Raadsinformatiebrief Beleid recreatievaart.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 29 september 2023 Water Alexander Scholtes Programma Varen, programmavaren@amsterdam.nl

Onderwerp

Ontwikkelen beleid Recreatievaart

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, In Nota Varen Deel 1 is aangekondigd dat de gemeente gaat onderzoeken of beleid nodig is voor recreatievaart1 om drukte en overlast te beperken. Deze onderzoeken zijn afgerond en het college is voornemens te starten met de ontwikkeling van beleid voor commerciële verhuur van onbemande, ongemotoriseerde recreatievaartuigen, zoals kano’s en waterfietsen. Dat sluit aan bij andere initiatieven om drukte en overlast in de binnenstad te beperken, zoals de Aanpak Binnenstad Uitvoeringsprogramma 2023, Visie bezoekerseconomie in Amsterdam 2035 en de Verordening op toerisme in balans in Amsterdam (Gemeenteraad 23-07-2021). De commerciële verhuur van recreatieve vaartuigen, zoals kano’s en waterfietsen, draagt ook bij aan een toename van drukte in de binnenstad. Het te ontwikkelen beleid zal gebruikt worden om een invulling te geven aan de reeds bestaande, maar nog niet uitgewerkte, vergunningsplicht voor deze recreatievaartuigen. Het reguleren van commerciële verhuur van ongemotoriseerde recreatievaartuigen is nodig met het oog op de vlotte en veilige doorvaart, drukte beheersing en behoud van leefbaarheid in de stad. Het college benadrukt het belang van een duurzaam, evenwichtig en slim gebruik van wal en water door de verschillende gebruikers (passagiersvaart, pleziervaart en transport over water), zoals ook in Nota Varen Deel 2 is beschreven.

Onderzoeken In 2022 zijn drie onderzoeken uitgevoerd naar recreatievaart. De recreatievaart is een belangrijke gebruikersgroep waar de gemeente nog weinig kennis over heeft. De onderzoeken geven een beter beeld van deze groep en vormen een uitgangspunt voor de beleidsontwikkeling.

1 De combinatie van pleziervaart en onbemande, ongemotoriseerde verhuur van recreatievaartuigen, zoals waterfietsen, zeilboten

en kano’s. Nota Varen Deel 2 (2020), p. 36.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 september 2023 Pagina 2 van 4

1. Recreatievaart Amsterdam, Royal Haskoning DHV Een verkennend onderzoek naar de recreatievaart op het binnenwater van Amsterdam Op basis van 15 interviews met vertegenwoordigers van de gebruikersgroepen, jachthavens, belangenverenigingen en gemeentelijke partijen zijn de interacties tussen de verschillende gebruikersgroepen geïnventariseerd. De gebruikersgroepen in het onderzoek bestaan uit de pleziervaart, de onbemande passagiersvaart (gehuurde sloep zonder schipper), roeiboten, waterfietsen, kano’s en kajaks, Stand-uppaddelaars (SUP) en zwemmers. Het onderzoek geeft aan dat de pleziervaart de grootste groep in aantal betreft, de SUP-gebruikersgroep de laatste jaren sterk in aantal is toegenomen, de gebruikersgroep kano’s en kajaks en de roeiboten een kleine groep betreft met relatief weinig impact op het varend verkeer en de waterfietsen langzaam en weinig wendbaar zijn. Het onderzoek toont aan dat de afwikkeling van het vaarverkeer over het algemeen vlot en veilig verloopt, maar dat met name het water in de binnenstad zeer intensief wordt gebruikt. 2. Waterrecreatie 2022, Onderzoek en Statistiek (Gemeente Amsterdam) Onderzoek naar het aantal watersporters en -recreanten in Amsterdam. Door middel van een vragenlijst zijn watersporters (totaal 1.751 respondenten) in de zomer van 2022 gevraagd naar hun ervaringen.

In het onderzoek ligt de focus op de ervaringen van roeiers, kanoërs, suppers en zeilers. Het geeft o.a. een beeld van de reden om te sporten, het tijdstip waarop gesport wordt, de afstand die wordt afgelegd, voorkeurslocaties, ervaren knelpunten en bekendheid met vaar- en gedragsregels op het water. De Amstel wordt door roeiers, kanoërs en suppers genoemd als favoriete watersportlocatie vanwege de ruimte en de natuur. Ook de grachten in het centrum worden genoemd als voorkeurslocatie vanwege het mooie uitzicht, maar de locatie wordt ook als minder geschikt genoemd vanwege de aanwezigheid van veel andere boten (pleziervaart en rondvaartboten). Bij zeilers zijn de wateren buiten de stad populair zoals het Buiten IJ en het Markermeer. 3. Technische analyse ongemotoriseerd varen, Brolsma Advies Onderzoek naar de eigenschappen van ongemotoriseerde recreatievaartuigen en de effecten van deze eigenschappen op vlot en veilig doorvaartverkeer en andere vaarweggebruikers. Eigenschappen als stabiliteit, snelheid, wendbaarheid, zichtbaarheid en zicht op het overige verkeer zijn in het onderzoek meegenomen. Uit het onderzoek volgt dat de roeivlet, de roeisloep, de waterfiets en de peddelborden traag en slecht wendbaar zijn.

In het onderzoeksrapport worden aanbevelingen gedaan om incidenten tussen de pleziervaart, beroepsvaart en de ongemotoriseerde vaartuigen te voorkomen of de kans hierop te beperken. Daarnaast is vorig jaar een telonderzoek uitgevoerd door Mobycon waarin gegevens van de recreatievaart zijn meegenomen. Dit onderzoek is op 23 maart 2023 ter kennisname aangeboden aan de commissie MOW, als bijlage bij de Grachtenmonitor 2022.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 september 2023 Pagina 3 van 4

Uit de onderzoeken komt onder meer naar voren dat watersport en -beleving een grote rol speelt voor veel Amsterdammers en bezoekers. Er is een groeiende vraag naar recreatievormen op het water. Hier springen commerciële aanbieders voor onbemande, ongemotoriseerde recreatievaartuigen op in. Er zijn inmiddels meerdere vergunningaanvragen ingediend voor het exploiteren van waterfietsen, Stand Up Paddleboard (SUP’s) en kano’s. Verhuurlocaties van onder andere waterfietsen en SUP’s bevinden zich veelal op centraal gelegen locaties in de stad waar sprake is van druk vaarverkeer. Ook ontwikkelen zich, net als op de weg, steeds nieuwe vormen van recreatie waar nog geen regels voor beschikbaar zijn. Vergunningplicht De verhuur van de onbemande, ongemotoriseerde recreatievaartuigen is nog niet gereguleerd (met uitzondering van waterfietsen, zie hierna), maar is op dit moment wel vergunningplichtig (dit volgt uit art. 2.4.1 Verordening op het binnenwater 2010). Dat betekent dat formeel een exploitatievergunning nodig is. Dat geldt ook voor verhuur van nieuwe recreatievormen, zoals de SUP. Bij gebrek aan een beleidskader kunnen hiervoor geen vergunningen verleend worden. Dit is juridisch en beleidsmatig een ongewenste situatie, mede omdat diverse partijen deze diensten nu aanbieden zonder vergunning.

Regulering, al dan niet in de vorm van een vergunningstelsel, zal worden uitgewerkt op basis van het te ontwikkelen beleid. Waterfietsen Op dit moment bestaat alleen een (oud) vergunningenstelsel voor waterfietsen. Onder het oude stelsel zijn 100 waterfietsen vergund, waarvan de verhuurlocaties zich in het centrum bevinden. De onbemande, ongemotoriseerde verhuur van recreatievaartuigen valt buiten het nu gehanteerde uitgiftestelsel van 550 exploitatievergunningen voor passagiersvaart. In 2022 heeft het college het besluit genomen om de vergunningverlening voor alle onbemande en ongemotoriseerde verhuur van recreatievaartuigen op te schorten in afwachting van nieuw beleid. Dat betekent dat er op dit moment sprake is van een gesloten markt. Tegen het niet in behandeling nemen van een vergunningaanvraag voor het exploiteren van waterfietsen is bezwaar gemaakt bij de rechtbank2. In de uitspraak hierin volgt de rechter de lijn van de gemeente dat een aanvraag kan worden ingediend nadat nieuw beleid voor de verhuur van onbemande, ongemotoriseerde recreatievaartuigen is vastgesteld. Als gevolg van de groei van diverse vormen van waterrecreatie en de constateringen die volgen uit de onderzoeken, gaat de gemeente beleid ontwikkelen voor de regulering van onbemande, ongemotoriseerde verhuur van recreatievaartuigen.

Bij het ontwikkelen van beleid zal onder andere rekening worden gehouden met het samengaan van diverse gebruiksvormen op het water en het behoud van de leefbaarheid van de stad.

2 Uitspraak rechtbank Amsterdam van 23 september 2023, inzake een aanvraag exploitatievergunning voor 250 waterfietsen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 september 2023 Pagina 4 van 4

De uitgangspunten van het beleid worden voorgelegd aan en besproken met brancheorganisaties en andere stakeholders. Waar nodig zal de commissie MOW tussentijds geïnformeerd worden. Na instemming door het college wordt het beleid ter vaststelling aan u aangeboden. Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam, Met vriendelijke groet,

Alexander Scholtes Wethouder Varen

Bijlagen 1. Recreatievaart Amsterdam, Royal Haskoning DHV. 2. Waterrecreatie 2022, Onderzoek en Statistiek (Gemeente Amsterdam). 3. Technische analyse ongemotoriseerd varen, Brolsma Advies.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl