Raadsinformatiebrief Amsterdamse Kaderafspraken 2026 tm 2030 tussen huurderskoepels corporaties en de gemeente Amsterdam

Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 29 januari 2026 Volkshuisvesting Zita Pels Directie Wonen - bestuurszaken.wonen@amsterdam.nl Afdoening toezeggingen over de Amsterdamse Kaderafspraken 2026 t/m 2030 tussen huurderskoepels, corporaties en de gemeente Amsterdam

Geachte leden van de gemeenteraad, Woningen in onze stad worden regelmatig verduurzaamd of zelfs vernieuwd, via sloopnieuwbouw. Dat heeft grote impact op de mensen voor wie die woning hun thuis is. Daarom maken we samen met de corporaties en huurdersvertegenwoordiging afspraken over de voorwaarden waaronder dat gebeurt, dat noemen we Kaderafspraken. We hebben ons de afgelopen periode, ook op verzoek van uw raad, ingezet voor een terugkeergarantie. Bewoners zijn vaak gehecht en geworteld in hun buurt. Met de nieuwe terugkeergarantie ligt vast dat bewoners die dat willen, onder voorwaarden terug kunnen keren naar hun oude buurt. Daarnaast spreken we bijvoorbeeld ook af dat bewoners een vergoeding krijgen als er verduurzamingswerkzaamheden in de woning plaatsvinden die langer dan 5 dagen duren. In deze brief geef ik een verdere toelichting op de afspraken die we hebben gemaakt. Ik wil mijn waardering uitspreken voor de mede onderhandelende partijen, de corporaties, huurders en stadsdeelvertegenwoordiging. Dankzij hun inzet zijn wij er samen in geslaagd om te komen tot deze nieuwe set Kaderafspraken. De Amsterdamse Kaderafspraken zijn afspraken over het proces van stedelijke vernieuwing die aanvullend zijn op de landelijke regelgeving, zoals de Overlegwet.

Met deze nieuwe afspraken wordt het proces van stedelijke vernieuwing en het proces rond verduurzaming van woningen, duidelijker en eenduidiger voor bewoners. Bij stedelijke vernieuwingsprojecten deden zich de afgelopen jaren een aantal problemen voor die ook door de raad zijn gesignaleerd. Op basis daarvan hebben we aanpassingen gedaan die beter rekening houden met de impact voor inwoners. De belangrijkste aanpassingen in de afspraken zijn de volgende: Introductie terugkeergarantie In de huidige afspraken was er nog sprake van een inspanningsverplichting voor de corporaties om huurders in de buurt van de huidige woning te herhuisvesten. Dat is in de nieuwe Kaderafspraken veranderd in een terugkeergarantie. De gemeente heeft zich hier met name hard voor gemaakt. Dit punt werd ook in de motie Waarborg gemeentelijke prioriteiten bij onderhandelingen nieuwe Kaderafspraken (205) van de lid Minderhoud, c.s. (d.d. 27 juni 2024) als belangrijk aandachtspunt meegegeven. Terugkeergarantie betekent dat als een woning wordt gesloopt de bewoners terug

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 januari 2026 Pagina 2 van 5

kunnen keren naar hun oude buurt, naar een bestaande woning of naar een nieuwbouwwoning. Dit is een belangrijk punt omdat veel bewoners gehecht en geworteld zijn in een buurt en graag willen terugkeren. Aan de terugkeergarantie zijn wel enkele voorwaarden verbonden, zoals passendheid van de nieuwe woning, tijdsduur van de garantie en het aantal passende woningaanbiedingen. Participatieproces verduurzaming Er ligt een grote opgave om de komende jaren woningen te verduurzamen en EFG-labels weg te werken. Er is behoefte aan goede participatie bij dergelijke projecten en werkzaamheden. Daarom hebben partijen ervoor gekozen om bij de vernieuwing van de Kaderafspraken ook een participatieproces op te stellen dat een leidraad vormt voor projecten waar complexmatig duurzaamheidsmaatregelen in de woning worden getroffen. Bewoners weten hiermee precies wanneer en hoe zij worden betrokken bij de verduurzaming van hun woning. Regelingen voor huurders bij verduurzamingsprojecten In de nieuwe Kaderafspraken zijn specifieke regelingen voor huurders opgesteld voor verduurzamingsprojecten. Er zijn afspraken gemaakt over tegemoetkomingen voor herstelkosten en verminderd woongenot.

Zo is er afgesproken dat wanneer de verduurzamingswerkzaamheden binnen de woning langer dan vijf aaneengesloten werkdagen duren, er dan voor de zesde dag en de daaropvolgende dagen een vergoeding van €55 euro per dag geldt zolang er in de woning wordt gewerkt aan de duurzaamheidsmaatregelen en onderhoudswerkzaamheden. Dit is een tegemoetkoming voor de aantasting van het woongenot én tegelijkertijd een aanmoediging voor de corporatie om de werkzaamheden in beperkte tijd uit te voeren. Herintroductie eindgesprek Aan het eind van de ontwikkelfase van een stedelijk vernieuwingsproject, dus als het projectplan afgerond is, kan de corporatie een peildatum aanvragen. Met deze peildatum kunnen huurders verhuizen naar een andere woning. In de nieuwe afspraken wordt, voor de aanvraag peildatum, een eindgesprek gepland. Bij dit gesprek zijn huurders, corporatie en gemeente/stadsdeel aanwezig. Dit is het moment om te bespreken of de reactie van de corporatie op het advies van de huurders op het plan, helder en voldoende is. Dit gesprek wordt gebruikt om met elkaar te leren van het doorlopen proces en verbeteringen/ aanpassingen waar nodig, mee te nemen. Regulier proces ook bij complexen van 10 tot en met 24 woningen In de huidige afspraken doorliepen kleine complexen met 10 tot en met 24 woningen de verkorte procedure.

Het reguliere proces kon alleen worden gevolgd als de meerderheid van de bewoners dat wilde en minimaal drie bewoners een vertegenwoordiging vormden. In de nieuwe afspraken is het reguliere proces het uitgangspunt. Dat is belangrijk omdat de positie van de huurders hiermee versterkt wordt, onder andere doordat zij bij het reguliere proces bewonersondersteuning krijgen. Als de bewonerscommissie dat wil, dan kan de verkorte procedure alsnog worden gevolgd. De huurderskoepel organiseert een bijeenkomst met de huurders van het complex waar de keuze tussen het reguliere en het verkorte proces wordt besproken. Bij het verkorte proces worden minimaal drie bewonersbijeenkomsten georganiseerd

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 januari 2026 Pagina 3 van 5

Voortaan worden er minimaal drie bijeenkomsten voor bewoners georganiseerd in plaats van twee. Bij een helder en transparant stedelijk vernieuwingsproces is ruimte nodig voor vragen, onduidelijkheden, problemen, etc. Het is belangrijk dat er voldoende contactmomenten zijn tussen huurders en corporaties. Met alle betrokken partijen bespreken we jaarlijks de voortgang en de eventuele knelpunten in de praktijk. Toezeggingen: In uw vergaderingen van 15 januari 2025 en 5 november 2025 heb ik op vragen over de nieuwe Amsterdamse kaderafspraken van de raadsleden Albers (SP) en Minderhoud (PvdA) toegezegd u nader te informeren. Ik heb aangegeven dat ik alle toezeggingen zou afdoen bij de besluitvorming over de nieuwe Kaderafspraken. De wethouder heeft toegezegd om in maart 2025 naar de commissie te komen met een update aangaande de kaderafspraken en de inzet van de coach in Nieuw-West, TA2025000117 Ten aanzien van inzet van de coach in Nieuw-West kan gemeld worden dat er reeds in 2025 een verkennend onderzoek heeft plaatsgevonden naar de werkwijze en knelpunten op het gebied van herhuisvesting in Nieuw-West. Daarin zijn verbeteringen voorgesteld die zijn beschreven in een praktisch uitvoerbare werkwijze. De belangrijkste uitkomst van de verkenning is de introductie van een Afstemmingstafel herhuisvesting Nieuw-West.

Dit is een overleg waarin de corporaties, gemeente/ stadsdeel, Nationaal Programma en Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties (AFWC) een actueel en meerjarig overzicht bieden in de herhuisvestingsvraag en het aanbod van woningen. Dit maakt het mogelijk om tijdig en realistisch te kijken naar goede afstemming tussen projecten en huurders – en mogelijk – ook nog (afstemmings)afspraken te maken over andere onderwerpen die de herhuisvesting bespoedigen. De lessen die hieruit voortkomen, zullen gedeeld worden met de andere stadsdelen. Het college beschouwt daarmee toezegging TAO2025-000117 inzake update kaderafspraken en de inzet van de coach in Nieuw-West als afgedaan. De wethouder heeft toegezegd om de duidelijkheid te verschaffen over de rol van opzichter van de corporaties bij stedelijke vernieuwingsprojecten, TA2025-000121 Raadslid Alberts vraagt zich af of er bij stedelijke vernieuwingsprojecten nog wel een opzichter aanwezig is. Corporaties geven aan dat er bij de huidige renovatieprojecten een opzichter/ directievoerder of een persoon met een vergelijkbare functie betrokken is. Deze functie is dus niet verdwenen. Het is soms wel zo dat deze persoon niet in dienst is bij de corporatie, maar wordt ingehuurd door hen. Deze persoon controleert het werk van de aannemer/ketenpartner.

Daarnaast geven de corporaties aan dat er vaak een bewonersbegeleider actief op de bouwplaats is, soms in dienst van de corporatie, soms van de aannemer. Het is hierbij uiteraard wel belangrijk

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 januari 2026 Pagina 4 van 5

dat deze personen actief communiceren richting bewoners en aanspreekbaar zijn. De corporatie dient daar goed op toe te zien. Dit onderwerp zal op de Verdichtingsconferentie Stedelijke Vernieuwing worden besproken. Tijdens deze conferentie wordt met alle bij de Kaderafspraken betrokken partijen gesproken over hoe we uitvoering gaan geven aan de nieuwe Kaderafspraken. Zie ook de afdoening van de laatste toezegging (TA2025-001535). Het college beschouwt daarmee toezegging TAO2025-000121 inzake de rol van opzichters bij stedelijke vernieuwing als afgedaan. De wethouder heeft toegezegd dat vooruitlopend op de nieuwe kaderafspraken en in lijn met de eerder ingediende moties aan de corporaties gevraagd wordt maatwerk te leveren bij sloop-nieuwbouw, TA2025-000489. In de gesprekken die ik de afgelopen periode met de corporaties heb gevoerd, heb ik hen verzocht om de belangen en wensen van de zittende bewoners en hun wens om terug te keren in de huidige buurt serieus te nemen en in de plannen en de planvorming mee te nemen. Met de nieuwe afspraken hebben we deze bovenstaande punten die belangrijk zijn voor bewoners zo goed als mogelijk meegenomen. Dit is onder andere “geland” door middel van de terugkeergarantie en het heldere participatieproces bij verduurzaming.

Het college beschouwt daarmee toezegging TAO2025-000489 inzake het leveren van maatwerk bij sloop-nieuwbouw projecten als afgedaan. De wethouder heeft toegezegd dat zij nog terugkomt op de verdichtingsconferentie met bewonerscommissies, woningbouwcorporaties en de gemeente om naar aanleiding van de nieuwe kaderafspraken te gaan praten over hoe het daadwerkelijk geïmplementeerd zal worden, TA2025-001535. Het College heeft ingestemd met de nieuwe Kaderafspraken. In het voorjaar van 2026 zal er een conferentie plaatsvinden waarbij alle betrokken partijen bij elkaar komen om te spreken over de implementatie van de afspraken. We hebben de problemen, onduidelijkheden, etc. die zich de afgelopen jaren hebben voorgedaan bij stedelijke vernieuwingsprojecten zo goed mogelijk proberen te ondervangen in de nieuwe Kaderafspraken. Maar uiteindelijk valt of staat het met de uitvoering. We bespreken hoe we gezamenlijk kunnen handelen “in de geest van de Kaderafspraken” en hoe we komen tot een goede renovatie/ sloopaanpak, die door alle partijen wordt ondersteund. Met deze conferentie hoop ik een voortvarende start te maken met het gezamenlijk werken aan een voor alle partijen bevredigend stedelijk vernieuwingsproces. Het college beschouwt daarmee toezegging TAO2025-001535 inzake het organiseren van een verdichtingsconferentie over de uitvoering van de nieuwe Kaderafspraken als afgedaan.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 januari 2026 Pagina 5 van 5

Blik op de toekomst De nieuwe Kaderafspraken stemmen alle betrokken partijen positief. Hiermee wordt de positie van de bewoners in de het stedelijke vernieuwingsproces verbeterd, onder andere door de nieuwe terugkeergarantie. Het is nu vervolgens belangrijk om de gemaakte afspraken goed in praktijk te brengen en met elkaar het goede gesprek te blijven voeren om in te zetten op stedelijke vernieuwingsprojecten die voor alle betrokken een positieve uitkomst oplevert. Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Zita Pels Wethouder Volkshuisvesting

Bijlagen: - Amsterdamse Kaderafspraken 2026 t/m 2030 tussen huurderskoepels, corporaties en de gemeente Amsterdam

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl