Raadsinformatiebrief ter afdoening van toezegging over de stand van zaken van lood in woningen .pdf

Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 4 juni 2024 Volkshuisvesting Dirk de Jager Directie Wonen (bestuurszaken.wonen@amsterdam.nl) Afdoening toezegging uit de commissievergadering van 10 april 2024 om te informeren over de stand van zaken van lood in woningen (TA2024-000365)

Geachte leden van de gemeenteraad, In uw vergadering van 10 april 2024 heeft wethouder Pels toegezegd u nader te informeren over de stand van zaken van lood in woningen, waarbij onder andere zal worden ingegaan op de inzet van de last onder dwangsom. Amsterdam zet zich al jarenlang volop in voor de sanering van loden leidingen, omdat lood in drinkwater ongezond is. Dankzij deze aanpak zijn nu veel woningen en alle kindlocaties, zoals scholen, kinderdagverblijven en die van gastouders, vrij van loden leidingen. Woningcorporaties hebben hun woningen gecontroleerd en de loden leidingen verwijderd. Bewoners en verhuurders van woningen van voor 1960 zijn op verschillende manieren bewust gemaakt van de risico’s. Helaas worden er nog steeds loden leidingen gevonden in particuliere woningen. Uit nieuw onderzoek blijkt dat in ongeveer 10% van de koopwoningen en 14% van de particuliere huurwoningen in Amsterdam nog lood wordt voorspeld. Daarom blijft de gemeente zich onverminderd inzetten voor de sanering van loden leidingen in particuliere woningen. Bloksgewijze aanpak Samen met stichting !WOON gaan we sinds de start van de loodaanpak langs de deuren van vooraf geselecteerde woonblokken op zoek naar loden leidingen. Dit gebeurt in woonblokken waar al eerdere loden leidingen waren aangetroffen.

Aan de deur informeert !WOON de bewoners over de mogelijke aanwezigheid van loden leidingen, biedt handvatten om de leidingen te herkennen en vraagt om hun medewerking om in het trappenhuis en kruipruimte te kijken naar de leidingen. In de periode van 2023 tot eerste helft 2024 zijn ruim 1200 woningen bezocht. In bijna 13% van de bezochte panden zijn loden leidingen aangetroffen. In totaal bleken 160 woningen aangesloten op een loden waterleiding. !Woon informeerde hierover de eigenaar en als deze niet meewerkte aan de sanering van de aangetroffen loden leiding, werd de casus overgedragen aan de gemeente voor handhaving. Tijdens de bloksgewijze aanpak kwam !WOON regelmatig dezelfde verhuurders tegen. Daarom is gestart met een eigenaarsgerichte aanpak. Hierbij verzoekt de gemeente een verhuurder, waarbij herhaaldelijk lood is geconstateerd, om zelf al zijn woningen te controleren. Indien nodig worden daarna steekproefsgewijze controles uitgevoerd.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 4 juni 2024 Pagina 2 van 3

Handhaving Als een eigenaar niet vrijwillig overgaat tot loodsanering, start het stedelijke handhavingsteam Woningkwaliteit een handhavingsprocedure volgens de richtlijn van Amsterdam. Hoewel er geen wettelijk verbod is op loden leidingen in bestaande woningen, heeft een gemeente op grond van een bepaling in het Besluit Bouwwerken Leefomgeving (artikel 3.7) de bevoegdheid om strengere eisen te kunnen stellen. Dit geeft de gemeente Amsterdam de mogelijkheid om een eigenaar te verplichten tot het saneren van loden leidingen middels een last onder dwangsom. In gevallen waar loden leidingen zijn aangetroffen of een overschrijding van de loodwaarde is vastgesteld, heeft de gemeente de eigenaar aangezet tot sanering. Sinds 2020 zijn er circa 470 zaken opgestart waar een vermoeden van loden leidingen in een woning bestond. In 165 woningen zijn de loden leidingen vervangen door de inzet en handhaving van de gemeente. Bij 195 woningen bleek na controle dat de waterleiding niet van lood was en/of is de zaak beëindigd. Op dit moment zijn er nog ruim 110 lopende zaken waarbij nog een eindcontrole of watertest moet worden uitgevoerd en/of een handhavingsprocedure tot het opleggen van een last onder dwangsom is gestart.

Verbod op loden leidingen De ervaring is dat eigenaren na het opstarten van een handhavingszaak overgaan tot sanering van de loden leidingen, waardoor handhaving tot op heden niet heeft geleid tot een rechtszaak. Een verbod op loden leidingen zou echter een onweerlegbare wettelijke grond bieden en voor iedereen de onwenselijkheid van loden leidingen duidelijk maken. De gemeente Amsterdam heeft in 2020 namens de G5 gelobbyd om een verbod op loden waterleidingen in bestaande woningen. Begin 2023 legde minister De Jonge een wetsvoorstel ter consultatie voor om loden leidingen voor huurwoningen en kindlocaties te verbieden. In reactie hierop gaf Amsterdam aan voor een generiek verbod op loden leidingen voor alle eigenaren te zijn en niet voor een norm enkel voor huurwoningen en kindlocaties. Lood in drinkwater is een risico voor de volksgezondheid en betreft dus eenieder en niet enkel huurders. Desondanks geeft het wetsvoorstel een duidelijk signaal richting verhuurders en heeft Amsterdam laten weten te zijn voor een snelle invoering. Op 20 december 2023 heeft de minister de inwerkingtreding van het wetsvoorstel gewijzigd van 1 januari 2025 naar 1 januari 2026 vanwege het opstellen van een bepalingsmethode. Samen met de gemeente Den Haag, Rotterdam en Utrecht zal de gemeente Amsterdam opnieuw duidelijk maken voor een generiek verbod en een snelle invoering te zijn.

Nieuw onderzoek: voorspelling van loden waterleidingen De gemeente Amsterdam heeft onderzoek gedaan naar het voorspellen van de aanwezigheid van loden waterleidingen in woningen met behulp van data en machine learning. Woningcorporaties hebben hiervoor data verstrekt over de aanwezigheid van lood in hun woningen, verkregen uit hun controles. Uit de resultaten blijkt dat het algoritme effectief is en een voorspelling over lood kan doen voor zowel de particuliere huur- als koopsector. Op adresniveau voorspelt het algoritme de aanwezigheid van loden waterleidingen in 10% van de koopwoningen en 14% van de particuliere huurwoningen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 4 juni 2024 Pagina 2 van 3

De resultaten van dit onderzoek zijn bemoedigend en bieden waardevolle inzichten voor de aanpak van loden waterleidingen in Amsterdamse woningen om bewoners beter bewust te maken. Voorlichting en communicatie Voorlichting levert een belangrijke bijdrage aan het zo snel mogelijk vervangen van alle loden leidingen in Amsterdam. De communicatie is gericht op bewustwording van de gezondheidsrisico’s van loden leidingen en het bieden van handvatten om zelf actie te ondernemen. Deze zomer start de gemeente een nieuw brede campagne op basis van de onderzoeksresultaten. Amsterdammers worden via verschillende kanalen hierover geïnformeerd. Vervolgens ontvangen alle bewoners van een adres waar lood is voorspeld ook nog specifiek een brief. Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Dirk de Jager Wethouder Volkshuisvesting

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl