Raadsinformatiebrief berekening OZB corporaties

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s):

Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 15 oktober 2024 Wonen, Belastingen Dirk de Jager, Hester van Buren Berekening verhoging onroerendezaakbelastingen corporaties

Geachte leden van de gemeenteraad, Tijdens de algemene beschouwingen hebben wij toegezegd u schriftelijk te informeren over de berekeningen voor de onroerendezaakbelasting (OZB) die voorlagen bij de besluitvorming van het college over de begroting. Op 2 en 3 september heeft het college met elkaar gesproken over de Begroting 2025 en 0p 10 oktober zijn de besluiten vastgesteld in het college. Het college heeft tijdens de begrotingsbesprekingen besloten tot een verhoging van de OZB met €85 miljoen (27%). Overwegingen om de OZB te verhogen De meerjarenbegroting van de gemeente Amsterdam liet in 2023 en 2024, net als de begroting van veel andere gemeenten, een tekort zien. Het zogenaamde ravijn. Dit ravijn is ontstaan door een korting op het gemeentefonds, die niet gepaard is gegaan met takenvermindering. Bovendien stijgen de kosten om het voorzieningenniveau op peil te houden. Voor het oplossen van het structurele tekort waren drie mogelijkheden: • Verhoging van de onroerendezaakbelasting • Verhoging van de toeristenbelasting • Bezuinigingen Om de opgave het hoofd te bieden, heeft het college gekozen voor een in haar ogen evenwichtige mix van belastingverhoging en uitgavenverlaging (bezuinigingen). • Er is besloten tot een bezuiniging op die terreinen waar de gemeente in vergelijking met andere gemeenten veel uitgeeft: openbare ruimte en re-integratie.

Bovendien wordt bezuinigd op de ambtelijke organisatie, hoewel de uitgaven aan de organisatie wel in balans zijn met de taken. • Er is gekozen voor verhoging van de OZB en niet voor verhoging van de toeristenbelasting. De toeristenbelasting is vorig jaar fors verhoogd (naar 12,5%, dit is een verhoging van 37,5%) en het tarief is internationaal gezien zeer hoog. Daar stond tegenover dat de OZB in Amsterdam juist relatief laag is. Bovendien heffen we minder OZB dan waar het Rijk rekening mee houdt in het gemeentefonds.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 15 oktober 2024 Pagina 2 van 4

Weging van de impact Bij het besluit om de OZB te verhogen zijn de gevolgen voor de mensen en organisaties die de OZB betalen meegewogen. Er zijn drie categorieën OZB-betalers met elk een eigen tarief: eigenaren van een woning, eigenaren van een zakelijk object en gebruikers van een zakelijk object. Dit is overigens het enige onderscheid dat mogelijk is. Andere differentiatie is niet toegestaan, woningcorporaties kunnen dus niet uitgezonderd worden van de OZB-verhoging. Voor de retraite is in beeld gebracht wat de voorgestelde verhoging betekent voor de gemiddelde aanslag van een koopwoning, voor de aanslag van een gebruiker van een zakelijk object van €800.000 en voor de eigenaar daarvan. Ook is berekend wat het zou betekenen als de verdeling tussen de categorieën zou wijzigen. Het college heeft besloten de verdeling gelijk te houden. Uit eerdere analyses was namelijk bekend dat in Amsterdam de OZB voor woningen relatief laag was en voor zakelijk vastgoed juist relatief hoog. Door de verhouding gelijk te houden, kon de verhoging ook in absolute bedragen enigszins gematigd worden gehouden. De informatie die tijdens de retraite op tafel lag is in lijn met de informatie die met u is gedeeld naar aanleiding van het verzoek van de heer Bobeldijk om inzicht te verkrijgen in de scenario's voor het verhogen van de OZB (zie bijlage).

De verhoging betekent dat mensen met een gemiddelde koopwoning (€700.000) €85 per jaar extra kwijt zijn aan OZB. Omdat het OZB-tarief uit een vast percentage bestaat, kan vervolgens bepaald worden wat iemand betaalt voor een goedkoper of duurder pand. Voor een koopwoning die twee keer zo duur is, is de OZB ook twee keer zo hoog en voor een woning die de helft kost bedraagt de OZB ook de helft. Het college heeft besproken dat het om een forse verhoging gaat die veel groepen raakt. Door de koppeling van de OZB aan de WOZ-waarde worden de hoogste lasten van de verhoging door de breedste schouders gedragen. Maar ook maatschappelijke partners en mensen met een kleine beurs of kleine ondernemers worden door de verhoging geraakt. Het college heeft toch besloten om de OZB te verhogen, omdat het alternatief nog minder wenselijk was. Het alternatief was verschraling van het voorzieningenniveau en een stijging van de afvalstoffenheffing met circa €50 per huishouden. Daarbij heeft het college gewogen dat de verhoging acceptabel is als we kijken naar het bedrag dat eigenaren per jaar extra moeten betalen. Het college heeft niet expliciet stil gestaan bij de effecten voor de corporaties. De berekening van het effect voor de corporaties is na de retraite opgesteld en vindt u in de bijlage.

Informeren van corporaties en gesprek met corporaties Wij hebben u 4 oktober per brief geïnformeerd over de tijdlijn van het informeren van de corporaties. Zoals ook in deze brief toegelicht delen wij de besluiten uit de begroting altijd als eerste met de raad. De dag na de presentatie van de begroting is telefonisch contact geweest met de corporaties. Wij onderschrijven dat het onderdeel is van een goede samenwerking om elkaar niet te verrassen. De dreiging van het ravijn speelt al een aantal jaren. Het beeld dat het Rijk niet over de brug zou komen om dit op te vangen werd in de loop van 2024 steeds duidelijker. Een verhoging van de

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 15 oktober 2024 Pagina 3 van 4

OZB is één van de weinige knoppen waaraan gemeenten kunnen draaien om het ravijn op te vangen. Hoewel we voorafgaand aan de publicatie van de begroting voor de raad niet over de hoogte van de verhoging konden communiceren, hadden we de corporaties er wel op kunnen wijzen dat OZB-verhoging een mogelijke maatregel was om het ravijn te dempen. Zoals toegelicht gaan we in gesprek met de corporaties over de gevolgen van de OZB-verhoging, dit is al met hen afgesproken. Dat we in gesprek gaan sluit aan bij de afspraken die in de Samenwerkingsafspraken zijn gemaakt. We kijken daarbij breed naar alle ontwikkelingen, bijvoorbeeld ook de verschillende maatregelen van het nieuwe kabinet. Wij houden u op de hoogte van de uitkomst van deze gesprekken.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Hester van Buren Wethouder Financiën

Dirk de Jager Wethouder Volkshuisvesting

Bijlagen 1. Berekening lastenstijging voor woningcorporaties 2. Afdoening motie 213 van het lid Bobeldijk van de SP (scenario's OZB)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 15 oktober 2024 Pagina 4 van 4

Bijlage 1: Berekening lastenstijging voor woningcorporaties Het is op grond van de fiscale geheimhoudingsplicht (art. 76 AWR) niet toegestaan om uitspraken te doen over individuele belastingplichtigen. In de onderstaande tabel wordt daarom het verwachte financiële effect van de verhoging van de OZB op geaggregeerd niveau inzichtelijk gemaakt. In de berekeningen zijn alle woningen van de woningcorporaties betrokken (naast sociale huurwoningen ook midden- en vrije sectorhuur). Het is op basis van de belastingadministratie niet mogelijk om het onderscheid tussen deze categorieën te maken, omdat de WOZ-waarde slechts één van de variabelen van het puntensysteem waarmee de (maximale) huurprijs wordt bepaald.

1

Jaar

Objecten

WOZ-waarde

Gemiddeld e WOZ

Tarief

Gemiddelde aanslag

2024

188.536

€ 72.149.230.000

€ 382.681

0,000462

€ 177

2025 188.635 € 76.141.976.000 Waardepeildatum 1 januari 2024

€ 403.6471

0,000571

€ 230

Op aanslagniveau stijgt de gemiddelde aanslag met € 54 van € 177 naar € 230. De totale stijging van de OZB-lasten voor woningcorporaties is ca. € 10,1 miljoen. Corporaties kunnen naast woningen ook niet-woningen (zakelijk vastgoed) in hun portefeuille hebben. Ook voor deze objecten van de corporaties zullen de OZB-lasten stijgen (met gemiddeld 27,5%). Het zakelijk vastgoed biedt waarschijnlijk de verklaring voor het verschil met de berekening van de corporaties van €12,5 miljoen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl