Raadsinformatiebrief Terug- en vooruitblik centrale loting en matching.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 14 november 2024 Onderwijs Marjolein Moorman bestuurszaken.ojz@amsterdam.nl

Onderwerp

Terug- en vooruitblik centrale loting en matching

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, Op 17 april jl. heb ik u per brief geïnformeerd over de uitslag van de centrale loting en matching 2024. Ook heb ik u toen geïnformeerd over een tweetal wijzigingen in de jaarlijkse procedure voor de centrale loting en matching, namelijk de inwerkingtreding van de doorstroomtoets en het afschaffen van de voorrangsregels. In deze brief blik ik naar aanleiding van het recent verschenen verslag van de afgelopen centrale loting en matching en het tevredenheidsonderzoek terug, en kijk ik kort vooruit op de komende centrale loting en matching. In de bijlagen vindt u het jaarlijkse tevredenheidsonderzoek en het verslag van de centrale loting en matching 2024. Terugblik centrale loting en matching 2024 OSVO maakt jaarlijks een verslag van de centrale loting en matching. Sinds vorig jaar wordt dit verslag opgesteld door het bureau Mapping Worlds. Dit verslag, evenals het Dialogic tevredenheidsonderzoek, is op 15 oktober jl. op de website van OSVO gepubliceerd. Onderstaand licht ik enkele resultaten uit het verslag toe en noem ik kort enkele conclusies uit het tevredenheidsonderzoek. Invloed doorstroomtoets Er is dit jaar vaker meervoudig geadviseerd. De adviezen havo/vwo, vmbo-t/havo en vmbo-k/t vertonen een stijging die sterker is dan de trend van de afgelopen jaren.

Dit in tegenstelling tot het percentage vwo-adviezen dat stabiel gebleven is en het percentage havo, vmbo-t en vmbo-b adviezen dat juist daalde. In het verslag van OSVO komt geen duidelijk verband naar voren tussen het percentage geplaatste leerlingen per schooladvies en de invoering van de doorstroomtoets. Het is echter nog te vroeg om te concluderen dat de doorstroomtoets geen invloed heeft op de loting en matching. We blijven goed monitoren wat het effect is van de invoering van de doorstroomtoets. Zoals bekend zitten er verschillen in de resultaten van de verschillende doorstroomtoetsen. Uit een analyse van de PO-Raad komt naar voren dat er sprake is van onacceptabel grote verschillen tussen toetsen die op hetzelfde type scholen worden afgenomen1. 1

https://sectorrapportage.poraad.nl/themarapportage-doorstroomtoets/

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

14 november 2024 Pagina 2 van 4

Ik vind dit erg zorgelijk en steun daarom de PO-Raad in hun lobby om slechts één doorstroomtoets aan te bieden. Capaciteitsverdeling Op alle onderwijsniveaus is er voldoende capaciteit om leerlingen te plaatsen conform het schooladvies. Na de loting en matching was er bij het vwo 6% onbenutte capaciteit. Bij de andere niveaus lag dit percentage tussen de 17-40%. Ondanks dat er voldoende capaciteit is, is de vraag van leerlingen niet gelijk verdeeld. Sommige scholen worden overvraagd, terwijl andere scholen door weinig leerlingen op de eerste voorkeursplek worden gezet. Verder laat het verslag zien dat er dit jaar 1.523 plaatsen te weinig waren om iedere leerling op de school of afdeling van zijn of haar eerste voorkeur te plaatsen. Dat is een stijging ten opzichte van vorig jaar (1.403). Ik vind het belangrijk dat iedere leerling op een school naar keuze en met een goede onderwijskwaliteit terecht kan. Met de opgegeven capaciteit is dat ook mogelijk. Ik dring er bij OSVO op aan om met een plan te komen voor het aantrekkelijker maken van scholen die niet veel voorkomen in de top 3 van leerlingen. Plaatsing naar schooladvies Bijna alle leerlingen met een vmbo-b of -k advies zijn op de eerste voorkeur geplaatst.

Voor leerlingen met een vmbo-t of vmbo-t/havo advies lag het percentage plaatsing op eerste voorkeur tussen de 72,3-78,6% en tussen de 91,9-95,6% van hen is in de top 3 geplaatst. Leerlingen met een havo of havo/vwo advies hadden tussen de 68,3-70% kans op een school van eerste voorkeur en tussen de 85,9-88,4% kans om in de top 3 te worden geplaatst. Bij leerlingen met een vwo advies werd 74% op de eerste voorkeur en 91,2% in de top 3 geplaatst. Afschaffen voorrangsregel Tot en met het schooljaar 2023-2024 konden leerlingen die op een montessori-, vrijeschool- of daltonbasisschool zaten, voorrang krijgen als zij zich aanmeldden voor een middelbare school met een soortgelijk onderwijsconcept. Dit jaar was dus de eerste centrale loting en matching zonder deze voorrangsregeling. Uit het verslag blijkt dat de populariteit van een aantal conceptscholen dit jaar verder is toegenomen. Hierdoor konden in totaal minder eerste voorkeuren worden geplaatst: 1.229 (2024) in plaats van 1.388 (2023). Het afschaffen van de voorrangsregeling heeft tot gevolg dat de toegankelijkheid op de conceptscholen is vergroot. Ik vind dit een positieve ontwikkeling, aangezien iedereen nu een gelijke kans heeft om op deze scholen te worden geplaatst.

Tevredenheid vergelijkbaar met voorgaande jaren Net als voorgaande jaren (2016 t/m 2023) heeft Dialogic een tevredenheidsmeting over de centrale loting en matching uitgevoerd onder ouders, leerlingen en betrokkenen uit het po en vo. Eens in de twee jaar wordt een uitgebreid onderzoek gedaan en in de tussenliggende jaren wordt het onderzoek beknopter uitgevoerd. Dit jaar betreft het een uitgebreide versie. Een aantal resultaten noem ik hier: • Uit de interviews blijkt dat het bestaan van de centrale loting en matching goed uit te leggen is. Respondenten zien de noodzaak van de centrale loting en matching, en zijn van mening dat het goed is dat de overstap van het primair onderwijs naar het middelbaar onderwijs in Amsterdam centraal georganiseerd en begeleid wordt.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

• •

•

14 november 2024 Pagina 3 van 4

Er zijn voor ouders en leerlingen diverse informatiebronnen beschikbaar om zich te oriënteren op de schoolkeuze. Ouders zijn erg positief over de diverse informatiebronnen. Het opstellen van de voorkeurslijst vindt men moeilijker naarmate er meer scholen op de lijst moeten worden geplaatst (21% [heel] moeilijk bij 4 scholen, 33% bij 6 scholen en 45% bij 12 scholen). Ook is de werking van reservelijsten onvoldoende transparant in de ogen van respondenten. De algemene tevredenheid met het plaatsingsaanbod is groot, en weinig veranderd ten opzichte van vorig jaar. De tevredenheid bij leerlingen is 81 % (vorig jaar 84 %) en bij ouders 83 % (vorig jaar 82 %).

Het is goed om te zien dat er veel draagvlak is voor de centrale loting en matching en dat een groot deel van de leerlingen tevreden is met het plaatsingsaanbod. Tegelijkertijd realiseer ik me dat er ook elk jaar weer kinderen teleurgesteld zijn over het plaatsingsaanbod. Ik blijf hierover dan ook in gesprek met het OSVO, omdat ik nog ruimte voor verbetering zie. Vooruitblik centrale loting en matching 2025 In december publiceert het OSVO de Kernprocedure 2025 op haar website. In de Kernprocedure staan de gezamenlijke afspraken van schoolbesturen over de overstap van het basisonderwijs naar het voortgezet onderwijs. Onderstaand informeer ik u alvast over de aanstaande ScholenArenA en over het inkorten van de voorkeurslijst voor leerlingen met een havo en/of vwo advies. ScholenArenA In november vindt de ScholenArenA weer plaats, voor de tweede achtereenvolgende keer in de Kromhouthal. Tijdens de ScholenArenA kunnen leerlingen informatie krijgen over alle scholen die meedoen aan de centrale loting en matching. Vorig jaar gaven de leerlingen de ScholenArenA het gemiddelde cijfer 8,3 en ze gaven aan dat ze meer te weten zijn gekomen over allerlei scholen. Vijftig procent van de ouders gaf aan dat hun kind na het bezoek aan de ScholenArenA interesse kreeg in scholen waar het eerder nog niet mee bekend was.

Ook de ouders kregen door de ScholenArenA een duidelijker beeld van de scholen. Om te zorgen dat het voor iedereen goed mogelijk is om naar de ScholenArenA te komen, biedt het GVB samen met de gemeente en het Samenwerkingsverband VO gratis openbaar vervoer aan voor alle ouders en leerlingen. Ik ben hier heel blij mee, omdat het belangrijk is dat er geen belemmeringen zijn voor leerlingen om naar de ScholenArenA te komen. Minder scholen op de voorkeurslijst voor havo en vwo Ouders en leerlingen geven vaak aan dat het moeilijk is om twaalf scholen op hun voorkeurslijst te zetten. Het kan lastig zijn om zo veel scholen te bezoeken en een lijst met twaalf scholen wordt als onrealistisch lang ervaren. Daarom heeft het OSVO onderzoek gedaan naar het verkorten van de voorkeurslijst, waarbij er simulaties zijn uitgevoerd op basis van de loting en matching van het afgelopen jaar. Op grond hiervan heeft OSVO besloten dat leerlingen met een havo en/of vwo advies bij de aankomende centrale loting en matching een kortere voorkeurslijst kunnen invullen. Tot nu toe moesten zij twaalf scholen opgeven, dat worden er negen. Het OSVO geeft aan dat een voorkeurslijst van negen scholen voldoende dekking geeft. De plaatsingsgarantie blijft van kracht, dus alle leerlingen zullen worden geplaatst op een school van hun voorkeurslijst.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

14 november 2024 Pagina 4 van 4

De gemeente heeft er altijd bij schoolbesturen op aangedrongen om vraag en aanbod meer op elkaar af te stemmen, zodat het aantal op te geven voorkeurscholen omlaag kan. Ik waardeer het dat OSVO deze keuze nu maakt om zo tegemoet te komen aan de wens van veel ouders en leerlingen.

Met vriendelijke groet,

Marjolein Moorman Wethouder Onderwijs

Bijlagen 1. Verslag Loting en Matching 2024 2. Tevredenheidsonderzoek Loting en Matching 2024 (Dialogic)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl