Raadsinformatiebrief integrale aanpak personeelstekorten.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 11 september 2023 Sociale Zaken, Economische Zaken Rutger Groot Wassink, Sofyan Mbarki en Hester van Buren Bestuurszaken.WPI@amsterdam.nl

Onderwerp

Integrale aanpak Personeelstekorten

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, De personeelstekorten beheersen het nieuws en zijn direct zichtbaar voor de buitenwereld. Zo lezen we over de toenemende druk op de zorg en chaotische taferelen op Schiphol en zijn de bordjes met ‘personeel gezocht’ door de hele stad te vinden. De personeelstekorten hebben een structureel karakter en gelden voor alle sectoren in onze arbeidsmarktregio.

Bron: UWV Regio in beeld 2023

Door de combinatie van toenemende investeringen in sectoren zoals bouw, techniek en ICT, de vergrijzing op de arbeidsmarkt en de afnemende instroom in het onderwijs, zal de krapte verder toenemen. Daarmee komt de uitvoering van publieke taken zoals zorg, onderwijs, kinderopvang en veiligheid in de knel. Maar het raakt ook de ambities van dit college op het gebied van verduurzaming. De urgentie om de stad te verduurzamen is alleen maar toegenomen door de energiecrisis, maar vraagt om voldoende vakkrachten. Tegelijkertijd biedt de personeelskrapte niet per se kansen voor de Amsterdammers die nog geen plek op de arbeidsmarkt hebben. De belangrijkste tekortberoepen vragen veelal om specifieke vakvaardigheden. Daardoor is de stap naar dit specialistisch werk vaak te groot voor Amsterdammers die langdurig aan de kant staan. De krapte op de arbeidsmarkt en de mismatch zijn slechts twee van de complexe opgaven op de arbeidsmarkt. In de afgelopen jaren is er in meerdere publicaties gewezen dat hervorming van de

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 2 van 18

arbeidsmarkt noodzakelijk is. Er is sprake van structurele personeelskrapte en een mismatch op de arbeidsmarkt. Maar we zien ook dat de flexibilisering op de arbeidsmarkt doorschiet; dat de collectiviteitsgedachte in de sociale zekerheid en pensioenen door de flexibilisering wordt uitgehold; en dat de mobiliteit van werkenden beter gefaciliteerd moet worden (Leven Lang Ontwikkelen) om te voorkomen dat mensen hun baan verliezen. Deze complexe vraagstukken vragen om innovatieve oplossingen, waar alle spelers op de arbeidsmarkt voor nodig zijn: werkgevers, sociale partners, publiek en privaat onderwijs, branche- en werkgeversorganisaties, gemeenten, UWV, provincie en het Rijk. Dit complexe speelveld vraagt om een strakke regie, kritisch durven kijken naar de huidige stelsels en structuren en verandering in landelijke wet- en regelgeving. Het college constateert dat het kabinet die regie niet pakt. Aanbevelingen zoals bijvoorbeeld uit het rapport van de commissie Regulering van Werk (o.l.v. Hans Borstlap)1 worden slechts marginaal opgepakt. Het college voelt wel de urgentie om met deze vraagstukken aan de slag te gaan: voor een gezonde economie van de stad, om de eigen ambities waar te kunnen maken, om het niveau van de publieke dienstverlening te verbeteren en omdat werk de snelste manier is naar meer bestaanszekerheid.

Daarom trekt het college de regie van onze regionale arbeidsmarkt naar zich toe. In deze brief informeren wij u over hoe Amsterdam vormgeeft aan een integrale aanpak gericht op de personeelstekorten door middel van het Regionaal Werkcentrum. Eerder bent u geïnformeerd over de MBO-Agenda2, de Lerarenagenda3 en het Economisch Arbeidsmarktbeleid4, die ook belangrijke (voorwaardenscheppende) bouwstenen vormen in de aanpak van de personeelstekorten. Deze agenda’s zijn met name gericht op het toeleiden van studenten van het MBO naar de tekortsectoren (MBO-Agenda ’23-‘27); het tegengaan van de personeelstekorten in het onderwijs (Lerarenagenda); het stimuleren van innovatie in onderwijs en bedrijfsleven (Economische Arbeidsmarktbeleid); en het stimuleren van Leven Lang Ontwikkelen en de ontwikkeling van hierop toegespitst onderwijsaanbod in het mbo (MBO-Agenda ‘23-‘27). In deze brief geven we ook een toelichting over de samenhang tussen de dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum en deze agenda’s. Uw raad heeft tijdens de begrotingsbehandeling van de Begroting 2023 een motie ingediend en ook de afgelopen maanden benadrukt het van groot belang te vinden dat er goed wordt gestuurd op de aanpak van de personeelstekorten en dat duidelijk wordt hoe de verschillende aanpakken van het college zich toch elkaar verhouden.

Daarom doen we met deze brief motie 471 van de leden Namane, Hoogtanders, Boomsma, Schmit, Khan, Bentoumya en Kabamba inzake de begroting 2023 – integrale aanpak personeelstekorten af. In deze motie wordt ook gevraagd om inzichtelijk te maken hoe de personeelstekorten de gemeentelijke doelen en voorzieningen raken. Er is eerder door wethouder van Buren aan de raad toegezegd dat er een aparte brief over de gevolgen van de personeelstekorten voor de gemeentelijke organisatie komt. Deze zal in het najaar van 2023 naar de raad worden gestuurd. De brief die nu voor u ligt, gaat over de gemeentelijke aanpak gericht op de regionale arbeidsmarkt. In deze motie had u gevraagd om een reactie uiterlijk in het eerste kwartaal van 2023 te ontvangen. Het college betreurt het dat deze raadsinformatiebrief (en daarmee de reactie op de motie) zo lang op zich heeft laten wachten. 1

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2020/01/23/rapport-in-wat-voor-land-willen-wijwerken 2 https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/12786780/1/MBO-agenda_2023-2027 3 De link volgt nog: de behandeling in OZA is op 12 juli, in de raad op 19/20 juli. 4 https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/12770718/1/09012f9780cad7db

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 3 van 18

Effecten personeelstekorten op gemeentelijke ambities De personeelstekorten raken ook de dienstverlening, opgaven en ambities van de gemeente en betekenen iets voor de gemeente als werkgever en opdrachtgever. Gemeentelijke kerntaken komen onder druk te staan. De gevolgen voor de leefbaarheid op straat nemen bijvoorbeeld zichtbaar toe door het gebrek aan personeel bij de afvalteams en bij handhaving. Personeelstekorten zijn niet alleen op te lossen door extra middelen. In veel beroepsgroepen zijn de personeelstekorten structureel. Bovendien moet een groot deel van de beweging en actie komen van private partijen binnen de sector (zoals bij kinderopvang) en zitten er dus grenzen aan de regie die de gemeente kan pakken op het vraagstuk van personeelstekorten. Dat betekent dat we realistische ambities moeten stellen, keuzes moeten maken ten faveure van onze kerntaken en belangrijkste opgaven. Deze ontwikkelingen vragen ook om een gerichte arbeidsmarktbenadering om de personeelstekorten het hoofd te kunnen bieden, voor wat betreft de effecten daarvan op de gemeentelijke organisatie. We werken daarom langs zes perspectieven een pakket aan maatregelen uit. De maatregelen zijn gericht op het aantrekken, benutten en behouden van talent in een krappe arbeidsmarkt. Voor op de korte termijn werkt het college aan een heroverweging ten aanzien van het beleid met betrekking tot externe inzet.

Wethouder van Buren zal u daar nader over informeren. In het najaar van 2023 informeren we u nader over de effecten van personeelstekorten op de gemeentelijke organisatie en wat we doen om daarmee om te gaan.

Naar een integrale aanpak Omdat de krapte op de arbeidsmarkt niet alleen van deze tijd is zet het college al langer in op maatregelen om nieuwe werknemers te laten instromen in de belangrijkste maatschappelijke sectoren:  Met de Lerarenagenda 2023-2027 streeft de gemeente samen met het onderwijsveld naar een stad waar voldoende bekwame en bevoegde leraren zijn voor elk kind en ieder jongere en waar elke school een bekwame schoolleider heeft. De komende vier jaar wordt ingezet op maatregelen die bijdragen aan tegengaan van het lerarentekort, goed onderwijs voor elk kind en iedere jongere en een eerlijkere verdeling van de tekorten over scholen in de stad. De aanpak focust op instroom en behoud van onderwijsprofessionals, ondersteunen van schoolleiders, omgaan met langdurige tekorten en facilitering om in Amsterdam te werken door reiskostenvergoeding en voorrang op woningen.  Amsterdam werkt nauw samen met partijen binnen de zorg en welzijnssector op het vlak van de personeelstekorten. De gemeente is deelnemer in het samenwerkingsverband Amsterdam Vitaal en Gezond5, met daarin Onderwijs en Arbeidsmarkt als één van de belangrijkste thema’s. Amsterdam is ook een van de mede-initiatiefnemers van het aan House of Skills verbonden Transferpunt Zorg en Welzijn6, gericht op het informeren en adviseren van mensen die de stap naar werk in de sector willen maken.

 Amsterdam ondersteunt meerdere initiatieven gericht op het begeleiden van nieuw personeel richting de bouw en techniek, zoals Arbeidsmarkt Samenwerkingsnetwerk 5 6

https://vitaalgezond.amsterdam/ https://www.houseofskillsregioamsterdam.nl/Transferpunt-zorg-en-welzijn/

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief



Datum 11 september 2023 Pagina 4 van 18

Techniek Amsterdam (ASTA)7, de Bouwacademie8 en de Vakschool Technische Installaties (VTI). Al deze initiatieven zijn samenwerkingsverbanden van gemeente, onderwijs, werkgevers en brancheorganisaties. En er zijn meerdere publiek private samenwerkingen geïnitieerd, gefaciliteerd of ondersteund in onder andere de Bouw, Techniek, Installatietechniek, Metaalindustrie, Mobiliteitstechniek, Zorg, IT, Logistiek, Aviation, Circular Economy, Cybersecurity, Hospitality sectoren. House of Digital met de BITAcademy, NexTechnician en House of Hospitality zijn mooie voorbeelden.

Deze maatregelen werden meestal per portefeuille of sector vormgegeven. Dat levert het risico op van versnippering van het aanbod met mogelijk zelfs concurrentie tussen verschillende sectoren. En omdat de personeelskrapte in vele sectoren speelt, is het risico dat de inzet van de gemeente onvoldoende focus kent en dus te weinig effect heeft. Het college werkt daarom toe naar een structuur op de regionale arbeidsmarkt die samenhang aanbrengt in dit soort aanpakken. Deze structuur heeft als doel: een adaptieve arbeidsmarkt die kansen biedt aan alle werkzoekenden (in het bijzonder mensen met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt). Naast een bloeiende economie voor werkgevers en inwoners van Amsterdam, biedt deze arbeidsmarkt een voedingsbodem voor de belangrijkste ambities van Amsterdam: waarborging van goed niveau van publieke dienstverlening in zorg, onderwijs en welzijn, een duurzame stad met woonruimte voor iedereen, passend werk voor iedereen die wil werken (recht op werk), een sterke kenniseconomie, een cultuur van Leven Lang Ontwikkelen, goede start voor jongeren die van school komen. Deze elementen zijn randvoorwaarden voor een brede welvaartseconomie. Het college constateert dat het toewerken naar een meer integrale aanpak van de personeelstekorten zeer complex is.

Iedere sector kent zijn eigen context, vraagstukken en partners en vragen dus ook om een specifieke aanpak. Omdat op vrijwel iedere portefeuille van het college de ambities beperkt worden door de personeelstekorten, heeft dit ook geleid tot specifieke aanpakken per portefeuille. Met de oprichting van het Regionaal Werkcentrum heeft het college nu een instrument in handen om meer integraal regie te voeren over deze verschillende aanpakken, generieke knelpunten gezamenlijk op te pakken en losse initiatieven te bundelen (bijvoorbeeld in de loopbaanpaden). In deze brief zullen we het ontstaan, de dienstverlening en de resultaten van het Regionaal Werkcentrum nader toelichten.

Coronacrisis als accelerator De coronacrisis was een accelerator die de knelpunten in onze arbeidsmarkt heel duidelijk heeft gemaakt: de doorgeschoten flexibilisering en de kwetsbare groepen die het hardste geraakt worden ten tijde van crises: jongeren, praktisch opgeleiden en flexwerkers vangen de klappen op bij conjuncturele schommelingen. Door de coronacrisis ontstond momentum om hier extra op in te zetten.

7 8

https://astamsterdam.nl/ https://bouwacademie.amsterdam/

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 5 van 18

Het college heeft hier daarom direct op gereageerd en in het plan ‘Samen Sterker uit de crisis9’ een pakket aan maatregelen om de negatieve economische en sociale gevolgen van de coronapandemie te verminderen aangekondigd. Eén daarvan was het versterken van de structuur voor om- en bijscholing met een investering van € 4 mln voor een impuls aan deze structuur. Bovendien is er gekozen om sneller en éxtra te investeren in een aantal duurzame projecten in de stad door middel van zes zogenaamde motoren voor een duurzame economie (renovatie-, warmte-, zon-, vastgoed-, klimaatadaptatie en MKB-motor). Zo werd een bijdrage geleverd aan het draaiende houden van (een deel van) de economie, werkgelegenheid behouden en nieuwe werkgelegenheid gecreëerd. Het programma Duurzame Stad Duurzame Banen heeft vorm gegeven aan deze banenmotoren. Over de voortgang van dit programma bent u geïnformeerd in december 202210. Duurzame Stad, Duurzame banen heeft veel focus gelegd op de toeleiding van personeel naar de Bouw & Techniek, omdat zij zien dat dit het belangrijkste knelpunt is voor het realiseren van de ambities van Amsterdam in de motoren. Daarom is het programma een loopbaanpad voor de Bouw & Techniek met als campagne ‘Baan met Toekomst’11 gestart, voornamelijk gericht op potentiële zij-instromers voor deze sector.

Het Regionaal Werkcentrum Als reactie op de impact van de coronacrisis op de arbeidsmarkt heeft Amsterdam tevens het initiatief genomen voor de ontwikkeling van het Regionaal Werkcentrum. Het Regionaal Werkcentrum heeft zich in eerste instantie vooral gericht op het voorkomen van werkloosheid (werk-naar-werk), vanwege de toen verwachte toename van werkloosheid. Het Regionaal Werkcentrum heeft meerdere projecten opgestart waarbij werknemers van getroffen sectoren, al dan niet tijdelijk, naar ander werk zijn begeleid (bijv. van Schiphol naar de GGD). Toen de voorspelde werkloosheidsgolf uitbleef, verschoof de focus van het Regionaal Werkcentrum naar het belangrijkste vraagstuk dat momenteel speelt op de arbeidsmarkt, de personeelstekorten. Daarmee heeft het Regionaal Werkcentrum aangetoond dat zij voor onze arbeidsmarktregio de regie kan pakken op actuele vraagstukken op de arbeidsmarkt. Zo heeft zij ook na het uitbreken van de oorlog in Oekraïne de werkdesk Oekraïne opgericht om ontheemden uit Oekraïne wegwijs te maken in onze arbeidsmarkt en via het WSP en private partners te verbinden aan werkgevers.

Het college heeft met de start van het Regionaal Werkcentrum in de praktijk invulling gegeven aan de aanbevelingen van de commissie Borstlap: zoals het bieden van werk-naar-werk dienstverlening, het bouwen van een stevige structuur voor een Leven Lang Ontwikkelen door middel van loopbaanpaden richting de tekortsectoren en het wegnemen van de schotten tussen de partijen die mensen begeleiden naar nieuw werk. Het is de uitvoeringsorganisatie die de regie neemt in de belangrijkste knelpunten op de arbeidsmarkt en die de verbinding kan leggen tussen de verschillende initiatieven van het college gericht op arbeidsmarktvraagstukken. Tevens richt het Regionaal Werkcentrum zich op het versterken van de structuur voor om- en bijscholing. 9

https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/9122665/2/971B_20_Notitie%20Samen%20sterker% 20uit%20de%20crisis 10 https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/12454235/1/09012f9780b6cd03 11 https://www.amsterdam.nl/baan-met-toekomst/

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 6 van 18

Dienstverlening Regionaal Werkcentrum Het Regionaal Werkcentrum is een aanvulling op de bestaande arbeidsmarktinfrastructuur. De dienstverlening van de netwerkpartners in de arbeidsmarktregio staat centraal. Het Regionaal Werkcentrum verbindt die dienstverlening tot één geheel en draagt bij aan het wegnemen van schotten tussen de netwerkpartners. En waar nog geen logisch loket is (voor werkgevers of werkzoekenden/werknemers) biedt het Regionaal Werkcentrum dienstverlening.

Het Regionaal Werkcentrum is een publiek-private netwerkorganisatie. In de basis is het een samenwerkingsvorm tussen UWV, regiogemeenten, Werkgeversservicepunt (WSP), S-BB, onderwijs (in het bijzonder mbo), vakbonden en werkgeversorganisaties. Maar we zoeken ook nadrukkelijk de samenwerking met regionale netwerkpartners. Die samenwerking kan structureel vorm krijgen of is specifiek gericht op een project of tijdelijke regionale opgave. Zo hebben we in het afgelopen jaar succesvol de samenwerking gezocht met uitzendorganisaties, (publiek en private) opleiders en branche organisaties in de loopbaanpaden en het Luchtvaart Community Schiphol (LCS). Hier gaan we mee door, waardoor de netwerkorganisatie steeds sterker wordt. Iedere deelnemende partner behoudt de eigen verantwoordelijkheid voor de eigen doelgroep en dienstverlening. Maar we benutten elkaars expertise en schakelen anderen in waar nodig. En we werken samen om overgangen in dienstverlening soepel te laten verlopen (ontschotten). De focus ligt niet op één fysiek loket, want we benutten vooral de loketten die er al zijn. Ook die geven toegang tot de dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum en haar partners. Op die manier organiseer je de dienstverlening het dichtst bij de burger of ondernemer en kiest die altijd het loket dat voor hem of haar het meest logisch is.

Het Regionaal Werkcentrum heeft wel een duidelijk digitaal loket, zodat werkzoekenden of ondernemers die niet weten waar ze met hun vraag terecht kunnen, altijd een loket vinden. Op die manier zorg je dat er geen ‘wrong door’ is voor werkzoekende of ondernemer en creëer je een regionaal netwerk voor arbeidsmarktdienstverlening. Het Rijk heeft ruim een jaar na de start van het Regionaal Werkcentrum ook gereageerd met de Tijdelijke regeling aanvullende crisisdienstverlening COVID-1912. Deze regeling bood de basis voor Regionale Mobiliteitsteams (RMT). In deze RMT’s werken loopbaancoaches van gemeenten, vakbonden en UWV samen om werkenden en werkzoekenden loopbaan- en scholingsadvies te geven. Bovendien waren er in 2021 en 2022 ruime budgetten gekoppeld aan deze RMT’s voor o.a. om- en bijscholing en om de dienstverlening van vakbonden, gemeenten en UWV toegankelijk te maken voor andere doelgroepen. Groot-Amsterdam heeft het RMT vanaf de start onderdeel gemaakt van het Regionaal Werkcentrum. Het RMT is een waardevolle toevoeging op de dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum. Door het RMT werd het mogelijk om dienstverlening (zoals loopbaancoaching) te bieden aan werkzoekenden die niet onder verantwoordelijkheid van 12

Staatscourant 2021, 15327 | Overheid.nl > Officiële bekendmakingen (officielebekendmakingen.nl)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 7 van 18

UWV of gemeente vallen. En de ruime beschikbaarheid van de RMT middelen maakte het mogelijk om om- en bijscholing te financieren voor werkzoekenden die de overstap naar ander werk wilden maken. In juni 2022 is de tijdelijke regeling aangepast, waardoor ook werkzoekenden die niet direct door de coronacrisis waren geraakt gebruik konden maken van deze middelen. Daardoor hebben we de dienstverlening van het RMT en de bijbehorende middelen ook kunnen benutten voor scholingstrajecten voor Amsterdammers met een bijstandsuitkering. Deze extra middelen waren bovendien een belangrijke succesfactor in de samenwerking met private partijen en opleiders (o.a. in de loopbaanpaden). Waar financiering vaak één van de factoren was die belemmerend was voor het starten of opschalen van initiatieven, zorgden de RMT middelen dat in ieder geval de kosten per kandidaat gedekt waren. Die randvoorwaarde maakte dat het voor partijen makkelijker wordt om te werken aan de andere randvoorwaarden voor een effectieve samenwerking. Een van de belangrijkste opdrachten van het Regionaal Werkcentrum is om de structuur voor om- en bijscholing (Leven Lang Ontwikkelen) te versterken. Hiervoor is o.a. gebruik gemaakt van de €4 mln die het college hiervoor gereserveerd had uit Samen Sterker uit de Crisis. Het Regionaal Werkcentrum doet dit o.a.

door het invulling geven aan de scholingsvragen van individuen via het RMT: door scholing- en loopbaanadvies, begeleiding daarbij, warme doorverwijzing naar partners in de stad en waar nodig financiering door RMT middelen. Aanvullend daaraan bundelt het Regionaal Werkcentrum het scholingsaanbod voor de belangrijkste tekortsectoren in loopbaanpaden. Deze loopbaanpaden zijn tevens de belangrijkste interventie gericht op de personeelstekorten in deze sectoren.

Loopbaanpaden In de loopbaanpaden wordt het aanbod gericht op oriëntatie, scholing en matching gebundeld achter één loket, waardoor de overstap naar een andere sector laagdrempelig en toegankelijk wordt voor alle Amsterdammers die dit overwegen. Het Regionaal Werkcentrum ontwikkelt loopbaanpaden voor Bouw & Techniek, Zorg & Welzijn, Logistiek & Vervoer en ICT. Bouw & Techniek vanwege de duurzaamheids- en woningopgaven in de stad; Zorg & Welzijn vanwege de huidige druk op het zorgstelsel en de verwachte oplopende tekorten aan personeel in de toekomst; de sector Logistiek & Vervoer is cruciaal voor een gezonde economische structuur in de stad, want die is nauw verweven met de activiteiten in andere sectoren; ook voor ICT geldt dat zij ondersteunend is aan vele andere sectoren in de stad en dus randvoorwaardelijk is voor de economische structuur én voor de maatschappelijke opgaven in de stad. Ook in de zorg, techniek maar zelfs bij de overheid is een tekort aan IT personeel. Het Regionaal Werkcentrum brengt partners binnen een sector bij elkaar en faciliteert het proces om te komen tot een gezamenlijk loopbaanpad. Amsterdam zet in op het ontwikkelen van loopbaanpaden in deze 4 sectoren:  Het loopbaanpad Bouw & Techniek is in samenwerking met het programma Duurzame stad Duurzame banen van start gegaan in juni 2022 (Baan met Toekomst).

U bent in de raadsbrief van 6 december 202213 geïnformeerd over de voortgang en resultaten van

13

https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/12454235/1/09012f9780b6cd03

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 8 van 18

dit project. Op dit moment hebben ruim 1200 mensen deelgenomen aan de oriëntatiedagen en zijn er 120 kandidaten gestart in een baan met toekomst.  Vanuit House of Skills was al het transferpunt Zorg en Welzijn opgericht, waar werkzoekenden zich konden oriënteren op een loopbaan in de Zorg en welzijnssector. Per april is het Transferpunt overgedragen aan het Regionaal Werkcentrum om het Transferpunt verder te ontwikkelen tot een volledig loopbaanpad Zorg & Welzijn, waarin ook het scholingsaanbod en matching met werkgevers wordt georganiseerd voor werkzoekenden. Eén van de projecten die al is gestart voor dit loopbaanpad is de campagne gericht op werken in de kinderopvang14, waarin de gemeente, het Regionaal Werkcentrum en het WSP samen met de brancheorganisaties en werkgevers trajecten organiseert naar werk in de kinderopvang. Dit project zal later geïntegreerd worden in het loopbaanpad.  Samen met werkgevers uit o.a. de haven, de bloemenveiling en Schiphol wordt gewerkt aan een loopbaanpad Logistiek & Vervoer. Dit loopbaanpad richt zich vooral op oriëntatie en matching binnen de sector. Werkgevers bieden zelf vervolgens interne opleidingstrajecten. Het Regionaal Werkcentrum faciliteert dit proces en werkt hierin nauw samen met het mbo.

 Een collectief van opleiders (zowel publiek als privaat) onderzoekt of zij gezamenlijk een loopbaanpad voor ICT kunnen ontwikkelen, waarin de focus ligt op gezamenlijke communicatiestrategie en een gezamenlijk oriëntatieprogramma dat leidt naar het meest passende opleidingsaanbod voor een kandidaat. Het Regionaal Werkcentrum faciliteert dit proces. De aanpak voor werving van nieuwe leraren ‘Liever voor de klas’ uit de Lerarenagenda is ook een loopbaanpad voor het onderwijs, maar is al een lopend initiatief vanuit de gemeente en de sector. Het Regionaal Werkcentrum verwijst geschikte kandidaten naar deze aanpak. Het eigenaarschap van de loopbaanpaden zou bij alle partijen in de sector (werkgevers, brancheorganisaties, opleiders, sociale partners, UWV, Gemeente) moeten liggen. Het Regionaal Werkcentrum is voornamelijk ondersteunend aan deze sectorale samenwerking. We zien echter, dat het nodig is dat het Regionaal Werkcentrum en de gemeente het initiatief neemt en een aanjagende rol pakt. Het is de bedoeling dat het eigenaarschap steeds meer gevoeld en gepakt wordt door ook de andere partners binnen een loopbaanpad. Naast de loopbaanpaden worden er vanuit het Regionaal Werkcentrum ook vele individuele trajecten richting deze tekortsectoren georganiseerd (o.a. met inzet van de RMT-middelen). Zo zijn er bijna 220 trajecten richting bouw, zorg en ICT in 2023 ingekocht.

Resultaten Regionaal Werkcentrum De resultaten van de afgelopen periode zijn veelbelovend, maar het college ziet dit toch pas als een begin van deze netwerkorganisatie in ontwikkeling. Het Regionaal Werkcentrum heeft via het RMT voor bijna 4.200 werkzoekenden trajecten georganiseerd zoals om- en bijscholing en oriëntatie trajecten15. Aan de helft van deze 14

https://kinderopvang.amsterdam/ Omdat de vakbonden de eigen doelgroep alleen registreren in de eigen systemen zijn deze aantallen niet meegenomen in deze cijfers. 15

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 9 van 18

werkzoekenden is ook persoonlijke dienstverlening geboden in de vorm van loopbaancoaching, workshops, testen etc. De kracht van de dienstverlening is dat zij ‘ontschot’ is. Dat wil zeggen dat de dienstverlening van zowel de vakbonden, gemeenten, UWV en de markt ingezet kan worden en er financiering is voor de doelgroepen die niet oorspronkelijk tot de doelgroep van de betreffende organisatie behoort. Zo wordt er bijvoorbeeld voor veel UWV-ers de dienstverlening van de vakbonden ingezet en maken veel regiogemeenten ruimschoots gebruik van de scholing. We zien dat de aanvragen bij het RMT in het afgelopen half jaar sterk zijn gestegen, waaruit we opmaken dat werkzoekenden de dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum steeds beter weten te vinden. De dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum biedt ook voor Amsterdam een goede aanvulling op de re-integratiedienstverlening. Zo hebben al ruim 2.200 bijstandsgerechtigden gebruik gemaakt van de dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum. Het gaat veelal om scholingsadvies gevolgd door een scholingstraject. In 2021 en 2022 is 45% van de bijstandsgerechtigden, van wie in de systemen is geregistreerd dat zij zijn aangemeld bij het Regionaal Werkcentrum, uitgestroomd naar werk16.

Naast het eigen dienstverleningsaanbod, richt het Regionaal Werkcentrum zich op het verbinden van de dienstverlening van andere partners ten behoeve van de werkzoekenden en werkgevers in de stad. Zij heeft daarom een ruim netwerk opgebouwd van partners, zoals publieke en private opleiders, brancheorganisaties en individuele werkgevers. Bovendien ondersteunt het Regionaal Werkcentrum werkgevers bij HR-vraagstukken. Zij focust zich daarbij vooral op MKB-ers, die veelal geen eigen HR organisatie hebben. Het Regionaal Werkcentrum heeft in 2023 al aan 219 werkgevers ondersteuning geboden op het gebied van werving, behoud, opleiding en verzuim. Voor het werven van nieuwe kandidaten verbinden de accountmanagers deze werkgevers aan de dienstverlening van private partijen of het WSP. De grootste kracht van het Regionaal Werkcentrum is dat zij zich wendbaar heeft getoond in deze veranderlijke arbeidsmarkt. In de afgelopen 2 jaar is de opgave van het Regionaal Werkcentrum telkens veranderd: van dreigend ontslag en onderlinge uitleen tussen werkgevers tijdens de lockdowns, tot krapte op de arbeidsmarkt, het effect van de energiecrisis op de arbeidsmarkt en de toeleiding van ontheemden uit Oekraïne naar werk.

Het Regionaal Werkcentrum heeft een kleine projectorganisatie die snel het achterliggende netwerk kan mobiliseren (werkgevers(-organisaties), opleiders, uitzendorganisaties, uitkerende partijen etc.) en oplossingen of innovatieve initiatieven kan ontwikkelen. In de bijlage worden enkele projecten en aanpakken van het Regionaal Werkcentrum ter illustratie toegelicht. We merken wel dat het bouwen van deze aanvullende structuur en netwerkorganisatie tijd kost. Het Regionaal Werkcentrum moet voortdurend haar meerwaarde laten zien aan de netwerkpartners, zodat zij zich ook structureel willen verbinden aan de netwerkorganisatie.

16

Doordat de systemen van RMT en de gemeente Amsterdam niet gekoppeld zijn (vanwege regelgeving op het gebied van beveiliging persoonsgegevens), zijn niet alle kandidaten vanuit WPI geregistreerd. Dus het aantal plaatsingen ligt mogelijk hoger.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 10 van 18

Het helpt dat het kabinet nu ook het Regionaal Werkcentrum als aanvullende arbeidsmarktinfrastructuur heeft omarmd in haar beleid.

Samenhang met MBO-Agenda en de Economische Arbeidsmarktbeleid MBO-Agenda De MBO-Agenda is voor een groot deel gericht op het versterken van het initieel onderwijs voor de jongeren in de stad, om hen perspectief te bieden door onderwijs, stage en werk. En te zorgen dat studenten, werknemers en werkzoekenden wendbaar en weerbaar zijn op de arbeidsmarkt. Bijvoorbeeld door jongeren goed te informeren over kansrijke beroepen met een duurzaam arbeidsmarktperspectief, zoals in de techniek en zorg. Maar het mbo heeft tevens een belangrijke rol en ambitie in het ontwikkelen van de structuur voor om- en bijscholing (Leven Lang Ontwikkelen). De MBO-Agenda richt zich hierin o.a. op het ontwikkelen van flexibilisering en modulair onderwijs, maar ook op de rol van het mbo in de verdere ontwikkeling van de loopbaanpaden. Het Amsterdamse mbo ziet voor zichzelf een rol in deze opgave en is een relevante partner gezien hun relatie met de regionale arbeidsmarkt waar ze voor opleidt. Daarom neemt zij actief deel aan het vormgeven van de loopbaanpaden en biedt zij als partner van het Regionaal Werkcentrum expertise ten behoeve van het scholings- en loopbaanadvies aan werkzoekenden en werkgevers. Samenhang met Economische Arbeidsmarktbeleid Met het economische Arbeidsmarktbeleid jagen we innovaties aan op het gebied van scholing en om arbeidsproductiviteit te verhogen.

Met name de innovatieve scholingsconcepten krijgen vorm in de publiek-private-samenwerkingen (pps-en) waar Amsterdam de afgelopen twee collegeperiodes aan heeft gewerkt samen met werkgevers en onderwijsinstellingen. De pps-en hebben gezorgd voor innovatieve oplossingen op het gebied van opleiden. Zo lag de focus op de ontwikkeling van hybride leeromgeving, innovatie van het onderwijs(curriculum), hybride docenten en voldoende stage en leerwerkplekken. Ook zijn zij-instroomtrajecten gebouwd en is er gewerkt aan de ontwikkeling van certificeerbare eenheden in het onderwijs. In de afgelopen jaren zijn tientallen pps-en opgezet in verschillende sectoren waar sprake was van arbeidsmarktkrapte. Het gaat om pps-en in onder andere de Bouw, Techniek, Installatietechniek, Metaalindustrie, Mobiliteitstechniek, Zorg, IT, Logistiek, Aviation, Circular Economy, Cybersecurity, Hospitality sectoren. De afgelopen jaren zijn de verschillende pps-en verduurzaamd in verschillende vormen. Sommige pps-en hebben gezorgd voor een innovatie van het onderwijssysteem en zijn daarna opgegaan in de structuren van de mbo-instellingen, terwijl andere als aparte entiteiten verder zijn gegaan en structureel werken aan innovatie.

In de komende periode gaan we deze succesvolle pps-en verbinden aan de loopbaanpaden die vanuit het Regionaal Werkcentrum worden ontwikkeld, waardoor deze onderdeel worden van de aanvullende arbeidsmarktinfrastructuur van onze arbeidsmarktregio. In de commissie Sociaal, Economische Zaken en Democratisering heeft u eerder al gevraagd om meer duidelijkheid over de samenhang tussen deze ontwikkelingen. Wij hebben u hierover in de raad van 7 juli geïnformeerd met een brief over die samenhang17.

17

Raadsbrief+overzicht+samenhang+Economisch+Arbeidsmarktbeleid+en+Sociale+Zaken (raadsinformatie.nl)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 11 van 18

Middelen versterken structuur om- en bijscholing Het college heeft in 2020 in ‘Samen sterker uit de crisis’ €4 miljoen beschikbaar gesteld voor het versterken van de structuur van om- en bijscholing. Deze middelen waren vooral bedoeld om een impuls te kunnen geven aan werkende elementen of om nieuwe initiatieven te starten of te faciliteren. Er is in de afgelopen 2 jaar ongeveer €350.000,- besteed van deze middelen. Onder andere aan de opstart van het loopbaanpad Bouw en Techniek (Baan met Toekomst) en het versterken van bestaande publiek-private samenwerkingen. Dat er nog maar een beperkt deel van de beschikbare middelen zijn besteed is, komt doordat er in de afgelopen 2 jaar ruim financiële middelen beschikbaar waren om de gevolgen van de coronacrisis op de arbeidsmarkt te beperken. Vanuit het kabinet zijn er met de Tijdelijke regeling aanvullende crisisdienstverlening COVID-19 middelen beschikbaar gekomen voor de financiering van (scholings-)trajecten richting de tekortsectoren. Ook voor de projectorganisatie van het Regionaal Werkcentrum waren de afgelopen periode voldoende landelijke middelen beschikbaar gesteld, waardoor veel capaciteit die nodig was voor het versterken van de structuur en de start van nieuwe initiatieven gefinancierd konden worden.

Echter, voor 2023 zijn er vanuit het Rijk minder middelen beschikbaar, zowel voor de individuele kandidaten (RMT middelen) als voor de projectorganisatie van het Regionaal Werkcentrum. Daarom zullen in de komende twee jaar alsnog een beroep moeten doen op de middelen voor het versterken van de structuur voor om- en bijscholing:  We zullen extra moeten investeren in het loopbaanpad Bouw en Techniek (Baan met Toekomst) o.a. voor het financieren van loopbaancoaches, om de kosten voor de communicatiecampagne te dekken en om de oriëntatiefase van het loopbaanpad te versterken.  De andere loopbaanpaden zitten in de opstartfase of zijn nog in ontwikkeling en vragen ook om extra investering.  We willen een breed oriëntatieprogramma ontwikkelen gericht op meerdere tekortsectoren. Het gaat om laagdrempelige loopbaanoriëntatie in de wijken waar mensen op basis van inzicht in skills geïnformeerd worden over passende beroepen. Vervolgens worden zij begeleid naar het vervolgtraject (bijv. loopbaanpaden of individuele scholing). Voor de ontwikkeling van dit concept kijken we naar initiatieven zoals het Ontwikkelplein in Nieuw-West en ZuidoostWerkt.  Een deel van deze middelen is nog niet bestemd, omdat we zien dat we door te doen steeds meer knelpunten in het systeem tegenkomen. Het college wil dus ruimte houden om in te kunnen springen op de knelpunten en kansen die voorbij komen.

Knelpunten in de arbeidsmarkt De kracht van de aanpak van het Regionaal Werkcentrum en de loopbaanpaden is dat we door te beginnen knelpunten blootleggen en die al doende proberen op te lossen. Zo was het grootste knelpunt binnen veel sectoren het gebrek aan kandidaten. Maar campagnes zoals Baan met Toekomst en Werken in de kinderopvang hebben aangetoond dat het wel mogelijk is om voldoende geïnteresseerde kandidaten te bereiken. We benutten de

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 12 van 18

lessen uit deze campagnes voor toekomstige communicatiecampagnes voor alle loopbaanpaden en zorgen dat er vanuit het Regionaal Werkcentrum één communicatiestrategie is, die de samenhang tussen de uitingen van de verschillende loopbaanpaden borgt. Een tweede voorbeeld is het inkomensvraagstuk tijdens de oriëntatiefase van het loopbaanpad Bouw & Techniek (Baan met toekomst). Mensen die vanuit ander werk wilden overstappen naar een baan in de bouw of techniek maken veelal eerst gebruik van een oriëntatiefase, waarin ze kijken welk werk het beste bij ze past en waarin zij geschoold worden in de basale vaardigheden die zij nodig hebben voor deze sector. Na die periode kan de kandidaat starten met een betaalde leerwerkplek (BBL). Maar tijdens de oriëntatiefase periode ontvangt de kandidaat geen inkomen. Veel werkenden kunnen deze periode zonder inkomen niet overbruggen. Baan met Toekomst heeft met de private opleiders afgesproken dat deze kandidaten vervroegd in dienst komen. Door dit te doen kwamen zij als werknemers van de sector in aanmerking voor scholingsmiddelen uit de O&O fondsen en konden een deel van de scholingskosten daarmee dekken. De overige scholingskosten konden door de RMT middelen gefinancierd worden. We zijn nu in gesprek met de opleiders en brancheorganisaties om deze kosten volledig uit sectorale middelen te laten dekken.

Maar er zijn knelpunten die om een meer gezamenlijke aanpak vragen, met name van werkgevers en de organisaties die hen vertegenwoordigen (brancheorganisaties en werkgeversorganisaties): Werkgevers houden nog te veel vast aan traditionele functie-eisen en wervingsmethoden, waardoor het zelfs voor werknemers uit andere sectoren lastig is een baan te vinden in de tekortsectoren. Het college begrijpt dat het inpassen van een ander type medewerker niet voor alle ondernemers makkelijk is. Met name niet in het MKB waar niet altijd sprake is van een professionele HR-organisatie. Daarom kijkt het college met name naar de branche- en werkgeversorganisaties om hen hierin te ondersteunen. Zij moeten hun achterban ondersteunen in het maken van een transitie in hun strategisch personeelsbeleid. Het Regionaal Werkcentrum en het Werkgeversservicepunt kunnen hierbij helpen. Eerder in deze brief hebben we aangegeven dat het eigenaarschap en dus ook de investeringen breed gedragen moeten worden door alle partners (bijv. binnen een loopbaanpad). Dat is nog niet automatisch zo. Door het voortouw te nemen en door inzichtelijk te maken wat deze samenwerking oplevert, hopen we dat dit eigenaarschap toeneemt. En dat dit ook leidt tot een betere inspannings- en (financierings-)mix. Voor het oplossen van veel knelpunten wordt nu nog veel naar de gemeente gekeken.

Terwijl de problemen door meerdere partijen gevoeld worden en de oplossing ook alleen door gezamenlijke publiek-private inspanning kan worden vormgegeven. En er zijn ook punten die vragen om landelijke oplossingen (Rijksoverheid of sectoren). Denk dan aan het aanpassen van arbeidsvoorwaarden vooral voor zij-instromers (met name het startsalaris voor zij-instromers is te laag), maar ook praktische zaken zoals werktijden en de mogelijkheid om parttime te werken. En er is behoefte aan innovatieve regelingen om de overstap voor werkgevers en zijinstromers aantrekkelijker te maken. Denk aan een compensatieregeling voor de werkgever voor de ‘onproductieve’ uren van een leerling / zij-instromer; of een compensatieregeling voor

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 13 van 18

de zij-instromer om het salarisverschil met de laatste functie te overbruggen; een inkomensregeling voor zij-instromers tijdens de fase van oriënteren en omscholen. Het Regionaal Werkcentrum probeert door innovatieve experimenten met partners in de arbeidsmarktregio aan te tonen dat dit soort oplossingen effect hebben. Maar voor een structurele oplossing zullen er ook landelijk en sectoraal stappen gezet moeten worden.

Kamerbrieven arbeidsmarktinfrastructuur en LLO Na de publicatie van het rapport ‘In wat voor land willen we werken’ van de commissie Regulering van Werk (o.l.v. Hans Borstlap) in 2020, is er slechts beperkt vervolg gegeven aan de aanbevelingen. Pas in de afgelopen maanden heeft het kabinet in meerdere kamerbrieven geprobeerd om hier concreet werk van te maken. Deze kamerbrieven bevestigen de inzet van het college op het versterken van de structuur voor om- en bijscholing en de oprichting van het Regionaal Werkcentrum om deze structuur vorm te geven en te ondersteunen. Het kabinet heeft een jaar na de start van de coronacrisis gereageerd met de Tijdelijke Regeling Aanvullende Crisisdienstverlening COVID-1918, waarin onder andere de werking van de Regionale Mobiliteitsteams is vastgelegd en de daaraan gekoppelde financiële middelen (voor o.a. om- en bijscholing). Onze arbeidsmarktregio was op dat moment al ruim een jaar gestart met het Regionaal Werkcentrum en we hebben er daarom voor gekozen om de Regionale Mobiliteitsteams in te bedden binnen het Regionaal Werkcentrum. Deze tijdelijke regeling was een eerste aanzet voor de aanvullende arbeidsmarktinfrastructuur. Het college heeft direct aangedrongen op structurele financiering van deze aanvullende infrastructuur, omdat dit de beweging versterkte die we hier regionaal al hadden ingezet.

In oktober 2022 kwam het kabinet met de Kamerbrief Uitgangspunten voor een aanvullende arbeidsmarktinfrastructuur19. In deze brief is de Tweede Kamer geïnformeerd dat landelijke RMT structuur wordt doorontwikkeld naar Regionale Werkcentra per arbeidsmarktregio (per 2024). In 2023 worden de uitgangspunten verder uitgewerkt met betrokkenheid van sociale partners, UWV, gemeenten, het Onderwijs en S-BB. Amsterdam is direct betrokken bij de uitwerking van deze uitgangspunten. Amsterdam ijvert voor een landelijke structuur die recht doet aan de dynamiek van onze arbeidsmarkt en het netwerk van partners dat is opgebouwd. Omdat we voorop hebben gelopen in de ontwikkeling van het Regionaal Werkcentrum en het RMT, hebben we een goed beeld wat werkt en wat er nodig is om impact te kunnen maken op arbeidsmarktvraagstukken. Eén van de cruciale succesfactoren van de afgelopen periode was de ruime beschikbaarheid van middelen voor om- en bijscholing (de RMT middelen). Voor 2023 is dit budget met ruim 60% verminderd, terwijl we juist steeds meer mensen weten te helpen met dit budget. Ook hier dringt het college aan op extra middelen voor dit jaar en de komende jaren, om zo de brede dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum voort te kunnen zetten. In diezelfde periode heeft het kabinet de kamerbrief Beleidslijnen Leven Lang Ontwikkelen20 naar de Tweede Kamer verstuurd.

Het college is positief kritisch, want het kabinet geeft 18

https://wetten.overheid.nl/BWBR0044968/2022-06-01 https://open.overheid.nl/documenten/ronl-10da1ff6aac28ed8e6897d8025a8b24e468f16be/pdf 20 https://open.overheid.nl/documenten/ronl-a1acc790515d2f2fa6b22f5e4c4eca9b0c4f38ab/pdf 19

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 14 van 18

hiermee urgentie af voor een sterkere structuur voor Leven Lang Ontwikkelen, inclusief middelen. Maar de beleidslijnen zijn nog onvoldoende vertaald naar concrete acties. In februari 2023 heeft het kabinet opnieuw de kamer geïnformeerd met de kamerbrief Aanvullende maatregelen arbeidsmarktkrapte21. Ook naar aanleiding van deze brief constateert het college dat het kabinet de urgentie lijkt te voelen, maar dat het kabinet nog aan het onderzoeken is met welke maatregelen zij hier vorm aan kan geven. Zo wordt de noodzaak onderschreven om de overstap naar werk in de maatschappelijke tekortsectoren financieel aantrekkelijk te maken (en ook de overstap zelf financieel te ondersteunen), maar ontbreekt nog het inzicht op welke wijze dat geregeld kan worden. In het actieplan Groene en digitale banen22 worden de acties die door de sector en het kabinet worden ingezet gericht op de arbeidsmarktkrapte in de Techniek en ICT gekoppeld aan de bredere maatregelen voor de arbeidsmarktkrapte. Het is goed te zien hoeveel acties er al zijn gestart, maar het college pleit wel voor een regionale vertaling van deze acties. We zien dat de uitvoering van sectorale plannen vooral regionaal vorm moet krijgen. Deze vertaling wordt niet altijd gemaakt, waardoor de herkenbaarheid, toegankelijkheid voor werkzoekenden en dus effectiviteit van deze activiteiten beperkt is.

Op basis van deze kamerbrieven constateert het college dat het kabinet nog onvoldoende vaart maakt met de hervormingen op de arbeidsmarkt. Wat betreft de ambities voor de aanvullende arbeidsmarktinfrastructuur lijkt het kabinet deze naar beneden bij te stellen in vergelijking met de brief van oktober 2022: in de Voorjaarsnota van het Rijk is te zien dat er geen extra middelen worden vrijgemaakt voor de aanvullende arbeidsmarktinfrastructuur en dat deze reeks afloopt vanaf 2028 tot 0 in 2034. En uit de contacten met SZW over hun uitwerking van aanvullende arbeidsmarktinfrastructuur, maakt het college op dat zij ook inhoudelijk terugkrabbelen ten opzichte van de kamerbrief van oktober. Het college wacht de definitieve uitwerking af en probeert ondertussen haar invloed aan te wenden door de positieve ervaringen en resultaten die we in onze arbeidsmarktregio hebben met het Regionaal Werkcentrum zichtbaar te maken richting het Rijk.

Afsluiting De verschillende partijen op de arbeidsmarkt constateren al langer dat verandering noodzakelijk is, maar ondanks de urgentie gebeurt er te weinig. Daarom zet het college al langer in op een krachtige arbeidsmarktinfrastructuur die kan inspringen op verschillende vraagstukken op de arbeidsmarkt en die toegankelijk is voor alle Amsterdammers en Amsterdamse ondernemers. Met het Regionaal Werkcentrum, de loopbaanpaden en de ppsen staat er een goede basis. Tegelijkertijd is het sturen op arbeidsmarktvraagstukken, zoals de personeelstekorten, heel complex. Het Regionaal Werkcentrum is een relatief jonge organisatie die nog aan het pionieren is en die moet blijven werken om een sterkere positie te verwerven in het netwerk van onze regionale arbeidsmarkt. Door te doen legt zij de knelpunten in de dynamiek op de arbeidsmarkt bloot. Waar mogelijk zorgen we voor creatieve en innovatieve oplossingen om die knelpunten weg te werken. Het is daarbij iedere keer

21 22

https://open.overheid.nl/documenten/ronl-8a4474fc8a196acd493d5912dfdbf3c8454f99e9/pdf https://open.overheid.nl/documenten/ronl-a245a47c3d74e4bc8d2781bc835add45eb9efcd2/pdf

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 15 van 18

zoeken welke partners (regionaal of sectoraal) nodig zijn om verder te komen in deze knelpunten. Aan de ene kant hopen we dat het aangekondigde landelijk beleid de ontwikkeling van het Regionaal Werkcentrum gaat versterken, maar de praktijk leert dat we voorop lopen in deze ontwikkeling en dat landelijk beleid dan juist remmend kan werken. We blijven kritisch kijken welke rol we pakken als gemeente in dit geheel. We zijn niet de enige speler met belang bij - en verantwoordelijkheid voor het creëren van oplossingen. Het is randvoorwaardelijk dat ook andere partijen (zoals werkgevers- en brancheorganisaties en het onderwijs) binnen onze arbeidsmarktregio meer eigenaarschap tonen en gaan investeren in deze structuur. Maar gezien de toenemende druk en de effecten van oplopende tekorten op publieke diensten zal het belang voor gemeente groter worden, en daarmee ook de rol veranderen. We merken nu in de praktijk dat in publiek-private samenwerking een actieve overheid nodig is die het voortouw neemt en het proces faciliteert. Een deel van de oplossingen moet worden geïnitieerd op sectoraal- en landelijk niveau. Het college gebruikt haar invloed om ook daar beweging te krijgen. Met deze raadsinformatiebrief beschouwt het college motie 471 hiermee als afgehandeld.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Rutger Groot Wassink Wethouder Sociale Zaken

Sofyan Mbarki Wethouder Economische Zaken, MBO en toeleiding arbeidsmarkt

Hester van Buren Wethouder Financiën, Personeel en Organisatie, Dienstverlening Bijlagen 1. Voorbeelden projecten Regionaal Werkcentrum

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 16 van 18

Bijlage: Voorbeelden projecten RWC Werkdesk Kunst en Cultuur Omdat de culturele en creatieve sector nog steeds de gevolgen voelt van de coronacrisis is eind 2021 de Werkdesk Kunst en Cultuur opgericht. De Werkdesk Kunst en Cultuur is een onderdeel van het Regionaal Werkcentrum. De Werkdesk wordt gefinancierd vanuit de extra middelen die het college in Samen Sterker uit de Crisis heeft gereserveerd voor banen in de culturele sector en wordt deels gefinancierd uit het Herstelplan Kunst en Cultuur23. De werkdesk heeft bestaande aanpakken en oplossingen gericht op de culturele en creatieve sector binnen de gemeente, regio en landelijk aan elkaar gekoppeld en is te benaderen door werkgevers, werknemers of zelfstandigen. Daarnaast heeft de werkdesk geïnvesteerd in het vergroten van het netwerk binnen de culturele en creatieve sector om zo samen met de belangrijkste spelers in deze arbeidsmarkt dienstverlening aan te bieden en te ontwikkelen die aansluit bij de situatie van de sector. Zo is er in samenwerking met Platform Arbeidsmarkt Culturele en Creatieve Toekomst gekozen om te investeren in het initiatief Werktuig PPO (Permanente, Professionele Ontwikkeling)24. Werktuig PPO stimuleert de professionele ontwikkeling en de loopbaankansen van werknemers en ZZP’ers in de sector door ontwikkelplannen te financieren.

Het kan gaan om activiteiten gericht op het professionaliseren, het versterken van de eigen creatieve activiteiten of het omscholen binnen of buiten de sector waardoor iemand voldoende inkomen heeft om zijn creatieve activiteiten voort te zetten. Werktuig PPO vergoed maximaal 1/3 van de kosten van het ontwikkelplan (met een maximumbijdrage van € 2.000,- per 12 maanden). De overige kosten moeten gefinancierd worden door de aanvrager zelf (1/3) en de werkgever/opdrachtgever (1/3). De situatie in de culturele en creatieve sector zorgt ervoor dat er maar weinig opdrachtgevers de financiële ruimte hebben om een aandeel in de ontwikkelplannen te financieren. Daarom financiert de Werkdesk Kunst en Cultuur het 1/3 deel van de kosten. Inmiddels hebben ruim 622 zzp-ers uit de culturele en creatieve sector gebruik gemaakt van werktuig PPO. Daarnaast zijn er nog ca 71 zzp’ers gefinancierd middels RMT gelden. Op deze manier denkt de Werkdesk op de meest directe manier ondersteuning te kunnen bieden aan de meest getroffen groep (zzp-ers). Dit aanbod blijft ook in 2023 gelden. De werkgevers in de sector kunnen gebruik maken van Strategische Personeelsgesprekken. Hier hebben tot op hebben ook ongeveer 20 uiteenlopende organisaties gebruik van gemaakt.

In de komende periode gaat de Werkdesk verder met het ontwikkelen van dienstverlening gericht op het professionaliseren van de makers en mogelijkmakers, het ondersteunen van makers bij het ontplooien van nevenactiviteiten, het ondersteunen van werkgevers/culturele instellingen bij de vele uitdagingen op deze arbeidsmarkt. Onbenut arbeidspotentieel Het Regionaal Werkcentrum zet in op het vinden van onbenut arbeidspotentieel in de arbeidsmarktregio. Volgens CBS/UWV bedroeg het onbenut arbeidspotentieel in onze arbeidsmarktregio in 2021 127.000. Het gaat dan om deeltijders die meer zouden willen werken en mensen zonder werk die kunnen werken. Voor een deel zijn deze mensen in beeld van gemeente

23

https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/9957379/1/Raadsinformatiebrief+Steunplan+kunst+e n+cultuur+-+30+mrt+2021 24 https://werktuigppo.nl/

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 17 van 18

of UWV, omdat zij een uitkering ontvangen. Maar ruim 100.000 mensen in onze arbeidsmarktregio zijn nog niet in beeld, omdat zij zelf niet de weg naar de gemeente willen of weten te vinden. Andere partijen in de stad (buurtorganisaties, maatschappelijke organisaties, sleutelfiguren in de wijk) staan wel vaak in contact met deze Amsterdammers. En vaak bieden zij ook trajecten naar werk of opleiding. Laagdrempelig en dichtbij de bewoners. Het Regionaal Werkcentrum gaat deze partijen actief ondersteunen bijv. door hen te verbinden aan de dienstverlening van andere netwerkpartners. De RMT-middelen bieden bovendien mogelijkheden om trajecten van individuen te financieren. Op deze manier wordt het aantal “loketten” dat toegang biedt tot ondersteuning aanzienlijk vergroot. Bovendien treedt er ook een verbreding op omdat het Regionaal ontschotte dienstverlening kan bieden kunnen alle geïnteresseerden daadwerkelijk geholpen worden. Ondersteunen ontheemden uit Oekraïne naar werk Toen in maart de vluchtelingenstroom uit Oekraïne opgang kwam heeft het Regionaal Werkcentrum de werkdesk Oekraïne opgericht in samenwerking met publiek en private partijen zoals uitzendbureaus. De werkdesk was 9 mei operationeel. De werkdesk richt zich op het informeren van werkzoekenden uit Oekraïne en het doorverwijzen naar betrouwbare partijen in de arbeidsmarktregio.

Op die manier helpen we hen om hun weg te vinden op de arbeidsmarkt en lopen ze minder risico om slachtoffer te worden van uitbuiting e.d. Het WSP heeft bovendien bemiddelingsactiviteiten en matchingsbijeenkomsten georganiseerd met werkgevers die vanuit maatschappelijke betrokkenheid werkplekken ter beschikking hebben gesteld voor ontheemden uit Oekraïne. Dit heeft tot nu toe geleid tot 919 plaatsingen in de regio vanaf april 2022. Community manager Het RWC is samen met Ziggo Dome, Zuidoost Werkt en Randstad Uitzendbureau een succesvol project gestart waar werving, ontwikkeling en inzet van onbenut arbeidspotentieel samenkomen. Ziggo Dome had een grote hoeveelheid vacatures die ze moeilijk ingevuld kreeg. In samenwerking met Randstad en Zuidoost werkt is Ziggo Dome op zoek gegaan naar community managers die kunnen helpen bij de werving van personeel in Zuidoost. De ‘community managers’ zijn sleutelfiguren uit stadsdeel Zuidoost die voor Ziggo Dome werving en coaching van medewerkers verzorgen. Het grote verschil met andere sleutelfiguren is, dat zij een leidinggevende positie binnen Ziggo Dome bekleden (barhoofd en hoofd garderobe). In deze rol dragen zij bij aan het binden en boeien van de geworven kandidaten bij Ziggo Dome. Er zijn twee community managers gestart die allebei een team van 5 medewerkers begeleiden.

Deze medewerkers hebben zij zelf geworven in hun eigen netwerk. De scholing en training die zowel de community managers als de medewerkers nodig hebben, wordt verzorgd door het Regionaal Werkcentrum. Deze succesvolle publiek private samenwerking wordt nu gekopieerd naar andere bedrijven en sectoren. Naadloos samenwerken Het werkgeversteam van het Regionaal Werkcentrum benadert proactief werkgevers voor gesprekken over begeleiding van werk-naar-werk. Een krantenbericht over het vertrek van een bedrijf uit Amsterdam naar Almere bijvoorbeeld, leidde tot een mooie samenwerking. In overleg met de werkgever organiseerde het Regionaal Werkcentrum gesprekken met medewerkers die niet mee konden of wilden verhuizen. Loopbaancoaching vanuit de RMT-middelen leidde o.a. tot een oriëntatietraject in het loopbaanpad Bouw & Techniek. Inmiddels is de kandidaat ingestroomd in een BBL-traject.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 september 2023 Pagina 18 van 18

De publiek-private samenwerking in de Amsterdamse wervingscampagne Kinderopvang, waar WSP en het Regionaal Werkcentrum de screening doen van kandidaten, zorgt er ook voor dat kandidaten die niet geschikt zijn voor werk in de Kinderopvang, niet afgewezen worden maar een loopbaantraject krijgen aangeboden om te kijken welk werk hen wel past. Op deze manier krijgt iedere kandidaat de kans om op basis van vaardigheden en interesse een passende baan te vinden, ook in een sector waar de kandidaat in eerste instantie niet aan zou denken.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl