raadsinformatiebrief motie 1380

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Aan de leden van de gemeenteraad

Datum

2 maart 2021

Behandeld door Jan Feenstra Bijlage

-

Onderwerp

Motie 1380 - Pleiten bij Rijk voor afschaffing kostendelersnorm t/m 27 jaar (TA2021-000071)

Geachte leden van de raad, Bij de Begrotingsbehandeling 2021 heeft uw raad op 18 december 2020 motie 1380 (zie bijlage) van de leden Veldhuyzen en El Ksaihi aangenomen, waarin het college wordt gevraagd bij het Rijk te pleiten voor een volledige afschaffing van de toepassing van de kostendelersnorm in het geval van medebewoners die jonger zijn dan 28 jaar en over de uitkomsten hiervan te rapporteren naar de raad. Met deze brief beantwoordt het college de motie. De kern van de beantwoording is dat het college de huidige regeling krachtig afwijst en zich sterk maakt om de uitzonderingsleeftijd van 21 jaar te verhogen naar 27 jaar. De kostendelersnorm zet de bestaanszekerheid onder druk en bevordert dakloosheid. Algemene informatie over de kostendelersnorm Sinds 1 januari 2015 kent de bijstandswet (Participatiewet) een kostendelersnorm. Dit is een landelijke normensystematiek voor bijstandsgerechtigden die samen met andere volwassenen een woning bewonen. Zij worden verondersteld (woon)kosten met elkaar te kunnen delen. De hoogte van de bijstandsnorm is afhankelijk van het aantal bewoners: hoe meer medebewoners, hoe lager de norm per persoon. De aard of hoogte van het inkomen speelt daarbij geen rol.

Huidige regeling in relatie tot jongeren Niet alle huisgenoten tellen mee voor de kostendelersnorm; in de regeling is een uitzondering gemaakt voor jongeren tot 21 jaar, studenten die een opleiding volgen die recht kan geven op studiefinanciering of tegemoetkoming studiekosten of die een Beroepsbegeleidende Leerweg volgen (BBL-studenten) en kamerhuurders met een commercieel contract. De wettelijke uitzondering op de kostendelersnorm voor jongeren vanaf 21 jaar die niet studeren is gebaseerd op het uitgangspunt dat zij niet kunnen bijdragen aan de (woon)kosten van het gezin. De norm speelt alleen in die gevallen dat jongeren van 21 jaar of ouder bij hun ouders wonen, geen voltijd opleiding volgen en ook niet een zodanig eigen inkomen hebben dat zij daaruit kunnen (of willen)

Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl.

Gemeente Amsterdam

Datum 2 maart 2021 Pagina 2 van 2

bijdragen aan huishoudkosten. De kostendelersnorm kan daarom een reden zijn dat jongeren ervoor kiezen om niet langer op het adres van hun ouders geregistreerd te staan. Inzet op jongeren in relatie tot kostendelersnorm Het meest recente onderzoek van Significant naar het effect van de kostendelersnorm op de bereidheid van mensen om een woning te delen in opdracht van het ministerie1 stond (tkn) op de agenda van de commissie WIO van 27 januari jl. Aanleiding voor dit onderzoek was onder andere de verdrievoudiging van het aantal daklozen tussen 18 en 30 jaar in de periode 2009-2018. In 2018 was (landelijk) ongeveer een derde van het aantal daklozen (12.600) tussen de 18 en 30 jaar2. Het is niet duidelijk om hoeveel jongeren het exact gaat3. Zoals in de brief d.d. 5 januari jl. over dit onderzoek is aangegeven en ook in antwoord op de motie, vindt het college dat de kostendelersnorm verstrekkende ongewenste maatschappelijke gevolgen heeft en een bedreiging is voor de bestaanszekerheid van burgers die met de kostendelersnorm te maken krijgen. Daarom wijst het college de huidige regeling af. Het college lobbyt in G4-verband al enige tijd om de uitzonderingsleeftijd van (tot) 21 jaar te verhogen naar (tot) 27 jaar4.

Het college wil jongeren langer een thuishaven bieden en ouders voor deze zorg niet financieel straffen; dat is één van de redenen waarom het college zich inspant om de ruimte bij het (niet) toepassen van kostendelersnorm zo optimaal als mogelijk te benutten. Voor de kwetsbare jongeren wordt, mede na inzet van het college, de komende tijd de zoekperiode voor deze groep tot in ieder geval 1 juli 2021 landelijk niet toegepast. Tot slot Naast de lobby voor het verhogen van de uitzonderingsleeftijd zet het college zich in G4-verband ook in op alternatieven voor de kostendelersnorm, zoals de medebewonersnorm. In dit kader benadrukt het college nogmaals dat in alle gevallen wordt bekeken in hoeverre een alternatief voor de kostendelersnorm bijdraagt aan bestaanszekerheid en het voorkomen van dakloosheid. Ook is op 25 februari jl. door de Tweede Kamer een motie (582 gewijzigd) aangenomen van het lid J. van Dijk, waarin de regering wordt verzocht, een voorstel te doen om daklozen, mantelzorgers en kwetsbare jongeren tot en met 27 jaar uit te zonderen van de kostendelersnorm. Bij nadere ontwikkelingen op dit onderwerp informeer ik u zo spoedig mogelijk. Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en beschouw de motie als afgehandeld. Hoogachtend, namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

Rutger Groot Wassink Wethouder Sociale Zaken

1 Rapport ‘Onderzoek naar belemmeringen van bijstandsgerechtigden om woonruimte te delen (Significant, 2020) 2 CBS 2019 cbs.nl/aantal-daklozen-sinds-2009-meer-dan-verdubbeld. 3 Significant-rapport geeft aan dat ‘er weinig bekend is over de omvang van deze groep. Dit vergt nader onderzoek’ 4 In de motie wordt ‘tot 28 jaar’ aangegeven, echter jongeren zijn gedefinieerd ‘tot 27 jaar’