Raadsinformatiebrief inz besluit Rijk over niet verlengen cultuurplansubsidies - 26 okt 2022.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 26 oktober 2022 Kunst en Cultuur Touria Meliani Afdeling Kunst en Cultuur; bestuurszaken.kec@amsterdam.nl

Onderwerp

Geen verlenging van cultuurplanperiode Rijk en gemeente

Datum Portefeuille

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over het besluit van staatssecretaris Uslu (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) over de cultuurplanperiode 2025-2028. Tevens informeer ik u over de consequenties van dit besluit voor het gemeentelijke cultuurbeleid. Sinds medio 2021 ligt het vraagstuk op tafel of de huidige cultuurplanperiode van het Rijk (20212024) moet worden verlengd met twee of vier jaar om rust en ruimte te bieden aan een sector die hard is getroffen door de coronamaatregelen. Deze verlenging zou ook ruimte bieden voor een eventuele herziening van het bestel. De staatssecretaris heeft op 20 oktober jl. in haar Kamerbrief Toekomst culturele basisinfrastructuur medegedeeld dat de cultuurplanperiode niet wordt verlengd, maar dat de gevraagde rust en ruimte op een andere manier wordt gevonden. Het is goed dat de staatssecretaris hier nu een besluit over heeft genomen. Gezien het belang van het besluit voor de cultuursector hadden we hier graag eerder duidelijkheid over gezien, maar we hebben begrepen dat er veel tijd nodig was om te komen tot een zorgvuldig afgewogen besluit. Meerdere steden, waaronder Amsterdam, hebben intensief en langdurig overleg gevoerd met het ministerie.

Dit vanuit onze gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de cultuursector als geheel en het feit dat met het rijk co-gefinancierde instellingen ook onderdeel uitmaken van het gemeentelijke cultuurbestel. Discussie over verlenging cultuursubsidieperiode In juni 2021 werd de motie Ploumen c.s. door de Tweede Kamer aangenomen, waarin de regering wordt verzocht te verkennen of de cultuursubsidieperiode eenmalig verlengd kon worden met een periode van twee jaar en deze tijd te benutten om het bestel te evalueren. Aanleiding voor deze motie was de constatering dat door de coronacrisis de uitvoering van plannen door gesubsidieerde organisaties vertraging had opgelopen. De Raad voor Cultuur heeft op 4 november 2021 een nader advies uitgebracht over de verlenging van de cultuurplanperiode, mede op basis van gesprekken met de instellingen in de Basis Infrastructuur van het Rijk (de BIS), rijkscultuurfondsen en enkele gemeentelijke kunstraden. In dit advies worden drie scenario’s gepresenteerd, te weten: de huidige planning aanhouden; verlengen met twee jaar; of verlengen met een jaar. De Raad adviseerde een verlenging met twee jaar om

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 oktober 2022 Pagina 2 van 3

rust en ruimte te creëren in de sector, om herstel en innovatie de komende jaren te bevorderen en om toekomstige beleidsveranderingen goed uit te denken. Tegelijkertijd gaf de Raad aan te beseffen dat een verlenging gepaard gaat met enkele uitvoeringsvragen en financieringsbehoeften. In het advies Beweging in het bestel van de Raad voor Cultuur van maart 2022 werd verlenging met vier jaar genoemd als te overwegen (door Rijksoverheid en decentrale overheden) maar wordt verlenging met twee jaar nog steeds als voorkeursoptie beschouwd. Besluit Rijk In de brief Toekomst culturele basisinfrastructuur geeft staatssecretaris Uslu aan dat een verlenging van de huidige subsidieperiode op juridische grenzen stuit. Zowel voor de bis als voor subsidies vanuit de rijkscultuurfondsen zal een relatief eenvoudige aanvraagronde plaatsvinden voor de periode 2025-2028. Daarbij blijft de inrichting grotendeels dezelfde als bij de vorige aanvraagronde en wordt het huidige bis-budget gehandhaafd ten behoeve van duidelijkheid en beperkte administratieve lasten. Vervolgstappen Op stedelijk niveau heeft het gemeentebestuur een eigen verantwoordelijkheid voor het lokale cultuurbeleid.

In afwachting van het besluit van het Rijk hebben we onze afwegingen gemaakt over de wenselijkheid, haalbaarheid en juridische mogelijkheden van een eventuele verlenging in het licht van de huidige ontwikkelingen in de samenleving. Er waren sterke bedenkingen over de juridische mogelijkheden en consequenties van een verlenging, waaronder een ongewenste tweedeling in het cultuurveld op stedelijk niveau door een uitzonderingspositie van de rijksgefinancierde instellingen bij een verlenging. Rijk en gemeenten hebben de cultuursector ondersteund waar nodig. Maar de aanhoudende effecten van corona, het veranderd publieksgedrag, de energiecrisis, en de arbeidsmarktproblematiek verhouden zich niet goed met een bevriezing van de huidige situatie die is gebaseerd op plannen uit 2019. De sector moet niet ‘op slot’ worden gezet tot 2028 in een tijd die vraagt om verandering en nieuwe perspectieven. We moeten ons verhouden tot de ontwikkelingen en daarbij open staan voor doorstroom en instroom van nieuwkomers. Gezien de juridische bezwaren tegen verlenging en bovengenoemde beleidsmatige overwegingen richten wij dan ook voor de beleidsperiode 2025-2028 (Kunstenplan) een nieuwe aanvraagprocedure in die voor alle huidige meerjarig gesubsidieerde instellingen en nieuwe aanvragers gelijk is.

Dat neemt niet weg, dat we begrip hebben voor de sector die het zwaar heeft na 2,5 jaar corona en met de gevolgen van nieuwe crises. Evenals het Rijk onderzoeken we of het mogelijk is de procedures op punten te vereenvoudigen binnen de grenzen van wat juridisch mogelijk is en wat een goede beoordeling van alle aanvragers garandeert inclusief de nieuwkomers. Mede op basis van de evaluatie van de totstandkoming van het Kunstenplan 20212024, werken we aan streven we naar vermindering van de administratieve lasten bij de instellingen. Bij de exacte uitwerking daarvan zullen uiteraard de specifieke ontwikkelingen en inrichting van het gemeentelijk bestel, dus de lokale context, steeds richtinggevend zijn. Dit

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 oktober 2022 Pagina 3 van 3

onderwerp zullen we ook meenemen in de technische sessie over de Kunstenplansystematiek die op korte termijn op uw verzoek wordt ingepland. Vanuit onze kennis en expertise van de lokale culturele infrastructuur en onze rol als grote medefinancier van de culturele sector leveren we daarnaast – onder meer in G4-verband − graag een bijdrage aan de discussie met het Rijk over de vorming van een eventueel nieuw cultuurbestel vanaf 2028.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Touria Meliani Wethouder Kunst en Cultuur

Bijlage Kamerbrief staatssecretaris Uslu d.d. 20-10-2022 inzake Toekomst culturele basisinfrastructuur

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl