Raadsinformatiebrief - aanvullend onderzoek naar dioxines Volgermeerpolder (1).pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 6 november 2023 Grond en Ontwikkeling Reinier van Dantzig Grond en Ontwikkeling, Ariënne Henstra, arienne.henstra@amsterdam.nl

Onderwerp

Resultaten aanvullend onderzoek naar dioxines rondom de Volgermeerpolder

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad,

Op 30 juni jl. heb ik u geïnformeerd over het aantreffen van zeer kleine hoeveelheden dioxines rondom het natuurgebied van de Volgermeerpolder bij het jaarlijkse grondwateronderzoek (VN2023-016285). Sindsdien is aanvullend onderzoek uitgevoerd door RPS, een onafhankelijk bodemonderzoeksbureau, met als doel het bepalen of sprake kan zijn van verspreiding van dioxine uit de voormalige vuilstort. Tevens is door het RIVM gekeken naar risico’s van de gemeten gehalten aan dioxine. Met deze brief informeer ik u over de uitkomsten van het aanvullend onderzoek.

Dioxine Dioxines komen overal in Nederland voor vanwege vuilverbranding in het verleden. Iedereen krijgt hele kleine hoeveelheden dioxines binnen, vooral door het eten van vlees, vette vis, zuivel en eieren. Inname van dioxines kan dus nooit helemaal worden voorkomen, het gaat er om dat we niet te veel binnen krijgen. Bij een bepaalde dosering kunnen dioxines effect hebben op de gezondheid. Meer informatie over dioxine is te vinden op de website van het RIVM: https://www.rivm.nl/dioxine

Volgermeerpolder De Volgermeer is een natuurgebied van ruim honderd hectare groot gelegen aan de noordkant van Amsterdam tegen Broek in Waterland aan in een agrarisch gebied met enkele tientallen direct omwonenden en weilanden met veeteelt. De Volgermeerpolder werd tot februari 1981 als stortplaats voor huisvuil en chemisch afval gebruikt. Al meer dan 10 jaar geleden is de sanering van de Volgermeerpolder afgerond.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 november 2023 Pagina 2 van 3

Sindsdien wordt, conform het nazorgplan, jaarlijks het grondwater rond de Volgermeerpolder gemonitord. De stortplaats ligt ingebed in de oude veenbodem. Het afval is niet verwijderd maar bedekt met folie en dikke lagen grond en water. Omdat dioxine-stoffen niet oplossen in water, is het onwaarschijnlijk dat de dioxine met grondwater is meegekomen uit de afvalstort.

Resultaten aanvullend onderzoek RPS Uit de resultaten van het aanvullend onderzoek (bijlage 1) blijkt dat het onwaarschijnlijk is dat de gemeten dioxine wijst op verspreiding van verontreiniging uit de voormalige vuilstort. De belangrijkste argumenten hiervoor zijn:  Dioxines lossen zeer slecht op. Met een proef is aangetoond dat de gemeten dioxines zijn gebonden aan zwevende deeltjes en dus niet in water zijn opgelost. Zwevende deeltjes verspreiden zich nauwelijks met het grondwater. Daarmee is het zeer onwaarschijnlijk dat de gemeten dioxine zich vanuit de Volgermeerpolder heeft verspreidt;  Dioxine is aangetroffen op verschillende dieptes in het grondwater, zowel dichtbij als op grotere afstand van de Volgermeerpolder. Dit random voorkomen van dioxine duidt niet op een verspreiding van dioxines vanuit een puntbron. Een puntbron zou een veel duidelijker ruimtelijk patroon geven: hooguit in enkele peilbuizen dicht bij elkaar zou dan een verhoging worden aangetroffen;  Voor verontreiniging van grond geldt dat bij verspreiding via grondwater vanuit een puntbron, de grondmonsters die dichter bij het afval liggen (langs de grondwaterstroming) hogere concentraties moeten hebben dan de grondmonsters in de toplaag. Dat is niet het geval;  De concentratie dioxine in de toplaag van de bodem is hoger dan in de diepere lagen.

Dit duidt op depositie van dioxine door luchtverontreiniging, waarschijnlijk vanuit vuilverbranding. Het is bekend dat dioxine overal in Nederland aanwezig is door vuilverbranding, vooral in de toplaag en logischerwijs minder in de diepte. Dit patroon is ook bij de Volgermeerpolder te herkennen.

Risico’s van de gemeten gehalten dioxine Hoewel hiermee duidelijk is dat de gemeten dioxine niet afkomstig is van de Volgermeerpolder is ook van belang of de gemeten gehalten een risico vormen voor omwonenden en veehouderij. Daar heeft het RIVM onderzoek naar gedaan (bijlage 2).  Het dioxinegehalte in de grond ligt ver onder de maximale waarde uit het blootstellingsmodel van het RIVM;  Het RIVM heeft aanvullend berekend of de aangetroffen dioxineconcentraties in het slootwater en de grond kunnen leiden tot overschrijding van de dioxinenormen in het vlees en de melk van de koeien rondom de Volgermeerpolder. Dat bleek, op basis van de hoogst gemeten gehaltes, niet het geval.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 november 2023 Pagina 3 van 3

Conclusie De conclusies van het aanvullend bodemonderzoek van RPS en het beoordelen van de risico’s door het RIVM zijn dat er geen sprake is van verspreiding van dioxine vanuit de Volgermeerpolder en dat de gemeten gehalten aan dioxine geen risico vormen. Ik verwacht u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Voor omwonenden en andere belanghebbenden wordt op 30 november 2023 een informatieavond georganiseerd waarin de onderzoeksresultaten verder worden toegelicht. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Reinier van Dantzig Wethouder Woningbouw en Stedelijke ontwikkeling

Bijlage 1: Aanvullend onderzoek dioxines, Volgermeerpolder, Amsterdam, RPS, NL2020333-08R23-713 d.d. 2 november 2023 Bijlage 2: Beoordeling van aanwezigheid dioxines in de Volgermeerpolder, RIVM, V/050115/23/GA d.d. 20 september 2023