Raadsinformatiebrief groenprojecten en groenmiddelen.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Portefeuille(s)

De leden van de raadscommissie Bouwen en Wonen 25 november 2021 Groen en Openbare Ruimte

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

Ruimte en Duurzaamheid, bestuurszaken.rd@amsterdam.nl

Onderwerp

Groenprojecten en inzet middelen

Datum

Geachte leden van de gemeenteraad, In december 2020 heeft u de Groenvisie 2020-2050 vastgesteld. De ambitie is een natuurinclusieve, leefbare en groene stad in 2050. Daarom werken we aan nieuw groen, kwalitatief beter groen en meer samenwerking. Ook biedt een groene stad directe werkgelegenheid (o.a. voor mensen met een arbeidsbeperking, de werkbrigade en leerwerktrajecten) en kansen voor kennis- en innovatieontwikkeling. Met deze informatiebrief voldoet het college aan uw vraag om een toelichting op de verdeling van de € 6 miljoen extra middelen die u beschikbaar heeft gesteld bij ‘Samen sterker uit de crisis’. Ook informeren we u over de verdeling van middelen voor de projecten van het Strategisch Huisvestingsplan (SHP) Bovenwijks Groen. Met genoemde middelen wordt nu flink ingezet op vergroening in de stad. Dat draagt bij aan meer biodiversiteit, klimaatadaptatie, gezondheid en sociaal welzijn en dus aan de ambities van de Groenvisie. Ook vanuit andere budgetten wordt door de gemeente ingezet op vergroening. Voor een overzicht van de groene projecten in de stad is in november de interactieve kaart “Projecten voor een groener Amsterdam” gelanceerd. Deze kaart biedt een actueel overzicht met inspirerende verhalen per locatie (maps.amsterdam.nl/groenprojecten). Verdeling van de € 6 miljoen (Samen sterker uit de crisis) Deze middelen zijn in 2020 toegekend aan 5 onderdelen. 1.

Amsterdamse Bos (€ 1 miljoen) In het Amsterdamse Bos is in 2021 ingezet op het verwijderen van asfalt en het realiseren van natuurlijke zones op die locaties. Bezoekers zijn betrokken bij de herinrichting van plekken, bijvoorbeeld als voedselbos. Het Bloesempark krijgt natuurvriendelijke oevers, vlonderpaden en een hooiland. Ook worden 200.000 bloembollen geplant, die natuurlijke vijanden van de eikenprocessierups aantrekken. 2. Voedselstrategie (€ 0,5 miljoen) De inzet is gericht op groenprojecten met aandacht voor voedsel zoals de ontwikkeling van een voedselbos. Daarnaast wordt via het platform Van Amsterdamse Bodem kennis gedeeld en samengewerkt met de regio. Met de subsidieregeling Stadslandbouw en Voedselinitiatieven is

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 23 november 2021 Pagina 2 van 5

bijgedragen aan innovatieve voorstellen van bewoners, ondernemers en organisaties voor veranderingen in het voedselsysteem. 3. Klimaatadaptatie (€ 1 miljoen) In april 2021 is de Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie vastgesteld. In 2021 hebben bewoners en de gemeente zich ingezet om tegels te verwijderen en groen toe te voegen. Onder de vlag van het NK Tegelwippen zijn in 2021 170.000 tegels verwijderd. Circa 750 huishoudens hebben deelgenomen aan de gemeentelijke tegelservice. Van de 170.000 tegels komen er 70.000 uit particuliere tuinen en 100.000 van schoolpleinen en projecten in de openbare ruimte. De herinrichting van de Nieuwezijds Voorburgwal Zuid is in 2021 gestart en wordt in 2022 opgeleverd. De straat wordt regenbestendig gemaakt, er komt meer ruimte voor groen en extra bomen en er wordt een postzegelpark aangelegd bij de Postzegelmarkt. Vanaf 2022 staat het structureel integreren van klimaatadaptatie in de uitvoering van projecten centraal. 4. 250 extra bomen in 2022 (€ 1 miljoen) Naast het reguliere vervangingsprogramma bomen, worden in 2022 250 bomen extra geplant in de straten, de parken en in het Amsterdamse Bos. De potentiële locaties voor het planten van de bomen in de hele stad worden in 2021 onderzocht op onder andere voldoende ruimte in de ondergrond voor de wortels.

Met het planten van extra bomen wordt gezorgd voor een positieve impact op onze leefbaarheid, het klimaat en de opname van CO2. Naast deze bomen worden in Amsterdam ook op andere plekken bomen geplant. Zo zijn er verschillende schoolpleinen waar een minibosje op is aangelegd, bijvoorbeeld bij Basisschool De Schakel in Zuidoost. Ook kijkt de gemeente naar nieuwe locaties voor een bosplantsoen zoals in Oost. 5. Realisatie Groenvisie (€ 2,5 miljoen) De € 2,5 miljoen aan extra middelen (2021 en 2022) voor het realiseren van de Groenvisie wordt ingezet op verschillende projecten in de hele stad. Zo wordt in 2022 een begin gemaakt met het vergroenen van pleinen, straten en gevels. Het Sierplein in Nieuw-West is een voorbeeld van een plein dat vergroend wordt in 2022. Daarnaast wordt verder gewerkt aan het oplossen van ecologische knelpunten. Aan knelpunten bij de Molukkenstraat, Oude Haagseweg, Haarlemmertrekvaart en Kometensingel is in 2021 gewerkt. Verder is de voorbereiding voor een 5e stadsbos gestart. Verder is gewerkt aan het uitbreiden en ontwikkelen van de Hoofdgroenstructuur. Deze wordt medio 2022 door de Raad vastgesteld. Daarnaast wordt op specifiek thema’s zoals parken, bomen, biodiversiteit en buurtgroen vanuit verschillende onderdelen binnen de gemeente samengewerkt om knelpunten op te lossen en meervoudige waarde te creëren.

Om de ambities uit de Groenvisie te realiseren is een aantal randvoorwaarden noodzakelijk. Daarom wordt op het gebied van financiering gewerkt aan een structurele financiering van groen en worden de mogelijkheden voor ruimere private (mede)financiering onderzocht. Daarvoor wordt gekeken naar voorbeelden van private (mede)financiering in de openbare ruimte zoals bij het Frederiksplein en het Knowledge Mile Park. De opzet van een geavanceerde datamethodiek voor groen zorgt dat we preciezer weten hoe het groen in de stad erbij ligt. Ook wordt een deel van het budget gebruikt om de Amsterdammers te blijven betrekken bij het vergroenen van de stad. Zo wordt bijgedragen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 23 november 2021 Pagina 3 van 5

aan een programma dat in 2021 en 2022 groene helden in Amsterdam een podium geeft en andere Amsterdammers inspireert (zie vaneesterenmuseum.nl/groenehelden). Strategisch Huisvestingsplan (SHP) Bovenwijks Groen In december 2020 is het SHP Bovenwijks Groen1 door de gemeenteraad vastgesteld. Dit plan moet ervoor zorgen dat we via investeringen groen toevoegen, verbeteren en beter toegankelijk maken binnen de bestaande stad. Voor de Begroting 2022 is € 26,6 miljoen aan investeringsruimte opgenomen voor het SHP Bovenwijks Groen. Daarvan is € 10,9 miljoen inmiddels toegekend. Het betreft 7 projecten verspreid over de hele stad. Door het toekennen van middelen aan de genoemde projecten kiest het college voor investeren in parken die voortkomen uit de groei van de stad of grenzen aan ontwikkelbuurten. Op deze manier profiteert zowel de bestaande stad als de nieuwe stad. Met deze keuze zet het college de lijn van het eerste bestedingsvoorstel voort. 1. Participatie parkvelden Gaasperdammertunnelpark (Zuidoost) De verdere inrichting van het Gaasperdammertunnelpark voegt een nieuw park toe aan Amsterdam en stadsdeel Zuidoost. Het nieuwe park grenst aan de ontwikkelbuurten in Zuidoost, maar zal ook een belangrijk verbindend park zijn voor de gebiedsontwikkeling in Amstel III. 2.

Wertheimpark Uitbreiding (Centrum) De groei van de stad zorgt ook voor extra druk op het groen in de binnenstad. Uitbreiding van groen in het centrum is van belang om de drukte op te vangen en het centrum klimaatadaptiever te maken. 3. Kwaliteitsimpuls kop Martin Luther King park (Zuid) De kwaliteitsimpuls draagt bij aan het verbeteren van de kop van de Amstelscheg en de verbinding van het centrum, langs de Amstel naar groengebied Amstelland. Ook voor de nieuwe bewoners in Amstelkwartier is het Martin Luther Kingpark een belangrijk park. 4. Vervolg herinrichting Noorderpark (Noord) De verdere herinrichting geeft invulling aan de ontwikkeling van het park als schakel tussen de ontwikkelbuurten van Noord en de gebiedsontwikkeling langs de noordelijke IJ-oever. Met de investering uit het SHP Bovenwijks Groen wordt het ontwerp van het parkdeel ten westen van het Noordhollandsch Kanaal in overleg met de omgeving nader uitgewerkt en uitgevoerd. 5. Van Weteringcircuit naar Weteringpark (Centrum) Het Weteringpark is een belangrijke vergroening van het gebied en fungeert als schakel langs de historische lijn van Stadhouderskade en Singelgracht. Het project draagt bij aan een prettige leefomgeving in Centrum en Zuid.

1 Een groenproject is bovenwijks als het van betekenis is of wordt voor meerdere buurten/ wijken of voor de gehele

stad. Het (nieuwe) groengebied is in potentie Hoofdgroenstructuur (HGS) waardig. Met het project wordt dus openbaar groen gerealiseerd of verbeterd met een gebied overstijgende functie.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 23 november 2021 Pagina 4 van 5

6. LaBGreen de Bretten (Nieuw West) In de Brettenzone wordt meer kwaliteit aan de bestaande natuur gegeven. Het verbeteren van bestaande en toevoegen van nieuwe gebruiksmogelijkheden voor jong en oud hoort daarbij. De Bretten grenst aan ontwikkelbuurten in Nieuw West. 7. Knowledge Mile Park (Centrum en Oost) Met bewoners en ondernemers wordt verder gewerkt aan de groene stadsstraat. Bomen, plantvakken, zit- en speelgelegenheden maken het gebied leefbaar en klimaatbestendig. De Wibautstraat wordt op deze manier een extra groene stedelijke verbinding. Projecten voor een groener Amsterdam De kaart “Projecten voor een groener Amsterdam” op maps.amsterdam.nl/groenprojecten biedt een overzicht van specifieke vergroeningsprojecten die door (of samen met) de gemeente Amsterdam worden gerealiseerd. Het zijn projecten waarbij substantieel meer groen wordt toegevoegd of waarbij de kwaliteit van bestaand groen wordt verbeterd. Vergroening op kleine schaal (bijvoorbeeld de aanleg van een geveltuin of de aanplant van een boom) valt buiten de scope van de kaart. De gepubliceerde kaart is de 1.0 versie, deze zal de komende maanden worden uitgebreid en verfraaid. De bezoeker van de kaart krijgt via zogeheten “stories” meer informatie over de Groenvisie en verschillende groene projecten waaronder het project 100 groene plekken. De kaart toont projecten die vanaf 2020 zijn gestart of uitgevoerd.

Zo staan er ook verschillende projecten op die met bestaande groenbudgetten zijn of worden uitgevoerd, zoals: - Vergroening fietsroute Frederiksplein tot Weesperplein (Centrum): bestaande uit de deelprojecten bij Sarphatistraat en Frederiksplein. - Spoorpark Noord (Nieuw-West): het noordelijke deel is inmiddels opgeleverd en sluit aan op de onderdelen Midden en Zuid die nog worden uitgevoerd. - Buiksloterbreekpark (Noord): het park wordt opgeknapt waardoor de biodiversiteit toeneemt, de entrees en paden verbeterd worden en een avonturenroute met natuurlijk materiaal voor kinderen wordt gerealiseerd. - President Kennedyplantsoen (Zuid): het plantsoen wordt verder vergroend op het talud, met hagen, plantenbakken voor bewoners en extra bomen. - Renovatie Gaasperpark (Zuidoost): de toegankelijkheid wordt verbeterd voor fietsers en voetgangers en de natuurwaarden worden verhoogd. - Renovatie Sloterpark (Nieuw-West): ook dit park wordt opgeknapt. Daarbij is aandacht voor de gezondheid van bomen. Het doel is een aantrekkelijk park met afwisselende natuur. Qua beleid op groen zijn er de afgelopen tijd ook een aantal zaken uitgewerkt. Zo hebben we de beleidsnotities bij de bomenverordening weer eens goed doorgenomen en komen we met voorstellen hoe deze te wijzigen zodat deze beter aansluit bij onze vergroeningswens.

Daarnaast is de afgelopen jaren hard gewerkt aan het op orde krijgen van de bomenboekhouding waardoor we in staat zijn om eens per maand te tonen hoe het bomenbestand zich ontwikkelt. Verder heeft natuurinclusief bouwen een impuls gekregen doordat het voortaan standaard in tenders voor nieuwbouw wordt opgenomen. Ook de Rekenkamer heeft zich gebogen over het groen in de stad, met een onderzoeksrapport en aanbevelingen tot gevolg. De aanbevelingen zullen we verwerken

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 23 november 2021 Pagina 5 van 5

in een plan van aanpak dat we zo veel mogelijk willen laten aansluiten op de ingeslagen route in de vergroening van de stad. Wij hopen u met deze brief een goede indruk te hebben gegeven van de voorgenomen besteding van de 6 miljoen aan extra groenmiddelen, de SHP-middelen en de veelheid aan groenprojecten die worden voorbereid en uitgevoerd. De verschillende acties en projecten staan niet op zichzelf maar versterken elkaar in het realiseren van onze groenopgave. De realisatie van de Groenvisie is in gang gezet. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders,

Jakob Wedemeijer Wethouder Openbare ruimte en Groen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl