Raadsinformatiebrief Voortgang project Scale up Toekomstbestendige kunstgrasvelden
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief
Behandeld door
De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 14 oktober 2025 Sport Sofyan Mbarki Sport en Bos (bestuurszaken.senbs@amsterdam.nl)
Onderwerp
Voortgang project Scale up Toekomstbestendige kunstgrasvelden
Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s):
Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over de voortgang van het project Scale up | Toekomstbestendige kunstgrasvelden, waarbij we op een innovatieve manier duurzamere kunstgrasvelden hebben aanbesteed. Inleiding Sportparken zijn tweede huiskamers voor de sportende en recreërende Amsterdammers. In de visie ‘Amsterdamse sportparken - gastvrij en verbonden’ (2024) is uiteengezet hoe de waarde van sportparken verder kan worden versterkt en optimaal benut, bijvoorbeeld door het inzetten van sportparken als bijdrage aan stedelijke opgaven, zoals het energievraagstuk en klimaatadaptatie. Eén van de projecten binnen dit kader is Scale up Toekomstbestendige kunstgrasvelden, de innovatieve aanbesteding van duurzamere kunstgras sportvelden. In stedelijk gebied is ruimte schaars en is kunstgras essentieel om voldoende speeluren te garanderen. Tegelijkertijd kunnen we kunstgras nu nog niet duurzaam toepassen: de velden worden gemaakt van grondstoffen die beperkt kunnen worden gerecycled, ze veranderen op hete zomerdagen in hitte-eilanden en zijn slecht voor de waterberging. In de Kunstgrasnota (2020) hebben we spelregels afgesproken over hoe we omgaan met kunstgras in de stad. We streven naar kunstgrasvelden die aansluiten op de principes van de circulaire economie, water bergen, hitte bestrijden en waar mogelijk energie opwekken.
En bovenal dat we als stad koploper blijven in de innovatie en doorontwikkeling van kunstgrasvelden. In Amsterdam hebben we de afgelopen jaren diverse pilots uitgevoerd om de negatieve effecten van kunstgrasvelden te verminderen. Een succesvol voorbeeld is het project TKI City Sports op Sportpark Laan van Spartaan, waar een innovatief kunstgrasveld met waterberging en capillaire werking zomerse hitte tegengaat. Ook het proefveld bij AMVJ dat warmte kan opwekken, is succesvol gebleken. Geslaagde pilots, maar opschaling van deze innovaties blijft echter lastig door 1) aanbestedingsregels, waar prijs vaak zwaarder weegt dan duurzaamheid en door 2) een gebrek aan schaalgrootte. Met meer dan 1 miljoen m2 aan kunstgras sportvelden in de stad, kunnen we enorme impact maken door sportvelden in te zetten om een positieve bijdrage te leveren aan stedelijke klimaatuitdagingen. Kunstgrasvelden als probleemoplossers in de stad: voor klimaatadaptatie,
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum: 14 oktober 2025 Pagina 2 van 3
energie en circulair. En daarmee de markt uitdagen daadwerkelijke verandering teweegbrengen in de keten. Met die ambitie is het project Scale up Toekomstbestendige kunstgrasvelden gestart. Opzet en methodiek scale up De scale up-methodiek is een nieuwe vorm van aanbesteden, waarbij de markt wordt uitgedaagd om in verschillende fases innovatieve oplossingen aan te bieden, te testen, door te ontwikkelen en vervolgens op grote schaal toe te passen. Om deze schaal te vergroten kopen we samen in met gemeente Haarlem en SRO (sportuitvoeringsorganisatie van gemeente Haarlem) en hebben ook de andere MRA-gemeenten de kans om mee te doen. Het gaat om de vervanging en aanleg van alle voetbal- korfbal- en hockey kunstgrasvelden in Haarlem en Amsterdam voor de aankomende tien jaar. Dat zijn ruim 250 velden. Deze unieke aanpak combineert ruimte voor ontwikkeling en innovatie met de garantie op langdurige samenwerking bij succes, waardoor impact wordt gerealiseerd binnen én buiten de stad. Europese LIFE-subsidie toegekend Dankzij de toegekende Europese LIFE-subsidie kunnen we de marktpartijen een onkostenvergoeding geven om mee te doen aan de aanbesteding, én deels de capaciteit dekken voor het opzetten van het project. Met deze subsidie krijgt het project internationale erkenning en zetten we een nieuwe duurzame standaard.
Zo kunnen we de hele (sport)markt meenemen in de transitie naar een duurzamere toekomst, en bestaande ketens in de markt doorbreken. Deze opschaalmogelijkheden zijn aantrekkelijk voor marktpartijen, omdat deelname aan dit project toegang biedt tot een grote potentiële afzetmarkt. Deze schaal maakt het voor de markt rendabel om te investeren in innovatie en doorontwikkeling, wat bijdraagt aan lagere kosten voor deze velden. Vervolg Scale up Toekomstbestendige kunstgrasvelden In juli 2025 hebben we de opdracht gegund aan drie partijen: Antea Sport, EnergieVeld en Van Kessel Sport en Cultuurtechniek, onderdeel van Gebr. van Kessel SCO BV. Het consortium Blueprint is reserve. We gaan nu de onderzoek- en ontwikkelfase in, waarbij we de innovatieve velden testen. Er worden twee prototypes aangelegd in Amsterdam op Sportpark Ookmeer. De derde wordt aangelegd in Haarlem. Dat zijn kleine velden waar we testen met energie-opwek, gerecycled kunstgras en wateropslag onder het veld. In 2027 leggen we de pilotvelden aan: dat zijn volwaardige velden met de doorontwikkelde innovaties uit het prototype. Deze velden worden gebruikt door verenigingen en moeten voldoen aan de eisen van de sportbonden. Ook deze meten en monitoren we een jaar. Bij een geslaagde pilot hebben we een nieuwe standaard voor een duurzaam veld dat op grote schaal kan worden aangelegd.
Koplopersfunctie en innovatiekracht Met dit project vervullen we een koploperspositie en zetten we ons in om structurele verandering in de keten te bewerkstelligen. Om de innovaties en de inkoopprocedure op te schalen binnen en buiten Europa, delen we onze lessen en technieken. We geven presentaties en in samenwerking met Drift publiceren we de geleerde lessen. We delen onze kennis binnen verschillende nationale en Europese netwerken op het gebied van sport, duurzaamheid en inkoop.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum: 14 oktober 2025 Pagina 3 van 3
Dit project heeft ook binnen Amsterdam een grote impact. Over twee jaar gebruiken we onze sportvelden niet alleen om op te sporten, maar ook als oplossingen voor wateroverlast, hittestress en het energievraagstuk. Zo voegen we nog meer waarde toe op de sportparken, goed voor de sporter én de stad. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,
Sofyan Mbarki Wethouder Sport en Bewegen
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl