Raadsinformatiebrief Jaarverslagen 2024 integrale aanpakken

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 13 mei 2025 Masterplan Zuidoost, Nationaal Programma Samen Nieuw-West, Aanpak Noord Marjolein Moorman, Rutger Groot Wassink, Melanie van der Horst Bestuurs- en managementadvisering (bestuurszakenbma@amsterdam.nl) Jaarverslagen 2024 bestedingsplannen Masterplan Zuidoost, Nationaal Programma Samen Nieuw-West, Aanpak Noord

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over het volgende. Vanuit het Amsterdams coalitieakkoord 2022-2026 wordt 25 jaar lang gewerkt aan structurele verbetering van de leefbaarheid en veiligheid in de stadsdelen Nieuw-West, Zuidoost en Noord. Hiervoor is € 60 miljoen aan incidentele coalitiemiddelen uitgetrokken. Elk jaar ontvangen de drie integrale aanpakken middelen om de programmaorganisatie te bekostigen en inhoudelijke doorbraken te realiseren. Het college rapporteert hier tweemaal per jaar over via een tussentijdse rapportage en een jaarverslag. Bij deze brief ontvangt u de jaarverslagen 2024 van de drie integrale aanpakken Masterplan Zuidoost (MPZO), Nationaal Programma Samen Nieuw-West (NPSNW) en Aanpak Noord (AN). Totaalbeeld financiën 2024 Integrale Aanpakken In tabel 1 is het totaalbeeld weergegeven van de uitputting van de middelen, afgezet tegen de begroting 2024. In het vervolg van deze brief staan per gebied de hoofdlijnen van de jaarverslagen beschreven. De volledige toelichting op de besteding van de middelen en de uitgevoerde inspanningen is gegeven in de jaarverslagen. Tabel 1. Totaaloverzicht financiën integrale aanpakken. Enkel de programma-organisatiekosten die gedekt worden uit coalitiemiddelen worden getoond.

Voor zowel Zuidoost als Nieuw-West wordt aanvullend €0,475 mln voor de programma-organisaties gedekt uit de SPUK Kansrijke Wijk.

Jaarverslag 2024

x € 1 miljoen Zuidoost

Nieuw-West

Noord

Totaal

Begroot: - Uitvoering - Programma-Organisatie

€ € €

5,4 € 4,9 € 0,5 €

9,8 € 8,9 € 0,9 €

5,7 € 4,6 € 1,1 €

20,9 18,4 2,5

Realisatie: - Uitvoering - Programma-Organisatie

€ € €

5,2 € 4,7 € 0,5 €

5,7 € 5,1 € 0,6 €

4,8 € 3,7 € 1,1 €

15,7 13,5 2,2

Onderbesteding

€

0,2 €

4,1 €

0,9 €

5,2

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 13 mei 2025 Pagina 2 van 6

Hoofdlijnen jaarverslag 2024 Masterplan Zuidoost In 2021 is het Masterplan Zuidoost van start gegaan om extra inspanningen te leveren om de kansen voor jongeren te vergroten, en de leefbaarheid en veiligheid te verbeteren. Er zijn vijf ambities: inclusie en participatie, wonen, veiligheid, jeugd en onderwijs, werk en inkomen. In de afgelopen periode heeft het programmabureau Masterplan Zuidoost samen met de alliantiepartners en de community doorgewerkt aan de ambities van het Masterplan Zuidoost en heeft resultaten geboekt. Daarnaast zijn de bewoners en partners vanaf de start en in het proces van de heroriëntatie betrokken. De heroriëntatie van het Masterplan Zuidoost begon in 2024 met de aanstelling van een onafhankelijk procesbegeleider en de oprichting van een projectteam, waaraan ook vertegenwoordigers van de bewonersinitiatiefgroep deelnamen. De Initiatiefgroep heeft parallel aan de heroriëntatie een Community Development Plan ontwikkeld om de betrokkenheid van bewoners te waarborgen. Het rapport Heroriëntatie Masterplan Zuidoost met de uitkomsten en aanbevelingen is opgeleverd. Het rapport biedt drie aanbevelingen voor het vervolg van het Masterplan. De Alliantie heeft ingestemd met twee van de drie aanbevelingen uit het rapport Heroriëntatie Masterplan Zuidoost, die gaan over het toekomstbeeld en de werkwijze van de Alliantie Masterplan Zuidoost.

Voor 2025 zijn deze aanbevelingen overgenomen en de acties hiervoor worden opgepakt. De derde aanbeveling, over de vernieuwde governance, wordt in opdracht van de Alliantie verder uitgewerkt. Inclusie & Participatie In 2024 hebben we de Week van Zuidoost georganiseerd, waarin de community met 90 activiteiten succesvolle verbindingen heeft gelegd tussen bewoners, grassrootsorganisaties en partners. De betrokkenheid bij het masterplan is versterkt via bestaande cirkels, en nieuwe bewonersgroepenzijn bereikt, bijvoorbeeld uit de Somalische en Eritrese gemeenschap. Daarnaast is eind 2024 een Tijdelijk Doorbraakteam Inclusie en Participatie opgericht, waarbij de helft van de leden bewonersvertegenwoordigers zijn. Wonen In 2024 is het welzijnsdashboard uitgebreid naar nieuwe gebieden en communities, zoals de SMART cirkel. Er zijn gesprekken gevoerd met bewoners, gemeente en corporaties over wonen en leefbaarheid. Daarnaast kregen ROC-leerlingen voorlichting over woonvraagstukken als onderdeel van het woonplatform. Met de regiodeal is financiering toegekend voor betaalbare bedrijfsruimte in de komende drie jaar. Veiligheid In 2024 is het derde Wijkactieteam gestart in de G/E buurt, waarin professionals van het stadsdeel, corporaties en politie samenwerken aan veiligheidsproblemen in woningen en op straat.

Hosts van ISG zijn dagelijks van 17.00 tot 00.00 uur zichtbaar aanwezig om contact te leggen met bewoners en op gedrag aan te spreken. Daarnaast wordt geïnvesteerd in grassrootsorganisaties zoals ‘Jongeren die het kunnen’ en ‘Keep it real’, die kwetsbare jongeren begeleiden. Door hun bekendheid met de doelgroep kunnen zij effectiever bijdragen aan gedragsverandering en een veilige basis bieden.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 13 mei 2025 Pagina 3 van 6

Jeugd & Onderwijs Vanuit de coalitieakkoordmiddelen masterplan is ingezet op de Zuidoost Academie, jongerenbegeleiding in de wijk en versterking van oudernetwerken. Op de Zuidoost Academie, geopend op 1 februari 2024, faciliteren we de ontwikkeling van ouders, opvoeders, professionals en professionals in spe, zodat zij hun rol optimaal kunnen benutten in het begeleiden van kinderen. De inzet gaat met name naar werving, selectie en training van zowel professionals als ouders/opvoeders. Via jongerenbegeleiding hebben zeven organisaties extra ondersteuning ontvangen, is geïnvesteerd in hun kwaliteit en zijn ruim 450 jongeren bereikt. Het Makuba netwerk, gestart in 2024, richt zich op de mentale gezondheid en empowerment van vrouwen. Inmiddels hebben ruim 200 vrouwen deelgenomen. Mannen aan Zet is een eind 2023 met en door de community opgezet initiatief om vaderbetrokkenheid te stimuleren, vaders als rolmodellen in te zetten en mannen te emanciperen. Werk & Inkomen Lokale ondernemers hebben de Ondernemerswinkel Zuidoost ontwikkeld in de Amsterdamse Poort, waar netwerkbijeenkomsten, trainingen en coaching worden georganiseerd. Daarnaast is een ondernemers loopbaanpad in ontwikkeling. De Zuidoost Werkt winkel op het Bijlmerplein heeft veel mensen aan werk geholpen en ondersteuning geboden op andere leefdomeinen.

Het speerpunt ‘Van werk naar beter werk’ heeft 70 werkgevers en 100 bewoners met een HBO/WO opleiding met elkaar in contact gebracht, aangezien veel inwoners in Zuidoost niet op een passend niveau werken. Hoofdlijnen jaarverslag 2024 Nationaal Programma Samen Nieuw-West Het NPSNW is in 2022 opgericht om de toekomst van de huidige en toekomstige bewoners van het stadsdeel te verbeteren en de kansenongelijkheid te doorbreken op het gebied van inclusie, wonen, werk, veiligheid en kansen voor de ontwikkeling van kinderen en jongeren. De uitvoering van het NPSNW komt op stoom. Over heel 2024 is sprake van een onderbesteding. Dit was voorzien en reeds gemeld in de tussentijdse rapportage 2024. In de tweede helft van 2024 is vrijwel conform prognose gewerkt. Wonen & fysieke leefomgeving De geprogrammeerde bestedingen in 2024 voor de intensivering van interim-beheer en herhuisvesting zijn gekoppeld aan de planrealisatie gebiedsontwikkeling, die pas in 2025 zal plaatsvinden. Hierdoor is er onderbesteding op de middelen Wonen en Leefomgeving. Voor een deel van de kosten geldt dat er gedurende 2024 financiering uit andere bronnen (zoals Rijksmiddelen, reguliere geldstromen van alliantiepartners of fondsen) gevonden is. Waar dat mogelijk is, zijn activiteiten die begroot waren op coalitiemiddelen, uit deze andere bronnen gefinancierd.

Dat leidt ertoe dat de coalitiemiddelen beschikbaar blijven voor noodzakelijke uitgaven in de komende jaren. Daarnaast is er extra besteding voor de pleinenaanpak en inspanningen om wijken schoon, heel en veilig te maken. Veiligheid We willen in Nieuw-West de ‘basis’ versterken door de inzet van meer veiligheidsprofessionals. We noemen dit het solide fundament. We doen dit door de inzet van elf extra toezichthouders, 40 extra straatcoaches, vier extra straathoekwerkers en een projectleider ondermijning. Deze extra professionals zijn in de loop van 2024 bijna allemaal aan de slag gegaan (er moeten nog enkele straatcoaches worden geworven). De kosten voor de elf extra toezichthouders worden gedekt uit

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 13 mei 2025 Pagina 4 van 6

de coalitiemiddelen. Het inhuren van extra toezichthouders heeft meer tijd gekost dan verwacht, vanwege krapte op de arbeidsmarkt. De elf extra toezichthouders zijn vanaf oktober 2024 via inhuur begonnen in Nieuw-West. Hierdoor zijn de gereserveerde coalitiemiddelen slechts voor een kwart besteed. Het restant wordt in 2025 en 2026 gebruikt voor onder andere de inhuur van particuliere beveiligers. Community wealth building (CWB) Om uitvoering te geven aan de ambities op community wealth building in Nieuw-West is in de loop van 2024 een CWB-programma opgezet. Vanuit het programma is een actieplan ontwikkeld in lijn met de ambities en doelstellingen van het NPSNW. De gemeente Amsterdam is namens het Alliantiebestuur van NPSNW initiatiefnemer en coördinator van het CWB-programma. In de tweede helft van 2024 zijn de doelstellingen, activiteiten en eerste resultaten van het CWBprogramma gedeeld met de gemeenteraad. Er wordt concrete voortgang geboekt. Zo zijn de eerste werknemerscoöperaties opgericht en zijn opdrachten aan hen verleend. Doordat het programma later in 2024 is opgestart, is een aanzienlijk deel van het budget onbenut gebleven. Het restant wordt in 2025 en 2026 ingezet om de ingezette activiteiten te versterken en uit te bouwen.

Eigenaarschap, inclusie & democratie In 2024 is ingezet op de juiste partijen en bewoners aan ons te verbinden en meer te prioriteren op de actielijn: opzetten van wijkallianties en bewoners betrokkenheid bij alle onderdelen van het nationaal programma. De juiste infrastructuur staat zodat er meer aandacht naar de uitvoering kan, en dat zal voor een navenante stijging van de uitgaven zorgen. Dit is reeds in de opdrachtverstrekking voor 2025 geland. Communicatie De website is ten behoeve van transparantie doorontwikkeld. De werkwijze, mogelijkheden tot deelname en inzage in de resultaten van het NPSNW zijn op toegankelijkere wijze vindbaar. De beeldbank is uitgebreid met circa 100 foto's, bruikbaar voor het gehele alliantienetwerk. Er is hard gewerkt aan zichtbaarheid bijvoorbeeld door het starten, uitbouwen en onderhouden van drie social mediakanalen, een maandelijkse nieuwsbrief, advertenties in bijvoorbeeld de Westerposten live-bijeenkomsten. Werkend leren De onderbesteding zit in twee grotere projecten die net over de jaargrens vallen, waardoor de kosten in 2025 geboekt worden. Daarnaast is een deel van de geplande activiteiten bekostigd uit middelen vanuit de specifieke uitkering Kansrijke wijk waardoor minder een beroep gedaan hoefde te worden op de middelen uit het bestedingsplan.

Werk en bestaanszekerheid Met de vorming en bemensing van een Opgaveteam is het domein Werk & Bestaanszekerheid in 2024 in een stroomversnelling gekomen. In twee uitvraagrondes zijn rond dit thema circa dertig initiatieven naar voren gekomen naast enkele lopende acties vanuit 2023. Met alle initiatieven zijn gesprekken gevoerd vanuit het Opgaveteam. Na diverse verbeterslagen zijn uiteindelijk elfinitiatieven goedgekeurd en worden gedekt vanuit de coalitiemiddelen. Zo zijn in 2024 middelen ingezet om bij te dragen aan initiatieven zoals Stimuleringsprogramma Werken in de Haven, Ouderlifecoaching, Grote spelers, Uitbreiding spreekuren, Grip op je knip, De Schuldenbrug, De Vergeten Groep, Doorlopende leerlijnen. Ook is budget beschikbaar gesteld voor extra inzet bij gebiedsgerichte aanpak matching, inzet taalcoördinator en inzet op gebied

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 13 mei 2025 Pagina 5 van 6

Schinkelkwartier. Hiermee is een forse stijging van de realisatie naar circa € 1 miljoen tot stand gekomen. Doordat niet alle gesprekken voor het einde van 2024 tot een voldragen plan hebben geleid is een onderbesteding van € 0,4 miljoen opgetreden. Deze middelen worden toegevoegd aan het budget van 2025. Kansen voor de jeugd In de basisvoorzieningen is een extra locatie in De Punt geopend op de Hoogheemraadweg voor o.a. Jongerenwerk en is The Village in Geuzenveld-Slotermeer geopend. De lichte overbesteding is gedekt door middelen die vanuit de SPUK Kansrijke wijk beschikbaar kwamen. Verder is deesteding in 2024 volgens bestedingsplan uitgevoerd. Hoofdlijnen jaarverslag 2024 Aanpak Noord In 2024 is de ´Aanpak Noord´ vastgesteld door het college van B&W. Hierin zijn de richtlijnen voor de 25-jarige Aanpak in Noord per thema uitgewerkt. De uitvoering van het programma heeft in 2024 meer voet aan de grond gekregen: van het vormen en opstarten van meer buurtsamenwerkingen tot het komen tot een uitvoeringsagenda. Het vergt tijd en geduld om een goede vertrouwensrelatie met elkaar op te bouwen in een context van gebrekkig vertrouwen en achterstand. Door anders te werken met bewoners en ondernemers, organisaties en de eigen organisatie wisselt het tempo en de realisatie van de Aanpak. In 2024 heeft de Aanpak de achterstand van 2023 meer dan ingehaald.

Aanpak Noord werkt zowel buurtgericht als Noord breed aan 8 thema’s, waarbij Bewonersbetrokkenheid en Veiligheid overkoepelend zijn. Het gaat bij alle thema’s om zowel het inhalen van achterstanden als het ontwikkelen van nieuwe manieren van samenwerken en het forceren van doorbraken die nodig zijn voor de complexe opgaven. Hierbij gebruiken we de (organisatie)kracht van bewoners en ondernemers of versterken deze daar waar het nodig is. Bewonersbetrokkenheid Naast het ondersteunen van bewonersplatformen, een actieve website, het deelnemen van bewoners en ambtenaren aan het leertraject Harvard-Bloomberg gericht op samenwerking, is onder het thema Bewonersbetrokkenheid dit jaar ook gestart met Community Wealth Building. Buurteconomie Van Noordse winkelgebieden- en straten zijn quickscans gemaakt waaruit inzet van een winkelstraatmanager in de Van der Pekstraat, de opstart van de buurtcoalitie Van der Pek en verstevigen van samenwerken met ondernemersverenigingen is voortgekomen. Tevens zijn MBOstudenten nauw bij Noordse opgaven betrokken onder het thema Buurteconomie en Openbare Ruimte. Kansen voor Jeugd Bewoners zijn betrokken bij de inzet van straatcoaches, het beginnen van een startklas in de Vogelbuurt-IJpleinbuurt, het opstarten van een Techhub in de Wiekslag, het inzetten van Noordjes leesbus in de Banne en de buurtbieb in de Bol.

Zo is behoeftegericht gewerkt vanuit Kansen voor Jeugd. Kansrijke, sociale buurten Om buurten kansrijker en socialer te maken is gebouwd aan buurtcoalities in o.a. Molenwijk, Banne en de Kleine Wereld en is geïnvesteerd in het verstevigen van het vrouwencentrum en de programmering.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 13 mei 2025 Pagina 6 van 6

Openbare Ruimte In de openbare ruimte zijn buurtschouwen uitgevoerd (Klipperbuurt, Kleine Die, Melchiorplein), speel- en buurtplekken opgeknapt en werken we in de Bloemenbuurt samen met een sociaal en fysiek Integraal Gebiedsplan. Stadsnatuur en Groen Samen met bewoners en de groencoördinator prioriteren we jaarlijks de inzet bij Stadsnatuur en Groen, zijn ‘beestachtige sessies’ georganiseerd, is een ecologisch onderzoek naar de Kadoelerscheg uitgevoerd en is gewerkt aan een Bomenkaart. Wonen Met het inzetten van een wooncoördinator, gerichte inzet van !WOON, de extra inzet op samenwerking met woningbouwcoöperaties op achterstallig onderhoud in de van der Pek (en straks in de Molenwijk) hebben we in 2024 vormgegeven aan het thema Wonen.

Wij gaan er vanuit u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marjolein Moorman Wethouder Masterplan Zuidoost

Rutger Groot Wassink Wethouder Nationaal Programma Samen Nieuw-West

Melanie van der Horst Wethouder Aanpak Noord

Bijlagen 1. Jaarverslag 2024 Masterplan Zuidoost 2. Jaarverslag 2024 Nationaal Programma Samen Nieuw-West 3. Jaarverslag 2024 Aanpak Noord