Raadsinformatiebrief - Voortgangsrapportage Buurtteam Amsterdam Cie.pdf
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief
Aan: Datum: Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerpen
De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 17 oktober 2025 Portefeuille(s) Zorg, Armoede en Schuldhulpverlening Wethouder Moorman en wethouder Scholtes Bestuurszaken.OJZ@amsterdam.nl Voortgangsrapportage Buurtteam Amsterdam 1. Jaaroverzicht 2024 2. Onderzoek Halverwege 3. Nieuwe verwerving buurtteams per 2028
Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over de volgende drie onderwerpen met betrekking tot Buurtteam Amsterdam: 1. Jaaroverzicht 2024 2. Onderzoek Halverwege 3. Nieuwe verwerving buurtteams per 2028 De opdracht in het sociaal domein is groot en stelt ons voor de nodige uitdagingen. Buurtteam Amsterdam vervult daarbinnen een cruciale rol. Zij zijn de eerste plek waar Amsterdammers kunnen aankloppen met vragen over zorg, wonen, gezondheid, werk, geld, ontmoeten of veiligheid. De taken van buurtteams zijn veelomvattend en complex en raken aan alle ontwikkelingen in het sociaal domein. Regelmatig zijn aanpassingen of vernieuwingen in werkwijzen noodzakelijk. Buurtteams werken samen met diverse netwerken en partners om ondersteuning aan Amsterdammers vorm te geven. Zij ervaren daarin ook schaarste: de wachtlijsten voor ggz, bestaanszekerheden die onder druk staan, toenemende vergrijzing, het tekort aan woningen en een complexer wordende vraag om hulp. Binnen deze complexe context plegen buurtteams waardevolle inzet. Het bereik groeit door. Amsterdammers herkennen de buurtteams beter en buurtteams hebben een steeds nadrukkelijkere spilfunctie in het stelsel, zowel richting zwaardere ondersteuning als in samenwerking met de sociale basis.
Over verbetermogelijkheden, innovatie en het toekomstbestendig maken van de opdracht aan sociale wijkteams in Amsterdam blijven we in gesprek, maar we zien dat aan veel Amsterdammers waardevolle ondersteuning wordt geboden. In deze voortgangsrapportage geven we u een uitgebreid overzicht van de resultaten van de buurtteams in 2024. Ook reflecteren wij op aanbevelingen die worden gedaan in het Onderzoek Halverwege. Het onderzoek is uitgevoerd na de volledige startperiode van de buurtteams in
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 2 van 9
Amsterdam. Tot slot informeren we u over het proces dat is gestart om per 2028 buurtteams opnieuw te verwerven en van een toekomstbestendige opdracht te voorzien.
Jaaroverzicht 2024 Onderstaand overzicht biedt inzicht in de relevante ontwikkelingen die Buurtteam Amsterdam in 2024 heeft doorgemaakt en de resultaten die zijn behaald. Daarvoor wordt geput uit het Jaarverslag schuldhulpverlening 2024 en de Bestuursrapportage Wmo 2024. Beide zijn eerder separaat gedeeld met de raad en opnieuw als bijlage toegevoegd met deze brief. De belangrijkste resultaten in 2024 • Amsterdammers weten de buurtteams steeds beter te bereiken. Dit maakt samen met een toenemende maatschappelijke vraag dat de kernopdracht van de buurtteams steeds verder groeit. Zo is onder andere de inzet op vroegsignalering uitgebreid om schulden te voorkomen en hebben meer ouderen ondersteuning gekregen. Steeds vaker is ook langdurige ondersteuning nodig, met name door lange wachttijden bij specialistische partners, de toenemende vergrijzing die eraan komt én uitgebreider maatwerk dat wordt geboden. • De samenwerking tussen Ouder- en Kind Teams en buurtteams is verder verstevigd. Ook is het buurtteam in Weesp-Driemond geopend, waar het OKT en het buurtteam gevestigd zijn op één locatie en in nabijheid samenwerken. • Buurtteammedewerkers zetten steeds uitgebreider in op de ‘beweging naar de voorkant’. Ze zijn op relevante plekken aanwezig en verzorgen vroegtijdig waardevolle ondersteuning. Daarmee voorkomen ze dat (beginnende) problemen oplopen.
Onder andere op steeds meer (Familie)scholen zijn medewerkers aanwezig om ouders zo laagdrempelig mogelijk te ondersteunen bij hulpvragen rond financiën en zorg. • In 2024 is door de buurtteamorganisaties en de gemeente ingezet op het verder uniformeren van werkprocessen en data. Dit is en blijft een aandachtspunt in 2025.
Ontwikkelingen rond de buurtteams in 2024 De Amsterdammer als uitgangspunt In 2024 investeerden de buurtteams en gemeente intensief in de toepassing van de Amsterdamse Maatwerkmethode (AMM) en de inzet van ervaringsdeskundigheid. In het Amsterdamse sociaal domein is stedelijk afgesproken om de AMM te hanteren. Toch is dit nog niet altijd de praktijk. Gezamenlijk hebben de buurtteams en gemeente afgesproken om ook in 2025 een extra impuls te geven aan de toepassing van de AMM. De buurtteams zijn samen met het Amsterdams Netwerk Ervaringskennis een project gestart om ervaringsdeskundigen en daarmee ook de AMM een betere positie te geven binnen de buurtteams. Buurtteams blijven investeren in trainingen in de maatwerkmethode. Samenwerking met partners In 2024 verstevigden de buurtteams de samenwerking met partners in het sociaal domein en daarbuiten. Op stedelijk niveau werd de samenwerking versterkt met huisartsen, GGZ-partners maar ook lokaal met de OKT's en de Sociale Basis (SB). De stedelijke samenwerking is versterkt binnen de kernalliantie Sociale Basis: het buurtteam verzorgt per stadsdeel de gezamenlijke
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 3 van 9
maatschappelijke dienstverlening binnen deze kernalliantie. Deze waardevolle rol van de buurtteams maakt hen medeverantwoordelijk voor de uitvoering van de meerjarenplannen van de kernalliantie SB, wat resulteerde in een stevige samenwerking op thema’s zoals bestaanszekerheid. Voor de ontwikkeling van de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling (HGKM) deden buurtteams mee aan een proeftuin van Blijvend Veilig in Amsterdam Noord. De buurtteams in Noord werkten samen met partners in zogenaamde Regionale Veiligheidsteams (RVT’s), als onderdeel van de ontwikkeling naar het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. Door het uitblijven van een wetsaanpassing rondom bevoegdheden en gegevensdeling kunnen de RVT’s momenteel niet voortgezet worden. De ambitie blijft om de gebiedsgerichte samenwerking van buurtteams met andere partijen in de aanpak van HGKM alsnog zo goed mogelijk vorm te geven, tegelijk met andere ’werkzame elementen’ van het Toekomstscenario. Hiermee worden de mogelijkheden vergroot om in onveilige situaties bij gezinnen en huishoudens te interveniëren. Buurtteams hebben hierbij ook nadrukkelijk de taak om stressfactoren die aanleiding geven tot HGKM aan te pakken, zoals financiële problemen. In de tussentijd wordt de samenwerking tussen buurtteams en de veiligheidsorganisaties geoptimaliseerd. Hierbij blijven we binnen de bestaande wet- en regelgeving.
In Amsterdam Noord wordt dit jaar gestart met een hernieuwde samenwerking waarbij buurtteams samen met Veilig Thuis, Jeugdbescherming, Blijf Groep en OKT bepalen welke hulp voor een huishouden nodig is. Daarnaast wordt een kennis- en leerinfrastructuur HGKM opgericht, met als doel om de kwaliteit van dienstverlening voor inwoners te verbeteren. Bedoeling is dat partijen waaronder buurtteams leren van casuïstiek, knelpunten uit de praktijk en op beleidsniveau. Gezinsgerichte ondersteuning en uitbreiding Familiescholen In de Amsterdamse Jeugdvisie van 2024 stelt het college het belang van kinderen en jongeren voorop. Daarvoor versterken we de samenwerking tussen de buurtteams en ketenpartners zoals de OKT’s. De buurtteams kijken bij hun ondersteuning al zoveel mogelijk naar de gehele gezinssituatie en ze gaan samen met het OKT op huisbezoeken om de oorsprong van de problematiek te doorgronden en aan te pakken. Deze samenwerking gaat vaak goed maar moet door de hele stad verder geïntensiveerd worden. Een goed voorbeeld is het in 2024 geopende buurtteam in stadsgebied Weesp-Driemond waarbij een gedeelde locatie ten behoeve van de samenwerking OKT-buurtteams is.
Verder zijn er op steeds meer (Familie)scholen de samenwerking tussen buurtteams en OKT verstevigd en kunnen ouders direct vanuit school terecht bij buurtteammedewerkers voor hulp en advies bij financiële zorgen of andere ondersteuningsbehoeften. Het doel van Familiescholen is om de brede ontwikkeling van de leerlingen te versterken en daarnaast bij te dragen aan sterkere sociale wijken, succesvolle samenwerkingen en een inclusievere samenleving. Momenteel zijn er 40 Familiescholen, waarvan 27 PO-scholen en 13 VO-scholen. In de komende periode staat een uitbreiding gepland naar 31 PO scholen en 14 VO scholen. Op zeven van deze scholen heeft de succesvolle pilot “beter leren omgaan met geldstress’’ plaatsgevonden. Inmiddels is gebleken dat Familiescholen en de samenwerking met partners bijdragen aan ouderbetrokkenheid, bredere en
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 4 van 9
meer gerichte talentontwikkeling voor kinderen en het beter signaleren en ondersteunen van gezinnen op het gebied van bestaanszekerheid en opvoedvragen. Verstevigde inzet voor kwetsbare groepen Aan verschillende doelgroepen is extra aandacht besteed in 2024. Zoals ouderen, een snel toenemende doelgroep in Amsterdam met veel ondersteuningsvragen. Denk hierbij aan verbindingscoördinatoren die ingezet worden bij de buurtteams waarbij ouderen het specifieke focusgebied is. Tevens lag er focus op mensen die dak- en thuisloos zijn: zo was er een pilot samenwerking buurtteams en Centrale toegang in drie stadsdelen. Gesprekken om deze verdere samenwerking uit te werken zijn gestart. Ook voor de GGZ doelgroep was er extra inzet: er zijn concept afspraken met GGZ (Arkin en inGeest) over het houden van een spreekuren op elkaars locatie. Hersteloperatie kinderopvangtoeslagschandaal drukt op de buurtteams In 2024 waren buurtteams ook nog altijd genoodzaakt om scherpe keuzes te maken rond hun inzet. Het was onvermijdelijk dat extra aandacht bleef uitgaan naar de hersteloperatie van het kinderopvangtoeslagschandaal. Deze complexe operatie legt nog altijd een grote druk op de uitvoering van de buurtteams.
In het bijzonder in de stadsdelen Nieuw West, Zuidoost en Noord; gebieden waar wij gericht ongelijk investeren voor gelijke kansen en waar de meeste ouders en gezinnen geraakt zijn door het kinderopvangtoeslagschandaal. Er werd veel gevraagd van de buurtteams en er was (soms) sprake van wachtlijsten voor gedupeerde Amsterdammers. Deze wachtlijsten zijn inmiddels opgelost door extra medewerkers in te zetten. Daardoor is er ook meer ruimte voor samenwerking met de opgerichte steungroepen voor emotioneel herstel. Het is een aandachtspunt voor buurtteams en steungroepen om vanuit de eigen rol te werken aan het herstel van de gedupeerde Amsterdammer en zoveel mogelijk aanvullend te zijn op elkaar. Samenwerken aan uniformering Sinds de oprichting van Buurtteam Amsterdam wordt er door de buurtteamorganisaties en de gemeente gewerkt aan het uniformeren van werkprocessen en het ophalen van uniforme data. Het doel hiervan is Amsterdammers, ongeacht het gebied waar zij wonen, dezelfde ondersteuning te kunnen bieden en het onderling leren van de buurtteams te stimuleren. Ook in 2024 is hierop ingezet door middel van structurele werkgroepen bestaande uit medewerkers van de gemeente en buurtteams. Ook voor 2025 blijft dit een ontwikkelpunt.
Buurtteam Amsterdam 2024 in cijfers Naast deze ontwikkelingen in het werk van de buurtteams, rapporteren we over de behaalde resultaten: bijvoorbeeld hoeveel meldingen zijn opgepakt vanuit vroegsignalering maar ook hoeveel Amsterdammers er zijn ondersteund door de buurtteams. De top drie onderwerpen waar Amsterdammers vragen over hadden in 2024 is ongewijzigd ten opzichte van 2023. Dit zijn geld, zorg en wonen. Ook is dit terug te zien in de resultaten van de buurtteams.
Ondersteuning bij financiële problemen In het Jaarverslag Schuldhulpverlening 2024 is te zien dat de buurtteams significante resultaten boeken binnen de Amsterdamse schuldenaanpak. Hoewel schuldenproblematiek hardnekkig
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 5 van 9
blijft, is het bereik groot en zijn er duidelijke effecten zichtbaar van de gepleegde inzet. Zo steeg het aantal meldingen van Amsterdammers met betalingsachterstanden op de vaste lasten in 2024 met 18%. Ook het aantal meldingen van (dreigende) energie-afsluitingen nam aanzienlijk toe, met meer dan 20%. Deze cijfers maken duidelijk dat het nog altijd te makkelijk is om in de schulden te belanden of daar herhaaldelijk in terug te vallen. Daarom is de inzet op vroegsignalering zeer waardevol. De Vroeg-Eropaf-teams van de buurtteams spelen hierbij een cruciale rol. Het bereik van deze teams was in 2024 81% en bleef daarmee stabiel ten opzichte van het jaar ervoor (in 2023 was het 82%). Dit heeft duidelijk een (positief) effect op de mate van schuldenproblematiek in Amsterdam. De gemiddelde gesaneerde schuld in onze stad is al meerdere jaren rond de €25.000, terwijl dit landelijk rond de €40.000 is. Aanhoudende vraag naar sociaal raadslieden Naast vroegsignalering hebben we de afgelopen jaren flink geïnvesteerd in een uitgebreidere inzet van sociaal raadslieden. Vanwege de aanhoudende complexiteit van het socialezekerheidsstelsel en het toenemende aantal Amsterdammers dat moeite heeft met rondkomen werd ook in 2024 een groot beroep op hen gedaan. Er werden 36.988 adviesgesprekken gevoerd, een lichte stijging ten opzichte van 2023 (36.657 adviesgesprekken).
We verwachten dat het beroep op sociaal raadslieden in de komende jaren groot blijft, met name doordat landelijke maatregelen om het systeem te vereenvoudigen vooralsnog uitblijven. De inzet van sociaal raadslieden en de kwaliteit van hun dienstverlening is cruciaal in het stelsel en draagt sterk bij aan het voorkomen van (financiële) problemen. Resultaten op de kernopdracht van de buurtteams Amsterdammers kunnen bij buurtteams terecht voor laagdrempelige vragen en langer durende ondersteuning. In de bestuursrapportage Wmo is te zien dat de vraag naar buurtteaminzet nog steeds toeneemt. Informatie en advies Zoals eerder aangegeven gingen de meeste informatie en adviesvragen over geld, zorg en wonen. Er is in 2024 52.669 keer informatie en advies (I&A) verstrekt aan Amsterdammers. Dit is een daling ten opzichte van 2023 toen er 58.809 keer informatie en advies is ingezet. Dit lijkt te verklaren doordat I&A verschillend wordt geregistreerd bij de buurtteams. Bij sommige buurtteams worden informatie en adviesgesprekken geregistreerd als informatie en budgetadvies (I&BA) of sociaal raadsliedenwerk, dit is afhankelijk van de buurtteammedewerker die de vraag van de Amsterdammer beantwoord. Als laagdrempelige vragen vanuit I&BA en sociaal raadsliedenwerk worden meegenomen is een daling in aantallen onwaarschijnlijk.
Dit is een voorbeeld van uniformering waar de buurtteams samen met de gemeente nog aan werken. Wachttijden, instroom en ondersteunde Amsterdammers Een onderdeel van de data die wordt opgehaald is in de overgang van 2023 naar 2024 geüniformeerd. Dit is de wachttijd. Door een veranderde en meer uniforme manier van registreren is de wachttijd voor buurtteamondersteuning toegenomen van 9,2 dagen naar 10,8. De instroom van Amsterdammers met ondersteuningsvraagstukken bij de buurtteams steeg in tot 2023 naar 16.367 en zakte in 2024 naar 11.881. Het aantal Amsterdammers dat in begeleiding is bij
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 6 van 9
de buurtteams is wel toegenomen van 13.119 Amsterdammers in 2023 in december naar 13.556 in 2024 in december.
Onderzoek Halverwege Buurtteams bestaan in de huidige vorm sinds 2021. Daarmee heeft een grote wijziging plaatsgevonden in de manier waarop de ondersteuning in Amsterdam is georganiseerd. Daarom hebben gemeente en buurtteamorganisaties afgesproken om halverwege de eerste looptijd van de buurtteams (2021-2026) te kijken hoe ze werken en wat ze bijdragen aan het sociaal domein, wat weer invloed heeft op de Amsterdammer. De gemeente en Buurtteam Amsterdam hebben daartoe samen het verhalenonderzoek 'Halverwege de opdracht' laten uitvoeren. Het doel was niet om te beoordelen, maar om te leren van de praktijk. Dat gebeurde met narratief onderzoek. Bijgevoegd vindt u dit onderzoek, hieronder reflecteren we op de uitkomsten. Methode Via een online platform (een ‘vertelpunt’) zijn 437 verhalen verzamelend over de ervaringen van Amsterdammers en professionals binnen en buiten de buurtteams. Amsterdammers in contact met het buurtteam zijn op locatie geholpen met het invullen van het vertelpunt. Zo hebben ook veel Amsterdammers die niet digitaal vaardig zijn hun ervaringen kunnen delen. Daarnaast zijn er groepsinterviews afgenomen. De verhalen zijn met 65 Amsterdammers en professionals besproken om de belangrijkste uitkomsten te duiden. De resultaten van beide onderdelen zijn samengevoegd tot inzichten voor heel Amsterdam.
Resultaten Het onderzoek laat zien dat Amsterdammers met cruciale hulpvragen een beroep doen op de buurtteams. De buurtteams zijn in korte tijd een bekende organisatie in Amsterdam geworden. Veel Amsterdammers en partnerorganisaties weten hen te vinden en ervaren de teams als toegankelijk en behulpzaam. Dat is van grote waarde in de stad. Toch zijn er ook uitdagingen en verbeterkansen benoemd: • Er is spanning tussen wat het systeem vraagt (zoals regels en verantwoording) en wat bewoners nodig hebben (zoals maatwerk en persoonlijke aandacht). • De teams zoeken een balans tussen voor iedereen toegankelijk zijn en specialistische hulp bieden. Het is moeilijk om voor iedereen toegankelijk te zijn en tegelijkertijd ingewikkelde ondersteuning te bieden. • Er is soms onduidelijkheid over de rolverdeling tussen de gemeente, buurtteams en andere organisaties. Ze weten niet altijd wie waarvoor verantwoordelijk is. • De wens om maatwerk te leveren botst met de hoge werkdruk en beperkte capaciteit. Buurtteammedewerkers willen graag maatwerk leveren, maar begeleiden veel Amsterdammers en moeten veel verslagen schrijven. • Medewerkers hebben moeite om generalistische en specialistische kennis te combineren. Buurtteammedewerkers willen graag meer leren van organisaties uit de buurt.
• Het opbouwen van persoonlijke relaties wordt lastig door de druk om efficiënt te werken en door te verwijzen.
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 7 van 9
Inzichten voor de toekomst Het onderzoek biedt waardevolle inzichten. Het maakt duidelijk dat buurtteams in beeld zijn bij diverse hulpvragen en laat het belang zien van het zorgen voor een concrete kerntaak en een eenduidige identiteit, zodat er geen rolverwarring ontstaat en verwachtingen richting Amsterdammers en partners duidelijk zijn. Verder zijn meer persoonlijk contact met de Amsterdammer en minder administratie voor buurtteammedewerkers en hun partners van groot belang. Duurzaam contact tussen buurtteammedewerker en Amsterdammer is volgens het onderzoek cruciaal voor een effectieve ondersteuning. Om de ondersteuning door de buurtteamprofessional te verstevigen is het zaak om het vak van buurtteammedewerker als generalist met specialistische kennis verder te ontwikkelen. Dat kan bij voorbeeld door als gemeente en buurtteams samen gerichte deskundigheidsbevordering voor de Amsterdamse Buurtteam Academie te ontwikkelen. Het gezamenlijk ruimte geven aan onderling vertrouwen én duidelijk evalueren en monitoren is een inzicht dat de onderzoekers meegeven als randvoorwaarde. De onderzoekers benadrukken tot slot dat gemeente en buurtteams structureel samen moeten reflecteren en leren van het verleden, om in de toekomst een stevige samenwerking en sterke buurtteams neer te zetten.
Vervolg De inzichten uit het onderzoek worden door de gemeente en Buurtteam Amsterdam benut om in het resterende deel van deze subsidieperiode tot uitvoerbare acties te komen. Door de aard van het onderzoek zijn de inzichten en conclusies vrij abstract. Daarom werken buurtteams en de gemeente samen in een (tijdelijke) werkgroep om de resultaten en inzichten van het onderzoek nog deze subsidieperiode zo veel mogelijk om te zetten in verbeteracties. Omdat dit momenteel gebeurt, zijn de verbeterpunten nog niet beschikbaar op het moment dat we deze brief opstellen. De verwachting is dat sommige van de te formuleren verbeterpunten in de huidige subsidieperiode ingevoerd worden en anderen juist bijdragen aan het aanscherpen van de toekomstige opdracht voor de buurtteams. Ook is er een Cliëntervaringsonderzoek uitgevoerd door het Centrum voor Cliëntervaringen (CvC) en Meetellen. In de Bestuursrapportage Wmo 2024 wordt hier ook naar verwezen en ook die inzichten worden benut. 1
Nieuwe verwerving buurtteams per 2028 Amsterdam kent sinds 2021 buurtteams in de huidige vorm. Daarmee heeft destijds een grote wijziging plaatsgevonden in de manier waarop binnen het sociaal domein de (toegang tot) ondersteuning en schuldhulpverlening is georganiseerd. Op dit moment zijn zes welzijnspartijen gecontracteerd, om per stadsdeel één buurtteamorganisatie te organiseren en samen Buurtteam Amsterdam te vormen. De subsidieregeling op basis waarvan deze Buurtteamorganisaties hun werk doen, is met instemming van de raad met één jaar verlengd tot 1 januari 2028. 2 Daarna loopt de subsidieregeling af en is het nodig om buurtteamorganisaties opnieuw te verwerven via een subsidietender of aanbesteding. 1
Centrum voor Cliëntervaringen & Meetellen 2024, Eerste ervaringen met Buurtteam Amsterdam – Eindrapportage Cliëntervaringsonderzoek. 2 Raadsbesluit 10 juli 2025: Instemmen met het wijzigen van subsidieregeling Buurtteams Amsterdam (2021-2026)
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 8 van 9
Er is gekozen de huidige subsidieregeling te verlengen, zodat de opdracht van de buurtteams zorgvuldig kan worden herzien, voordat deze opnieuw meerjarig wordt vastgelegd met welzijnsorganisaties. Zoals hierboven beschreven kunnen we lessen trekken uit de eerste periode met buurtteams en op onderdelen verbeteren. Waarbij we veel belang hechten aan zorgcontinuïteit aan Amsterdammers. De herijking is breed en gaat zowel over de inhoud van de ondersteuning, de randvoorwaarden aan de opdracht als de vorm van de opdrachtverlenging. Deze nieuwe opdracht formuleren we op basis van een dialoog met betrokken partijen, waaronder de huidige buurtteamorganisaties, maar ook partners in de stad als cliëntvertegenwoordigers, het OKT, de GGD, de ggz, de schuldhulpverleningsketen en de gemeente. Daarin worden uiteraard de inzichten meegenomen uit het Onderzoek Halverwege en eerdere cliëntervaringsonderzoeken, maar ook breed inzichten opgehaald bij partners in de stad en andere gemeenten. Een toekomstbestendige opdracht aan buurtteams moet kunnen inspelen op een veranderende context: een van toenemende schaarste (financieel en personeel) en toenemende vraag (vergrijzing en groei van de stad). Hoe houden we de ondersteuning toegankelijk en betaalbaar? Sociale wijkteams vormen een cruciale schakel in de houdbaarheid van zorg en ondersteuning.
Belangrijke aandachtspunten zijn daarbij de stedelijke organisatie van buurtteamorganisaties, samenwerking met het OKT en de Sociale Basis maar ook het prioriteren van werken aan bestaanszekerheid. Daarbij moeten we ook rekening houden met landelijke ontwikkelingen als het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming, de verdere afwikkeling van de kinderopvangtoeslagschandaal en de verstevigde inzet op preventie voortvloeiend uit het Integraal Zorgakkoord. Naast de inhoud van de opdracht wordt ook onderzocht hoe we de stedelijke samenwerking van buurtteamorganisaties en het gemeentelijk opdrachtgeverschap kunnen verstevigen, waaronder het bieden van de juiste randvoorwaarden in het beschikbare financiële kader en de manier van sturen. Buurtteams hebben een spilfunctie in het sociaal domein, dat vraagt om een scherpe opdracht die we goed willen faciliteren, maar ook goed kunnen volgen als gemeente. Proces en vervolg Het herijken van de nieuwe opdracht gaat stapsgewijs. Dit najaar wordt breed geëvalueerd met partners, op basis waarvan in het voorjaar 2026 een hoofdlijnenbesluit en verwervingsstrategie aan de gemeenteraad wordt voorgelegd. Vervolgens worden onderwerpen die verdere uitwerking verdienen in 2026 ontworpen in dialoog met partners. Dit leidt tot een uitvoeringsbesluit eind 2026 en een getekende overeenkomst op 1 juli 2027.
Zodat de gecontracteerde buurtteamorganisaties op 1 januari 2028 kunnen beginnen aan hun opdracht. Dit najaar wordt een technische sessie georganiseerd voor de gemeenteraad waarin u wordt meegenomen in de evaluatie en aandachtspunten voor de herijkte opdracht kunt meegeven.
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum Pagina 9 van 9
Conclusie De resultaten en ontwikkelingen over 2024 (en de periode daarvoor) maken duidelijk dat de buurtteams Amsterdammers steeds uitgebreider ondersteunen bij hun hulpvragen. Die werkzaamheden zijn cruciaal. Dankzij de intensieve inzet op preventie zorgen buurtteams er aantoonbaar voor dat ze problemen klein houden en voor snelle praktische oplossingen zorgen. Dat is van grote waarde voor Amsterdammers en tegelijkertijd zorgt het ervoor dat het beroep op andere kostbare specialistische hulp beperkt blijft. Het college hecht grote waarde aan de preventieve inzet van de buurtteams. De ‘beweging naar de voorkant’ en de aansluiting bij initiatieven als Amsterdam Vitaal & Gezond kan in de komende periode nog nadrukkelijker vorm krijgen. Daar blijven we intensief over in gesprek. Tegelijkertijd zijn we genoodzaakt om oog te houden voor de beschikbare financiële kaders. Voor 2025 en 2026 heeft het college zich ingespannen om extra middelen voor armoedebestrijding en schuldhulpverlening vrij te maken, zodat het budget op niveau kon blijven. Hierdoor kan het huidige uitgebreide pakket van gemeentelijke armoederegelingen en de integrale schuldhulpverlening in deze jaren worden gecontinueerd. Vanaf 2027 is er echter sprake van een teruggang van het armoedebudget met € 8 miljoen, door het wegvallen van tijdelijke middelen. In 2028 loopt dit op naar € 16 miljoen.
Vanuit zorg zullen thema's en maatschappelijke vraagstukken zoals wachtlijsten, toenemende vergrijzing en veiligheid door het toekomstscenario meer van de buurtteams vragen. Dit dwingt ons tot het maken van scherpe keuzes in de toekomst als er op een later moment geen aanvullende middelen beschikbaar komen.
Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,
Alexander Scholtes Wethouder Zorg en Maatschappelijke Ontwikkelingen
Marjolein Moorman Wethouder Armoedebestrijding en schuldhulpverlening
Bijlagen 1. Onderzoek Halverwege eindrapportage 2. Onderzoek Halverwege publieksversie 3. Bestuursrapportage Wmo 2024 4. Jaarverslag schuldhulpverlening 2024