Raadsinformatiebrief Lopende en voltooide onderzoeken naar IJmeerverbinding 18 juni.pdf

Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door

Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 18 juni 2024 Verkeer, vervoer en Luchtkwaliteit Melanie van der Horst Directie Verkeer & Openbare Ruimte, bestuurlijke.zaken.VOR@amsterdam.nl Afdoening toezegging inzake de onderzoeken en stand van zaken van de IJmeerverbinding uit de commissievergadering van 14 maart 2024

Geachte leden van de gemeenteraad, In de raadscommissie Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water (MOW) van 14 maart jl. heb ik u toegezegd nadere informatie te verstrekken over de reeds voltooide onderzoeken en de bijbehorende afwegingen naar de IJmeerverbinding. Met deze brief kom ik tegemoet aan deze toezegging. Daarnaast neem ik u graag mee in de stand van zaken van de vervolgonderzoeken. Gemeentelijke onderzoeken – project Verbinding Zeeburgereiland De gemeente Amsterdam is in 2017 gestart met het onderzoek naar de mobiliteitsopgave van Zeeburgereiland en IJburg in relatie tot de gebiedsontwikkeling. Hiervoor is een mobiliteitsplan opgesteld. Eén van de maatregelen van het plan is het project Verbinding Zeeburgereiland. In dit project is een verdiepend onderzoek gedaan naar de OV- en fietsontsluiting van Zeeburgereiland. Ook metrovarianten zijn daarin meegenomen. Dit onderzoek heeft plaatsgevonden volgens de stappen van het Amsterdamse Plan- en Besluitvormingsproces Infrastructuur (PBI). In PBI-fase 1 zijn kansrijke OV- (primair) en fietsverbindingen tussen Zeeburgereiland en buiten de eilandenarchipel gelegen delen van Amsterdam geïdentificeerd. Vervolgens heeft een eerste trechtering plaatsgevonden in PBI-fase 1.

Daarbij zijn een aantal varianten afgevallen, bijvoorbeeld op basis van een te kleine bijdrage aan het oplossen van de mobiliteitsopgave of vanwege technische onhaalbaarheid. Ook de metrovarianten zijn afgevallen, omdat deze niet tijdig te realiseren zijn en te hoge investeringskosten vergen in relatie tot de verwachte vervoerseffecten voor dit deel van een metroverbinding (Diemen-IJburg). Onderzoeken in rijk-regioverband Samen met het Rijk en de regio werken we al jaren samen aan een aantal grote maatschappelijke opgaven op het gebied van woningbouw en bereikbaarheid in het kader van het bereikbaarheidsprogramma Samen Bouwen Aan Bereikbaarheid (SBAB). Een belangrijk gebied binnen dit programma vormt de oostzijde (inclusief IJburg) van de Metropoolregio Amsterdam (MRA). Om de verdere verstedelijking van de regio te verwezenlijken wordt op het gebied van bereikbaarheid al een aantal jaar gekeken – middels verschillende onderzoeken – naar de meest geschikte verbinding tussen Amsterdam en Almere, met als één van de mogelijke alternatieven een IJmeerverbinding in de vorm van een metro.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 juni 2024 Pagina 2 van 3

Als vervolgstudie van het in 2010 opgestarte Project Openbaar Vervoer Schiphol-AmsterdamAlmere-Lelystad (OV SAAL), startte in 2020 het MIRT-onderzoek Amsterdam Bay Area (ABA) in opdracht van de programmaraad SBAB. De onderzoeksscope betreft het gebied tussen Amsterdam-Oost/IJburg en Almere, rondom het IJmeer. Via dit MIRT-onderzoek is onderzocht wat de effecten zijn van verschillende ruimtelijke ontwikkelingen in dit gebied, op het gebied van woningbouw, bereikbaarheid, natuur en ecologie. Ook is onderzoek gedaan naar de economische groeimogelijkheden, zoals bij Almere Pampus. Voortkomend uit het MIRT-onderzoek ABA, zijn in 2022 verschillende verdiepende vervolgstudies uitgevoerd. Dit betreffen hoofdzakelijk onderzoeken naar de wegbereikbaarheid en de bereikbaarheid per openbaar vervoer in het kader van de gebiedsontwikkeling in Almere Pampus. Hierbij hebben de ABA-stakeholders het Toekomstvast Investeringspakket (TVIP) opgesteld met hierin randvoorwaarden en maatregelen om de verstedelijking van het ABA-gebied op korte termijn aan te jagen. De bereikbaarheid per openbaar vervoer is verder verkend middels quickscans op de maatregelen die de ontsluiting van Pampus op korte termijn vergroten. De gemeente Amsterdam had na afronding van het ABA-onderzoek nog openstaande vragen over de aansluiting van een IJmeerlijn op het Amsterdamse metronet.

Met een quickscan is vervolgens onderzoek gedaan naar de inpasbaarheid van de IJmeerlijn, met als doel een meer accurate kosteninschatting te kunnen maken en juiste vervolgvragen te formuleren voor een eventuele MIRT-verkenning. Vervolgonderzoeken Het MIRT-Onderzoek ABA en de aanvullende onderzoeken geven aanleiding tot een vervolg. In de systematiek van het MIRT volgt na de fase van het MIRT-Onderzoek een MIRT-Verkenning. Op dit moment zijn Amsterdam en regiopartners bezig om samen met het Rijk te kijken naar de mogelijkheden tot een start van een MIRT-Verkenning. Echter, om een MIRT-Verkenning te kunnen starten, moet zicht zijn op ten minste 75% bekostiging van de meest voor de hand liggende variant. Zoals aangegeven in de commissie is de kans op grote investeringen vanuit het Rijk op dit moment klein. Eerst zullen de tekorten op bestaande infrastructurele tekorten gedekt moeten worden. Wel zijn in het bestuurlijk overleg MIRT (november 2022) afspraken gemaakt om nader invulling te geven aan de planning voor verstedelijking van Almere. De belangrijkste afspraak uit het MIRT is dat er een ruimtelijk strategische verkenning wordt uitgevoerd naar de ontwikkeling van de eerste fase gebiedsontwikkeling van Almere Pampus als uitwerking van de verstedelijkingsstrategie van ABA voor de lange termijn.

De ontsluiting van Almere Pampus door middel van hoogwaardig openbaar vervoer is onderdeel van deze verkenning. De IJmeerlijn blijft de stip op de horizon voor een volledige hoogstedelijke ontwikkeling van Pampus. Aan Amsterdamse zijde houden we rekening met de IJmeerlijn, door middel van een ruimtelijke reservering in de Omgevingsvisie. Bij eventuele ontwikkelingen rondom een mogelijke MIRT-verkenning de zal de raad uiteraard worden meegenomen in de voortgang en besluitvorming. Mogelijk roepen bovenstaande verschillende onderzoeken vragen bij u op.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 juni 2024 Pagina 3 van 3

In de bijlage vindt u de verschillende rapportages die ik in deze brief benoemd heb. Verder is de voortgang van de MIRT-onderzoeken en samenwerking met het Rijk te volgen op www.samenbouwenaanbereikbaarheid.nl. Indien gewenst kunnen we u nader meenemen in de achtergrond en inhoud van deze onderzoeken in bijvoorbeeld de vorm van een technische sessie. Ik hoop u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst Wethouder Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit

Bijlagen: selectie uitgevoerde onderzoeken zoals gepubliceerd op www.samenbouwenaanbereikbaarheid.nl en twee aanvullende onderzoeken naar de bereikbaarheid van Amsterdam Bijlagen Gebiedsontwikkeling Pampus quick scan stedenbouwkundige fasering Toekomstvast Investeringspakket voor de Amsterdam Bay Area tot en met 2030 Rapportage quick-scan OV-ontsluiting Almere Pampus Eindrapport MIRT-onderzoek Amsterdam Bay Area 20202021 Aansluiting IJmeerverbinding op Amsterdams net ABA Bereikbaarheid – Hoofdrapportage Mobiliteitsplan Zeeburgereiland en IJburg

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl