Raadsinformatiebrief verlenging vervrroegde sluitingstijden en alcoholoverlastgebied

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 25 februari 2025 Openbare Orde en Veiligheid en Aanpak Binnenstad Femke Halsema en Sofyan Mbarki Directie Openbare Orde en Veiligheid, horeca.oov@amsterdam.nl Verlenging vervroegde weekendsluitingstijden horeca kern-Wallengebied en alcoholoverlastgebied tot 1 april 2027

Geachte leden van de gemeenteraad, Het college heeft besloten om de vroegere weekendsluitingstijden van de horeca in het KernWallengebied te verlengen tot 1 april 2027 en stelt voor om de aanwijzing van de Burgwallen Oude Zijde als alcoholoverlastgebied te verlengen tot 1 april 2027. De maatregelen dragen bij aan het verminderen van drukte en overlast in het Wallengebied. In deze brief informeren wij u over dit voorstel. Verlenging vroegere sluitingstijden horeca Kern-Wallengebied tot 1 april 2027 Sinds 1 april 2023 zijn de weekendsluitingstijden van de horeca in het Kern-Wallengebied vervroegd tot 02.00 uur en de terrassen tot 01.00 uur. Daarnaast geldt er voor alcohol-schenkende zaken een venstertijd vanaf 01.00 uur waarna geen nieuwe bezoekers toegelaten mogen worden. De vroegere sluitingstijden en de venstertijd zorgen voor minder drukte in het Wallengebied in de nacht. Ondanks de afgenomen drukte blijkt uit enquêtes dat respondenten nog steeds ontevreden zijn over de drukte en overlast in het Wallengbied in het algemeen. Daarnaast geven meer respondenten aan positief te zijn over de maatregel dan negatief. Ten slotte geven handhaving, politie en hosts aan dat de beperkingen zorgen voor minder drukte en overlast in het gebied in de nacht.

Aanwijzing Burgwallen Oude Zijde als alcoholoverlastgebied tot 1 april 2027 Sinds 1 april 2023 is de Burgwallen Oude Zijde en omgeving aangewezen als alcoholoverlastgebied. In dit gebied gelden beperkingen aan de verkoop van alcohol voor detailhandel en slijterijen van donderdag tot en met zondag vanaf 16.00 uur. De beperkingen zorgen voor minder alcoholgebruik en alcohol-gerelateerde overlast op straat. Desondanks blijkt uit enquêtes dat respondenten nog steeds ontevreden zijn over de drukte en overlast in het Wallengbied in het algemeen. Daarnaast blijkt uit de enquêtes dat meer respondenten positief zijn over de maatregel dan negatief. Ten slotte geven handhaving, politie en hosts aan dat de beperkingen zorgen voor minder alcohol gerelateerde overlast in het gebied. Minder drukte in de nacht sinds vroegere sluitingstijden

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 februari 2025 Pagina 2 van 4

De telcamera’s in het Kern-Wallengebied tellen het aantal passanten op verschillende punten in het Wallengebied1. Het algemene patroon qua drukte eerder op de avond is nog steeds gelijk aan het beeld van voor invoering van de vroegere sluitingstijden: de grootste drukte blijft in de weekendnachten tussen 21:00 en 00:00 uur. Per kwartaal is het verschil in aantal passanten tijdens de weekendnachten in kaart gebracht van de jaren dat de maatregel van kracht was (2023 en 2024) ten opzichte van het jaar vóórdat de maatregel van kracht was (2022). Hieruit blijkt een afname van het aantal passanten in de nachtelijke weekenduren sinds invoering van de vroegere sluitingstijden. Tussen 00:00 uur en 02:00 uur is er een lichte afname, met uitzondering van de maanden oktober-november. De afname is het sterkst in het eerste jaar na invoering van de maatregel (2023) en tussen 03:00 en 06:00 uur. Zo is er tussen 03:00 en 04:00 uur een afname van rond de 60% ten opzichte van het jaar voordat de maatregel van kracht was (2022). In het tweede jaar na invoering van de maatregel (2024) zijn er nog steeds minder bezoekers ten opzichte van het jaar vóór invoering (2022); namelijk 39% in de periode april-juni, 37% tussen juli en september en 26% tussen oktober en december.

Nog steeds veel (ervaren) overlast Uit de overlastindex, veiligheidsmonitor en het aantal overlastmeldingen blijkt dat er nog steeds veel overlast plaatsvindt en wordt ervaren in de Burgwallen Oude Zijde in vergelijking met de rest van de stad. De Burgwallen Oude Zijde heeft één van de hoogste overlastindexcijfers in Amsterdam. De overlastindex was 529 in 2022, 545 in 2023 en 542 in 2024. Dit is veel hoger dan de overlastindex in 2024 van Amsterdam (196) en stadsdeel Centrum (187). Uit de veiligheidsmonitor blijkt dat nog steeds veel overlast wordt ervaren van dronken personen op straat in de Burgwallen Oude zijde (in 2024 was dit 53 %). Dit is het hoogste percentage van alle buurten in Amsterdam. Het aantal overlastmeldingen2 dat bij de gemeente binnenkomt is sinds de vervroegde sluitingstijden en aanwijzing van het alcoholoverlastgebied gedaald. Het aantal meldingen in de categorie overlast bedrijven en horeca in de late nacht (vrijdag en zaterdag van 00:00 – 06.00 uur) is met 38% afgenomen als we de 12 maanden voorafgaand aan de vervroegde sluitingstijden vergelijken met de 12 maanden vanaf de invoering. Het aantal meldingen in de categorie overlast personen en groepen in de late nacht is met 27% afgenomen als we de 12 maanden voorafgaand aan de vervroegde sluitingstijden vergelijken met de 12 maanden vanaf de invoering.

Meer respondenten positief over de maatregelen Uit enquêtes blijkt dat meer respondenten3 de maatregelen positief beoordeelden dan negatief. De vervroegde sluitingstijden werden door 44% (maart 2024) en 42% (september 2024) positief beoordeeld en door 22% (maart 2024) en 23% (september 2024) negatief beoordeeld. De aanwijzing van het alcoholoverlastgebied werd door 36% (maart 2024) en 38% (september 2024)

1

Bron: open data Langzaam Verkeer Monitoringsysteem Amsterdam. De genoemde percentages hebben betrekking op de cumulatie van de aantallen tijdens de vrijdag- en zaterdagnachten gedurende de genoemde periodes van alle telcamera’s in het kern-Wallengebied. De gebruikte data is niet gecorrigeerd n.a.v. validaties. 2 Overlastmeldingen geven een indicatie van de ervaringen van diegenen die bereid zijn ergens melding van te doen. Er is gekeken naar het aantal meldingen in de gehele buurtcombinatie Burgwallen Oude Zijde (breder dan het kern-Wallengebied), waarbij de periode april 2023-maart 2024 is vergeleken met dezelfde periode het jaar ervoor. Hierbij moet opgemerkt worden dat het aantal meldingen absoluut gezien klein is én afhangt van de meldingsbereid, die in de nacht waarschijnlijk lager is dan overdag. 3 Bronnen: LeefbaarheidsEnquête Wallen (maart 2024) en BinnenstadsEnquête (september 2024). Het gaat hierbij om bewoners en ondernemers uit het Wallengebied en respondenten die (in de directe omgeving) van het Wallengebied wonen of werken.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 februari 2025 Pagina 3 van 4

positief beoordeeld en door 22% (maart 2024) en 19% (september 2024) negatief beoordeeld. De overige respondenten gaven aan dat hen de maatregelen niet waren opgevallen, vonden het effect van de maatregelen niet positief of negatief of weten het effect niet. Ondernemers ervaren verschillende nadelige effecten Ondernemers geven aan verschillende nadelige effecten van de maatregelen te ervaren. M.b.t. de vervroegde sluitingstijden van de horeca ervaren zij een grimmige sfeer na sluitingstijd op straat en toegenomen onveiligheid beleving. Daarnaast ervaren zij praktische uitdagingen door de venstertijd bijvoorbeeld als bezoekers naar buiten gaan om te roken. Ten slotte wijzen zij op het in hun ogen beperkte resultaat van de maatregel ten opzichte van de verslechterde financiële situatie van de horeca en oneerlijke concurrentie ten opzichte van de rest van de stad. M.b.t. het alcoholoverlastgebied ervaren ondernemers financieel nadeel en onveilige situaties met klanten die niet uit de omgeving komen en soms met onbegrip of agressie reageren naar het personeel. Op 23 januari 2025 heeft de rechtbank uitspraak gedaan in het beroep van de ondernemers tegen de vervroegde sluitingstijden. De rechtbank oordeelde dat het beroep ongegrond is en de maatregel in stand kan blijven.

Ondernemers die financieel nadeel ondervinden als gevolg van deze maatregelen kunnen een aanvraag voor nadeelcompensatie indienen bij de gemeente. Professionals De professionals (handhaving, politie en hosts) die in het Wallengebied werkzaam zijn geven aan dat de vervroegde sluitingstijden en het alcoholoverlastgebied bijdragen aan minder drukte en (alcohol gerelateerde) overlast in het gebied. De politie ziet geen toename in het aantal geregistreerde incidenten maar herkent dat er een grimmige sfeer kan ontstaan als het rustiger is op straat omdat de staatdealers meer opvallen. Conclusie De maatregelen dragen bij aan het verminderen van drukte en (alcohol gerelateerde) overlast in het Wallengebied. De vroegere sluitingstijden zorgen ervoor dat het eerder rustiger is voor de bewoners. De beperkingen aan de alcoholverkoop door winkels zorgen voor minder alcoholconsumptie op straat. Hoewel er voor ondernemers (en soms ook bewoners) nadelige gevolgen zijn van deze maatregelen, vindt het college het niet wenselijk om de beperkingen nu los te laten en ziet ze voldoende noodzaak om de maatregelen te verlengen tot 1 april 2027. Zoals aangegeven in de raadsinformatiebrief van 26 november 2024 zet het college daarnaast in op aanvullende maatregelen zoals het intensiveren van de aanpak straatdealers.

Ook onderzoekt het college of het noodzakelijk is extra maatregelen te nemen in het Wallengebied. Het gaat hierbij om het invoeren van specifieke maatregelen voor sekstheaters, uitbreiding van het gebied waar de vervroegde sluitingstijden voor horeca gelden en het verder vervroegen van sluitingstijden voor terrassen. Voor de langere termijn wordt gewerkt aan een toekomstperspectief op de horeca en horeca-gerelateerde functies in het Wallengebied. Zie hiervoor onder andere de uitvoeringsprogramma's Aanpak Binnenstad en Bezoekerseconomie.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 februari 2025 Pagina 4 van 4

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Femke Halsema burgemeester