raadsinformatiebrief_-jaarverslag en beleidsevaluatie 2022 VTH.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 10 januari 2024 Ruimtelijke Ordening, Monumenten en Erfgoed, Volkshuisvesting, Openbare Orde en Veiligheid Reinier van Dantzig (coördinerend wethouder VTH), Alexander Scholtes, Zita Pels en Femke Halsema VTH stadsdelen, team beleidsregie, w.boskma@amsterdam.nl Jaarverslag en beleidsevaluatie VTH Bouw & Gebruik 2022 en afdoening van twee toezeggingen uit de commissievergadering van 14 juni 2023

Geachte leden van de gemeenteraad, Jaarlijks informeert het college u middels het jaarverslag en beleidsevaluatie over de inspanningen in relatie tot de gestelde beleidsdoelen en over de resultaten van de uitvoering van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) voor bouwen en gebruik. Dit is een wettelijke verplichting die volgt uit het Besluit omgevingsrecht. De invoering van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging leggen een groot beslag op de organisatie en veel medewerkers van VTH zijn hierbij betrokken om te zorgen dat deze grote wijziging goed uitgevoerd kan worden. Ook twee grote branden, één in de Riekerhaven en een brand in een flat aan de Slotermeerlaan een groot beslag gelegd op onze beperkte capaciteit. Het Jaarverslag en de Beleidsevaluatie 2022 leggen wij daarom later dan gebruikelijk aan u voor. Bij de uitvoering van VTH taken gaat het om de vergunningverlening, toezicht en handhaving op de staat van bestaande gebouwen en op het slopen, de bouw van nieuwe gebouwen, (ver)bouwen en het gebruik van gebouwen. Maar ook om de vergunningverlening, toezicht en handhaving van onder meer exploitatievergunningen voor horeca, evenementen, ligplaatsen en huisvesting. Deze taken worden uitgevoerd door de stadsdelen, de directies Wonen, Ruimte & Duurzaamheid, Brandweer Amsterdam-Amstelland (BAA) en de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied.

Naast de verslaglegging over de uitvoering van deze VTH-taken in 2022, is in het stuk ook de jaarlijkse evaluatie van het geldende beleid opgenomen. Aan de hand van gevoerde gesprekken zijn opvallende ontwikkelingen en de werking van beleidsstrategieën zichtbaar geworden. Dit maakt evaluatie van het beleid mogelijk. Per thema is onder het kopje ‘Duiding en evaluatie’ deze beleidsevaluatie opgenomen. Werkt een strategie uit het beleid goed? Of juist niet? Is er aanscherping nodig? Algemeen inhoudelijk Hieronder staan enkele in het oog springende trends die in 2022 zichtbaar zijn geworden.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 10 januari 2024 Pagina 2 van 5

VTH breed • VTH kenmerkt zich naast een programmatische aanpak ook als wendbare en flexibele organisatie. Er gaat veel capaciteit naar incidenten en onverwachte gebeurtenissen waar we acuut op inspelen. Voorbeelden in 2022 waren twee grote branden: in de Riekerhaven en een brand in een flat aan de Slotermeerlaan en de langlopende zaak rondom de vergunning Jan Pieter Heijestraat. • Enkele ontwikkelingen hebben veel inzet van het VTH-domein gevraagd. Per 24 maart 2022 zijn de gemeenten Amsterdam en Weesp formeel samengevoegd. Dit heeft in 2022 nog veel inzet gevraagd, onder meer op het vlak van het harmoniseren van de regels en de juridische vastlegging daarvan. In maart 2022 zijn de laatste coronamaatregelen beëindigd. De tijdelijke terrassenregeling eindigde op 1 oktober 2022. Voor VTH heeft dit ook in 2022 de nodige capaciteit gevraagd. • Het registreren van het aantal aangevraagde, geweigerde en verleende vergunningen door de afdelingen Vergunningen vindt plaats in Powerbrowser. Het aantal ontvangen signalen, meldingen en handhavingsverzoeken en het daarop uitvoeren van controles en de resultaten hiervan worden door de afdeling Toezicht ingevoerd in Powerbrowser. Naar aanleiding hiervan worden maatregelen genomen zoals het sturen van een waarschuwingsbrief of het opleggen van een last onder dwangsom. Ook deze gegevens worden geregistreerd in Powerbrowser.

We zien dan de beschikbaarheid van de gegevens met name op het vlak van toezicht en handhaving minder is dan voorgaande jaren. Dit betekent dan we hiermee minder goed kunnen evalueren en meer op de kwalitatieve gegevens leunen. Nader onderzoek is nodig om de oorzaken en oplossingen hiervan in kaart te brengen. • Belangrijk verbeterpunt van de afdelingen Vergunningen bouw in 2022 was de optimalisatie van het vergunningenproces. Doel is om binnen 10 dagen de ontvankelijkheid van een aanvraag te toetsen. Op deze manier kan de aanvrager snel bericht krijgen of de aanvraag voldoet, of dat er nog aanvullende stukken nodig zijn. Dat is gelukt.

Opvallende trends portefeuille Ruimtelijke Ordening, Monumenten en Erfgoed, Volkshuisvesting

•

•

Het aansturen op conceptaanvragen bij initiatieven die niet passen in het gemeentelijk beleid is een van de strategieën van het Vergunningenbeleid Wabo. Bij een conceptaanvraag wordt beoordeeld of het initiatief past binnen de ruimtelijke kaders en de welstandskaders en of het stadsdeel wil meewerken aan een wijziging. Voor de aanvrager betekent het in veel gevallen lagere leges ten opzichte van de formele behandeling van een definitieve aanvraag. De eerdere behandeling als conceptaanvraag heeft vaak tot gevolg dat de definitieve aanvraag snel en zonder problemen kan worden afgehandeld. Deze strategie is succesvol. Aanbevolen wordt om bij grote bouwwerken standaard een startgesprek in te plannen van de toezichthouder met de bouwer/ uitvoerder. Te bespreken onderwerpen zijn bouwdynamiek, veiligheid en geluidoverlast voor de omgeving. De afspraken hierover worden vastgelegd in het dossier.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

•

•

•

•

•

Datum 10 januari 2024 Pagina 3 van 5

Door de scheiding tussen de behandeling van sloopactiviteiten met asbest bij de Omgevingsdienst en sloopactiviteiten zonder asbest bij de stadsdelen ontstaat onduidelijkheid over de situatie op de locatie. De uitwisseling van deze gegevens over meldingen of vergunningen voor asbestverwijdering van de Omgevingsdienst naar het stadsdeel behoeft verbetering. Overtredingen van de regelgeving en eventueel daaruit volgende beschadigingen van monumentale panden zijn vaak te wijten aan de inzet van onbekwame aannemers. Er is een groot verloop in personeel van aannemers, waardoor de wel aanwezige kennis verloren gaat. Dit leidt veelal tot vernieling en onherstelbare beschadiging. Ook wordt steeds vaker vergunningsvrij verbouwd, waarbij vergeten wordt dat voor monumentale panden of onderdelen daarvan een omgevingsvergunning benodigd is. Het nieuwe funderingsbeleid is op 16 november 2021 vastgesteld door het college. In deze beleidsregel zijn criteria opgenomen, om te bepalen wanneer besloten wordt een cascofunderingsonderzoek te gaan uitvoeren, hoe zo’n onderzoek plaatsvindt en welke criteria gelden om te bepalen of een eigenaar maatregelen dient te treffen. Gerichte inzet op casco-funderingsonderzoeken heeft in 2022 niet plaatsgevonden vanwege gebrek aan capaciteit. Wel is handhavend opgetreden naar aanleiding van incidenten.

De Omgevingswet en de overgang van verschillende bestemmingsplannen in een gemeente naar een overkoepelend omgevingsplan vraagt een goede voorbereiding door het VTH-domein samen met Ruimte en Duurzaamheid. Er is behoefte aan een strategie om systematisch strijdig gebruik in kaart te brengen. Delen van de stad bevinden zich in transformatie, bijvoorbeeld van industrie/bedrijventerreinen naar wonen. In zulke gebieden wordt vaak al in bedrijfspanden gewoond. Vanuit preventief oogpunt kan de geldende beleidsstrategie om flora en fauna te beschermen aangescherpt worden. Steigerbouwers worden nu vaak achteraf bij een controle door de toezichthouders geïnformeerd over de regelgeving van flora en fauna. Bij de diverse vergunningen in de openbare ruimte kunnen voorwaarden voor bijvoorbeeld het plaatsen van steigers bij de vergunning worden opgenomen en informatie over de noodzaak worden gegeven.

Opvallende trends portefeuille Openbare Orde en Veiligheid •

•

In 2022 hebben we onderzoek laten doen naar de optimalisatie van de organisatie van horecatoezicht. Hiervoor is het nodig om een goede analyse te hebben van wat de risico’s in horeca en bij evenementen werkelijk zijn. Effectief toezicht vindt gericht plaats op basis van risicoanalyse en prioritering van meldingen en overtredingen. Dit houdt in dat er overgegaan wordt op een andere manier van werken en organiseren. De Amsterdammer kan beter en sneller wordt geholpen als de toezichtcapaciteit wordt ingezet bij de horecagelegenheden waar het overlast het grootst is en op de momenten dat deze zich naar verwachting voordoet. De aanbevelingen zijn in 2022 (en verder) projectmatig opgepakt. De problemen rondom de horeca betreffen voornamelijk geluids- en stankoverlast. De horecazaken zorgen regelmatig voor geluidsoverlast zoals bijvoorbeeld te harde muziek en stemgeluid maar ook geluidsoverlast van koelinstallaties. De geuroverlast wordt

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

•

Datum 10 januari 2024 Pagina 4 van 5

meestal veroorzaakt doordat afvoerpijpen niet hoog genoeg zijn uitgevoerd of doordat er geen goede filters aanwezig zijn. Daarnaast moet het VTH-domein Bouw & Gebruik zich voorbereiden op de wijziging van het evenementenbeleid en het nieuwe horecabeleid. Onze aanpak op het onderdeel prostitutie, escort en massagesalons zorgt voor meer zicht op de prostitutiebranche, zowel vergund als onvergund waardoor misstanden beter gezien worden. Een integrale samenwerking met ketenpartners in het veld, waardoor kwetsbare sekswerkers beter bij hulpverlening terecht komen. De wens vanuit openbare orde en veiligheid is om meer te focussen op de illegale branche. De huidige toezichts- en handhavingscapaciteit is hiervoor echter onvoldoende. Daarnaast kampt ook de politie met beperkte capaciteit terwijl het voor het verrichten van een effectieve controle van belang is om hierin samen op te trekken.

Voornaamste conclusie beleidsevaluatie De bevinden en resultaten van de jaarevaluatie over 2022 laten zien dat de gekozen beleidsstrategieën op onderdelen succesvol zijn en op andere punten aanscherping behoeven. Met het VTH beleid fysieke leefomgeving geven we hier concreet invulling aan. Ook wordt na een lange voorbereiding op 1 januari 2024 de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging van kracht. De invoering vindt gefaseerd plaats. We hebben ons hierop als organisatie goed voorbereid. Bij nieuwe wetgeving verwachten we ook tegen zaken aan te lopen die we nog niet kennen. Daarom behandelen we de eerste aanvragen via een centraal startteam zodat we continu leren en ontwikkelen en we daarna de kennis door de verschillende stadsdeel afdelingen kunnen delen. Verder werkt de burgemeester aan een voorgenomen aanpassing van het horeca handhavingsbeleid. Hierdoor kunnen we beter en gepaster toezicht houden en handhaven. Afdoening van twee toezeggingen In de vergadering van de commissie RO van 14 juni 2023 heeft wethouder Van Dantzig bij de bespreking van het jaarverslag en beleidsevaluatie VTH Bouw & Gebruik 2021 de volgende toezeggingen gedaan. Op verzoek van het lid Tasliyurt heeft wethouder Van Dantzig toegezegd om in het jaarverslag over 2023 de cijfers per stadsdeel te specificeren (TA2023-000653).

Op verzoek van het lid Van Renssen heeft wethouder Van Dantzig u een overzicht toegezegd waarin de verdeling van verantwoordelijkheden tussen de wethouder en de stadsdelen in het kader van vergunningverlening wordt verduidelijkt (TA2023-000651). Deze toezeggingen worden als volgt afgedaan: • De cijfers zijn nu conform toezegging per stadsdeel en stadsgebied Weesp gespecificeerd. Deze kengetallen zijn opgenomen in de bijlage II van het stuk. Hier treft u naast het gehele beeld voor de gemeente Amsterdam ook een specificering aan. • Onder het kopje ‘Verdeling verantwoordelijkheden tussen wethouder en stadsdelen vergunningverlening’ is op pagina 6 van het Jaarverslag en de beleidsevaluatie VTH Bouw & Gebruik 2022 een toelichting opgenomen van de verdeling van de verantwoordelijkheden.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 10 januari 2024 Pagina 5 van 5

Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Reinier van Dantzig Coördinerend wethouder VTH Fysieke leefomgeving

Bijlagen 1. Jaarverslag en beleidsevaluatie 2022 Vergunningen, Toezicht en Handhaving

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl