Raadsinformatiebrief Deeltweewielers.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door

Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 6 november 2025 Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit Melanie van der Horst Verkeer en Openbare Ruimte: bestuurlijke.zaken.vor@amsterdam.nl Voornemen verlenging vergunningen deelscooter en informatie over vervolgstappen voor de deelbakfiets, de deelfiets en de regionale aanpak deelmobiliteit

Geachte leden van de gemeenteraad, Tijdens de besluitvorming over de Nota deelvervoer 2023 is de motie IJmker c.s. aangenomen waarbij het college is verzocht de deelscooters na twee jaar te evalueren en een eventuele verlenging van de vergunningen eerst aan de raad voor te leggen. Het college is voornemens om de vergunningen in april 2026 te verlengen. Via deze raadsbrief informeer ik u over de evaluatie. Tevens informeer ik u hierbij over de ontwikkelingen rond de deelbakfiets, die ervoor zorgen dat ik wil inzetten op een gecontroleerde, vraagvolgende aanpak met een meer faciliterende rol voor de gemeente. Tot slot informeer ik u over mijn voornemen om per 1 april 2026 geen nieuwe vergunning uit te schrijven voor deelfietsen in buurthubs, maar in te zetten op het vormgeven van een regionaal systeem voor deelscooters en deelfietsen met de Vervoerregio Amsterdam waar in 2026 besluitvorming over zal plaatsvinden. In de bijlage vindt u een aantal infographics met kerngegevens over de deelscooter, de deelbakfiets en de deelfiets. A. Evaluatie deelscooter en voornemen verlenging vergunningen deelscooter Op 1 april 2026 lopen de vergunningen van aanbieders Check en Felyx voor elektrische deelscooters in Amsterdam af. Na deze periode kan het college de vergunningen nog tweemaal met maximaal een jaar verlengen.

Evaluatie deelscooters Amsterdam 2024/2025 De bijgevoegde evaluatie maakt inzichtelijk hoe de deelscooters functioneren in onze stad. De belangrijkste punten uit de evaluatie zijn: - Uit de ritdata blijkt dat de deelscooter in Amsterdam is uitgegroeid tot populairste deelvoertuig qua gebruik met circa 2 miljoen ritten per jaar. - Het servicegebied is zodanig uitgebreid dat het vrijwel de gehele stad omvat. Het aantal ritten van en naar Nieuw-West, Noord, Zuidoost en Weesp is bijna verdubbeld in 2 jaar tijd.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

-

-

-

Datum 6 november 2025 Pagina 2 van 4

Circa 70 procent van de ritten wordt gemaakt door gebruikers die geregistreerd staan in Amsterdam. De kosten voor de gebruiker van de deelscooter liggen over het algemeen hoger dan die voor het openbaar vervoer. De belangrijkste redenen om te kiezen voor de deelscooter zijn reisgemak/comfort, de mogelijkheid om van deur tot deur te reizen en flexibiliteit. Ongeveer 30 procent van de deelscooterritten in Amsterdam wordt gecombineerd met het openbaar vervoer. Amsterdamse respondenten geven aan dat indien de deelscooter niet beschikbaar is ritten met een andere modaliteit gemaakt zouden zijn (meerdere antwoorden mogelijk), waaronder: eigen auto als bestuurder (14%), eigen fiets (40%) en bus/tram/metro (64%). Ook geeft 14% aan een of meer ritten niet gemaakt te hebben wanneer er geen deelscooters zouden zijn. Het is niet bekend hoeveel procent van de deelscootergebruikers de eigen auto heeft weggedaan of niet tot de aanschaf van een eigen auto is overgegaan vanwege de beschikbaarheid van de deelscooter. Met ingang van de nieuwe vergunningen zijn voertuigplafonds ingesteld met zones voor Centrum, De Pijp en het grootste deel van de rest van het gebied binnen de Ring A10 en ten zuiden van het IJ.

Om gemelde parkeeroverlast terug te dringen zijn op diverse locaties succesvol fysieke buurthubs en digitale parkeervakken gerealiseerd waardoor niet meer overal geparkeerd kon worden (afschalen free-floating).

Deelscooters worden veel gebruikt, door een grote groep gebruikers en voor een deel in combinatie met het openbaar vervoer. De overlast is nu relatief beperkt en het aantal klachten lijkt verder af te nemen na een enigszins onrustige periode met het vertrek van GoSharing en de komst van Felyx. In de commissie van afgelopen juni heb ik u laten weten dat ik het besluit heb genomen om het aantal deelscooters tijdelijk te verhogen van 1.200 naar 1.500. De verhoging is probleemloos verlopen. De deelscooter functioneert naar tevredenheid in onze stad. Daarom is het college voornemens om na de behandeling van deze raadsinformatiebrief de vergunningen van Check en Felyx per 1 april 2026 te verlengen. Gezien het grote aantal werkzaamheden en evenementen waarbij deelscooters worden ingezet en de wens om ook voldoende aanbod te hebben in Nieuw-West, Noord, Zuidoost en Weesp is het wenselijk hierbij het maximumaantal van 1.500 deelscooters te behouden. B. Vervolg deelbakfiets Zoals ik u gemeld heb in februari 2025 heeft BAQME de vergunning voor deelbakfietsen in perceel West teruggegeven. De vergunning kon vanuit juridisch oogpunt niet aan een doorgestart Cargoroo worden aangeboden, omdat na het faillissement de rechtspersoon is komen te vervallen. Daarom worden er nu geen deelbakfietsen in perceel West aangeboden.

De vergunning voor BAQME voor het aanbieden van elektrische deelbakfietsen in perceel Oost loopt op 16 juni 2026 af. Ervaringen en Europese marktconsultatie: vraaggestuurd en faciliterend Op basis van onze eigen ervaringen, ervaringen van de gemeenten Utrecht en Den Haag, een onlangs gehouden Europese marktconsultatie en verdiepende gesprekken met aanbieders zie ik op korte termijn geen mogelijkheden voor een systeem met deelbakfietsen in alle buurten zonder een (jaarlijkse) financiële gemeentelijke bijdrage. Op dit moment wil het college geen financiële

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 november 2025 Pagina 3 van 4

bijdrage leveren aan aanbieders om bakfietsen te plaatsen in buurten waar niet direct de marktvraag zit. Wel wil ik een stadsbreed aanbod mogelijk maken door een, gecontroleerde, vraagvolgende aanpak met een meer faciliterende rol voor de gemeente. Dit betekent dat er in eerste instantie bakfietsen aangeboden zullen worden waar de vraag zit en dat in overleg met de aanbieders de kansen benut worden om het aantal buurten met deelbakfietsen uit te breiden. Nadere uitwerking Bij de uitwerking van het nieuwe deelbakfietssysteem zal ik de volgende elementen nader laten onderzoeken en uitwerken: - Mogelijkheid voor aanbieders om op ieder moment te starten in plaats van één keer in de twee of vier jaar; - Ondergrens aantal deelbakfietsen per aanbieder; - Flexibel gebruik waar het kan (freefloating of back to-many) en station-based waar nodig; - Ruimte bieden aan buurtinitiatieven om coöperatief bakfietsen te kunnen delen; - Mogelijkheid tot het aanbieden van diverse soorten bakfietsen; - Flexibele bovengrens, college krijgt de mogelijkheid deze bij te stellen. C).

De deelfiets in buurthubs en het proces regionale aanpak deelmobiliteit In mijn brief van 3 juni 2025 heb ik u geïnformeerd over het besluit van het college om géén vergunningen voor een stadsbreed deelfietssysteem uit te geven, maar dat het wel mogelijk blijft om deelfietsen aan te bieden in specifieke (tijdelijke) buurthubs. Huidige ontheffing deelfietsen in buurthubs niet verlengen, maar uitwerken regionaal systeem De huidige ontheffing voor deelfietsen in buurthubs loopt af per 1 april 2026. Ik heb besloten om, met het zicht op het uitwerken van een eventuele regionale aanpak deelmobiliteit van de Vervoerregio Amsterdam, hiervoor nu geen nieuwe Amsterdamse ontheffing/vergunning uit te schrijven. Dit betekent dat er voor een periode van zeker een jaar (april 2026 - april 2027) geen deelfietsen zullen staan in de Amsterdamse buurthubs. Het uitschrijven van een vergunning voor een relatief korte periode is niet interessant voor de markt en kost te veel ambtelijke capaciteit. In plaats daarvan wordt samen met de Vervoerregio gewerkt aan het vormgeven van een regionaal functionerend systeem met deeltweewielers waarover in 2026 besluitvorming zal plaatsvinden. Een regionaal systeem is wat mij betreft nadrukkelijk aanvullend op het openbaar vervoer (first en last mile) en voornamelijk beschikbaar voor bewoners en forensen. De buurthubs kunnen onderdeel zijn van dit systeem.

Regionale concessie deeltweewielers De Vervoerregio werkt aan een eventueel regionaal aanbod van deelfietsen en deelscooters. Hiervoor kan de Vervoerregio een aantal regionale contracten afsluiten met meerdere aanbieders. De gemeenten en de markt worden hierbij betrokken. Een contract biedt meer sturingsmogelijkheden dan de huidige vergunningen. De contracten kunnen worden gecombineerd met een subsidie - een zogenaamde concessie - waarmee bijvoorbeeld de ritprijs voor de gebruiker kan worden verlaagd en aanbod op niet-rendabele locaties kan worden gerealiseerd.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 november 2025 Pagina 4 van 4

Gemeentelijke vergunning Vanwege het verbod in de Algemene Plaatselijke Verordening op het aanbieden van deelmobiliteit vanuit de openbare ruimte, dienen de gecontracteerde partijen ook een Amsterdamse vergunning te krijgen. Dit is een administratieve handeling waarbij de vergunning wordt verleend onder dezelfde voorwaarden als de concessie. Borgen Amsterdamse ervaringen en voorwaarden De Amsterdamse ervaringen en voorwaarden dienen een goede plek te krijgen in de uitwerking ten behoeve van de eventuele contracten en afspraken. Zo dient bijvoorbeeld nog te worden uitgewerkt hoe de Amsterdamse belangen behartigd blijven tijdens de looptijd van de concessie. Voor een goede inpassing in Amsterdam zullen we nauw samenwerken met de Vervoerregio. De gemeente blijft verantwoordelijk voor de aantallen deelvoertuigen die we toestaan in de stad en in welk deel van de stad. Bij de deelscooters hanteren we bijvoorbeeld nu een maximum van 1.500 deelscooters waarvan er 300 in het centrum en de Pijp en 500 binnen de S100-ring onder het IJ mogen staan. Hoe gaat het verder? De Vervoerregio zal in het eerste kwartaal van 2026 via het dagelijks bestuur regionale besluitvorming organiseren op een voorlopige uitwerking van de plannen.

Voorlopige planning: Q1 2026 conceptaanpak naar het dagelijks bestuur VRA en de Regioraad Q1/Q2 2026 ambtelijke afstemming, toetsen bij de markt, zienswijze gemeente op locaties/aanbod per locatie Q3 2026 het definitieve voorstel wordt ter instemming bestuurlijk voorgelegd Q1 2027 start aanbesteding van de contracten voor de deelfiets en/of deelscooter Ik ben enthousiast over een regionale aanpak, omdat het zorgt voor uniformiteit. Een dergelijk contract heeft de potentie om de huidige situatie te verbeteren voor gemeenten, aanbieders en de gebruiker. De deelnemende gemeenten hoeven niet afzonderlijk geld en capaciteit te steken in een eigen procedure en worden ontlast in de uitvoering. Het is gunstig voor de markt dat looptijden en voorwaarden van contracten en vergunningen in de regio worden gelijkgetrokken. Een regionaal systeem voor deelscooter en deelfiets heeft een meerwaarde, zowel voor de gebruiker als voor de aanbieders vanwege de gemeentegrensoverschrijdende mogelijkheden. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst Wethouder Verkeer en Vervoer Bijlagen: - Evaluatie deelscooter Amsterdam 2024/2025 - Infographics deeltweewielers

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl