 gebieden
Ieder jaar worden de beschikbare woningen voor het PHKG verdeeld over de drie doelgroepen (wonen zonder begeleiding, wonen met begeleiding en statushouders) door de stuurgroep PHKG en vastgesteld door het college van B&W. Dit gebeurt op basis van de (verwachte) wachtlijst per doelgroep. Zoals te zien in de tabel hieronder is sinds 2020 het aandeel PHKG-toewijzingen aan statushouders sterk opgelopen (van 24% naar 52% van de toewijzingen). Het deel dat naar de groep wonen met begeleiding gaat, daalde van 43% naar 32%. Het aandeel voor de groep wonen zonder begeleiding daalde van 31% naar 16%. Aantal toewijzingen van corporatiewoningen aan kwetsbare huishoudens naar doelgroep, 2020-2023 2020 2021 2022 2023 aantal procent aantal procent aantal procent aantal met begeleiding 805 43 852 40 780 38 641 zonder begeleiding 591 31 682 32 410 20 326 statushouders 443 24 619 29 845 41 1.028 subtotaal 1.839 98 2.153 100 2.035 99 1.995 jonge statushouders in projecten* 46 2 <10 14 1 <10 totaal 1.885 100 2.153 100 2.049 100 1.995 *Deze groep wordt steeds minder en vanaf 2024 niet meer apart geregistreerd en wordt opgenomen in de algemene categorie statushouders.
In de stadsdelen is de samenstelling van de huurders van woningen via het PHKG in grote lijnen hetzelfde. In de periode 2020-2023 ging van de toewijzingen via het PHKG: 38% naar de hoofdgroep Wonen met begeleiding. Dit percentage is hoger in Centrum, West en Zuid (48%, 42% en 42%). 37% naar de hoofdgroep Statushouders, waaronder 1% in tijdelijke projecten voor jonge statushouders en andere jongeren. In Weesp en Oost zijn relatief veel toewijzingen naar statushouders gegaan (80% en 43%). 25% naar de hoofdgroep Wonen zonder begeleiding, veelal mensen met een medische of sociale urgentie. In Nieuw-West en Zuidoost ligt dit aandeel hoger (32% en 31%). In Noord zijn relatief veel jonge statushouders geregistreerd als bewoners van tijdelijke woonprojecten (2%).
4
procent 32 16 52 100 100
Toewijzing PHKG naar buurt De volgende kaarten laten de verschillen op buurtniveau zien over de periode 2020-2023. In 60% van de 518 buurten in de stad zijn (bijna) geen woningen toegewezen via het PHKG. In de helft van deze buurten staan geen corporatiewoningen. Dat zijn met name buurten in Westpoort, Weesp en delen van Centrum en Zuid. In 40% van de Amsterdamse buurten zijn 10 of meer woningen toegewezen via het PHKG. Alle stadsdelen hebben buurten waar het aandeel sociale verhuringen via het PHKG onder of boven het stedelijk gemiddelde van de stad ligt (26%). Wel hebben Centrum en Zuidoost als enige stadsdelen geen buurten waar meer dan 50% van de sociale verhuringen via het PHKG is toegewezen. Aandeel verhuringen dat is toegewezen via het PHKG, per buurt, 2020-2023
In 2020-2023 wordt per jaar gemiddeld 0,43% van alle woningen toegewezen via het PHKG. De buurten waar dit percentage lager of hoger is, liggen verspreid over de stad. In de 9 buurten (2%) waar jaarlijks gemiddeld 2,5% tot 8,5% van de woningvoorraad is toegewezen via het PHKG staan veel corporatiewoningen met een sociale huur en vaak ook huisvestingsprojecten voor jonge statushouders en andere jongeren.
5
Aandeel totale woningvoorraad dat gemiddeld per jaar is toegewezen via PHKG (incl. projecten) t.o.v. het stedelijk gemiddelde (0,43%), 2020-2023
Toewijzing naar kwetsbaarheid Of een buurt veel of weinig kwetsbare bewoners telt, kan in beeld worden gebracht met de kwetsbaarheidsscore. Volgens deze score zijn bewoners meest-kwetsbaar als zij op minstens 3 van de volgende 4 hulpbronnen laag scoren: inkomen, opleidingsniveau, werk en gezondheid. Meest-kwetsbare Amsterdammers wonen relatief vaak in sociale corporatiewoningen. Ook de doelgroepen van het PHKG zijn voor hun woonbehoefte aangewezen op deze woningen. Beide groepen komen hierdoor relatief vaak terecht in wijken met veel sociale corporatiewoningen. Dit zorgt ervoor dat in wijken waar relatief veel bewoners een hoge kwetsbaarheidsscore hebben, over het algemeen ook een groter deel van de woningvoorraad wordt toegewezen via het PHKG. Het aandeel van de vrijgekomen sociale huurwoningen dat via het PHKG wordt toegewezen, hangt niet sterk samen met de kwetsbaarheid van de bevolking. Het aandeel PHKGtoewijzingen varieert over het algemeen tussen de 20% en 40%. Wel lijkt in 2023 het beeld iets te zijn veranderd ten opzichte van 2020. In wijken met veel kwetsbare bewoners, en dan met name die in Nieuw-West, lijkt het aandeel verhuringen af te nemen. Corporaties geven aan in Zuidoost en Nieuw-West, mede onder invloed van de integrale aanpakken, minder vaak toe te wijzen via het PHKG.
Op stadsdeelniveau neemt het aandeel verhuringen via het PHKG de laatste jaren af in Centrum en de stadsdelen met relatief veel kwetsbare bewoners, namelijk Noord, NieuwWest en Zuidoost. In 2023 liggen in deze vier stadsdelen voor alle drie de doelgroepen van het PHKG het aandeel verhuringen onder het stedelijk gemiddelde. In 2022 gold dit alleen voor Nieuw-West.
6
Het aandeel sociale verhuringen dat via het PHKG verloopt naar stadsdeel, procenten, 2020-2023 45 40 35
42 39
39
36
30 25
37
31 28
36
31 30 28
29 29
29 28
25
27
26
24 24
23
20
21
27
22
24
26
21
24
21 19
15
20 17
24
20
22
16 16
10 5 0
Zuid
West
Oost 2020
Noord 2021
Weesp 2022
2023
Centrum Nieuw-West Zuidoost 2020-2023
7
Inleiding
Doel van het onderzoek De gemeente wil elke Amsterdammer de kans bieden om zo zelfstandig mogelijk te leven in de stad. Sinds eind 2016 kunnen kwetsbare Amsterdammers met een urgent woonprobleem in aanmerking komen voor een sociale huurwoning via het Programma Huisvesting Kwetsbare Groepen (PHKG). Binnen dit programma werken woningcorporaties, zorgaanbieders en de gemeente Amsterdam samen om tot een passende woonoplossing te komen. In samenwerkingsafspraken is vastgelegd jaarlijks ongeveer 30% van alle sociale verhuringen door corporaties toe te wijzen via het PHKG aan de doelgroep van het programma. De doelgroep van het PHKG is in te delen in 3 hoofdgroepen: Wonen zonder begeleiding Deze groep bestaat vooral uit mensen met een sociaal medische urgentie, maar ook bijvoorbeeld slachtoffers van de toeslagenaffaire, slachtoffers huiselijk geweld en mensen die te maken krijgen met calamiteiten horen hier bij. Wonen met begeleiding Dit zijn mensen die doorstromen vanuit de maatschappelijke opvang en beschermd wonen en huishoudens die gehuisvest worden via de Nieuwe kans, de Laatste kans en de Treiteraanpak.
Statushouders Het betreft zowel nieuwe statushouders die in aanmerking komen voor een zelfstandige woning als statushouders die eerst in een tijdelijk huisvestingsproject zijn gevestigd en die, wanneer hun tijdelijke huurcontract verloopt, via de Ruggensteunregeling in aanmerking komen voor een zelfstandige woning. Er is een zorg dat kwetsbare groepen gehuisvest worden in wijken met weinig veerkracht om kwetsbare mensen op te vangen. Dit vraagt in het gebiedsgericht werken om extra aandacht voor voldoende en bereikbare voorzieningen en om maatwerk bij de woningtoewijzing. Daarom wordt sinds 2018 bijgehouden waar de toewijzingen via het PHKG plaatsvinden in de stad. De laatste stedelijke rapportage is uit 2022: Toewijzingen PHKG 2017-2021 in stadsdelen en buurten (O&S). Deze rapportage was onder andere gebaseerd op de gemeentelijke registratie van diverse urgentieregelingen. Het onderzoek wordt nu herhaald over de periode 2020-2023. Dit gebeurt op basis van een nieuwe databron, namelijk WoningNet. Dit heeft als voordeel dat de cijfers over de toewijzingen en de locaties van de woningen uit één bron afkomstig zijn en in alle gevallen op elkaar aansluiten. De volgende thema’s komen in het onderzoek aan bod: Een overzicht van de toewijzingen via het PHKG over de stad.
Verschillen tussen de hoofdgroepen Wonen met begeleiding, Wonen zonder begeleidingen Statushouders De mate waarin de doelgroep van het PHKG wordt gehuisvest in reeds kwetsbare wijken.
8
Werkwijze Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van de volgende databronnen: Gegevens uit WoningNet over de verhuringen van sociale corporatiewoningen en de toewijzingen via het PHKG. Deze gegevens zijn beschikbaar via de Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties (AFWC). Gegevens over de woningvoorraad uit de Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG). Deze gegevens zijn ontsloten via Onderzoek en Statistiek (O&S). Per gebied is berekend hoeveel toewijzingen via het PHKG hebben plaatsgevonden ten opzichte van het totaal aantal woningen en het totaal aantal verhuringen van corporatiewoningen met een sociale huur. Net als in voorgaande edities is samengewerkt met een begeleidingscommissie. Deze bestaat uit medewerkers van de Amsterdamse Federatie van Woningcorporatie (AFWC), de werkgroep onderzoek van het PHKG en de gemeente Amsterdam (afdelingen Wonen, JZD, stadsdelen, Onderzoek en Statistiek en Communicatie). De begeleidingscommissie bepaalt de onderzoeksvraag en de werkwijze. Daarnaast geven de leden in de rapportage toelichting op de cijfers en de werkwijze binnen het PHKG. De inhoud van het rapport is in samenwerking met het AFWC afgestemd met medewerkers van de woningcorporaties.
Leeswijzer Deze rapportage beschrijft de toewijzingen via het PHKG in de periode 2020-2023. Voor het eerst zijn de gegevens over de toewijzingen volledig afkomstig uit WoningNet. De cijfers kunnen om deze reden afwijken van voorgaande rapportages en de Monitor Programma Huisvesting Kwetsbare groepen. Op stadsdeelniveau worden de cijfers gepresenteerd in tabellen met jaarcijfers. Verschillen tussen buurten worden inzichtelijk gemaakt met
kaarten over de periode 2020-2023. Het aantal toewijzingen in een gebied kan per jaar sterk verschillen. Dit heeft onder andere te maken met de oplevering van nieuwbouw en het aantal vrijkomende sociale huurwoningen. Om een meer stabiel beeld te krijgen van de spreiding van de toewijzingen via het PHKG over de stad worden in deze rapportage enkele jaren samengenomen (20202023). Het optellen van het aantal toewijzingen zou onterecht de suggestie kunnen wekken dat de instroom van kwetsbare groepen via het PHKG ook bij elkaar kan worden opgeteld voor meerdere jaren. Voor vele mensen, ook binnen de doelgroepen van het PHKG, is kwetsbaarheid een fase en geen blijvende situatie. De kwetsbaarheid kan verdwijnen of verminderen nadat mensen passend zijn gaan wonen. Daarnaast kan het zijn dat kwetsbare mensen met een woonprobleem binnen hetzelfde stadsdeel een andere woning krijgen. Ook is het denkbaar dat mensen na verloop van tijd verhuizen. De optelsom van het aantal toewijzingen via het PHKG in de loop der jaren staat daarom niet gelijk aan de instroom van kwetsbare mensen.
De toewijzingen via het PHKG worden met twee percentages in beeld gebracht: Het aandeel van de sociale corporatieverhuringen dat is toegekend via het PHKG. Niet meegeteld in dit percentage zijn jonge statushouders die als eerste bewoner zijn gehuisvest in tijdelijke woonprojecten voor jongeren. Deze woningen horen bij eerste
9
verhuring namelijk nog niet tot de reguliere woningvoorraad van de corporaties. In deze rapportage gaat het nog maar op een klein aantal toewijzingen: 68 in de hele periode 2020-2023. De jonge statushouders worden namelijk in toenemende mate geregistreerd als een reguliere PHKG-toewijzing aan een statushouder. Vanaf 2024 zal dit zelfs uitsluitend het geval zijn. Het aandeel van de totale woningvoorraad dat is toegekend via het PHKG. Dit percentage is inclusief de huisvesting van jonge statushouders in projecten
Kwetsbare groepen binnen het PHKG Hoofdgroep Wonen met begeleiding: Begeleid Thuis-Omslag Nieuwe Kans / Laatste Kans / Treiteraanpak Permanente intermediaire verhuur / Woonzorginitiatieven (O)MPG Hoofdgroep Wonen zonder begeleiding: Sociaal-medisch urgenten Calamiteit gezinnen Crisisopvang gezinnen OOV-kandidaat zonder begeleiding Ruggensteunregeling omslagkandidaten Slachtoffers toeslagenaffaire Uitstroom Huiselijk Geweld Voorrang voor calamiteitenurgenten Kwetsbare economisch daklozen Wooninitiatieven Uittredende sekswerkers Doorbraakteam maatwerk Statushouders Statushouders Regulier (via het COA) Statushouders Ruggensteun* Statushouders in projecten Statushouders die eerste bewoner zijn in een ‘tijdelijke huisvestingproject’ samen met studenten/jongeren. Geen onderdeel van het PHKG zijn: Statushouders die in particuliere woningen gehuisvest worden Stadsvernieuwingsurgenten Woningen verhuurd in het kader van de 5% vrije ruimte van de woningcorporaties. *) De gemeente heeft de plicht statushouders duurzaam te huisvesten. Na afloop van een tijdelijk huurcontract komen statushouders in aanmerking voor de Ruggensteunregeling en krijgen eenmalig een woningaanbod. De geselecteerde categorieën in WoningNet staan vermeld in bijlage 1.
10
1 Toewijzingen PHKG in Amsterdam
Dit hoofdstuk beschrijft kort de ontwikkeling van het aantal toewijzingen via het Programma Huisvesting Kwetsbare Groepen (PHKG). De cijfers zijn afkomstig uit WoningNet en dienen uitsluitend als referentiekader voor de verschillen binnen de stad. De cijfers kunnen afwijken van de cijfers, zoals gepresenteerd in de Monitor PHKG of de jaarberichten van de AFWC.
1.1 Jaarlijks circa 2.000 woningen toegewezen via het PHKG In de periode 2020-2023 kregen 8.022 huishoudens een sociale corporatiewoning toegewezen via het PHKG. Daarnaast kregen volgens de registratie 68 jonge statushouders een tijdelijke woning in een nieuw opgeleverd jongerencomplex. Jaarlijks worden gemiddeld circa 2.000 woningen toegewezen via het PHKG, oftewel 26,4% van alle sociale verhuringen van corporaties en 0,4% van alle woningen in Amsterdam. Amsterdam telt begin 2023 474.714 woningen. Hiervan zijn er ruim 171.000 (36%) een corporatiewoning met een sociale huurprijs van maximaal € 808 per maand (bron: WIA 2023). In 2023 kregen 7.688 sociale corporatiewoningen (4%) een nieuwe huurder. Hiervan werden er 1.995 (25,9%) via het PHKG toegewezen aan kwetsbare huishoudens. Het aantal jonge statushouders dat een tijdelijke woning kreeg toegewezen in een project met andere jongeren/ studenten was in 2023 kleiner dan 10.
2020 2021 2022 2023 2020-2023
Toewijzingen via PHKG van corporatiewoningen en projecten in aantallen en als aandeel van alle sociale verhuringen (excl. projecten) en de woningvoorraad (incl. projecten), Amsterdam, 2020-2023 toewijzingen % % toewijzingen via jonge sociale verhuringen woningvoorraad woning verhuringen sociale PHKG statushouders via PHKG via PHKG voorraad corporatiewoningen (excl. projecten) in projecten* (excl. projecten) (incl. projecten) 447.180 6.765 1.839 46 27,2 0,4 449.952 7.344 2.153 <10 29,3 0,5 456.968 8.555 2.035 14 23,8 0,4 474.714 7.688 1.995 <10 25,9 0,4 474.714 30.352 8.022 68 26,4 0,4 *Deze toewijzingen worden in toenemende mate geregistreerd als PHKG-toewijzingen aan statushouders. Vanaf 2024 worden zij helemaal niet meer apart geregistreerd.
1.2 Aantal toewijzingen aan statushouders stijgt sinds 2021 Diverse groepen kwetsbare mensen kunnen aanspraak maken op het PHKG. Zij zijn onder te verdelen in drie hoofdgroepen: huishoudens met begeleiding op de woning, huishoudens zonder begeleiding op de woning en statushouders. Aan het begin van elk jaar worden de beschikbare woningen verdeeld over de drie doelgroepen door de stuurgroep PHKG en vastgesteld door het college van B&W. Dit gebeurt naar rato op basis van de geschatte behoefte voor het komende jaar en eventuele achterstanden in het afgelopen jaar.
11
De vastgestelde targets voor de verdeling van de PHKG-toewijzingen over de doelgroepen wonen zonder begeleiding wonen met begeleiding Statushouders (incl. ruggensteunkandidaten) totaal
2020 370 970 460 1.800
2021 450 810 540 1.800
2022 409 849 692 1.950
2023 313 748 889 1.950
In de periode 2020-2023 lag, in lijn met de door B&W vastgestelde verdeling, het aandeel toewijzingen aan kwetsbare huishoudens die geen begeleiding op de woning krijgen lager dan de aandelen die werden toegewezen aan huishoudens met begeleiding en statushouders (25% versus 38% en 37%). 38% van de toewijzingen via het PHKG ging in de periode 2020-2023 naar zelfstandig wonende huishoudens met begeleiding. Het aantal toewijzingen aan deze groep is sinds 2021 gedaald van 805 tot 641 in 2023. De groep met begeleiding bestaat voornamelijk uit uitstroom van Beschermd Verblijf en de omslag van Begeleid Thuis. Bij deze huishoudens staat het huurcontract in de eerste periode op naam van de zorgaanbieder. Wanneer de huurders hun persoonlijke doelen behalen, wordt de woning ‘omgeklapt’ en krijgen zij het contract op eigen naam. De gepersonaliseerde doelen gaan over passende en zinvolle dagbesteding en over sociaal, psychisch en financieel stabiel functioneren. Als er kinderen zijn, mogen er geen risico’s voor de veiligheid van kind(eren) bestaan. Daarnaast moet de deelnemer aan drie voorwaarden voldoen: de huur op tijd betalen, begeleiding toelaten en geen overlast veroorzaken. Gemiddeld krijgen mensen ongeveer twee jaar begeleiding bij het zelfstandig wonen. 25% van de PHKG-toewijzingen in de periode 2020-2023 is toegekend aan huishoudens zonder begeleiding.
Dit zijn mensen met een sociaal-medische urgentie, die bijvoorbeeld een nultredenwoning nodig hebben of een onveilige gezinssituatie moeten verlaten. Het aantal toewijzingen aan deze groep is de laatste jaren sterk gedaald van 682 in 2021 tot 326 in 2023. 37% van de toewijzingen van het PHKG (incl. projecten) ging in 2020-2023 naar statushouders. Sinds 2021 is, in lijn met de doelstellingen van de stuurgroep, het aantal toewijzingen aan statushouders sterk opgelopen. Waar het in 2020 nog om 27% van de toewijzingen ging, was dit in 2023 52%. De toewijzingen gaan niet alleen naar nieuwe statushouders. Statushouders die in het verleden met een jongerencontract in een tijdelijk huisvestingsproject zijn gevestigd, komen na het vervallen van het huurcontract via de Ruggensteunregeling in aanmerking voor een zelfstandige woning. De laatste vier jaar is slechts een klein aantal statushouders geregistreerd als gehuisvest in een tijdelijk huisvestingsproject voor jongeren (68 in totaal).
12
Aantal toewijzingen van corporatiewoningen aan kwetsbare huishoudens naar doelgroep, Amsterdam, 2020-2023
met begeleiding op de woning zonder begeleiding op de woning statushouders subtotaal jonge statushouders in projecten* totaal
2020 805 591 443 1.839 46 1.885
2021 852 682 619 2.153 <10 2.153
2022 780 410 845 2.035 14 2.049
20202023 3.078 2.009 2.935 8.022 68 8.090
2023 641 326 1.028 1.995 <10 1.995
% 20202023 38 25 36 99 1 100
* Deze toewijzingen worden in toenemende mate geregistreerd als PHKG-toewijzingen aan statushouders. Vanaf 2024 worden zij helemaal niet meer apart geregistreerd.
De volgende tabel laat dezelfde ontwikkeling zien, maar dan als aandeel van de sociale corporatieverhuringen in 2020-2023. Aandeel verhuringen van sociale corporatiewoningen via het PHKG naar doelgroep (excl. projecten), Amsterdam, 2020-2023 met begeleiding op de woning zonder begeleiding op de woning statushouders totaal verhuringen (excl. projecten)
2020 11,9 8,7 6,5 27,2
2021 11,6 9,3 8,4 29,3
2022 9,1 4,8 9,9 23,8
2023 8,3 4,2 13,4 25,9
2020-2023 10,1 6,6 9,7 26,4
13
2 Factoren die de verdeling beïnvloeden
Dit hoofdstuk beschrijft kort hoe de woningtoewijzing aan kwetsbare groepen in zijn werk gaat en welke factoren van invloed zijn op de verdeling van deze toewijzingen over de stad. Verdeling over doelgroepen Hoeveel woningen aan welke doelgroep worden toegewezen wordt jaarlijks vooraf vastgesteld door de Stuurgroep PHKG en het College van B&W naar rato van de verwachte vraag en de samenstelling van eventuele wachtlijsten. Kwetsbare groepen zonder begeleiding Tot 1-1-2023 kon de groep die via het PHKG in aanmerking kwam voor een woning zonder begeleiding zelf met voorrang een woning zoeken via WoningNet. Sinds 2023, met het ingaan van het nieuwe woonruimteverdeelsysteem, worden zij direct bemiddeld, en kunnen zij de woning niet meer zelf zoeken. Statushouders Corporaties selecteren woningen voor statushouders en wijzen die vervolgens toe aan de kandidaat die bovenaan staat op de wachtlijst met statushouders. Daarbij wordt uitsluitend gelet op passendheid wat betreft woninggrootte en inkomen. Kwetsbare groepen met begeleiding Corporaties selecteren geschikte woningen voor de doelgroep wonen met begeleiding. Daarbij wordt rekening gehouden met de leefbaarheid in het portiek/de galerij/de buurt. Ook worden geen woningen geselecteerd met een recent overlastdossier. De woning wordt aangeboden aan de zorgaanbieders die de ambulante begeleiding verzorgen.
De zorgaanbieders selecteren de kandidaten op basis van woonbehoefte en specifieke omstandigheden. Daarbij houden zij zo nodig rekening met zaken als de gevoeligheid voor prikkels of de (on)geschiktheid van buurten voor mensen met bijvoorbeeld een verslavingsachtergrond. Kwetsbare groepen met begeleiding op de woning mogen een stadsdeel uitsluiten. Weinig ruimte voor sturing door corporaties De corporaties geven aan bij de selectie van woningen meer dan voorheen rekening te houden met de kracht of kwetsbaarheid van de buurt. Corporaties hebben niet veel ruimte om te sturen. De wijken waar zij maatwerk noodzakelijk vinden, zijn vaak juist wijken met relatief veel corporatiebezit en waar bovendien relatief veel woningen vrijkomen. Vanwege de hoge aantallen te huisvesten kwetsbare mensen is het niet mogelijk veel buurten of grotere gebieden uit te sluiten. In hoofdstuk 5 wordt gekeken in hoeverre kwetsbare groepen terecht komen in kwetsbare wijken.
14
3 Toewijzingen PHKG per stadsdeel
3.1 Meeste toewijzingen PHKG in West en Oost In de periode 2020-2023 zijn via het PHKG de meeste woningen toegewezen in de stadsdelen West (1.538) en Oost (1.532). De twee stadsdelen met de minste toewijzingen zijn Centrum (572) en Zuidoost (523). Stadsgebied Weesp maakt pas sinds 2023 deel uit van de Amsterdamse cijfers en had in dat jaar 35 toewijzingen. De ontwikkeling van het aantal toewijzingen via het PHKG is per stadsdeel verschillend: Stadsdeel West heeft meestal rond de 360 toewijzingen per jaar. Alleen in 2021 was er een uitschieter van 456. In Oost loopt het aantal toewijzingen ieder jaar op. Van 334 in 2020 tot 435 in 2023. In Noord ligt het aantal toewijzingen in 2023 met 262 fors lager dan in de jaren daarvoor. In Nieuw-West ligt het aantal toewijzingen in 2022 en 2023 rond de 320. De twee jaren daarvoor lag het hier zowel ruim onder als boven. In Zuid schommelt het aantal toewijzingen tussen de 270 en 323 per jaar. In Centrum en Zuidoost volgt het aantal toewijzingen een dalende trend, maar liep in 2023 iets op tot respectievelijk 145 en 119. Aantal woningtoewijzingen PHKG (incl. projecten) naar stadsdeel, 2020-2023 1.800 1.600
1538
1532 1421
1.400
1313 1156
1.200 1.000 800
572
600 400
456 360
488
435 361
200
334
398 316
262
276
322
323
270
161
0
West
Oost
523
Noord 2020
Nieuw-West 2021
2022
Zuid 2023
145
Centrum
167
119
35
Zuidoost
Weesp
2020-2023
15
35
3.2 Corporatieverhuringen in Zuid relatief vaak toegewezen via PHKG In de periode 2020-2023 werd in Amsterdam 26,4% van alle sociale corporatieverhuringen toegewezen via het PHKG. Het percentage is bijna alle jaren het hoogst in stadsdeel Zuid (2020-2023: 37%). Daarna volgen West en Oost met 31% en 29% van de verhuringen. In Noord, Weesp, Centrum, Nieuw-West en Zuidoost ligt het aandeel toewijzingen tussen de 20% en 25%. Voor al deze stadsdelen geldt dat het percentage in 2022 en 2023 lager is dan in 2021. Aandeel verhuringen van sociale corporatiewoningen dat is toegewezen via het PHKG, procenten, stadsdelen, 2020-2023 45 40 35
42 39
39
36
30 25
37
31 28
36
31 30 28
29 29
29 28
25
27
26
24 24
23
20
21
27
22
24
26
21
24
21 19
15
20 17
24
20
22
16 16
10 5 0
Zuid
West
Oost 2020
Noord 2021
Weesp 2022
2023
Centrum Nieuw-West Zuidoost 2020-2023
3.3 In Noord hoogste aandeel woningvoorraad toegewezen via PHKG In de periode 2020-2023 is jaarlijks gemiddeld 0,43% van alle woningen in Amsterdam toegewezen via het PHKG. Noord heeft het hoogste aandeel corporatiewoningen met een sociale huur (49% van de woningvoorraad). Daarnaast hebben de corporatiewoningen in dit stadsdeel ook het vaakst een nieuwe huurder gekregen (2020-2023: 20%). Het aandeel van de totale woningvoorraad dat jaarlijks wordt toegewezen via het PHKG is hierdoor het hoogst van alle stadsdelen (2020-2023: 0,7% per jaar). Ook in Zuidoost staan relatief veel corporatiewoningen (47%). Het aandeel daarvan dat is vrijgekomen voor nieuwe huurders en het aandeel dat wordt toegewezen via het PHKG zijn echter beiden het laagst van de stad. Hiermee blijft het aandeel van de woningvoorraad dat jaarlijks is toegewezen via het PHKG met 0,3% lager dan gemiddeld. In Nieuw-West is 44% van de woningen sociaal corporatiebezit. Relatief veel van deze woningen zijn in de periode 2020-2023 van huurder gewisseld. Door het lage aandeel toewijzingen via het PHKG blijft het aandeel van de woningvoorraad dat is toegewezen via het PHKG in de buurt van het stedelijk gemiddelde (2020-2023: 0,45% per jaar).
16
Oost en West hebben respectievelijk 38% en 34% corporatiewoningen met een sociale huurprijs. Het deel dat daarvan een nieuwe huurder heeft gekregen is in 2020-2023 met 16% gemiddeld voor Amsterdam. In beide stadsdelen ligt het aandeel verhuringen via het PHKG relatief hoog. Corporaties geven aan dat dit mede komt omdat deze stadsdelen relatief veel kleine woningen tellen die geschikt zijn voor de huisvesting van alleenstaanden. Het aandeel toewijzingen op de woningvoorraad ligt jaarlijks boven, maar in de buurt van het stedelijk gemiddelde (respectievelijk 0,51% en 0,46%). Zuid heeft het laagste aandeel sociale corporatiewoningen (23%) en deze wisselen relatief weinig van huurder. Dankzij het hoge aandeel toewijzingen via het PHKG staat het stadsdeel op de vier-na-laatste plaats met jaarlijks gemiddeld 0,34% van de woningvoorraad. Centrum heeft relatief weinig sociale corporatiewoningen die net als in Zuid relatief weinig van huurder wisselen. Vrijgekomen woningen worden relatief weinig toegewezen via het PHKG. Met jaarlijks gemiddeld 0,25% van de totale woningvoorraad is het aandeel toewijzingen het laagst van alle stadsdelen. Woningtoewijzingen PHKG (incl. projecten) in 2020-2023 als aandeel van de woningvoorraad in 2023 Noord Oost West Nieuw-West Zuid Weesp Zuidoost Centrum Amsterdam
2020 0,7 0,5 0,4 0,4 0,3 0,4 0,3 0,4
2021 0,8 0,5 0,6 0,6 0,4 0,3 0,3 0,5
2022 1,0 0,6 0,4 0,4 0,3 0,3 0,2 0,4
2023 0,5 0,6 0,4 0,4 0,4 0,3 0,3 0,3 0,4
2020-2023 0,70 0,51 0,46 0,45 0,34 0,33 0,30 0,25 0,43
Aandeel sociale corporatiewoningen op de woningvoorraad, 2023 (bron: WIA)
17
3.4 Doelgroepen De samenstelling van de toewijzingen via het PHKG naar doelgroep is in de periode 20202023 in grote lijnen per stadsdeel hetzelfde. Er zijn een aantal verschillen: In Centrum, West en Zuid gaan toewijzingen vaker dan gemiddeld naar de doelgroep met begeleiding (48%, 42% en 42% versus 38% gemiddeld). Volgens de corporaties hangt dit samen met de integrale aanpakken voor het verbeteren van de leefbaarheid in de stadsdelen Zuidoost, Nieuw-West en Noord. Om deze stadsdelen ongelijk te ontzien worden er minder kandidaten met begeleiding geplaatst. De stadsdelen binnen de ring hebben meer draagkracht om deze groep op te nemen. Daarnaast mogen kandidaten voor een woning met begeleiding een stadsdeel uitsluiten en kiezen daarbij relatief vaak voor een stadsdeel buiten de ring. In Nieuw-West en Zuidoost vinden relatief veel huishoudens zonder begeleiding een woning via het PHKG (32% en 31% versus 25%). In Weesp verlopen toewijzingen aan kwetsbare groepen sinds 2023 ook via het PHKG van Amsterdam. Dat jaar gingen er vooral woningen naar statushouders (80%). Voor een aantal jaar zijn er specifieke afspraken gemaakt voor dit stadsgebied, waardoor er tot 2030 minder urgenten kunnen worden geplaatst. Ook in Oost zijn relatief veel verhuringen toegewezen aan statushouders (43%).
Alleen in de stadsdelen West, Zuid en Noord zijn jonge statushouders geplaatst in tijdelijke woonprojecten. Woningtoewijzingen PHKG naar doelgroep en stadsdeel, 2020-2023, procenten 100
1
1
2
statushouders projecten
90 31 36
80
36
33
32 43
36
36
statushouders regulier
70 60
80
20 25
21
50
32
31 21
26
25
zonder begeleiding
40 met begeleiding 30 48
20
42
42 32
36
38
17
10 0
37
36
3
Centrum
West
Nieuw-West
Zuid
Oost
Noord
Weesp
Zuidoost Amsterdam
De tabel op de volgende pagina laat de ontwikkeling tussen 2020 en 2023 zien. De volgende punten vallen op: In Amsterdam daalde het aandeel verhuringen dat is toegewezen aan de doelgroep met begeleiding met 3,6 procentpunt tot 8,3% van alle verhuringen. Deze afname is sterker in de twee stadsdelen waar deze groep relatief vaak geplaatst wordt: Centrum en Zuid.
18
Het aandeel verhuringen aan de groep zonder begeleiding daalde in Amsterdam met 4,5 procentpunt tot 25%. Ook deze afname is het sterkst in de stadsdelen waar deze groep het vaakst wordt geplaatst: Nieuw-West en Zuidoost. Het aandeel verhuringen aan statushouders steeg in 2020-2023 met 6,9 procentpunt in Amsterdam. Deze toename vond extra sterk plaats in Zuid en Oost. In 2023 liggen in Zuidoost, Nieuw-West, Noord en Centrum voor alle drie de doelgroepen het aandeel verhuringen onder het stedelijk gemiddelde. In 2022 gold dit alleen in Nieuw-West. Aantal toewijzingen naar doelgroep en stadsdeel en als percentage van de sociale verhuringen (excl. projecten), 2020-2023
Centrum
West
Nieuw-West
Zuid
Oost
Noord
Weesp
Zuidoost
Amsterdam
2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023 2020 2021 2022 2023
met begeleiding aantal 98 79 48 51 165 175 166
zonder begeleiding aantal 34 32 28 22 92 120 47
statushouders aantal 29 33 46 72 87 161 145
139 104 107 108 104 129 142 106 105 149 166 127 110 104 130 186 88 -
63 115 172 76 57 70 99 55 66 100 108 63 50 112 113 110 39 -
159 57 119 133 161 55 84 77 152 85 78 220 275 86 108 184 131 -
56 53 39 43 805 852 780 641
68 37 31 24 591 682 410 326
26 43 36 39 52 443 619 845 1028
met begeleiding % 16,2 13,4 8,1 6,5 14,8 13,7 13,9
zonder begeleiding % 5,6 5,4 4,7 2,8 8,2 9,4 3,9
statushouders % 4,8 5,6 7,8 9,2 7,8 12,6 12,1
10,7 9,7 6,4 5,9 6,5 19,6 18,2 12,6 12,7 13,0 13,4 7,9 9,1 7,1 10,9 10,3 8,0
4,8 10,7 10,3 4,1 3,6 10,6 12,7 6,5 8,0 8,7 8,7 3,9 4,1 7,6 9,4 6,1 3,5
12,2 5,3 7,1 7,2 10,1 8,3 10,8 9,1 18,4 7,4 6,3 13,7 22,8 5,9 9,0 10,2 11,9
8,2 9,2 5,8 5,8 11,9 11,6 9,1 8,3
9,9 6,4 4,6 3,3 8,7 9,3 4,8 4,2
19,1 6,3 6,2 5,8 7,1 6,5 8,4 9,9 13,4
19
4 Toewijzingen PHKG per buurt
Amsterdam telt 518 buurten. In 352 daarvan (68%) staan 10 of meer corporatiewoningen. In 208 buurten met corporatiewoningen (59%) zijn in de periode 2020-2023 10 of meer woningen toegewezen via het PHKG. Dit komt neer op 40% van alle buurten in Amsterdam. Voor het weergeven van de verdeling van de toewijzingen van het PHKG over buurten wordt gekeken naar de periode 2020-2023. Door meerdere jaren samen te nemen ontstaat er een robuuster beeld dat minder gevoelig is voor uitschieters vanwege bijvoorbeeld de oplevering van nieuwbouw of een groot aantal verhuizingen in een jaar. Het gaat hier uitsluitend om het in beeld brengen van de spreiding van de toewijzingen. De cijfers geven niet aan hoe groot de instroom van kwetsbaarheid is, omdat voor een deel van de huurders de kwetsbaarheid verdwijnt of vermindert zodra hun woonprobleem is opgelost.
4.1 Toewijzingen als aandeel van de verhuringen per buurt In de periode 2020-2023 werd in Amsterdam 26% van alle verhuringen van sociale corporatiewoningen toegewezen via het PHKG. In 60% van de buurten werden (bijna) geen woningen toegewezen via het PHKG. In de helft van deze buurten staan geen corporatiewoningen. De kaart laat zien dat het vaak gaat om buurten in Westpoort, Weesp en delen van Centrum en Zuid. In 40% van alle buurten in Amsterdam zijn minstens 10 sociale corporatiewoningen verhuurd via het PHKG. In 61 van deze buurten (12%) is 25% of minder van de sociale verhuringen toegewezen via het PHKG. In 57 buurten (11%) 25% tot 35% van de verhuringen. In 63 buurten (12%) gaat het om 35% tot 50% en in 27 buurten (5%) is meer dan de helft van de verhuringen via het PHKG verlopen. Alle stadsdelen hebben buurten met relatief veel of weinig toewijzingen via het PHKG. Alleen de laatste categorie is niet voorgekomen in Centrum en Zuidoost. Hoge aandelen verhuringen komen vaak door de oplevering van nieuwbouw, of renovatie en herhuisvesting. In de tabel op de volgende pagina staan de buurten waar meer dan de helft van de sociale corporatieverhuringen via het PHKG is verlopen. Bij 14 van deze 27 buurten leidt het hoge aandeel verhuringen via het PHKG ook tot een relatief hoog aandeel verhuringen op de woningvoorraad.
Dit zijn vaak buurten waar meer dan de helft van de woningen een sociale corporatiewoning is. In de twee buurten waar het aandeel op de woningvoorraad het hoogst is, namelijk Medisch Centrum Slotervaart en Sciencepark-Zuid, bevinden zich ook projecten waar jonge statushouders samen met andere jongeren gehuisvest worden.
20
Buurten waar in 2020-2023 meer dan 50% van de sociale verhuringen verliep via het PHKG
West
Zeeheldenbuurt Jan Maijenbuurt Landlust-Noord F. van Almondekwartier Landlust-Zuid GWL-terrein Erasmusparkbuurt-Oost Paramariboplein e.o. Postjeskade e.o. Cremerbuurt-West
NieuwWest
M. C. Slotervaart Zuidwestkwadrant-Noord Buitenveldert-Oost-Midden Burg. Tellegenbuurt-Oost Buitenveldert-Zuidoost Rijnbuurt-Oost Cornelis Troostbuurt Rijnbuurt-Midden Van Tuylbuurt Science Park-Zuid Centrumeiland Timorpleinbuurt-Zuid Sportheldenbuurt Bloemenbuurt-Noord Banne-Noordoost Werengouw-Zuid Circus/Kermisbuurt
Zuid
Oost
Noord
aantal corporatiewoningen met sociale huur 520 690 535 150 775 255 205 295 295 585 255 540 860 970 305 265 455 140 355 160 n.b. 930 435 795 865 330 215
aantal verhuringen
aantal via PHKG
% verhuringen via PHKG
% woning voorraad
76 102 63 22 98 23 26 36 32 55
45 55 33 15 56 13 15 27 16 31
59 54 52 68 57 57 58 75 50 56
1,10 1,04 0,67 0,64 0,62 0,54 0,43 0,34 0,24 0,23
118 54 212 123 66 42 56 20 34 129 60 110 80 110 95 38 24
61 31 108 62 36 23 29 16 21 83 32 58 41 58 56 19 13
52 57 51 50 55 55 52 80 62 64 53 53 51 51 59 50 54
5,31 0,60 1,39 0,95 0,41 0,38 0,33 0,32 0,22 8,54 2,27 0,60 0,41 1,19 0,95 0,80 0,51
26
0,43
Amsterdam Betekenis kleuren: paars relatief weinig en blauw relatief veel o.b.v. spreiding over de 25 gebieden
21
Aandeel verhuringen dat is toegewezen via het PHKG (excl. projecten) naar buurt, 2020-2023
4.2 Toewijzingen als aandeel van de woningvoorraad per buurt In de periode 2020-2023 is jaarlijks gemiddeld 0,43% van de woningen in Amsterdam toegewezen via het PHKG. De volgende kaart laat de verschillen zien tussen buurten. Ook hier geldt weer dat in 60% van de buurten (bijna) geen woningen zijn toegewezen via het PHKG. In de helft van deze buurten staan geen corporatiewoningen. De kaart laat zien dat het vaak gaat om buurten in Westpoort, Weesp en delen van Centrum en Zuid. In 51 buurten (10%) is het aandeel toewijzingen via het PHKG kleiner dan 0,34% van de woningvoorraad. In 42 buurten (8%) ligt het percentage rond het stedelijk gemiddelde (0,35% tot en met 0,51%). In 105 buurten (20%) is het aandeel van de woningvoorraad dat is toegewezen via het PHKG (veel) meer dan gemiddeld (maximaal 2,5%). In 9 buurten is jaarlijks 2,5% tot 8,5% van de woningvoorraad toegewezen via het PHKG. Deze buurten staan vermeld in de tabel op de volgende pagina. Al deze buurten hebben een hoog aandeel sociale corporatiewoningen. Daarnaast staan in 4 van de buurten projecten waarin jonge statushouders samen met andere jongeren gehuisvest worden.
22
Buurten waar in 2020-2023 jaarlijks meer dan 2,5% van de woningvoorraad werd toegewezen via het PHKG
NieuwWest Zuid Oost
Noord
M. C. Slotervaart Riekerhaven Kop Zuidas
Parooldriehoek Oosterpark Baaibuurt-Oost Science Park-Zuid Buiksloterham-Zuid Elzenhagen-Zuid
aantal corporatiewoningen met sociale huur
aantal verhuringen
aantal via PHKG
% verhuringen via PHKG
% woning voorraad
255 345 n.b. 120 95 450 160 305 1030
118 512 122 36 34 255 129 323 641
61 78 60 12 10 110 83 76 147
51,7 15,2 49,2 33,3 29,4 43,1 64,3 23,5 19,8
5,31 5,33 3,52 2,50 2,60 3,91 8,54 2,93 3,09
26
0,43
Amsterdam
Aandeel van de woningvoorraad dat gemiddeld per jaar is toegewezen via het PHKG (excl. projecten) naar buurt ten opzichte van het stedelijk gemiddelde (0,43%), 2020-2023
23
5 Kwetsbaarheid van de buurt
Er zijn zorgen over een stapeling van kwetsbaarheid, wanneer kwetsbare groepen via het PHKG veel terecht komen in wijken met al een hoge kwetsbaarheidsscore. Gevreesd wordt dat deze stapeling zowel voor de kwetsbare huishoudens die geplaatst worden via het PHKG als voor de wijk ongewenste effecten kan hebben. Dit rapport doet geen uitspraken over wat veel of weinig is, en gaat ook niet in op mogelijke effecten. Wel wordt ingegaan op de kwetsbaarheid van wijken, en op de vraag of kwetsbare groepen relatief meer in wijken met een hoge kwetsbaarheidsscore worden gehuisvest. De kwetsbaarheidsscore is een maat van de gemeente Amsterdam die aangeeft hoeveel meest-kwetsbare bewoners een gebied kent. Deze definitie van kwetsbaarheid staat los van de definitie die het Programma Huisvesting Kwetsbare Groepen hanteert, namelijk dat mensen kwetsbaar zijn als zij een urgent woonprobleem hebben en zij dit probleem zelf niet binnen afzienbare tijd kunnen oplossen. De kwetsbaarheidsscore kijkt voor iedere inwoner naar de stapeling van kwetsbaarheid op de hulpbronnen werk, inkomen, opleiding en gezondheid. De groep die op drie of meer van deze bronnen kwetsbaar is, wordt tot de meest-kwetsbaren gerekend. De meest recente cijfers hebben betrekking op 2021. Het betrof toen 12% van de Amsterdammers.
5.1 Aandeel PHKG hoger in wijken met veel kwetsbare bewoners Naarmate er in een wijk meer corporatiewoningen staan, wonen in de wijk naar verwachting meer meest-kwetsbare Amsterdammers. Daarnaast zorgen meer corporatiewoningen ervoor dat er meer kans is dat er woningen vrijkomen die via het PHKG kunnen worden toegewezen. Aandeel corporatiewoningen, 2021
Aandeel meest-kwetsbare bewoners, 2021
24
Ook onderstaande figuur laat zien dat over het algemeen het deel van de woningvoorraad dat is toegewezen via het PHKG oploopt naarmate een wijk meer bewoners heeft met een hoge kwetsbaarheidsscore. Een aantal wijken valt op. In drie nieuwbouwwijken met relatief weinig kwetsbare bewoners zijn relatief veel woningen toegewezen via het PHKG. Het gaat om Elzenhagen (NG), Zeeburgereiland/Bovendiep (MH) en Noordelijke IJ-oevers West (NB). In de wijk De Punt (FH) is het juist andersom: hier hebben relatief veel bewoners een hoge kwetsbaarheidsscore en zijn weinig woningen toegewezen via het PHKG (18% en 0,04% van de woningvoorraad). Van de wijken met relatief veel kwetsbare bewoners is in Tuindorp Buiksloot (NM) het aandeel woningen dat jaarlijks via het PHKG wordt toegewezen het hoogst (1,32%). Het aandeel van de woningvoorraad dat jaarlijks (gemiddeld) is toegewezen via het PHKG naar het aandeel inwoners in de wijk met een hoge kwetsbaarheidsscore, 2020-2023
25
5.2 Geen sterk verband tussen aandeel verhuringen via PHKG en kwetsbaarheid van de bevolking In wijken met een relatief kwetsbare bevolking staan over het algemeen meer corporatiewoningen. Om die reden komen hier ook vaker corporatiewoningen vrij die toegewezen kunnen worden via het PHKG. Het aandeel van de vrijgekomen sociale huurwoningen dat wordt toegewezen via het PHKG hangt niet sterk samen met de kwetsbaarheid van de bevolking. Dit patroon lijkt wel langzaam te veranderen. Corporaties geven aan met name in Zuidoost en Nieuw-West vrijgekomen woningen minder vaak toe te wijzen aan een nieuwe huurder via het PHKG. Aandeel verhuringen via het PHKG naar het aandeel kwetsbare bewoners in de wijk, 2020-2023
26
Bijlage 1 Selectie WoningNet
Om de toewijzingen via het PHKG te selecteren uit de gegevens van WoningNet is gebruik gemaakt van de volgende categorieën voor reden toewijzing.
RT_PHKG_CAT2
Reden toewijzing
PHKG-MET BEGELEIDING
Kandidaat via instelling Kandidaat via instelling - correctie Laatste Kans/Treiteraanpak MPG-gezinnen Ruggensteunregeling omslagkandidaten Verhuur aan instelling
PHKG-ZONDER BEGELEIDING
Calamiteit gezinnen Crisisopvang gezinnen Crisisopvang gezinnen - correctie SMT-kandidaat/urgent SMU etagebinding SMU etagebinding - correctie SMU geen etagebinding Uitstroom Huiselijk Geweld Urgenten Amsterdam op urgentiedatum SRA (Begindatum voorrangsregeling oplopend) Urgenten op urgentiedatum SRA (Begindatum voorrangsregeling oplopend) Voorrang medisch urgenten Ams. binnen primaire doelgroep (Begindatum voorrangsregeling oplopend) Voorrang voor medisch urgenten Amsterdam (Begindatum voorrangsregeling oplopend) Vrije beleidsruimte gemeente Wooninitiatief Woonzorginitiatief Zorgwoning-kandidaat
PHKG-STATUSHOUDERS
Statushouder - correctie Statushouder
PHKG-STATUSHOUDERS-PRO
Statushouder projecten Statushouder projecten - correctie
PHKG-STATUSHOUDERS-RUG
Statushouder ruggensteunregeling Statushouder ruggensteunregeling - correctie
27