Raadsinformatiebrief onderzoek fietsdiefstalcircuit.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 14 februari 2023 Verkeer en Vervoer Melanie van der Horst Verkeer & Openbare Ruimte, Bestuurlijke.Zaken.VOR@amsterdam.nl

Onderwerp

Resultaten onderzoek fietsdiefstalcircuit

Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s):

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeer ik u over de resultaten en conclusies van het onderzoek naar het fietsdiefstalcircuit dat in opdracht van de gemeente is uitgevoerd door het Amsterdam Institute for Advanced Metropolitan Solutions (AMS). Tevens informeer ik u over de lopende gemeentelijke fietsdiefstalpreventiemaatregelen. In de vergadering van de commissie MLW van 2 maart 2021 is de tussentijdse evaluatie en aanscherping van het huidige Meerjarenplan Fiets besproken. Onderdeel hiervan was de notitie Evaluatie Fietsdiefstalbestrijding naar aanleiding van het Rekenkameronderzoek over dit onderwerp en de bestuurlijke reactie van het college hierop in 2020. Een van de vervolgacties naar aanleiding van de notitie Evaluatie Fietsdiefstalbestrijding was om meer inzicht te krijgen in het fietsdiefstalcircuit om zo fietsdiefstal beter aan te kunnen pakken. Onderzoek Fietsdiefstal en –tracking (AMS, november 2022) Het onderzoek van AMS was gericht op de volgende onderzoeksvraag: waar gaan fietsen naartoe nadat ze zijn gestolen? Een beknopte versie van het onderzoeksrapport is als bijlage 1 toegevoegd. Het hele rapport is als bijlage 2 toegevoegd. Het fietsdiefstalonderzoek werd uitgevoerd met 100 GPS-traceerbare fietsen die waren neergezet op 20 locaties met een relatief hoog diefstalrisico.

Het ging om tweedehands (niet-elektrische) fietsen, niet uit het duurdere segment, met een simpel slot. Met dit onderzoek kon worden bekeken of de fietsen werden gestolen en zo ja, waar deze vervolgens heen werden gebracht. Van deze 100 fietsen zijn in een half jaar 70 fietsen gestolen. De fietsen die niet waren vastgemaakt aan een rek of waarvan alleen het voorwiel op slot stond werden het snelst gestolen. Er is gekeken waar de gestolen fietsen heen werden gebracht nadat ze waren gestolen. Uit deze analyse blijkt het volgende: 1. Aan de hand van de tracker kon worden geconstateerd dat geen van de gestolen fietsen het land verliet, maar dat ze bijna allemaal na de diefstal weer in gebruik werden genomen binnen Amsterdam of de directe omgeving. Dit onderzoek is wel tijdens de Coronabeperkingen uitgevoerd, wat een beperkende invloed kan hebben gehad op de handel van gestolen fietsen naar buiten de gemeente.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 14 februari 2023 Pagina 2 van 3

2. De fietsen werden na de diefstal gemiddeld binnen 2 uur alweer in gebruik genomen of verplaatst en maximaal stond een gestolen fiets 36 uur op een nieuwe locatie, voordat deze weer in gebruik werd genomen. 3. Uit de analyse kan opgemaakt worden dat van alle fietsen circa 30% door georganiseerde fietsdiefstal of door veelplegers worden gestolen; de fietsen legden na diefstal (deels) eenzelfde weg af. 4. Voor circa 17% van de fietsen is aannemelijk dat ze uiteindelijk werden verhandeld op bekende, informele locaties voor het verhandelen van gestolen fietsen. Dit zijn locaties zoals het Waterlooplein, toegang tot het Vondelpark, nabij het Rijksmuseum en het Leidseplein. Al dan niet door georganiseerde diefstal of veelplegers verhandeld. 5. Bij meer dan de helft van de fietsen, die waarschijnlijk niet door georganiseerde diefstal of veelplegers waren gestolen, waren drie patronen zichtbaar: ze werden direct in gebruik genomen, ze werden op een onbekende of thuislocatie verkocht of er werd alleen voor één reis gebruik van gemaakt. 6. Aangenomen kan worden dat van de gestolen fietsen circa 4% tot 8% waarschijnlijk (bedoeld of onbedoeld) verhandeld wordt door een fietsenwinkel. Acties tegen fietsendiefstal Het onderzoek is besproken met de politie.

De politie geeft aan dat zij op basis van het onderzoek geen specifieke actie kan ondernemen, omdat er bewijs nodig is, bijvoorbeeld door fietsdieven of handelaren op heterdaad te betrappen. Voor een vervolgactie is geen capaciteit, omdat de voertuigdiefstal door de driehoek (gemeente, politie en OM) niet als prioriteit is bepaald. Wel doen politie en gemeente het volgende ten aanzien van (het tegengaan van) fietsendiefstal: Politie: - Politie zet lokfietsen in om fietsendieven op heterdaad te kunnen aanhouden; - Wanneer een eigenaar zijn eigen gestolen fiets op sociale media te koop ziet staan dan onderneemt de politie actie om de verkoper op heterdaad te betrappen, mits er op dat moment voldoende capaciteit beschikbaar is. - Bij het aantreffen van een gestolen fiets door de politie wordt geprobeerd de eigenaar te herleiden en zal de fiets worden teruggegeven; - Bij verdachte situaties waarbij een fiets is betrokken zal de politie zoveel mogelijk proberen de identiteit van de fiets te herleiden en nagaan of deze van diefstal afkomstig is; - Politie voert controles uit bij fietsenwinkels om te controleren of er geen gestolen fietsen worden verhandeld; - Er worden gegevens van aangiften uitgewisseld met het Fietsdepot, zodat een gestolen fiets geretourneerd kan worden wanneer deze bij het depot belandt.

Gemeente: - Het Fietsdepot registreert alle fietsen die door handhaving worden verwijderd. Het Fietsdepot controleert alle fietsen op diefstal door ze te registeren in een systeem dat gekoppeld is met systemen van de politie en de Rijksdienst voor het wegverkeer. Ook wordt gecontroleerd of ten onrechte aangifte is gedaan, omdat de fiets door handhaving verwijderd is. - De registercontroleur (THOR) controleert fietshandelaren op het correct en tijdig registreren van tweedehandsfietsen in het Digitale Opkopers Register om heling tegen te gaan.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

-

-

Datum 14 februari 2023 Pagina 3 van 3

De gemeente biedt bij voorkeur fietsparkeerplekken aan waarbij de fiets aan een rek kan worden vastgemaakt in de openbare ruimte, in gemeentelijke fietsenstallingen of in stationsstallingen. Het onderzoek toont aan dat het belangrijk is om meer fietsparkeerplekken aan te leggen, daar wordt hard aan gewerkt. Het graveerteam van het Fietsdepot staat wekelijks op wisselende locaties in de stad, onder andere op de hotspots. Bij deze locaties kunnen burgers hun fiets gratis laten graveren. We bekijken of de communicatie rondom deze acties uitgebreid kan worden, om meer bekendheid te geven aan het nut van het laten graveren van je fiets. Daarnaast wordt gekeken of meer aandacht kan worden gegeven aan de website van het Fietsdepot: (www.verlorenofgevonden.nl) en het voorkomen van het (onbewust) kopen van een gestolen fiets door de website www.stopheling.nl.

De fiets is een belangrijk vervoermiddel in onze stad en fietsendiefstal is voor veel Amsterdammers een probleem. Daarom blijven we inzetten op fietsdiefstalpreventie.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst Wethouder Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit

Bijlagen: 1. Onderzoeksrapport Fietsdiefstal en –tracking, beknopte versie (AMS, november 2022) 2. Onderzoeksrapport Fietsdiefstal en – tracking (AMS, november 2022)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl